หน้าหนังสือทั้งหมด

ความแตกแห่งปัตตปิณฑิกังคะ
155
ความแตกแห่งปัตตปิณฑิกังคะ
…ฑิกังคะนี้ [ อานิสงส์ปัตตปิณฑิกังคะ ] ส่วนอานิสงส์ดังต่อไปนี้ คือ (๑) บรรเทาตัณหาในรสต่าง ๆ ๆด้ (๒) ละความจะกละเสียได้ (๓) เป็นผู้มุ่งแต่ประโยชน์ในอาหาร (๔) ไม่ต้องลำบากใจในการรักษาภาชนะมีถาดเป็นต้น (๕)…
…งส์ที่เกิดจากการปฏิบัติแบบต่าง ๆ ของปัตตปิณฑิกภิกษุ เช่น การบรรเทาตัณหา การมีวินัยในการบริโภคอาหาร และการรักษาความสันโดษ ความสำคัญของการไม่เป็นผู้สอดส่ายบริโภค และการใช้ชีวิตอย่างมักน้อยถูกเสนอในที่นี้ …
ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ
171
ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ
…ย่างอุกฤษฎ์ จึงอยู่แต่ในป่าช้าที่ (ได้ลักษณะ ๓ คือ) มีการเผาศพเป็นประจำ มีซากศพ (ทอดอยู่) มิได้ขาด และมีเสียง ร้องไห้อยู่เนืองนิตย์ สำหรับผู้ถืออย่างกลาง ในป่าช้าที่ได้ลักษณะ หนึ่งใน ๓ ลักษณะ (นั้น) ก็ใ…
บทนี้พูดถึงประเภทแห่งโสสานิกภิกษุที่แบ่งออกเป็นสามกลุ่มและลักษณะต่าง ๆ ของพวกเขาที่ป่าช้า อย่างเช่น ผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ ผู้ถืออย่างกลางและผู้ถืออย่างเพลา และอธ…
อานิสงส์แห่งยถาสันถติกังคะ
174
อานิสงส์แห่งยถาสันถติกังคะ
…ใฝ่ประโยชน์ เกื้อกูล แก่เพื่อนพรหมจารี (โดยไม่กวนให้ย้ายเสนาสนะ) (๓) เลิก ความกำหนดว่าเลวประณีต (๔) ละความยินดียินร้ายได้ (๕) ปิด ประตูความตะกราม (๖) มีความประพฤติสมควรแก่ธุตธรรม มีความ มักน้อยเป็นอาทิ.…
…ะ ซึ่งรวมถึงการยินดีในสิ่งที่ตนมี การช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่สร้างความรำคาญ การเลิกจินตนาการในด้านลบ และการมีความมักน้อย นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงคาถาที่แสดงถึงความสุขของนักพรตที่ยินดีในสิ่งที่มี และความ…
สมาธิและฌานในวิสุทธิมรรค ภาค ๑ ตอน ๒
12
สมาธิและฌานในวิสุทธิมรรค ภาค ๑ ตอน ๒
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 11 และสมาธิอันข่มนิวรณ์ได้แล้ว ต่อนั้น ทุติยฌาน วิตก วิจาร สงบไป เหลือองค์ ๓ ต่อนั้น ตติยฌาน ปีติคลายไป เห…
บทความนี้ให้ความรู้เกี่ยวกับสมาธิและฌานในวิสุทธิมรรค โดยบรรยายความหมายของฌาน ๔ รวมถึงทุติยฌาน ตติยฌาน และจตุตถฌาน พร้อมกับอธิบายการประกอ…
การเจริญสมาธิและปัญญาในวิสุทธิมรรค
15
การเจริญสมาธิและปัญญาในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 14 อย่างนั้น หานภาคิยธรรมพึงทราบตามนัยนี้ว่า " สัญญาและมนสิการ อันสหรคตด้วยกามเกิดขึ้นครอบงำบุคคลผู้ได้ปฐมฌาน ปัญญา (ในปฐมฌานนั้น) ก็เป็นหานภาคินี " (ส่วน)…
บทนี้สื่อถึงการเข้าใจและเจริญสมาธิตามหลักของวิสุทธิมรรค โดยการเชื่อมโยงสมาธิกับการเจริญปัญญา ทั้งยังอธิบายถึงลักษณะเฉพาะของส…
ลาภปลิโพธและปัจจัย 4 ในพระธรรม
23
ลาภปลิโพธและปัจจัย 4 ในพระธรรม
