อี : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 202 / 404

…ั้นก็เป็นภวังคบาต (จิตตกภวังค์) และ ฯ ส่วนปัจจเวกขณ ญาณทั้งหลาย ทั้งหลาย ตัดภวังค์ขาดแล้ว ย่อมเป็นไปอีก ฯ [สังคหคาถา] บัณฑิต (พระอริยบุคคล) ย่อมพิจารณา มรรคผลและนิพพาน กิเลสที่ละได้แล้วและ กิเลสที่ยังเห…

…อภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยยกตัวอย่างการละสมุทยสัจและการเข้าใจในภาวะจิตเพื่อไปสู่นิพพาน พุทธศาสนาพิจารณาอีกทั้งการละกิเลสที่ยังเหลือ ผ่านกรรมและความเป็นจริงในจิตใจที่ยึดติด และภวังคบาตให้ชัดเจน โดยมีมรรคทั้…

…์ ชื่อว่าอานา ปานัสสติ ฯ [อธิบายอัปปมัญญา ๔] ธรรมชาติที่ชื่อว่าเมตตา เพราะอรรถว่า เยื่อใย คือเสน่หา อีกอย่างหนึ่ง ชื่อว่าเมตตา เพราะอรรถว่า เกิดมีในพวกมิตร ฯ เมตตานั้นมีการนำประโยชน์เกื้อกูลและความสุขเข…

ในบทนี้พูดถึงความสำคัญของการระลึกถึงคุณและธรรมต่าง ๆ ในอภิธัมมัตถสังคหบาลี ซึ่งรวมถึงเทวตานุสสติ อุปสมานุสสติ และมรณานุสสติ เพื่อเสริมสร้างจิตใจให้มีสมาธิและสติ การมีเมตตาและความปรารถนาดีต่อผู้อื่นเป็

…การตกไปเป็นภวังค์ ออกจากฌานไม่ล่วงเลยกาลตามที่กำหนดไว้ ชื่อว่าวุฏฐานวสี (ความ คล่องแคล่วในการออก) ฯ อีกอย่างหนึ่ง ความสามารถดำรงไว้ไม่ให้ เลยจากกาลตามที่กำหนดไว้ไป ชื่อว่าอธิฏฐานวสี (ความคล่องแคล่ว ન

ในบทนี้มีการกล่าวถึงนิมิตที่เป็นปฏิภาคนิมิตและคุณสมบัติต่างๆ ของวสีในการดำรงอยู่ภายในอารมณ์ทั้ง ๕ โดยวิเคราะห์ความแตกต่างของนิมิตรและองค์ฌาน รวมถึงวิธีการเข้าไปยังระดับฌานอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งในกระบ

…ราก็จะไม่กล่าวชักชวนท่านทั้งหลาย เพราะ กุศลเป็นกรรมที่สามารถจะบำเพ็ญได้แท้ เราจึงได้กล่าวชักชวนท่าน อีกประการหนึ่ง ถ้ากุศลที่ บำเพ็ญแล้วจะเป็นไปเพื่อผลอันไม่เป็นประโยชน์และเป็นไป เพื่อผลอันไม่เป็นประโยช…

เนื้อหาไฟฟ้ามหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสส่งเสริมการบำเพ็ญบุญและกุศล โดยชี้ให้เห็นถึงผลของบุญที่นำมาสู่ความสุขและสันติสุข ทั้งในมนุษย์และเทวดา พร้อมยกตัวอย่าง 3 ประการ ของผลที่ต้องประสงค์ และการอุทิศ

…ในอิธโลกและปรโลกฉะนี้ สมเด็จพระสุคต มหามุนีจึงตรัสว่า เป็นสมบัติจักรและมงคลอันสูงสุดดุจปุพพกตปุญญตา อีกประการหนึ่ง พระคุณ ข้อนี้นับว่าเป็นอัตตสัมมาปณิธิ มงคลวิเสสที่ ๒. (๑) อง. สตฺตก. ๒๓/๑๖.

