หน้าหนังสือทั้งหมด

การบริโภคและที่อยู่อาศัยของภิกษุในพระพุทธศาสนา
133
การบริโภคและที่อยู่อาศัยของภิกษุในพระพุทธศาสนา
บิณฑบาต (อาหาร) สำหรับเรื่องการบริโภคอาหาร ท่านพระสารีบุตรเถระ พระอัครสาวกเบื้องขวา ผู้มีปัญญาเลิศกว่า ภิกษุใด ได้ให้แนวทางในการบริโภคอาหารไว้ว่า “ภิก…
การบริโภคอาหารของภิกษุในพระพุทธศาสนานั้นมีแนวทางที่ชัดเจน เพื่อความสบายของร่างกายและการปฏิบัติธรรม โดยท่านพระสารีบุตรได้แนะนำให…
เภสัชบริขารในพระพุทธศาสนา
134
เภสัชบริขารในพระพุทธศาสนา
ภิกษุไว้ดังนี้ คิลานปัจจัยเภสัชบริขาร (ยารักษาโรค) สําหรับยารักษาโรค พระองค์ทรงพิจารณาแล้วกำหนดชนิด หรือประเภทของยาที่เหมาะสมแก่พระ “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เรานั้นได้มีความปริ…
ในพระพุทธศาสนา พระองค์ทรงบัญญัติการใช้ยา 5 ชนิด ได้แก่ เนยใส, เนยข้น, น้ำมัน, น้ำผึ้ง, และน้ำอ้อย เพื่อใช…
การพัฒนานิสัยผ่านปัจจัย 4
135
การพัฒนานิสัยผ่านปัจจัย 4
…ำดี ในทางตรงข้าม ถ้ามีนิสัยไม่ดี ก็ย่อมมี โอกาสที่จะคิดไม่ดี พูดไม่ดี และทำไม่ดีด้วยเช่นกัน ชีวิตของพระภิกษุไม่ได้มีทรัพย์สมบัติอะไร สิ่งที่มีส่วนใหญ่คือปัจจัย 4 เท่าที่จำเป็น คือ มีผ้าไตร จีวรเพียง 3 ผื…
…กมีนิสัยดีจะทำให้มีโอกาสคิดพูดทำดี ในขณะที่ถ้ามีนิสัยไม่ดีจะมีโอกาสมีการกระทำไม่ดี การมีปัจจัย 4 ของพระภิกษุเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดนิสัยดีและไม่ดี ตัวอย่างเช่น การมีจีวรจำกัดช่วยให้พระภิกษุประหยัดและมีระเบี…
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
136
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
จากพุทธพจน์ข้างต้นแสดงให้เห็นว่า ปัจจัย 4 เป็นเหตุให้กิเลสตัณหา คือความอยากได้ อยากมี ในตัวของพระภิกษุกำเริบขึ้นมาได้ ดังนั้นหากพระภิกษุไม่ระมัดระวัง มัวไปเพลิดเพลิน ติดใจ พอใจ หรือหลงยินดี โลภอยาก…
จากพุทธพจน์แสดงให้เห็นว่าปัจจัย 4 เป็นเหตุให้เกิดกิเลสตัณหาในพระภิกษุ หากไม่ระมัดระวังจะส่งผลต่อคุณธรรม การฝึกฝนตนเองจะช่วยสร้างนิสัยดีและคิดดี การใช้ปัจจัย 4 จำเป็…
การฝึกอบรมพระภิกษุผ่านปัจจัย 4
137
การฝึกอบรมพระภิกษุผ่านปัจจัย 4
กุฏิที่พักสำหรับพระภิกษุก็มีขนาดไม่ใหญ่ พออยู่กันด้วยความเรียบง่าย อุปกรณ์ข้าวของเครื่องใช้ หรือเฟอร์นิเจอร์ก็ไม่จำเป็น…
การสร้างที่พักสำหรับพระภิกษุเป็นการส่งเสริมให้มีชีวิตที่เรียบง่าย โดยใช้ปัจจัย 4 ในการดำรงชีวิต ทำให้เกิดนิสัยที่ดี ผ่านการ…
การฝึกอบรมด้วยปัจจัย 4 เพื่อละอาสวะ
138
การฝึกอบรมด้วยปัจจัย 4 เพื่อละอาสวะ
