เหตุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 173 / 298

…งส่วนอออกนี้ ๆ เหมือนเมล็ดลงทั้งหลาย ที่ซัดลงใน กระเเมืองอันร้อน แตกดั่งครู ๆ (เป็นเมล็ด ๆ ) ดังนี้ เหตุนี้นั่น ส่งบรรทัดหลายบรรทัดจึงชื่อว่าไม่ทึ่ง เพราะไม่ทึ่งจึงชื่อว่าเป็นทุกข์ เพราะเป็นทุกข์จึงชื่อว่…

ในบทนี้มีการพูดถึงการมองเห็นและเข้าใจความทุกข์ในชีวิต เปรียบเทียบกับอาการของเมล็ดที่แตกและความสุขที่เกิดจากการเข้าใจสิ่งต่าง ๆ รอบตัวผ่านทางอุปมาที่อธิบายได้ชัดเจน เช่น การเปรียบเทียบกับการเห็นแสงตะเก

…ปในคราววอดนี้เอง ไม่ถึงคราวอิ่ม รูปอันตั้งขึ้นในคราวอิ่มล่า ก็ย่อมไปในคราวอิ่มนี้เอง ไม่ถึงคราวอิ่ม เหตุนี้ แม้อาหารรูปนั้น จึงชื่อว่าไม่เที่ยงเป็นทุกข์ เป็นอนัตตา" [มนต์คริการอุดมรูป] อุดมรูป (รูปที่เก…

เนื้อหาลงลึกถึงการเปลี่ยนแปลงของรูปที่เกิดจากอาหารและอุดมรูป ผ่านแนวคิดเกี่ยวกับไตรลักษณ์ โดยอธิบายถึงความไม่เที่ยง ทุกข์ และอนัตตาของรูปเหล่านี้ รูปในระยะต่างๆ อธิบายถึงความรู้สึกอันเกิดจากหัวข้อที่ม

…นกายดิบไปในคราวร้อนเนือง ไม่ ถึงคราวเย็น รูปอ้อนเป็นไปในคราวเย็นก็ไปในคราวเย็นนี้เองไม่ถึง คราวร้อน เหตุนี้น อุดมรูปนั่นจึงชื่อว่าไม่เที่ยงเป็นทุกข์เป็นอนัตตา [มนสิการกัมมรูป] กันมชู (รูปเกิดด้วยกรรม) ย่อ…

เนื้อหาพูดถึงการยกขูปปั้นขึ้นสู่ไตรลักษณ์ โดยมีการอธิบายรูปอ้อนและรูปล้อนในแต่ละสภาวะ และการปรากฏของมชูรูปซึ่งถูกแบ่งออกเป็นกลุ่มต่างๆ ตามกรรมและอายตนะ นอกจากนี้ยังมีการเน้นถึงความไม่เที่ยงและอนัตตาขอ

…่ (อยู่ไป) ถึงคราวเสียใจ รูปอันเป็นไปในคราวเสียใจ ก็ด้ไปในคราวเสียใจนี้เอง ไม่ (อยู่ไป) ถึงคราวใดใด เหตุนี้น แม้จิตสมุฏฐานรูปนี้จึงชื่อว่าไม่ถึงเป็นทุกข์เป็นอนัตตา” เมื่อพระโอทีนั้นกำหนดอารมณ์เป็นสมุฏฐาน …

ในบทนี้มีการอธิบายว่า รูปและอารมณ์จิตมีความสัมพันธ์กับความรู้สึกเช่น ความสุขและทุกข์ จากการศึกษาเกี่ยวกับจิตสมุฏฐานที่ส่งผลต่ออารมณ์และความรู้สึกในชีวิตมนุษย์ โดยยกตัวอย่างให้เห็นถึงการเกิดขึ้นของรูปต

…องเลย รูปอ่อนเป็นไปในกาลที่มันเป็นใบสีเขียวแก่ก็ดับไป ไม่ (อยู่มา) ถึงกาลที่มันร่วงจากขั้วหล่นไปเลย เหตุนี้ มันจึงชื่อว่าไม่เที่ยงเป็นทุกข์เป็นอนัตตา ดังนี้แล้ว พิจารณา

