ออ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 116 / 250

…ำว่า ยิงด้วยธนู สัมภาระของคำนี้คือลูกธนู เพราะว่าถ้าไม่มีลูกธนู การยิงก็ไม่สำเร็จ แต่เมื่อยิงลูกธนู ออกไปจากแบ่งธนูเสร็จแล้ว ก็พูดว่า "ยิงด้วยธนู" เป็นอันรู้กันฉันใด คำว่าเห็นรูปด้วยจักษุ ก็ มีสัมภาระคื…

บทที่กล่าวถึงการมองเห็นรูปด้วยจักษุในบริบทของปาฏิโมกขสังวรศีล และการวิเคราะห์เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างจักษุกับวิญญาณ เป็นการศึกษาเกี่ยวกับการเห็นที่มีทั้งองค์ประกอบและเหตุผลต่าง ๆ เมื่อจักษุกระทบอา

…เรื่องเล่าว่า หญิงสะใภ้แห่งตระกูลคนใดคนหนึ่ง ทะเลาะกับสามี ตกแต่งและประดับกายเสียสวย” ราวกะเทพกัญญา ออกจากอนุราธปุระ แต่เช้าตรู่ เดินไปสู่เรือนญาติ ในระหว่างทางได้พบพระมหาติสสเถระ นั้นผู้เดินจากเจติยบรร…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการไม่ถือเอาอาการทางกายต่างๆ ที่เกี่ยวกับการแสดงออก เช่น มือ เท้า และการพูด ซึ่งเรียกว่าอนุพยัญชนะ ซึ่งทำให้เห็นถึงกิเลสที่มี เมื่อพระมหาติสสเถระเห็นห…

… ที่ เกิดขึ้นเพราะเผยวาจาเป็นวจีวิญญัติไซร้ อาชีวะของเราก็จะพึงถูกติเตียน แม้ ว่า ขนดไส้ของเรา จะพึงออกไปเที่ยวอยู่ข้าง นอก เราก็ไม่พึงทำลายอาชีวะเป็นเด็ดขาด แม้ต้องสละชีวิต (ก็ตาม) เราคุมจิตของ ตนได้ เ…

ในบทนี้มีการวิเคราะห์เกี่ยวกับคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยพูดถึงการเป็นผู้บริโภคที่ต้องควบคุมอาชีวะ แม้จะมีความต้องการจนถึงขั้นหิว การตีความคำว่า ‘ไส้’ ก็มีความหมายที่หลากหลาย และมีการชี้ให้เห็นถึงสำนวนหิวใ

…ะจำวิหาร) ๑๔. วารภตฺต์ (ภัตรที่เขาถวายโดยวาระ คือแบ่งเวรกันถวาย) แต่ภัตรเหล่าใด ถ้าทายกไม่ได้กล่าว (ออกชื่อ) โดยนัยเป็นต้นว่า "ขอท่านทั้งหลายจงรับสังฆภัตร" ดังนี้ (เป็นแต่) กล่าว่า "ขอสงฆ์ จงรับภิกษาในเ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงประเภทต่างๆ ของภัตรที่มีการถวายให้กับภิกษุในพระพุทธศาสนา เช่น ภัตรประจำวัน ภัตรสำหรับผู้เดินทางและผู้ป่วย รวมถึงการถวายภัตรในบริเวณใกล้วัด เพื่อให้ภิกษุได้รับอาหารอย่างสะดวกสบาย นอกจ

…ิธานนั้น มีทั้งความรู้เบื้องต้นและเบื้องปลายรวมกัน คือถ้าต้องการรู้เพียงว่า ในภาษาบาลีมีอักษรเท่าไร ออกเสียง อย่างไร ก็ไม่ยาก แต่ถ้าจะรู้ให้ตลอดถึงฐานกรณ์ และที่มาของ เสียงและอักษร ก็นับว่าเป็นความรู้เบ…

…าภิธานและสนธิ โดยผู้เขียนมีเป้าหมายที่จะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจระบบการใช้ภาษาบาลีอย่างถูกต้อง รวมถึงการออกเสียงและการเขียนสะกดที่ถูกต้อง ก้าวสู่การเรียนรู้ที่ลึกซึ้งมากยิ่งขึ้น. การศึกษาเกี่ยวกับสมัญญาภิธา…