เนื้อหาได้กล่าวถึงการปลูกฉันทรุจิในบุญญกรรม โดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสได้สอนให้มีความอดทนและทำบุญเพื่ออำนวยผลให้เกิดมนุษย์สมบัติ สวรรค์สมบัติ และนิพพานสมบัติ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึง

…ษัตริย์เจ้าแต่ปางก่อน ได้พระราชทานธรรมการักขาแก่ผู้ ประพฤติพรตทั่วไป แม้แก่ผู้ที่ไม่ทรงนับถือ ฉะนี้ อีกประการหนึ่ง ได้ทรงพระราชศรัทธาเริ่มการ สถาปนาวัดเบญจมบพิตร และบูรณะวัดปริยายก ทรงพระราชอุทิศแก่จาตุ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติพระราชจริยารัฏฐาภิบาลในฝ่ายพุทธจักรและราชอาณาจักร โดยทรงเน้นการรักษาความถูกต้องในพระพุทธศาสนาและการสนับสนุนคณะสงฆ์ในมณฑลหัวเมือง โดยอ้างอิงถึงพระเจ้าอาชาติสัตรูบรมบพิตรที่ได้

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๑๔ คือพระปรีชาฉลาดในการยึดเหนี่ยวน้ำใจคน, อีกประการหนึ่ง โปรดเกล้า ฯ ให้ออก ประกาศแก้ไข พระราชบัญญัติพยาน และแก้กระบวนพิจารณาความแพ่ง ตั้งข้อบัง…

สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส เป็นพระมหากษัตริย์ที่มีพระปรีชาฉลาดในการบริหารจัดการระดับรัฏฐาภิบาล โดยทรงออกประกาศแก้ไขพระราชบัญญัติพยานและกระบวนพิจารณาความแพ่ง ตลอดจนสร้างถนนราชดำเนินและเริ่

…ล้ว ยังมีสุคติภพเป็นที่ไป ณ เบื้องหน้าดังแสดงไว้ว่า สมปราโย จ สุคติ สัมปรายภพจะเป็นสุคติด้วย ดังนี้ อีกประการหนึ่ง สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ผู้ทรงพระเดชานุภาพลบล้นล่วง พ้นอำนาจแห่งรัฐอาณา ถึงดั่งนั…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของธรรมคารวะและอานิสงส์ของการบูชาผู้ปฏิบัติตามธรรม โดยเสนอว่าการเคารพและกราบไหว้ผู้เจริญในธรรมจะนำมาซึ่งอายุ วรรณ สุข และพละที่จะเจริญขึ้นเรื่อยๆ นอกจากนี้ยังเปรียบเทียบการปฏ

…นาและช่วยขวนขวายนั้น ส่วนชนทั้งหลายนั้นย่อม ได้ส่วนบุญเพราะการที่ตนได้อนุโมทนาและช่วยขวนขวายนั้นเอง อีกประการหนึ่ง เป็นคุณกระทำ บุคคลให้เป็นที่พึ่งแก่ผู้อื่น แสดงไว้ในนาถกรณธรรมสูตร (๒) ยกภิกษุขึ้นเป็นท…

บทความนี้นำเสนอพระราชกรณียกิจของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส ในการพัฒนาและดูแลพระอาราม ตลอดจนการเสด็จพระราชดำเนินเพื่อสำรวจงานต่าง ๆ ในต่างประเทศ เพื่อให้เกิดประโยชน์แก่รัฐและประชาชน โดยเฉพ

…ะองค์ ไม่ตั้งอยู่ยืนนาน และเหตุปัจจัยที่ศาสนาของพระกกุสันธะ พระโกนาคมนาและพระกัสสปะ สัมมาสัมพุทธเจ้าอีก ๓ พระองค์ตั้งอยู่ยืนนาน สมเด็จพระบรมศาสดาจารย์ทรงแสดงว่า พระ สัมมาสัมพุทธเจ้า ๓ พระองค์ข้างต้นนั้น…

บทความนี้อธิบายเหตุปัจจัยที่ทำให้ศาสนาของพระวิปัสสี, พระสิขี และพระเวสสภู ไม่อยู่ยืนนาน ส่วนพระกกุสันธะ, พระโกนาคมนา และพระกัสสปะ มีความสามารถในการรักษาศาสนาให้ตั้งอยู่ยืนยาว โดยอ้างอิงถึงความสำคัญของ