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 22 มหาอริยวงสปฏิปทา อันแสดงความสันโดษด้วยปัจจัย ๔ และความ ยินดีในภาวนา น่าสรรเสริญ แม้ฉันอาหารอยู่ในเรือนของมารดา บังเกิดเกล้าแท้ๆ ถึง ๓ เดือน เธอก็มิได้…
…ี่มีจิตไม่ติดข้อง แม้ในกรณีที่ได้รับสิ่งของจากญาติพี่น้อง การสรรเสริญถึงความสามารถในการยินดีในภาวนาและการปฏิบัติตนตามหลักธรรม โดยเฉพาะการละทิ้งคณะเพื่อปฏิบัติธรรมอย่างแท้จริง. นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงก…
วิสุทธิมรรค – ประโยค๘
25
วิสุทธิมรรค – ประโยค๘
…ธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 24 ทั้งหลาย ( แยกย้าย ) ไปหาที่ ( เรียน ) ตามสะดวกเถิด " ดังนี้แล้ว ละทิ้ง คณะ ( ไป ) ทำงานของตนเถิด (กัมมปลิโพธ] นวกรรม ( การก่อสร้าง) ชื่อว่า กัมมะ (การงาน) อันภิกษุผู้…
เนื้อหานี้กล่าวถึงแนวทางการปฏิบัติของภิกษุในด้านการทำงานและการเดินทางไปประกอบกิจกรรมต่างๆ โดยเฉพาะการจัดการกิจนิมนต์และการบรรพชาอุปสมบท โดยเน้นว่าทั้งสองด้านต้…
การศึกษาเกี่ยวกับจริยาในวิสุทธิมรรค
44
การศึกษาเกี่ยวกับจริยาในวิสุทธิมรรค
…ิยาก็ไปตามโมหจริยานั่นเอง เพราะทิฏฐิมีโมหะเป็นต้นเหตุ ถามว่า ก็จริยาเหล่านี้นั้น มีอะไรเป็นต้นเหตุ และจะพึงทราบ ได้อย่างไรว่า บุคคลนี้เป็นราคจริต บุคคลนี้เป็นจริตอย่างใดอย่างหนึ่ง ในจริตที่เหลือมีโทสจริ…
…าะห์เกี่ยวกับจริยา ๖ ที่มีพฤติกรรมต่างกันตามผลของกรรมในภพก่อน นอกจากนี้ยังอธิบายถึงราคจริต โทสจริต และโมหจริตที่มีต้นเหตุจากสถานะและกรรมดีหรือไม่ดีในอดีต โดยเน้นว่าคนจะมีลักษณะเป็นอย่างใดขึ้นอยู่กับกรรม…
วินิจฉัยกรรมฐานในวิสุทธิมรรค
80
วินิจฉัยกรรมฐานในวิสุทธิมรรค
…ึงทราบวินิจฉัยในคำที่ข้าพเจ้ากล่าวไว้ ( ใน กัมมฐานคหณนิเทศตอนแก้สมาธิภาวนา ) ว่า "....อันพระโยคีผู้ ละวิหารอันไม่เหมาะสมแก่การบำเพ็ญสมาธิเสียแล้ว พำนักอยู่ใน วิหารที่เหมาะสม...." ดังนี้ต่อไป ก่อนอื่น เม…
…ามเหมาะสมของวิหารในการทำสมาธิ หากวิหารที่อยู่ไม่ให้ความผาสุก ควรไปวิหารที่สัปปายะเพื่อบำเพ็ญกรรมฐานและชำระความคิดที่อาจไม่ตรงตามอรรถในการปฏิบัติธรรมนั้น ต้องเตรียมความพร้อมทั้งการศึกษาและการฝึกฝนอย่าให้…
วิสุทธิมรรค: บทที่ว่าด้วยการพำนักในเสนาสนะ
92
วิสุทธิมรรค: บทที่ว่าด้วยการพำนักในเสนาสนะ
ม.ส ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 90 ลม แดด และสัตว์เลื้อยคลาน ก็แลเมื่อภิกษุพำนักอยู่ในเสนาสนะนั้น จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ และคิลานปัจจัยเภสัชบริขารท…
…นักของภิกษุในเสนาสนะที่เหมาะสม โดยเน้นถึงการมีองค์ประกอบที่ทำให้การปฏิบัติธรรมดำเนินไปอย่างราบรื่น และการสอบถามข้อธรรมกับพระเถระเพื่อทำความเข้าใจในสิ่งที่สงสัย รวมถึงการตัดปลิโพธสำหรับภิกษุที่จะอยู่ในวิ…
การแปลวิสุทธิมรรค: ปาฐะและการสละกาม
131
การแปลวิสุทธิมรรค: ปาฐะและการสละกาม