… ล ว ส ห ฬ (อ). สระ ในอักขระ ๔๑ ตัวนั้น อักขระเบื้องต้น 4 ตัว คือ ตั้งแต่ อ จน ถึง โอ เรียกว่า สระ, ออกเสียงได้ตามลำพังตนเอง และทำพยัญชนะ ให้ออกเสียงได้, ที่ออกเสียงได้ตามลำพังตนเองนั้น พึงเห็นตัวอย่าง …

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะสัญลักษณ์และอักขระที่สำคัญภายในภาษาบาลี รวมถึงการออกเสียงและการใช้สระในการสร้างคำอย่างถูกต้อง สามารถนำความรู้เหล่านี้ไปใช้ในการพูดหรือเขียนในภาษาบาลีได…

…ิตเป็น ที่สุด ชื่อพยัญชนะ คำว่า พยัญชนะ แปลว่าทำเนื้อความให้ปรากฏ และเป็นนิสิต คือต้องอาศัยสระ จึงจะออกเสียงได้ โดยนัยนี้ สระ กับ พยัญชนะ ต่างกัน สระ แปลว่า เสียง ออกเสียงได้ตามลำพังตน เอง และทำพยัญชนะใ…

…ความนี้อธิบายความหมายและความสำคัญของพยัญชนะและสระในภาษาบาลี โดยชี้ให้เห็นว่าพยัญชนะต้องอาศัยสระในการออกเสียง และไม่สามารถมีเสียงได้เพียงลำพัง การทำให้เสียงของพยัญชนะปรากฏชัดเจนจึงต้องพึ่งพาเสียงสระ นอกจ…

…๓ ตัวนี้ ซ้อนหน้าตัวเองได้ เช่น เสยฺโย, สลล์, อสฺโส. (ข) ย ร ล ว 4 ตัวนี้ ถ้าอยู่หลังพยัญชนะตัวอื่น ออกเสียง ว ๔ ผสมกับพยัญชนะตัวหน้า เช่น วากย์ ภทโร, เกลโส, อนุเวติ (ค) ส เมื่อใช้เป็นตัวสะกด มีสำเนียงเ…

บทความนี้นำเสนอการอธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะเรื่องพยัญชนะ ที่มีการซ้อนกันและวิธีการออกเสียงที่ถูกต้องในแต่ละกรณี ซึ่งรวมถึงการใช้พยัญชนะตามวรรค เพื่อให้เข้าใจในรูปแบบและการประยุกต์ใช้ ม…

…์ บาทนอกนั้นเป็นปัฐยาวัตรฉันท์ คาถานี้จะ เป็นปัฐยาวัตรทั้ง ๔ บาท ถ้าตัด นโร หรือ สปญฺโญ ในบาทต้นนั้นออกไปเสียบทใดบทหนึ่ง ถ้าตัด นโร ออก ก็ยก ภิกขุ เป็นประธาน ยิ่งได้ความดีขึ้น เพราะไม่มี นโร อยู่ขัดเชิง…

ในบทความนี้นำเสนอการอธิบายเกี่ยวกับสมาธิที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงไว้ในพระบาลี ซึ่งมีความสำคัญต่อการบำเพ็ญในทางโยคะ การตั้งมั่นในศีล และความพยายามบรรลุธรรมตามที่พระองค์ได้สอน. สาระสำคัญคือ การเข้าใจ

…พท์ไม่ให้มีปัญหาได้ คือเรียงว่า ยสฺส อมฺมานุกเวน... มหาฎีกาท่านไม่พูดถึงเสียเลย กลับไปแก้ อานุภาเวน ออกเป็น พเลน แล้วเท่านี้ ท่านเห็นว่ายังไม่แจ่ม จึงไขต่อไปอีกว่า ปจจัยภาเวนาติ อตฺโถ. ๒. ที. ปาฏิ๑๑/๒๕๔

…ยความไม่ซัดส่ายเป็นลักษณะของสมาธิ การกำจัดความซัดส่ายเป็นรส ความสุขเป็นปทัฏฐาน และประเภทสมาธิที่แบ่งออกเป็นหลายชนิด เช่น อุปจารสมาธิและอัปปนาสมาธิ เป็นต้น นอกจากนี้ยังอภิปรายถึงความหมายของชีวิตและการตั้…