…ึกอบรมเพื่อขจัดกิเลสอาสวะในใจ สามารถทำได้โดยการบริโภค ใช้สอยปัจจัย 4 ให้ถูกต้องตามวัตถุประสงค์ เช่น พระภิกษุต้องทราบว่า จีวรที่มีอยู่ ไม่ใช่มีไว้เพื่อสะสม หรือห่ม เพื่อให้เกิดความสวยงาม แต่ห่มเพื่อป้องกั…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาเสพปัจจัย 4 อย่างมีสติ เพื่อช่วยลดปัญหาทางจิตใจและสร้างสมาธิให้มั่นคง พระภิกษุต้องใช้ปัจจัย 4 อย่างเหมาะสมไม่ให้ติดอารมณ์กับปัจจัยเพื่อที่จะทำให้สามารถฝึกปฏิบัติธรรมได้ดีขึ้…
ปล่อยอารมณ์และการใช้ปัจจัย 4 ในการฝึกจิต
139
ปล่อยอารมณ์และการใช้ปัจจัย 4 ในการฝึกจิต
…้อยลงไป ความบริสุทธิ์ของกาย วาจา ใจ ก็เพิ่มพูนขึ้นมา คุณธรรมก็จะยิ่งเจริญก้าวหน้าทับทวีขึ้นไป สำหรับพระภิกษุแล้ว ปกติเมื่อจะบริโภคใช้สอยปัจจัย 4 ท่านจะมีวิธีในการพิจารณาใน 3 กาล ด้วยกัน คือ ก่อนจะใช้ ขณะ…
ในบทเรียนนี้เสนอการปล่อยอารมณ์ทั้ง 6 ได้แก่ รูปารมณ์ สัททารมณ์ คันธารมณ์ รสารมณ์ โผฏฐัพพารมณ์ และ ธัมมารมณ์ โดยใจควรหยุด นิ่ง และพินิจพิจารณา ปัจจัย 4 คือ อาหาร หนังสือ และเสนาสนะ ซึ่งเมื่อใช้ต้องพิจา
การบริโภคและปัจจัย 4 ในชีวิตของพระภิกษุ
140
การบริโภคและปัจจัย 4 ในชีวิตของพระภิกษุ
…่เสียแล้ว ก็จะส่งผล ต่อร่างกายโดยตรง อาจเจ็บไข้ได้ป่วยเพราะอาหารทำให้ขัดขวางการบำเพ็ญสมณธรรม ดังนั้นพระภิกษุจึงต้อง ระมัดระวังในการบริโภคอาหารให้ดี และหากใครได้ฝึกควบคุมการบริโภคอาหารนี้ได้ดีพอ การควบคุม…
บทความนี้สำรวจการบริโภคอาหารของพระภิกษุว่ามีความสำคัญอย่างไรในการบำเพ็ญสมณธรรม และวิธีการแสวงหาปัจจัย 4 อย่างถูกต้องตามหลักธรรม สิ่งเห…
ความสำคัญของการรับและดูแลปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
141
ความสำคัญของการรับและดูแลปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
แสดงให้เห็นว่าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงให้ความสำคัญในขั้นตอน “การรับ” มากกว่าขั้นตอนอื่นๆ ส่วนว่าจะมีความสำคัญอย่างไร จะ…
บทความนี้เผยให้เห็นถึงความสำคัญของขั้นตอนการ “รับ” ปัจจัย 4 ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเน้นย้ำ โดยการบริโภคใช้สอยและการดูแลรักษานั้นมีวัตถุประสงค์เพื่อให้พระภิกษุสามารถ…
การสละและการกำจัดปัจจัย 4
142
การสละและการกำจัดปัจจัย 4
…พฤติธรรมได้ก็ควรทำ หรือบางครั้งได้ปัจจัย 4 ที่มีความประณีตมาก เหมาะสมแก่ ผู้มีคุณธรรมมากกว่าตน เช่น พระเถระผู้มีคุณธรรม หรือพระอุปัชฌาย์อาจารย์ ก็อาจน้อมนำปัจจัย 4 นั้น ถวายให้ท่านได้ใช้สอย 2) การกำจัดปั…