…นส่องถึงความที่กามทั้งหลาย แม้ไม่มีอยู่ในสมัยที่เข้าถึงปฐมฌานอยู่นั้น ก็เป็นปฏิปักษ์ต่อปฐม ฌานนั้น และความจะลุถึงปฐมฌานนั้นได้ก็ด้วยสละกามทั้งหลายนั้น เสียเท่านั้น คืออย่างไร ? คือเมื่อทำความจำกัดลงไปด้…
บทนี้อภิปรายเกี่ยวกับการสละกามเพื่อเข้าถึงปฐมฌาน โดยนำเสนอว่ากามมีความเป็นปฏิปักษ์ต่อฌานและการบรรลุถึงฌานเป็นไปได้เมื่อมีการสละ…
วิสุทธิมรรค - การบรรลุทุติยฌาน
164
วิสุทธิมรรค - การบรรลุทุติยฌาน
…ี ๕ นี้ ออกจากปฐมฌาน อันคล่องแคล่วแล้ว เห็นโทษในปฐมฌานนั้นว่า สมาบัตินี้มีข้าศึก คือนิวรณ์อยู่ใกล้ และว่าสมาบัตินี้ยังมีองค์ทรามกำลัง เพราะความ ที่วิตกวิจารยังเป็นธรรมหยาบ ดังนี้แล้ว พึงทำในใจถึงทุติยฌา…
ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการเข้าใจทุติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มจากการปล่อยวางปฐมฌานและเฝ้าสติเพื่อมุ่งสู่ทุติยฌาน ดังนั้น พระโยคาวจรจะต้องมีความปราณีตในจิตใจและมุ่งมั่นในการทำโยคะเพื่อบร…
เอโกทิภาวะในทุติยฌาน
167
เอโกทิภาวะในทุติยฌาน
…ะ เพราะเหตุนั้นจึง ตรัสคำนี้ (ประกอบเจตโสไว้ด้วย) ว่า เจตโส เอโกทิภาว์ ดังนี้ ถามว่า " ก็ศรัทธานี้ และสมาธิอันได้ชื่อว่า เอโกทิ นี้ ถึง ในปฐมฌานก็มีอยู่มิใช่หรือ เมื่อเป็นเช่นนั้น เหตุไฉนจึงตรัสแต่ ทุติ…
…ารเจริญสมาธิ เมื่อเทียบกับปฐมฌานซึ่งยังไม่บริสุทธิ์เพียงพอ โดยอธิบายถึงความแตกต่างระหว่างศรัทธาในแต่ละฌานและผลกระทบที่มีต่อการปฏิบัติ นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบกับธรรมชาติของน้ำที่ขุ่นและใส, ไม่ว่าจะเ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒: ทุติยฌาน
170
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒: ทุติยฌาน
…มปยุตสมาธิโดยแท้ แต่ถึงกระนั้นก็สมาธิ ( ในทุติย ฌาน ) นี้เท่านั้นควรเรียกว่าสมาธิ เพราะไม่หวั่นไหว และเพราะ ผ่องใสดีอย่างยิ่ง โดยปราศจากความกำเริบแห่งวิตกวิจาร เพราะ เหตุนั้น เพื่อสรรเสริญสมาธินี้จึงตรั…
…่งเกิดจากสัมปยุตสมาธิ ในการพิจารณาทุติยฌานนี้ นักปฏิบัติต้องทราบลักษณะเฉพาะที่รู้จักกันว่า ปีติสุข และ เอกัคคตา โดยฌานนี้ไม่มีวิตกวิจารที่กวนใจ ทำให้เกิดความผ่องใสแห่งจิต วิสุทธิมรรคยังเป็นแหล่งความรู้ส…
แนวคิดเกี่ยวกับเจโตวิมุตติและฌานในพระพุทธศาสนา
188
แนวคิดเกี่ยวกับเจโตวิมุตติและฌานในพระพุทธศาสนา
…ระภาคเจ้าตรัสไว้ เพื่อแสดงปัจจัยแห่งเจโตวิมุติที่เป็นอุทุกขมสุขด้วยก็ได้ แท้จริง อาการ ทั้งหลายมีการละทุกข์เป็นอาทิ เป็นปัจจัยแห่งเจโตวิมุตติที่เป็นอทุกข มสุขนั้น ดังพระธรรมทินนาเถรีกล่าว (กะวิสาขอุบาสก…
…นี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับปัจจัยที่ส่งผลต่อเจโตวิมุตติในวิสุทธิมรรค ผ่านการวิเคราะห์คุณสมบัติของเวทนาและการเข้าถึงฌานที่ 4 โดยระบุว่าราคะและโทสะต่างถูกขจัด ซึ่งส่งผลให้เกิดความสุขอทุกขมและเจโตวิมุตติ เป็น…