…จมีหลายบริเวณ หลายโอวรกะก็ได้ ความกังวลของภิกษุลางรูป อาจมีเฉพาะแต่โอวรกะที่ตนอยู่ ลางรูปกังวลกว้าง ออกไปถึงบริเวณที่ตนอาศัยอยู่ ลางรูปกังวลหมดทั้งวัดที่เป็นสำนักของตน

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการเจริญสมาธิและปลิโพธ ๑๐ ที่เป็นเครื่องกังวลที่ส่งผลต่อภิกษุ โดยปลิโพธ ๑๐ ประกอบด้วย อาวาส ตระกูล ลาภ คณะ การงาน การเดินทาง ญาติ อาพาธ การเล่าเรียน และฤทธิ์ สาระสำคัญของอาวาสถูก

…ซิหนอ " จึงปลอบนาง ( ให้คลายปริ เทวะ ) แล้วเล่าประพฤติเหตุทั้งปวง ( ให้ฟัง แล้วนำผ้าสาฎก (ผืนนั้น ) ออกจากถลกบาตรแสดง ( ให้เห็นเป็นพยาน ) อุบาสิกา ( ทราบความ จริงเช่นนั้น )เกิดความเลื่อมใส หันหน้าไปทางท…

ในบทนี้กล่าวถึงเหตุการณ์ที่พระเถระไปหานางอุบาสิกา และการให้ผ้าสาฎกเป็นสัญลักษณ์ของความเลื่อมใส ในขณะที่นางกังวลเกี่ยวกับพระลูกชายที่ไม่ปรากฏตัว พระเถระได้ปลอบนางและอธิบายถึงความหมายของการปฏิบัติตามหลั

… ทั้งหลายไม่เห็น เป็นหมู่บ้านชนิดที่คนทั้งหลายนิมนต์ภิกษุผู้ไม่ได้รับ ภิกษาในตระกูลเดียวแล้ว (กลับ) ออกไป ให้เข้าโรงฉัน ด้วยคำ ( ห้วนๆ ) ว่า " มานี่ ท่าน " ถวายข้าวยาคูและภัตรแล้ว เมื่อจะไปก็ไป (อย่าง )…

เนื้อหานี้พูดถึงสภาพของเสนาสนะและประสบการณ์ชีวิตของภิกษุ โดยอธิบายถึงสภาพห้องที่เก่าแก่ ตลอดจนเสื้อผ้าและถ้วยที่ใช้ในการบิณฑบาต ภิกษุพบเจอกับหมู่บ้านที่ไม่ต้อนรับและประชาชนที่ไม่ให้ความสำคัญกับการถวาย

…ปฏิกูล ๒. มหาฎีกาว่า ที่อานาปานสติไม่เป็นไปในพรหมโลกนั้น เพราะในพรหมโลก (รูป ภพ ?) ไม่มีลมหายใจเข้า-ออก

ในวิสุทธิมรรค ภาค ๑ ตอน ๒ กล่าวถึงกรรมฐานที่สำคัญต่าง ๆ โดยอธิบายถึงอารมณ์และภูมิของกรรมฐาน รวมถึงการวินิจฉัยที่เกี่ยวข้อง เช่น การทำความเข้าใจกรรมฐานในภูมิที่แตกต่างระหว่างเทวดา และมนุษย์ โดยแสดงให้เ

…ดียวกันกับพระอาจารย์ มีความผาสุก พระโยคีนั้น เมื่อจะชำระกรรมฐานก็พึ่งอยู่ในวิหาร นั้นแหละ ถ้า ( เมื่ออยู่ ) ในวิหารนั้นไม่มีความผาสุกไซร้ วิหาร อื่นใดเป็นสัปปายะมีอยู่ในที่ (ไกลแต่วิหารของอาจารย์) ประมา…

พระโยคีควรพิจารณาความเหมาะสมของวิหารในการทำสมาธิ หากวิหารที่อยู่ไม่ให้ความผาสุก ควรไปวิหารที่สัปปายะเพื่อบำเพ็ญกรรมฐานและชำระความคิดที่อาจไม่ตรงตามอรรถในการปฏิบัติธรรมนั้น ต้องเตรียมความพร้อมทั้งการศึ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 89 [คาถาสรูปโทษ ๑๘] บัณฑิตรู้จักที่ ( อันประกอบด้วยโทษ) ๑๘ อย่าง คือ อาวาสใหญ่ ๑ อาวาสใหม่ ๑ อาวาสเก่า ๑ อาวาสติดทาง ๑ อาวาสมีตระพังน้ำ ๑ อาวาสมี ใบ้ไม้

