อา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 356 / 1557

…ุขภาพร่างกาย และ การดูแล สุขภาพจิตใจ ความจริงแล้วทั้งร่างกายและจิตใจมีความสัมพันธ์กันอย่างใกล้ชิดไม่อาจจะแยกจาก กันขาดทีเดียว แต่เพื่อให้เกิดความสะดวกต่อการอธิบายและการศึกษาจึงกล่าวแยกออกเป็น 2 ประเด็น …

…นอย่างใกล้ชิด พระอรหันต์มีสุขภาพจิตใจดี แต่สุขภาพร่างกายแตกต่างกัน มีตัวอย่างเช่น พระพากุลเถระ ที่มีอายุยืนถึง 160 ปี ซึ่งเป็นผลจากบุญในอดีตชาติ การดูแลสุขภาพตามหลักของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามี 5 ประการ.

…ทำสิ่งที่เป็นสัปปายะ หมายถึง ทำในสิ่งที่ทำให้มีความสบาย ต่อสุขภาพของตนเอง สัปปายะมี 7 ประการ ได้แก่ อาวาส, โคจร, การสนทนา, บุคคล, โภชนะ, ฤดู และ อิริยาบถ สัปปายะทั้ง 7 ประการนี้เป็นเครื่องสนับสนุนให้การ…

ทำสิ่งที่เป็นสัปปายะ หมายถึง ทำในสิ่งที่ทำให้มีความสบายต่อสุขภาพ ซึ่งประกอบด้วย 7 ประการ ได้แก่ อาวาส, โคจร, การสนทนา, บุคคล, โภชนะ, ฤดู และ อิริยาบถ ใน 4 ประการที่มีผลโดยตรงต่อการดูแลสุขภาพ มีดังนี…

… อย่างมีสติคือ สำเร็จสีหไสยาสน์ เป็นต้น โดยเฉพาะการเดินจงกรมนั้นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส ว่าช่วยให้ “อาหารที่กิน ดื่ม เคี้ยว ลิ้มแล้วย่อยได้ง่าย และทำให้มีอาพาธน้อย” นอกจากนี้พระภิกษุ ยังมีการบริหารร่างก…

…หลาย รวมถึงการนั่งสมาธิ บิณฑบาต เดินจงกรมและการผ่อนคลายร่างกาย การเดินจงกรมมีประโยชน์เช่นช่วยให้ย่อยอาหารได้ดีและลดอาการป่วย พระพุทธองค์ได้เน้นถึงความสำคัญของการนั่งให้ตรง การนอนต้องเลือกท่าที่ถูกต้อง เ…

การรับประทานอาหารอย่างพอดีนั้น เราจะอยู่เป็นสุข ไม่หิว และไม่อึดอัด นอกจากนี้ คนที่รับประทานอาหารมากจนเกินไป จะเป็…

การรับประทานอาหารอย่างพอดีช่วยให้เรามีความสุข ไม่หิว และไม่อึดอัด บทความนี้พูดถึงความพอดีในการรับประทานอาหาร โดยอ้…

ระหว่างเดินทางได้เสวยพระกระยาหารที่ไม่คุ้นเคยอาหารจึงไม่ย่อยด้วยดี และเพราะทรง เหน็ดเหนื่อยจากการเดินทางไกลจึงเป็นเหตุให้พระองค์สวรรคตในที่สุด การท…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของสุขภาพและอายุยืนของพระภิกษุในสมัยต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการประพฤติพรหมจรรย์ซึ่งมีแนวโน้มที่จะทำให้สุขภาพแข็งแรง…

11.3 การรักษาสุขภาพในพระไตรปิฎก การรักษาสุขภาพนั้น เป็นการเยียวยารักษาสุขภาพอันเกิดจากการอาพาธหรือเจ็บ ป่วยด้วยเหตุต่าง ๆ ให้กลับคืนสู่ภาวะปกติ ซึ่งสาเหตุแห่งการอาพาธนั้นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตร…

บทความนี้อธิบายถึงการรักษาสุขภาพในพระไตรปิฎก โดยให้ข้อมูลเกี่ยวกับสาเหตุของการอาพาธที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัส ซึ่งประกอบด้วย 8 ประการ ได้แก่ อาพาธจากดี เสมหะ ลม การรวมกันของดี เ…

…ด้ เช่น พระเถระรูปหนึ่งลมเสียดแทงถึงหัวใจ และเสียดแทงท้องทะลุออกมา ไส้ของท่านก็ออกมากองบนเตียง ในขณะอาพาธอยู่นั้นพระเถระ ได้ประกอบความเพียร จึงบรรลุพระอรหัตพร้อมด้วยปฏิสัมภิทา อาพาธที่เกิดจาก “ดี, เสมหะ…

…สัมผัสถึงความสำคัญของเสมหะซึ่งช่วยดับกลิ่นไม่พึงประสงค์ในท้อง และบทบาทของลมในร่างกายที่เกี่ยวข้องกับอาการเจ็บป่วย รายละเอียดต่างๆ ของอาพาธที่เกิดจากการรวมกันของดี เสมหะ และลม รวมถึงอาการเจ็บป่วยที่เกิดจ…