…ี่ใช้แล้วให้เหมาะสม เช่น การใช้ผ้าจีวรเก่าเพื่อทำความสะอาด การรับปัจจัย 4 นับว่าเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับพระภิกษุ การรับนั้นต้องมีการประมาณและใช้ประโยชน์อย่างจริงจัง เพื่อส่งเสริมการฝึกตนให้พ้นจากกิเลส ปัจจัย…
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
143
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
ผลต่อการสร้างนิสัย หรือกว่าจะมาเป็นอุปกรณ์ให้พระภิกษุได้ใช้ฝึกฝนตนเอง ก็ต้องผ่านขั้นตอนการ “รับ มาก่อน หากพระภิกษุไม่ได้รับปัจจัย 4 นั้นไว้ ขั้นตอนต…
การรับปัจจัย 4 เป็นประตูที่จะมีผลกระทบต่อการพัฒนานิสัยและคุณธรรมของพระภิกษุอย่างมาก การรับหรือไม่รับปัจจัย 4 ส่งผลต่อชีวิตและการบำเพ็ญสมณธรรมของพระภิกษุ หากไม่รับจะส่งผลใ…
หลักการรับปัจจัย 4 และความสันโดษ
144
หลักการรับปัจจัย 4 และความสันโดษ
6.8.3 หลักการรับปัจจัย 4 หลักในการรับปัจจัย 4 พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงให้หลักว่า พระภิกษุควรจะยินดีปัจจัยตามมีตาม ได้ หรือเป็นผู้มีความสันโดษในปัจจัย 4…
หลักการรับปัจจัย 4 จากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าชี้ให้เห็นความสำคัญของความสันโดษ โดยพระมหากัสสปเป็นตัวอย่างที่แสดงถึงการยินดีในปัจจั…
ความสำคัญของปัจจัย 4 ในชีวิตของพระภิกษุ
145
ความสำคัญของปัจจัย 4 ในชีวิตของพระภิกษุ
…พบว่าเป็น “ความจำเป็น” หรือเป็น “ความต้องการ” ก็ให้พิจารณารับตามสมควร แต่หากเป็นเพราะ “ความอยากได้” พระภิกษุต้องรีบหักห้ามใจ และไม่ควรรับปัจจัย 4 นั้นเลย 2. พิจารณาโดยอาศัยองค์ประกอบ 3 ประการ คือ (1) ไทย…
การรับปัจจัย 4 ของพระภิกษุมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตและการบำเพ็ญสมณกิจ ซึ่งต้องพิจารณาจากหลายปัจจัย เช่น ความต้องการของผู…
เรื่องพระเจ้าอุเทน
146
เรื่องพระเจ้าอุเทน
1. เรื่องพระเจ้าอุเทน สมัยหนึ่ง พระเจ้าอุเทนกับพระมเหสีประทับอยู่ในพระราชอุทยาน พระมเหสีทรงทราบว่าพระอานนท์ อยู่…
เรื่องราวเกี่ยวกับพระเจ้าอุเทนและพระมเหสีที่เข้าไปหาและกราบท่านพระอานนท์ ท่านพระอานนท์ได้รับจีวร 500 ผืนจากพระมเหสี และอธ…
การประมาณในการรับของพระอานนท์และภิกษุณีถุลลนันทา
147
การประมาณในการรับของพระอานนท์และภิกษุณีถุลลนันทา
เมื่อได้รับคำตอบแล้ว พระเจ้าอุเทนทรงชื่นชมในการรับจีวรด้วยความแยบคายของพระอานนท์ ทรง เกิดความเลื่อมใส จึงถวายผ้าจีวรอีก 500 …
ข้อความนี้สรุปการรับผ้าของพระอานนท์ที่ได้รับผ้าจีวรถึง 1,000 ผืนในวันเดียว เป็นการแสดงให้เห็นถึงการประมาณในการรับที่มีประโยชน์สูง…
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
148
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
