เนื้อ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 414 / 1015

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 168 โทสะเป็นเหตุนั้น จักเป็นไปเพื่อความเสื่อมเสียแก่เขาเองมิใช่หรือ เพราะว่าท่านผู้นี้ก็เป็นผู้มีกรรมเป็นของ ๆ ตน เป็นผู้รับมรดกของ กรรม ฯลฯ เขาจักทำกรรม

เนื้อหาส่วนนี้ว่าด้วยการทำร้ายผู้อื่นซึ่งไม่ควรทำและผลกรรมที่ย้อนกลับมาถึงผู้กระทำ โดยยกตัวอย่างของโทสะเป…

…อ พระราชาผู้เป็นปฏิปักษ์ ที่อำมาตย์ชั่วผู้ประทุษร้ายในพระเทวีของ พระองค์ นำมายึดเอาราชอาณาเขต” อันมีเนื้อที่ถึง ๓๐๐ โยชน์ ก็ มิได้โปรดให้หมู่อำมาตย์ผู้ลุกขึ้นจะป้องกัน แตะต้อง (อะไร) แม้แต่ อาวุธ ซ้ำเมื่อถ…

เนื้อหาหลักคือการพิจารณาถึงบุพจริยาคุณของพระศาสดาที่ไม่มีการประทุษร้ายต่อศัตรู แม้ในสถานการณ์ที่ท้าทายต่า…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 176 (ของข้าพเจ้า) แล้วชักเชือก (ที่ร้อยจมูก) รุมกัน จับข้าพเจ้านำไป ข้าพเจ้าสู้อดกลั้นความทุกข์เห็น ปานนั้น ไม่ทำอุโบสถศีลให้กำเริบ" และพระบรมศาสดานั้นได

เนื้อหานี้กล่าวถึงพระศาสดาและคุณอันน่าอัศจรรย์ของพระองค์ รวมถึงการพิจารณาความสัมพันธ์ท่ามกลางสังสารวัฏ แล…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 187 เป็นอโนธิโสผรณาด้วยอาการ ๕ เมตตาเจโตวิมุติ เป็นโอธิโสผรณา ด้วยอาการ ๓ เมตตาเจโตวิมุติ เป็นทิสาผรณาด้วยอาการ ๑๐" ดังนี้ แม้ลักษณะ (ที่นับว่าวิกุพพนา)

เนื้อหาว่าด้วยการวิเคราะห์เกี่ยวกับเมตตาเจโตวิมุติในบริบทของวิสุทธิมรรค โดยมีการกล่าวถึงลักษณะอโนธิโสผรณา…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 189 (๔) สพฺเพ ทุกขิณาย ทิสาย สตฺตา---- ขอสัตว์ทั้งหลาย ทั้งปวง ในทิศใต้---- (๕) สพฺเพ ปุรตฺถิมาย อนุทิสาย สตฺตา---- ขอสัตว์ทั้งหลาย ทั้งปวง ในทิศเฉียงตะว

เนื้อหานี้สรุปถึงการขอพรสำหรับสัตว์ทั้งหลายในทิศทางต่างๆ ตามที่ระบุในวิสุทธิมรรคแปล เช่น ในทิศใต้ ตะวันออ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 195 ในอานิสงส์ ๑๑ นั้น ข้อว่า หลับเป็นสุข มีอธิบายว่า ชน ทั้งหลายนอกนั้น (ที่ไม่ได้เมตตาเจโตวิมุติ) ย่อมหลับพลิกกายไปมา (และ) กรนอยู่ ดูเป็นทุกข์อย่างใด

เนื้อหาอธิบายถึงอานิสงส์ของการหลับและตื่นที่มาจากการมีเมตตาเจโตวิมุติ โดยยกตัวอย่างให้เห็นถึงความแตกต่างร…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 201 เพราะบุคคลที่รักก็ตั้งอยู่ในฐานแห่งคนที่รักนั่นแหละ (หาเป็นที่ตั้งแห่ง กรุณาไม่) บุคคลผู้เป็นสหายที่รักยิ่งเล่าก็ตั้งอยู่ในฐานแห่งสหายที่รักยิ่ง บุคค