…พ เป็นผลแห่งราชการ และทรงสร้างเหรียญ สําหรับ เครื่องราชอิสริยาภรณ์ช้างเผือก และมกุฎสยามเพิ่มเติมขึ้นอีกอย่างละ ๒ ชั้น พระราชทานข้าราชการ และทรงแก้ไขพระราชบัญญัติลักษณะมฤดูกเดิม จัดลำดับผู้รับให้เป็น ระเ…

…ดตั้งโอสถศาลาและการส่งเสริมกิจกรรมพาณิชกรรมที่มีประโยชน์ต่อประชาชน เพื่อเพิ่มโอกาสในการประกอบอาชีพ. อีกทั้งทรงบริหารจัดการเรื่องการทำเหมืองแร่ และนำระบบธนบัตรเข้ามาใช้เพื่อความสะดวกในการทำธุรกรรมการเงิน…

…พระคำนึงถึงพระมหามณีรัตนปฏิมากรก่อนกว่าสิ่ง อื่น ข้อนี้น่าเป็นที่ชื่นชมยินดีของพุทธศาสนิกชนทั้งหลาย อีกประการหนึ่ง ได้ทรงพระกรุณาโปรดให้สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าอัษฎารค์ เดชาวุธ กรมขุนนครราชสีมา ทรง…

พระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้ทรงแสดงความสำคัญแก่พระพุทธศาสนา และได้โปรดให้สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้าอัษฎารค์ เดชาวุธ ทรงบรรพชาเป็นสามเณร เพื่อสะท้อนความนิยมในพระพุทธศาสนา นอกจากนี้ ทรงพระก

…มอ ใน ญาติธรรมจึงควรให้เป็นไปในบุคคลผู้เป็นญาติตามสมควร เกิดขึ้นก็ย่อมจะเป็นกำลังช่วยให้สำเร็จไปได้ อีกประการหนึ่ง ชนผู้เป็นมิตรแห่งกัน ประพฤติตนตามฉันที่เป็นมิตร มีจิตคงที่ไปแปรผัน ในเวลาที่ฝ่ายหนึ่งได…

บทความนี้สนทนาเกี่ยวกับความสำคัญของญาติและมิตรในชีวิตมนุษย์ตามหลักพุทธศาสนา โดยระบุว่าหากบุคคลมีการคบหากับมิตรที่ดี เช่น กัลยาณมิตร จะส่งผลให้เกิดความเจริญ ในขณะที่การมีมิตรที่ไม่ดีอาจนำไปสู่ความเสื่อ

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๓๙ อีกประการหนึ่ง ชนผู้นับเนื่องในหมู่เดียวกันประพฤติตามฉันที่เป็นพวกเดียวกัน ไม่คิดอา รัดเอาเปรียบ ต่างร…

เนื้อหานี้สอนให้เห็นถึงความสำคัญของการรักษาประโยชน์ของกันและกันในหมู่ชน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหลักธรรมของพระพุทธศาสนา ซึ่งระบุว่าเมื่อผู้คนใส่ใจดูแลผลประโยชน์ของผู้อื่น ประโยชน์ของตนเองก็จะมั่นคงและยั่งย

…ะยาวชิรญาณวโรรส) ๔๖ เดิมมา ถึงการทรงผนวช จะเป็นชั่วเวลา ก็ยังประโยชน์ ให้สำเร็จดังกล่าวแล้วในหนหลัง อีก ประการหนึ่ง ได้ชื่อว่าทรงตั้งศาสนทายาทพระราชทานแก่พุทธศาสนิกชนซึ่งจะนิยมทั่วกันจัดว่า เป็นประโยชน์…

สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงผนวชส่งผลให้เกิดประโยชน์แก่ศาสนาและราชอาณาจักร พระองค์ทรงสร้างเหรียญทวิธาภิเษกเพื่อระลึกถึงการเสด็จขึ้นครองราชย์และได้พระราชทานเสมากับเด็ก ๆ ในงานสมโภชพระชนม