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงการเปลี่ยนแปลงของใบไม้ในธรรมชาติ โดยเปรียบเทียบกับสถานะของรูปที่ไม่เที่ยง ในการพิจารณา ตามหลักธรรมของพระพุทธศาสนา แสดงให้เห็นถึงความไม่แน่นอนในชีวิตที่เราต้องเผชิญ เมื่อพิจารณาต่อไ

…ึงข้อนอก ๆ ดัง เมื่อลงทั้งหมดหลายที่ซัดลงในกระบังอันร้อน (แตก) ดังดวง ๆ (เป็น เมล็ด ๆ) อยู่ขนันนั้น เหตุนี้นัง ธรรมทั้งหลายนัน จึงชื่อว่าไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา" เพียงนี้เป็นนัยในวิสุทธิกถา ส่วนในอ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการพิจารณาธรรมที่ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ และอนัตตา โดยแสดงหลักการในวิสุทธิกถาที่เน้นเจตนาการวิเคราะห์จิตและความไม่เที่ยงของอาตมัน ทั้งนี้เพื่อให้ผู้ปฏิบัติได้เห็นความจริงของชีวิตและการดำ

…ียงพิจารณาจิตดวงที่ ๑๐ (ไม่ว่า) รูปธรรมฐานก็ดี อุปจารธรรมก็ดี ก็เป็นอันคล่องแคล่ว (คือปรากฏชัดแล้ว) เหตุ * ภูฎุย ปฎุมญุตภูมิแก้ความว่า สมฌวนาย พิจารณาแล้วเห็นว่า ภูฏุยในที่นี้ แปลว่า "หมุนเวียน" ได้ความค…

เนื้อหาในตอนนี้กล่าวถึงการพิจารณาจิตดวงต่างๆ เพื่อเข้าใจถึงความไม่เที่ยงและทุกข์ โดยเริ่มจากจิตดวงแรกแล้วพิจารณาไปยังจิตดวงถัดไปจนถึงจิตดวงที่สิบ การหมุนเวียนในการพิจารณาเพื่อให้เห็นแจ้งในธรรมที่ไม่เท

…ัสนา ๑๙ นี้ อนาจาปุโปนะ ทุพนุปปนา และอัตตานูปปนา เป็นอันพระโยคี่ผู (เจริญสัมสนสนาญ) นี้ได้แล้ว เพราะเหตุที่ส่งรังทั้งหลายเธอเห็นแล้วด้วยอำนาจลักษณะมือจึงลักษณะเป็นต้น องึ่ง เหตุที่ท่านกล่าวว่า "อนาจาปุโปน…

ในบทนี้มีการกล่าวถึงประเด็นสำคัญในมหาวิปัสนา ๑๙ ซึ่งสื่อถึงการบรรลุธรรมของพระโยคี่ผ่านหลักการต่าง ๆ เช่น อนาจาปุโปนะ อนิมาดตนาปุโปนะ และอัตตานูปปนา ทั้งยังอธิบายเกี่ยวกับการเข้าถึงความสุขและความรู้ในว

… เพราะว่าลักษณะทีเกิดขึ้นก่อนเป็นอุปจิตติเหน่นั้น และ ลักษณะทีเปรไปอ่อนมีในบังคับนะ [สังจะปรากฏ]> เหตุนี้ เมือพระโยคี้นเห็นความเกิดและความเสื่อมโดยส่วนสอง คือโดยปัจจัย ๑ โดยขณะ ๑ ดังกล่าวมาจะ่นี่อยู่ ด้…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์ตามหลักพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับความเกิดและความเสื่อมของขันธ์ โดยอธิบายทั้งปัจจัยและขณะในการเห็นความเกิดขึ้นและการเสื่อมไปของสิ่งต่าง ๆ การเข้าใจในธรรมะนี้จะช่วยให้เกิดความหยั่ง