เนื้อหานี้กล่าวถึงการตั้งอยู่ในฐานะแห่งกรุณา และการเห็นอกเห็นใจต่อผู้อื่น ความสำคัญของการแผ่กรุณาไปยังสัต…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 202 จะฆ่าก่อน ถามว่า เปรียบอย่างไร ? ตอบว่า เปรียบเหมือนราชบุรุษ ทั้งหลายมัดโจรที่จับได้พร้อมทั้งของ (กลาง) โดยพระราชบัญชาว่า จงฆ่ามันเสีย ให้ประหาร (เ

เนื้อหานี้จัดการกับการสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับคนที่มีความสุขแต่ทำบาป โดยใช้ตัวอย่างเปรียบเทียบกับราชบุรุษ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 204 อโนธิโสผรณาด้วยอาการ ๕ เป็นโอธิโสผรณาด้วยอาการ ๓ เป็น ทิสาผรณาด้วยอาการ ๑๐ นี้ และอานิสงส์ทั้งหลายมีข้อว่า หลับเป็นสุข เป็นต้น บัณฑิตพึงทราบโดยนัยที่

เนื้อหานี้เสนอวิธีการเจริญมุทิตาภาวนาในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงความสำคัญของการเลือกบุคคลที่เหมาะสมในการฝึก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ · - หน้าที่ 207 ว่า "อนึ่ง ภิกษุมีใจสหรคตกับอุเบกขาแผ่ไปตลอดทิศหนึ่งอยู่อย่างไร คือ ภิกษุแผ่อุเบกขาไปยังสัตว์ทั้งปวง เหมือนอย่างได้เห็นบุคคลผู้หนึ่ง ซึ่งเป็นที่พอใ

เนื้อหาในบทความนี้พูดถึงการเจริญอุเบกขาในพระโยคาวจร โดยกล่าวถึงการเสริมสร้างจิตใจให้มีความเป็นกลางต่อบุคค…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 208 ปกิณณกกถา บัณฑิตได้รู้พรหมวิหาร อันพระพรหมอุตตมา จารย์ตรัสไว้เหล่านี้ดังนี้แล้ว พึงทราบ ปกิณณกกถาในพรหมวิหารทั้งหลายนั่นอีกบ้าง ต่อไปนี้ [วินิจฉัยโดย

เนื้อหานี้สำรวจแนวคิดในวิสุทธิมรรคเกี่ยวกับพรหมวิหาร โดยเฉพาะเมตตาและกรุณา ซึ่งบรรยายถึงธรรมชาติแห่งความร…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 209 เหตุนั้นธรรมชาตินั้น จึงชื่อกรุณา (แปลว่าธรรมชาติที่เขาทำออกไป) สาธุชนทั้งหลาย ย่อมบันเทิงต่อบุคคลผู้เพียบพร้อมไปด้วย สมบัตินั้น ด้วยธรรมชาตินั้น เหต

เนื้อหานี้พูดถึงธรรมชาติที่เรียกว่า กรุณา และ มุทิตา โดยสาธุชนจะบันเทิงต่อบุคคลที่มีสมบัติทางธรรม รวมถึงก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 211 ตน สัตว์เหล่านั้น จักเป็นผู้ถึงซึ่งความสุขก็ดี จักพ้นจากทุกข์ก็ดี จักไม่เสื่อมจากสมบัติที่ได้รับแล้วก็ดี ตามความพอใจของกรรม ดังนี้ เป็นเหตุใกล้ ความร

