เสียง : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 50 / 83

… จึงเห็นโดยนัยที่ กล่าวแล้วในกายวิญญัติฯ แต่มีข้อแปลกกัน ดังนี้ บัณฑิตพึง ประกอบคำว่า "ในลำดับการฟังเสียงที่ได้ยินอยู่" ในวจีนิเทศนี้ ดุจคำว่า "ในลำดับแห่งการจับกายที่เคลื่อนไหวอยู่" ซึ่งข้าพเจ้ากล่าว ไว้แ…

บทความนี้กล่าวถึงอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา โดยเน้นเรื่องการฟังเสียงและการจับกายที่เคลื่อนไหว เป็นการศึกษาในแง่มุมของวิญญัติที่เกี่ยวข้อง การประมวลความเห็นเกี่ยวกับโลกแ…

…อาศัย สำหรับ จมูก สิ้น กาย กลิ่น ลิน รส ฯ การไม่ประจวบถึง แม้ ด้วยอาการทั้ง ๒ สำหรับ จักขุ โสตะ รูป เสียง ดังนี้ ฯ แม้รูป ๑๖ อย่างนอกนี้ มีชื่อว่าสุขุมรูปเป็นต้น เพราะไม่มีสภาพมีความเป็น ของหยาบเป็นต้น ฯ ร…

เนื้อหานี้พูดถึงการกระทบกระทั่งระหว่างคนและวัตถุ โดยเชื่อมโยงเข้ากับภวังคจิตที่ไม่มีกำลังและการประจวบกันด้วยอารมณ์ นอกจากนี้ยังมีการแยกแยะระหว่างรูปที่มีความหยาบและละเอียด รวมถึงการอธิบายถึงนิทัสสนะแล

…ารมณ์) ที่ยังไม่ถึงตน หรือด้วยอำนาจแห่งตนยังไม่ถึงประเทศ แห่งอารมณ์ ฯ ด้วยว่า จักขุและโสตะ อันรูปและเสียงยังไม่ถึงตน หรือจักขุและโสตะนั้น ยังไม่ถึงซึ่งรูปและสียงนั้น ด้วยตนเอง ย่อม รับเอาอารมณ์ได้ ฯ ด้วยเห…

…งอารมณ์และประสาทสัมผัส โดยมีการอธิบายถึงกระบวนการรับรู้และการสัมผัสกับสถานที่ที่ไกลออกไป เช่น รูปและเสียงที่ส่งผ่านการโคจร.

…วิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 288 และโสตะนั้น ไปถึงประเทศแห่งอารมณ์ แล้ว ซ่านไปรับอารมณ์นั้นได้ไซร้ รูป และเสียงนั้นจึงเป็นโคจรแห่งจักขุโสตะ นั้น แม้ในเพราะอันแล่นไปสู่ที่ที่ตั้งอาศัย ถ้ารูปและเสียงนั้นไปถึงความต…

…กับการรับรู้ของจักขุและโสตะ อธิบายถึงความสำคัญของอารมณ์ที่แต่อาการรับรู้ รวมถึงการเชื่อมโยงกับรูปและเสียงที่เกิดจากกรรม จิต และโอชะ อภิธัมมัตถสังคหบาลี ได้เน้นย้ำว่ารูปและเสียงที่เกิดจากภายนอกนั้นไม่สามารถ…

…ืองปาฏลีบุตร ชื่อว่ามริยาทะ (เขตไปถึง) ฯ เขตแดนที่เป็น ไปทำกิริยาให้แผ่ไปตลอด ดุจอุทาหรณ์เป็นต้นว่า เสียงขจรไปกระทั่ง ภวัคคพรหม ชื่อว่าอภิวิธี (เขตแผ่ไปตลอด) ฯ ก็ในบทว่า อาสวา นี้ จึงเห็น อา อักษร ลงในอภิว…

เนื้อหาเกี่ยวกับความหมายของอาสวะซึ่งมีความหมายในการเป็นสิ่งที่หมักอยู่และไหลไปจากภพถึงภวัคคพรหม อธิบายถึงเขตแดนที่เกิดขึ้นจากมริยาทและอภิวิธี และการมีอาสวะเกี่ยวข้องกับโลภะและธรรมอื่นๆ ที่ส่งผลกระทบถึ