…งชนิดทำให้นิ้วมือนิ้วเท้ากุด เรียกว่า เรื้อนกุฏฐิง บางชนิดมีลักษณะเป็นผื่นคันทำให้ผิวหนัง หนาหยาบและอาจแตกมีน้ำเหลืองไหลหรือตกสะเก็ดในระยะหลัง มักเป็นตามบริเวณข้อเท้า หัวเข่าหรือที่มือเอื้อมไปเกาถึง เรี…

…หนังโดยเฉพาะ โรคผิวหนัง เช่น โรคเรื้อนซึ่งมีลักษณะเป็นผื่น มีหลายชนิดที่ส่งผลต่อความงามและสุขภาพผิว อาทิ โรคฝีที่เกิดจากต่อมบวมข้างใน หรือโรคฝีดาษที่มักเกิดขึ้นตามลำตัว โรคสิวที่มีลักษณะแสดงออกมาในรูปแบ…

2) โรคลม หมายถึง โรคที่เกิดจากธาตุลมภายในร่างกายกำเริบ ทำให้มีอาการหลายอย่าง เช่น วิงเวียน หน้ามืด คลื่นเหียน ถ้าอาการรุนแรงอาจถึงแก่สิ้นสติหรือตายได้ เช่น โรคลมบ้า…

…ธิบายเกี่ยวกับประเภทต่างๆ ของโรคที่เกิดขึ้นในร่างกายมนุษย์ตามที่กล่าวไว้ในพระไตรปิฎก เช่น โรคลมที่มีอาการคล้ายเป็นลมหมดสติ โรคในท้องที่มีอาการเช่น อาเจียนและท้องเดิน รวมถึงโรคเกี่ยวกับอวัยวะที่ส่งผลต่อก…

โรคมองคร่อ หมายถึง โรคหลอดลมโป่งพอง มีเสมหะแห้งอยู่ในช่องหลอดลม ทำให้มี อาการไอเรื้อรัง 6) โรคเบ็ดเตล็ด หมายถึง โรคอื่น ๆ ที่ไม่จัดอยู่ในกลุ่มทั้ง 5 ข้างต้น เช่น โรคไข้พิษ โร…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับโรคต่าง ๆ ที่ระบุในพระไตรปิฎก เช่น โรคมองคร่อและโรคเบ็ดเตล็ด รวมถึงอาการและผลกระทบที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งโรคไข้พิษและโรคเบาหวาน เน้นการใช้ยาจากธรรมชาติเพื่อการรั…

อาศัยคำว่า “ยังเป็นอยู่” พวกเขาจึงขนานนามทารกนั้นว่า “ชีวก” และเพราะเหตุที่ชีวกนั้นเจ้า ชายรับสั่งให้เ…

ชีวกโกมารภัจจ์ได้ถูกเลี้ยงดูโดยเจ้าชายอภัยและตั้งใจเรียนวิชาแพทย์ที่เมืองตักกสิลา เมื่อเรียนสำเร็จ เขาได้ช่วยรักษาผู้ป่วยในเมืองราชคฤห์และได้รับการแต่งตั้งเป็นแพทย์หลวงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การรักษาใ

…รนึ่งตัว” เพื่อแก้โรคลม การรมใบไม้ หมายถึง การนึ่งตัวเช่นกัน ใช้ในกรณีที่การนึ่งตัวแบบธรรมดาแล้วไม่ อาจแก้โรคลมให้หายได้ ก็ให้นำใบไม้ที่แก้โรคลมชนิดต่างๆ มาในกระโจมแล้วจุดไฟเพื่อรมควัน การรมใหญ่ หมายถึง…

บทความนี้กล่าวถึงวิธีการรักษาโรคลมในสมัยพุทธกาลที่มีหลากหลายวิธี เช่น การดื่มน้ำมันที่หุงเจือด้วยน้ำเมา, การเข้ากระโจม, การรมใบไม้, การรดตัวด้วยน้ำที่ต้มให้เดือด, การนึ่งตัวในอ่างน้ำ และการระบายโลหิตอ

วันหนึ่งพระปิลินทวัจฉะปวดศีรษะ พระผู้มีพระภาคจึงให้รักษาด้วยการเอาน้ำมันทา ศีรษะ แต่โรคปวดศีรษะยังไม่หาย พระพุทธองค์จึงให้รักษาด้วยการนัตถุ์ โรคปวดศีรษะก็ยังไม่ หาย พ…

…ถึงการใช้สมุนไพรและการรักษาแบบดั้งเดิม เช่น โรคปวดศีรษะที่รักษาด้วยน้ำมัน และการใช้ยาอื่นๆในการรักษาอาการต่างๆในภิกษุ รูปแบบของการรักษานี้มีรากฐานจากความเชื่อและความรู้เกี่ยวกับธรรมชาติและสุขภาพในยุคนั้…

ครั้งหนึ่ง พระสารีบุตรอาพาธเป็นโรคร้อนในกาย พระมหาโมคคัลลานะจึงจัดหายาสมุน ไพรคือเหง้าบัวและรากบัวมาถวาย ร้อนในกายก็หายทันที…