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงพรหมวิหารทั้งสี่ ได้แก่ เมตตา, กรุณา, มุทิตา และอุเบกขา ที่ช่วยในการลดความพยาบาทและคว…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 212 [ข้าศึกใกล้และไกลของพรหมวิหาร] อนึ่ง ในพรหมวิหาร ๓ นั่น แต่ละข้อมีข้าศึกข้อละ ๒ ๆ โดย เป็นข้าศึกใกล้และข้าศึกไกล ความพิสดารว่า ราคะเป็นข้าศึกใกล้ของ

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงข้าศึกที่เรียกว่า 'ราคะ' ซึ่งเป็นศัตรูใกล้ของเมตตาพรหมวิหาร โดยพิจารณาถึงความสัมพัน…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 219 ประโยชน์และปรารถนาความปราศจากทุกข์อย่างนั้นแล้ว พึงปฏิบัติโดย ยังใจให้บันเทิงในความได้ดี (ของเขา) ภาวนาอันมีความบันเทิง ใจเป็นลักษณะนั้นเองเป็นมุทิตา

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติโดยมุ่งความบันเทิงแห่งจิตในเมตตา การแสดงอาการที่เป็นกลางซึ่งเกี่ยวข้องกับการภาว…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 222 ธรรมเทศนาอย่างนี้ว่า "ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เจริญ สาธุ ขอ พระผู้มีพระภาคเจ้าจงทรงแสดงธรรมแก่ข้าพระองค์ โดยสังเขปเถิด ข้าพระองค์ได้ฟังธรรมไรเล่า

เนื้อหาเกี่ยวกับการแสดงธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงการฝึกสมาธิและการไม่ยึดติดในธรรม เพื่อให้ภิกษุสามารถบร…

…เธอพึงเจริญสมาธินี้ อันมีทั้งวิตก มีทั้งวิจาร บ้าง ฯลฯ พึงเจริญสมาธินี้ อันประกอบไปด้วยอุเบกขาบ้าง" เนื้อความแห่งพระโอวาทนั้นว่า "ดูกรภิกษุ เมื่อใด มูลสมาธิ นี้เป็นธรรมอันเธอเจริญโดยทางเมตตาอย่างนั้นแล้ว เ…

เนื้อหาของพระโอวาทเน้นการเจริญสมาธิและการบ่มเพาะคุณธรรม เช่น เมตตาและกรุณา โดยมีการแนะนำให้ปฏิบัติสมาธิที…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ [อุปจารและอัปปนา] ๆ - หน้าที่ 234 พระโยคาวจรนั้น นึกหน่วงเอากสิณคฆาฎิมากาสนิมิตนั้นแล้วๆ เล่า ๆ ว่า 'อากาโส อากาโส - อากาศ อากาศ" ทำไปจนเป็นนิมิต ที่นึกเอามาได้ (ต

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการนึกหน่วงเอากสิณในฌานอุปจาร การพัฒนาจิตให้รู้ลึกในนิมิตแห่งอากาศ การรำงับนิวรณ์แล…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 236 [แก้อรรถปาฐะในอากาสานัญจายตนะ] [แก้ สพฺพโส] ในปาฐะเหล่านั้น บทว่า สพฺพโส - โดยประการทั้งปวง" คือ สพฺพากาเรน - โดยอาการทั้งปวง” ความก็คือว่า ทั้งหมด ห

เนื้อหาในวิสุทธิมรรคแปลนี้พูดถึงการอธิบายรูปสัญญาในความสัมพันธ์กับรูปาวจรฌาน โดยเชื่อมโยงความหมายของคำในบ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 237 รูปเป็นสัญญาแห่งอารมณ์นั้น เหตุนั้น อารมณ์นั้นจึงชื่อ รูปสัญญะ (มีรูปเป็นสัญญา) อธิบายว่า ฌานนั้นมีรูปเป็นชื่อ" ดังนี้ พึงทราบว่า เป็นคำเรียกอารมณ์ขอ

เนื้อหาเกี่ยวกับรูปสัญญาและอารมณ์ที่มีความสัมพันธ์กับฌาน และอธิบายถึงการก้าวล่วงสัญญาที่ไม่มีแก่ผู้ที่ยัง…