…ชชมานบัญญัติทั้ง ๒ ว่า ผู้มี บัณฑิตพึงทราบด้วยอำนาจแห่งการผสมกันของบัญญัติทั้ง ๒ ว่า ผู้มี อภิญญา ๖ เสียงของหญิง จักขุวิญญาณ และว่า โอรสของพระราชา ตามลำดับ ฯ [สังคาคาถา] อรรถทั้งหลาย ที่เป็นอารมณ์แห่งมโน- …

…วามสำคัญกับการรู้ในแง่ของปัญญาและอภิญญา รวมไปถึงการวิเคราะห์ความเป็นไปของโสตวิญญาณซึ่งเชื่อมโยงมากับเสียงและนามบัญญัติ

…่อตามใจชอบ) ฯ กรรมคือนาม ชื่อว่านามกรรมฯ นามไธย ก็อย่างนั้น ๆ การพูด คือการกล่าวอรรถออกโดยทรงอักขระ เสียงที่ชื่อว่าอภิลาป เพราะอรรถว่า (เป็นเสียง) ที่บุคคลพูด คือ ลำดับแห่งการประชุมของอักษรที่ไปตามเสียง ๆ …

…นกนามออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ สามัญนาม คุณนาม กิริยานาม และยกิจฉนาม นอกจากนี้ยังมีการอภิปรายเกี่ยวกับเสียงและการแสดงถึงอภิลาป การอภิปรายเกี่ยวกับอภิญญา ๖ หรือความรอบรู้ที่มีด้านจิตใจ และความแตกต่างระหว่างวิ…

…สตวิญญาณวิถี ด้วยศัพท์ว่า โสตวิญญาณวิถี จึงได้ กล่าวคำว่า โสตวิญญาณวิถียา ฯ แท้จริง เมื่อบุคคลได้ยินเสียงว่าฆฏะ เป็นต้น วาระแห่งชวนะปรารภเสียงอักษรตัวหนึ่ง ๆ ๒ ครั้ง (ปรารภ เสียงอักษรตัวละ ๒ ครั้ง) ด้วยอำน…

บทความนี้สำรวจลำดับแห่งโสตวิญญาณวิถี โดยกล่าวถึงกระบวนการที่บุคคลได้ยินเสียงและการรับรู้ที่เกิดขึ้น ซึ่งเชื่อมโยงกับอารมณ์ในปัจจุบันและอดีต สารบัญเกี่ยวกับโสตวิญญาณวิถีแสดงให้เ…

…ตเท่านั้น กายเป็นปัจจุบัน อารมณ์นอกนั้นมีรูปเป็นต้น เป็นปัจจุบันบ้าง เป็นอนาคตบ้าง ฯ ส่วน ทิพพโสต มีเสียงอย่างเดียวเป็นอารมณ์ ฯ ก็แล เสียงนั้นเป็นปัจจุบัน ฯ พระอาจารย์ผู้รจนามหาอรรถกถากล่าวว่า ปรจิตตวิชชาญ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและอารมณ์ในอภิธัมมาฯ โดยเฉพาะในเรื่องของปรจิตตวิชชาที่ประกอบด้วยจิตในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต การวิเคราะห์และการตีความจากพระอาจารย์หลายท่านเกี่ยวกับความหมายของจ

…างทางที่คอยประโลมล่มให้หลงแล้วตกไปสู่อำนาจ ไม่อาจ ไปถึงเมืองตักกสิลานั้นได้แก่ เบญจพิธกามคุณ คือรูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ที่ยวนใจ ให้ กําหนดมัวเมา (๑) ขุ. เอก. ๒๗/๔๓. ตาฏฐกถา ๒/๓๕๒.