6.10 บทสรุปของการเป็นมัตตัญญู เราจึงอาจสรุปสำหรับเรื่องมัตตัญญูได้ว่า พระภิกษุที่จะฝึกให้ตนเองเป็นผู้รู้จักประมาณในการรับ ได้นั้น จะต้อง 1. สามารถบริหารควบคุมปัจจัย 4 โดยต้อ…
บทความนี้สรุปเกี่ยวกับการฝึกฝนของพระภิกษุในเรื่องมัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักประมาณในการรับปัจจัย 4 โดยพระภิกษุจะต้องบริหารควบคุมปัจจัย…
การบริหารเวลาในพระพุทธศาสนา
154
การบริหารเวลาในพระพุทธศาสนา
…ด้ และในขณะที่เวลาผ่านไป ก็มักจะนำเอาโอกาสดีๆ และสิ่งดีๆ ที่ชีวิตควรจะได้ให้หลุด ลอยตามไปด้วย สำหรับพระภิกษุผู้มีเป้าหมายที่จะทำพระนิพพานให้แจ้งก็เช่น เดียวกัน หากต้องการฝึกฝนคุณธรรมให้ก้าวหน้ามั่นคงยิ่ง…
การบริหารเวลาเป็นสิ่งสำคัญในพระพุทธศาสนา โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงกิจวัตรที่สำคัญ 4 ประการ ได้แก่ การเรียน การสอบถาม การทำความเ…
ความหมายของกาลัญญูในพระพุทธศาสนา
155
ความหมายของกาลัญญูในพระพุทธศาสนา
…ที่ 7 ขั้นตอนที่ 5 กาลัญญู จากการศึกษาธัมมัญญูสูตรทั้ง 4 ขั้นตอนที่ผ่านมา พอจะทำให้เห็นวิธีการฝึกที่พระสัมมาสัมพุทธ เจ้าทรงแนะนำได้ว่า พระภิกษุต้องมีความรู้และความเข้าใจในสิ่งที่พระองค์ทรงสอนไว้เป็นอย่าง…
บทนี้กล่าวถึงการฝึกฝนและเข้าใจในธรรมที่เรียกว่า กาลัญญู ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้พระภิกษุรู้จักการบริหารเวลาอย่างเหมาะสม เพื่อพัฒนาคุณธรรมและการฝึกฝนตนเอง โ…
การบริหารเวลาในชีวิตตามแนวทางพระพุทธศาสนา
156
การบริหารเวลาในชีวิตตามแนวทางพระพุทธศาสนา
7.3 เวลากับชีวิต พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงนำเอาเรื่องการบริหารเวลามาตรัสไว้ในขั้นตอนที่ 5 ซึ่งชี้ให้เห็นว่า การฝึก เพื่อให้…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการบริหารเวลาในชีวิตตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยชี้ให้เห็นถึงการที่ผู้คนมักไม่สนใจเวลาจนกระทั่งส่งผลกระทบต่อชีวิต โดยมีความจริงเ…
การสร้างบุญบารมีในชีวิต
157
การสร้างบุญบารมีในชีวิต
…ลยไป ก็ย่อมประสบกับวิบากที่ตนเองทำไว้ในโลกหน้า โดยไม่อาจจะย้อนเวลาเพื่อกลับมาแก้ตัวใดๆ เหมือนดังที่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสในเทวทูตสูตร ถึงผู้ที่ประมาท ทำบาปไว้ในคราวมีชีวิต เมื่อละโลกไป พญายมจะ ถามเขาว่…
เมื่อความชราเข้ามาถึง หลายคนเริ่มรู้สึกถึงความเปลี่ยนแปลงทางร่างกายและพลังกายที่ลดลง แต่ยังมีน้อยคนนักที่ได้พิจารณาว่าได้สั่งสมบุญบารมีมามากน้อยเพียงใด การใช้ช่วงเวลาที่ดีที่สุดในการสร้างบุญบารมีมักถู