…ำนวนทั้งหมด ๑๘ ประเภท รวมถึงลักษณะของวิหารที่เหมาะสมสำหรับภิกษุ ซึ่งเกี่ยวข้องกับความสะดวกในการเข้า-ออก และสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการปฏิบัติธรรม โดยแยกข้อเสียของที่อยู่อาศัยเช่น อาวาสใหญ่ อาวาสใหม่ อาวาส…

…นัย ทรงมาติกา ย่อมอยู่ในเสนาสนะ นั้น ภิกษุเข้าไปหาพระเถระเหล่านั้นตามกาลอันควร ได้สอบถาม (ข้อธรรม ข้ออรรถ) ว่า " ท่านเจ้าข้า บทนี้เป็นอย่างไร " ท่าน เหล่านั้นย่อมจะเปิดข้อที่ยังไม่ได้เปิด ทำให้ตื้นข้อที…

บทนี้กล่าวถึงการพำนักของภิกษุในเสนาสนะที่เหมาะสม โดยเน้นถึงการมีองค์ประกอบที่ทำให้การปฏิบัติธรรมดำเนินไปอย่างราบรื่น และการสอบถามข้อธรรมกับพระเถระเพื่อทำความเข้าใจในสิ่งที่สงสัย รวมถึงการตัดปลิโพธสำหร

…ัง หรือเสื่อลำแพนก็ได้ เข้าที่ไม้ ( สะดึง) 4 อัน แล้ว เอาดินที่เก็บรากหญ้า ก้อนกรวดและทราย ( หยาบ ) ออก แล้ว ขยำดีแล้วมาฉาบแต่งให้เป็นแผ่นกลมได้ขนาดดังกล่าวมาแล้ว ลงในท่อนผ้าเก่าหรือแผ่นหนัง หรือเสื่อลำ…

บทนี้เกี่ยวกับการแต่งวงกสิณชนิดเคลื่อนที่และตั้งอยู่กับที่ โดยเสนอวิธีการเตรียมดินและวัสดุในการสร้างวงกสิณที่มีลักษณะกลม ในวงกสิณชนิดเคลื่อนที่จะใช้ท่อนผ้าเก่าหรือแผ่นหนัง ตรึงด้วยไม้ และนำดินที่บดละเ

…กข์ เพราะพ้นจาก ธรรมอันเป็นข้าศึก พิจารณา ก็คือดูว่าวิโมกข์นั้น ทำให้เกิดได้อย่างนั้น เข้า ตั้งอยู่ ออก เศร้าหมอง ผ่องแผ้วอย่าง นั้นๆ ๓. มหาฎีกาว่า สัตว์ หมายถึงสัตว์และคนทั้งคฤหัสถ์และบรรพชิต สังขาร หม…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการแนะนำการหลีกเลี่ยงบุคคลที่ไม่มีสมาธิและการร่วมสนทนากับผู้มีสมาธิ รวมถึงการพิจารณาวิโมกข์ในฌานและการเข้าใจธรรมที่เกิดจากการวางเฉยในสัตว์และสังขาร โดยยกตัวอย่างถึงการเจริญสติในสมาธ

…วนบุญแก่เจ้า " ดังนี้แล้วจึงได้ไป กุลธิดานั้นแม้ใคร่จะไป แต่ไม่อาจขึ้นคำของท่านได้ ก็ยังอยู่เรือน ( ออกไป ) ยืนที่ชานเรือน มองไปดูลานพระเจดีย์ลอยฟ้า” บนเขา คิริกัณฑกะด้วยแสงจันทร์ ได้เห็นการบูชาพระเจดีย…

บทความนี้กล่าวถึงการประสบการณ์ของกุลธิดาที่มีความตั้งใจจะไปวัดเพื่อฟังธรรม แต่กลับต้องอยู่ที่บ้านในคืนเดือนเต็มดวง และมองเห็นการบูชาพระเจดีย์ที่ลอยฟ้าในอากาศ พร้อมกับการสวดมนต์ของหมู่ภิกษุ ทำให้นางรู้