…์ถือว่าเป็นผู้สร้างโลก และเป็นเทพบิดรของสัตวนิกาย ย่อมมีเมตตาจิตคุ้มครองรักษาประชานิกรผู้สืบสายลงมา อีกประการหนึ่ง มารดาบิดาจัดว่าเป็น พรหมของบุตร และพระมหากษัตริย์ ผู้ครองแผ่นดิน สมมติว่า พระเป็นเจ้าขอ…

บทความนี้พูดถึงความสำคัญของเมตตาในพระพุทธศาสนา โดยเชื่อว่าเมตตาเป็นคุณธรรมที่สามารถนำไปสู่การช่วยเหลือและเสริมสร้างความสุขให้แก่ผู้คน เมตตาจิตช่วยให้มนุษย์มีความปรารถนาดีต่อกันและปฏิบัติตนเพื่อประโยชน

…้ได้อัสสาทะ ณ สํานักตน เพื่อปลูกความนิยมของชนทั้งหลาย ทั่วไป ท่านจึงสงเคราะห์เข้าไว้ในสังคห วัตถุ ๔ อีกแผนกหนึ่งกล่าวชื่อว่า วาจาเปยย์ วาจาอันดูดดื่ม โดยความเป็นราชธรรมของ พระมหากษัตริย์เจ้า ฯ ไม่ใช่แต่…

บทความนี้กล่าวถึงพระเมตตาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสในการสนับสนุนและช่วยเหลือราษฎร รวมถึงการสักการะและการจัดงานต่างๆ ที่มีต่อประชาชน ทรงมีความใกล้ชิดสนิทสนมกับประชาชนอย่างมากจนได้รับการ

…สาตไป, พระเจ้าพรหมทัตก็ได้โกศลรัฐโดยง่ายดาย ไม่พักต้องรบยังจับพระเจ้า ที่มีติกับพระมเหสีได้ในภายหลังอีกด้วย, โกศลรัฐแม้เป็นประเทศน้อย แต่ตั้งอยู่ติดต่อกับแคว้น กาสีอันเป็นประเทศใหญ่ เมื่อยังทรงความเป็นอ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของการรู้จักกาลในการปฏิบัติงาน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องของการเตรียมพร้อมและการจัดการกับสถานการณ์ในอนาคต ผ่านเรื่องเล่าของพระเจ้าอชาติศัตรูและพระเจ้าพรหมทัต ที่แสดงให้เห็น

…ลผล ย่อมสำเร็จแก่บุคคลผู้มีปรีชาญาณค่อยประกอบการงานโดยอุบาย ไม่ มักง่ายด่วนเห็นแต่ได้เข้าว่า ดังนี้ อีกฝ่ายหนึ่ง เมื่อถึงเวลาก็หาประกอบกิจที่จะพึงทำไม่ ปล่อย ให้กาลล่วงไปเสียแล้ว จึงปรารถจะทำเมื่อภายหลั…

เรื่องราวเกี่ยวกับการต่อสู้ของกษัตริย์ลิจฉวีในแคว้นวัชชี ยุคที่พวกเขามีความสามัคคีในการป้องกันอาณาจักร แต่ถูกทำลายโดยแผนการแบ่งความสามัคคี จนทำให้ไม่สามารถบรรลุผลได้ ตามคัมภีร์ชาดกได้ยกตัวอย่างให้เห็น

…มี ย่อมสำหรับกับกาลิกกิจคือ ธุระอันจะพึงทำเป็น อรรถาธิบายดังรับพระราชทานถวายวิสัชนามา คราวเป็นสมัย. อีกบรรยายหนึ่ง ความเป็นผู้รู้จักใช้เวลาในวัน ๆ และ ก็ชื่อว่ากาลัญญุตา เป็นคุณที่พึง ปรารถนาในนิพัทธกิจ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการพัฒนาจิตใจและการใช้ทรัพย์สินอย่างชาญฉลาด โดยมีการยกตัวอย่างจากประวัติศาสตร์และคำสอนของพระพุทธเจ้า เรื่อง การตั้งตัวในยศศักดิ์จากการทำงานหนักและการประกอบกิจธุระอย่างมีระเบียบ ทั้งยัง