…ยุคนั้นที่ใช้ทั้งการผ่าตัดและสมุนไพรในการรักษาโรค เช่น เหง้าบัวและรากบัว ที่ช่วยให้พระสารีบุตรหายจากอาการป่วย

…ยก็จะถูก ขับออกมาพร้อมกับเหงื่อนั้น รูปแบบของเรือนไฟและอุปกรณ์ในเรือนไฟมีดังนี้ คือ เรือนไฟสร้างเป็นอาคาร มีฝาผนัง โดยรอบ มีประตูเข้าออก 1 ประตู ภายในเรือนไฟมี “เตาไฟ” สำหรับจุดไฟเพื่ออบร่างกาย ถ้า เรือ…

การจงกรมเป็นการเดินเพื่อทำสมาธิ ช่วยในการขับพิษโดยการออกกำลังกาย เช่นเดียวกับการอบร่างกายในเรือนไฟที่ช่วยให้เหงื่อออกและขับพิษได้ นอกจากนี้เรือนไฟยังมีอุปกรณ์และสถานที่เพื่อให้พระภิกษุได้ใช้ในการอบและ

และที่สำคัญสาเหตุแห่งการอาพาธข้อสุดท้าย คือ วิบากกรรมนั้น เป็นการอาพาธ เพราะกรรมชั่วที่ทำไว้ในอดีตชาติหรือในปัจจุบันชาติมาส่งผ…

เนื้อหาพูดถึงความสำคัญของกรรมที่ส่งผลให้เกิดอาพาธ ซึ่งมีสาเหตุจากกรรมชั่วในอดีตหรือปัจจุบัน โดยเฉพาะการอาพาธที่ต้องถูกแก้ด้วยธรรมโอสถ ผ่านการสั่งส…

…ี่รัก เจ้าจงทำสัจจกิริยาให้บุตรลุก ขึ้นเดินได้ มารดากล่าวว่า ความสัตย์ของฉันก็มีอยู่อย่างหนึ่งแต่ไม่อาจกล่าวต่อหน้าท่าน สามี กล่าวว่า ถึงอย่างไรก็กล่าวไปเถอะที่รัก นางรับคำแล้วจึงได้กล่าวคาถาว่า “ลูกรัก…

เนื้อหาเกี่ยวกับการรักษาอาพาธที่แสดงผ่านการทำสัจจกิริยาในพระไตรปิฎก โดยมีกุมารที่ได้รับพิษและการอธิษฐานของบิดามารดาซึ่งส่งผลให…

…พระเถระถามพวกพระ ญาติว่า พระนางโรหิณีอยู่ที่ไหน? พวกพระญาติกล่าวว่า พระนางโรหิณี อยู่ในตำหนัก พระนางอาพาธเป็น “โรคผิวหนัง” ไม่ประสงค์จะมาเพราะทรงละอายที่เป็นโรคนั้น พระเถระจึงแนะนำให้พระนางทำบุญสร้างโรง…

พระเถระแนะนำพระนางโรหิณีให้สร้างโรงฉันเพื่อทำบุญ เมื่อพระนางปฏิบัติตาม โรคผิวหนังของพระนางก็หายไป พระพุทธองค์ได้ตรัสถึงกรรมของพระนางที่ทำให้ต้องประสบกับโรคนี้ในอดีต นอกจากนี้ยังมีการสอนคุณสมบัติของผู้

(4) ไม่รังเกียจที่จะนำอุจจาระ ปัสสาวะ อาเจียน น้ำเลือด น้ำหนอง หรือน้ำลายออกไปทิ้ง (5) สามารถชี้แจงให้ผู้ป่วยเห็นชัด ชวนใจให้อยากรับเอาไปปฏิ…

…กการพยาบาลผู้ป่วยตามพระไตรปิฎกที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอนไว้ โดยมี 5 หลักการที่ผู้พยาบาลควรปฏิบัติ อาทิเช่น ไม่รังเกียจสิ่งที่เกี่ยวกับอุจจาระ ปัสสาวะ และให้การสนับสนุนทางจิตใจแก่ผู้ป่วยด้วยธรรมีกถา กา…

…ผลัดเปลี่ยนอิริยาบถให้สม่ำเสมอและ กิจวัตรอันหลากหลายนั้นเป็นไปเพื่อสร้าง “ดุลยภาพแห่งอิริยาบถ” หรือ อาจเรียกว่า “ดุลยภาพบำบัด” นั่งเอง เพราะดุลยภาพบำบัด หมายถึง “วิธีการป้องกันบำบัดรักษาโรคและ บำรุงสุขภ…

บทความนี้นำเสนอวิธีการบำบัดรักษาโรคในสมัยพุทธกาล ซึ่งมีความสำคัญต่อสุขภาพและการป้องกันโรค การเปลี่ยนแปลงอิริยาบถเป็นสิ่งที่พบเห็นว่ามีบทบาทในการรักษาโรคและการดูแลสุขภาพในปัจจุบัน โดยยกตัวอย่างวิธีการบ