จตุตถฌานและปัญจกฌานในวิสุทธิมรรค
191
จตุตถฌานและปัญจกฌานในวิสุทธิมรรค
…น บ้างว่าชื่อ ) จตุตถะ เพราะพระโยคาวจรเข้าถึงฌานนี้เป็นที่ 4 ส่วนคำใดที่ข้าพเจ้ากล่าวไว้ว่า จตุตถฌานละองค์ ๑ ประกอบ ด้วยองค์ ๒ บัณฑิตพึงทราบอรรถาธิบายในคำนั้นต่อไป ความที่ จตุตถฌานละองค์ ๑ พึงทราบโดยการ…
…จตุตถฌานที่เป็นฌานที่ 4 ตามคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยมีการอธิบายถึงองค์ประกอบต่างๆ ของจตุตถฌาน และความสัมพันธ์ระหว่างจตุตถฌานกับปัญจกฌาน รวมถึงการพัฒนาจิตใจจากปฐมฌานไปยังทุติยฌาน โดยเน้นความสำคัญของ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
232
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
…าคนิมิตปรากฏ เป็นเหมือนคนผู้มีองคาพยพใหญ่น้อยอ้วนพี ที่บริโภคอาหารจนหนำ แล้วนอนอยู่ [ได้ปฏิภาคนิมิต ละนิวรณ์ได้ องค์ฌานเกิด พร้อมกับกาลที่ได้ปฏิภาคนิมิตนั่นเอง เพราะไม่ใส่ใจถึงกาม ทั้งหลายในภายนอก กามฉั…
…มนี้สำรวจแนวคิดที่นำเสนอในวิสุทธิมรรคเกี่ยวกับการปฏิบัติกรรมฐาน โดยเน้นที่ความสำคัญของอุทธุมาตกอสุภและผลของการควบคุมจิตใจผ่านกรรมฐาน ซึ่งผู้ปฏิบัติต้องมีความเพียรพยายามในการพัฒนาจิตใจ ปฏิกูลในการทำจิตให…
การบรรลุธรรมและองค์ฌานในวิสุทธิมรรค
233
การบรรลุธรรมและองค์ฌานในวิสุทธิมรรค
…ก่ตน ) วิจิกิจฉาในองค์พระศาสดาผู้ทรงแสดงข้อปฏิบัติก็ดี ในตัวข้อปฏิบัติก็ดี ในผลแห่งการปฏิบัติก็ดี ก็ละได้นิวรณ์ทั้ง ๕ พระโยคาวจรละได้ดังนี้ อนึ่ง องค์ฌานทั้งหลายคือ วิตก อันมีการปักจิตลงจำเพาะในนิมิตนั้…
บทนี้กล่าวถึงการบรรลุธรรมวิเสสที่ผู้ปฏิบัติได้รับ รวมถึงองค์ฌานทั้งหลายและการละนิวรณ์ทั้ง 5 ที่พระโยคาวจรสามารถทำได้ผ่านการยึดมั่นในสมาธิและความสุข โดยจัดการวิเคราะห์ความสำคั…
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
270
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
…สิเนรุไปตามลำดับ ภูเขา ใหญ่ทั้ง ๒ นั้น (ตั้งอยู่) โดยรอบภูเขาสิเนรุ เป็นที่อยู่ของ ( จาตุ ) มหาราช และยักษ์อาศัยอยู่ 5 เป็นที่ๆ เทวดา ภูเขาหิมวาสูง ๕๐๐ โยชน์ ยาวและกว้าง ๓,๐๐๐ โยชน์ ( เท่ากัน) ประดับไปด…
บทความนี้กล่าวถึงภูเขาสิเนรุและลักษณะของภูเขาและต้นไม้ในทวีปต่างๆ โดยมีการบรรยายเกี่ยวกับต้นชมพูที่มีขนาดใหญ่และอานุภาพที่สำคัญในพร…
อานิสงส์เจริญธรรมานุสสติ
301
อานิสงส์เจริญธรรมานุสสติ
…กษุผู้ประกอบเนืองๆ ซึ่งธรรมานุสสตินี้ ย่อมเป็นผู้มี ความเคารพมีความยำเกรงในพระศาสดา ทําความตระหนัก และ อ่อนน้อมในพระธรรม ด้วยระลึกถึงพระธรรมคุณ โดยนัย ( สักกภาษิต ในมหาโควินทสูตร ) ว่า" เราไม่พิจารณาเห็…
บทความนี้พูดถึงอานิสงส์ของการเจริญธรรมานุสสติ ซึ่งทำให้ภิกษุมีความเคารพในพระศาสดาและตระหนักถึงพระธรรม โดยเฉพาะเมื่อมีการระลึกถึงคุณของพระธรรม จิตใจของผู้มีธรรมานุสสติจะน้อมไปสู่การบรรล…