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์และศึกษาความเป็นไปของพระราชาในมุมมองทางศาสนา โดยเฉพาะเรื่องราวของพระโสดาปัตติผลและการเผชิญกับอุปสรรคในชีวิต การเน้นย้ำถึงความสำคัญของมิตรภาพและการสมัครสมานของพระราชาและพระเ

…งทางที่คอยประโลมล่อให้ หลง แล้วตกไปสู่อำนาจไม่อาจจะถึงเมืองตักกศิลานั้น ได้แก่เบญจพิธกามคุณ คือ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ที่ยวนใจให้กำหนัดมัวเมว แต่จะชักให้เสียคนซึ่งกุลบุตรจะพึงพบในระยะ แห่งวัย, ผู้หลง…

พระพุทธโฆษาจารย์ได้สรุปถึงความสำคัญของการกำหนดทางเดินในชีวิตของกุลบุตร โดยมีความยากลำบากและความล่อหลอกที่จะถ่วงการก้าวหน้า การประพฤติตามคำแนะนำของผู้มีปัญญาเป็นสิ่งสำคัญต่อการบรรลุถึงความดีและความงาม

…วนจักษุเป็นอสาธารณะที่ปรากฏ เพราะฉะนั้น นัน พูด เพียงว่า "เห็นด้วยจักษุ” ก็ซึมซาบกันดี เหมือนคำว่า "เสียงกลอง" กลองเป็นเหตุจําเพาะ ให้เกิดผล คือเสียงกลอง ถึงแม้ว่าจะต้องมีคนตีหรือมีสิ่งอะไรมากระทบมันจึงจะเ…

บทที่กล่าวถึงการมองเห็นรูปด้วยจักษุในบริบทของปาฏิโมกขสังวรศีล และการวิเคราะห์เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างจักษุกับวิญญาณ เป็นการศึกษาเกี่ยวกับการเห็นที่มีทั้งองค์ประกอบและเหตุผลต่าง ๆ เมื่อจักษุกระทบอา

…เหมือน ฝนรั่วรดเรือนที่มุงดีแล้วไม่ได้ ฉะนั้น สมด้วยพระพุทธพจน์ว่า ภิกษุพึงรักษาอินทรีย์ ในเพราะรูป เสียง รส กลิ่น และผัสสะทั้งหลาย เพราะว่าทวาร ทั้งหลายที่ปิดแล้วระวังดีแล้วนั้น หาทำร้าย (ผู้ระวัง) ไม่ เห…

เทศนานี้สอนถึงความสำคัญของการป้องกันจิตจากราคะและกิเลส โดยเปรียบเทียบกับบ้านที่มีการปิดประตูหรือมุงดี หากเรารักษาอินทรียสังวรให้พร้อม มันจะช่วยให้จิตไม่ถูกทำร้ายจากกิเลสได้ คล้ายกับบ้านที่มีการป้องกัน

…นนั้น มีทั้งความรู้เบื้องต้นและเบื้องปลายรวมกัน คือถ้าต้องการรู้เพียงว่า ในภาษาบาลีมีอักษรเท่าไร ออกเสียง อย่างไร ก็ไม่ยาก แต่ถ้าจะรู้ให้ตลอดถึงฐานกรณ์ และที่มาของ เสียงและอักษร ก็นับว่าเป็นความรู้เบื้องปล…

…ธานและสนธิ โดยผู้เขียนมีเป้าหมายที่จะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจระบบการใช้ภาษาบาลีอย่างถูกต้อง รวมถึงการออกเสียงและการเขียนสะกดที่ถูกต้อง ก้าวสู่การเรียนรู้ที่ลึกซึ้งมากยิ่งขึ้น. การศึกษาเกี่ยวกับสมัญญาภิธานนั้นป…

…ว ส ห ฬ (อ). สระ ในอักขระ ๔๑ ตัวนั้น อักขระเบื้องต้น 4 ตัว คือ ตั้งแต่ อ จน ถึง โอ เรียกว่า สระ, ออกเสียงได้ตามลำพังตนเอง และทำพยัญชนะ ให้ออกเสียงได้, ที่ออกเสียงได้ตามลำพังตนเองนั้น พึงเห็นตัวอย่าง ดังต่อ…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะสัญลักษณ์และอักขระที่สำคัญภายในภาษาบาลี รวมถึงการออกเสียงและการใช้สระในการสร้างคำอย่างถูกต้อง สามารถนำความรู้เหล่านี้ไปใช้ในการพูดหรือเขียนในภาษาบาลีได้อย่าง…

…ป็น ที่สุด ชื่อพยัญชนะ คำว่า พยัญชนะ แปลว่าทำเนื้อความให้ปรากฏ และเป็นนิสิต คือต้องอาศัยสระ จึงจะออกเสียงได้ โดยนัยนี้ สระ กับ พยัญชนะ ต่างกัน สระ แปลว่า เสียง ออกเสียงได้ตามลำพังตน เอง และทำพยัญชนะให้ออกเ…

…มนี้อธิบายความหมายและความสำคัญของพยัญชนะและสระในภาษาบาลี โดยชี้ให้เห็นว่าพยัญชนะต้องอาศัยสระในการออกเสียง และไม่สามารถมีเสียงได้เพียงลำพัง การทำให้เสียงของพยัญชนะปรากฏชัดเจนจึงต้องพึ่งพาเสียงสระ นอกจากนี้ย…

…เหลือจากนี้ คือ ที่เป็นกัณฐชะ บ้าง โอฏฐชะบ้าง นาฬิกัฏฐานชะบ้าง และของอักขระที่เกิดใน ๒ ฐาน ทั้งหมด. เสียงอักขระ มาตราที่จะว่าอักขระนั้น ดังนี้ :- สระสั้นมาตราเดียว, สระ ยาว ๒ มาตรา, สระที่มีพยัญชนะสังโยคอย…

…มนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยระบุรายละเอียดเกี่ยวกับมุทธชะ, ทันตชะ, และฐานของอักขระ มีการกำหนดเสียงของอักขระเทียบกับเวลาในระบบวินาที เช่น สระสั้นและสระยาว พร้อมตัวอย่างการวัดเสียงและอักขระควบต่างๆ เพ…

" " ประโยค๑ - อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 11 ส่วนเสียงของพยัญชนะทั่วไป มี ๒ คือ ที่มีเสียงก้องเรียกว่า โฆสะ อย่าง ๑ ที่มีเสียงไม่ต้องเรียก อโฆสะ อย่าง ๑. …

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยากรณ์ซึ่งมุ่งเน้นที่เสียงของพยัญชนะทั่วไป โดยมีการแยกแยะระหว่างเสียงก้อง (โฆสะ) และเสียงไม่ก้อง (อโฆสะ) ทั้งนี้ยังมีการแบ่งระ…

…งผู้ใดมีน้อย เมื่อผู้นั้นลุก นั่ง ก้าว ถอย คู่ เหยียด กระดูกทั้งหลายจะลั่นดังกฏะกฏะ คล้ายคนเที่ยวทำ เสียงดีดมือไปฉะนั้น เมื่อเขาเดินทางแม้สัก ๑ โยชน์ ๓ โยชน์ วาโย- ธาตุจะกำเริบ ตัวจะระบม แต่ว่าของผู้ใดมีมา…

บทนี้อธิบายถึงการทำงานของไขข้อต่าง ๆ ในร่างกายที่มีผลต่อการเคลื่อนไหว โดยไขข้อแต่ละประเภทจะมีหน้าที่ต่างกัน ผลกระทบต่อการเคลื่อนไหวและความเจ็บปวดของผู้ที่มีไขข้อน้อยหรือมาก ทั้งยังกล่าวถึงการไหลของมุต

…ร ของพระพุทธเจ้า พระปัจเจกพุทธ และพุทธสาวก ทั้งปวงนี้ มิใช่เป็นการง่ายที่จะไม่สละแดนบ้านอันจึงไปด้วยเสียงต่าง ๆ เช่นเสียงผู้หญิง เสียงผู้ชาย เสียงช้าง เสียงม้า แล้วบำเพ็ญขึ้นได้ เพราะฌานมีเสียงเป็นข้าศึก แ…

…ยใน โยคาวจรจะพิจารณาเสนาสนะอย่างไรเพื่อให้การบำเพ็ญเจริญขึ้นได้ รวมถึงการเลือกสถานที่เพื่อหลีกเลี่ยงเสียงรบกวนและสร้างบรรยากาศที่เอื้อต่อการภาวนา.