…ตฺตญาณ ปฏิสังขาร- ปานญาณ สงฺฆารูปญาณ คำฺภาณญาณที่ ๖ คือ ลังจํามโลภญาณ นํ เป็นคำเรีิญก่อนโลภญาณ เพราะเหตุนี้ พระโโยดาวุใครจะ ทำปฏิปทาญาณทัสสนวิปฏิญาณนั้นให้สมพร้อม จึงควรทำความเพียรในญาณ เหล่านั้น โดยทำอุพ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการศึกษาปฏิปทาญาณและญาณ ๓ ที่มีผลต่อการดำเนินชีวิตทางธรรมของพระโโยดาวุ โดยเฉพาะการทำความเพียรในอุพเพธพยัญชัฏเพื่อให้กำหนดลักษณะอย่างชัดเจนขึ้น การหลีกหนีจากอุปกิเลสเป็นหัวใจหลักในกระ

ประโยคสัญลักษณ์ แปล ภาค 3 ตอน 2 (ตอนจบ) หมายเลข 126 เหตุไม่มนัสิกถึงความเกิดขึ้นและความเสื่อมไป ทุกข์ลักษณะไม่ปรากฏเพราะอธิษฐานปิดบังไว้ เหตุไม่มนัสิกถึงควา…

…มไม่เที่ยง ความเป็นอนัตตาแสดงให้เห็นว่าทุกสิ่งไม่อยู่ในความควบคุม และเกิดจากการเปลี่ยนแปลงอันเกิดจากเหตุปัจจัย ในการศึกษาไตรลักษณะนี้ เราจึงควรทำความเข้าใจให้ลึกซึ้งเพื่อเข้าถึงสภาวะทางจิตใจที่แท้จริง.

…ญาวิสนาม (เห็นแจ้งเป็นอธิปัญญา) วิภุผู้ฉลาดในอุปสาน ๓ และใน วิปุสน ๔ ย่อมไม่บ่าวไปในบำเพ็ญอุ ต่าง ๆ เหตุที่มีความฉลาดในอุปสาน ๓ และ การพิจารณานั้นจัดเป็นบาณ เพราะการพิจารณามีความหมาย ว่าว่า จัดเป็นปัญญา เ…

บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับปัญญาวิสนาม ซึ่งคือการเห็นแจ้งและการพิจารณาอารมณ์ที่นำไปสู่ความเข้าใจที่ลึกซึ้งในชีวิต ในการพิจารณาอารมณ์และการฝึกปัญญา ช่วยในการหลีกเลี่ยงความแตกดับและการเสื่อมของจิตใจ โ

…อันติจดวงให้เห็นแล้ว โดยความสิ้นความเสื่อม ภูมียอตามเห็นความแตกดับแห่งจิตดวงนั้น ด้วยจิตอีกดวงหนึ่ง เหตุนั้น พระโบราณาจารย์ทั้งหลายจึงกล่าวไว้ว่า "อาตมฤ ฑา อาณญาณ อุโภว วิปุโล-พระโพธิญาณอรัญญ์แจ้ง * ความ…

เนื้อหาศึกษาความแตกดับแห่งจิตและอารมณ์ โดยการพิจารณาที่มาจากการเห็นและความสิ้นสุด ของจิตที่เป็นอารมณ์ ในที่นี้มีการอธิบายถึงการเห็นความแตกดับผ่านวิปัสสนาและญาณ โดยพระโบราณาจารย์ได้กล่าวถึงการเข้าใจในเ

…เห็นโทษในสงขธรรม จังแสนไปเสียในพระนิพพาน อันตรรัตินำข้ามกับสงขธรรมนัน โดยกรียที่น้อมไปพระนิพพานนั้น เหตุนี้ ภิกษุ ผู้ประกอบพร้อมด้วยอุปนิสัยอันจุติอุปนิสัยเป็นต้นนั้น จึงสงสังสทั้งหลายได้ และแสนไปในพระนิพ…

ในบทนี้กล่าวถึงการเข้าใจความดับและเกิดในศาสนาพุทธ โดยมีการอธิบายถึงการปฏิบัติที่สามารถทำให้เข้าถึงพระนิพพานได้ ซึ่งเป็นผลมาจากการเห็นโทษในสงขธรรมและการไม่ยึดติดในสิ่งที่ไม่ใช่ความจริง การดับของสังขารเ

…่งสังขารทั้งหลายมัน" เรียกว่าความ ตาย หามี (อัตตา) อะไร ฯ อื่น (จากขันธ์) ไม่ ดังนั้น ย่อมเจริญขึ้น เหตุนี้ พระโบราณาจารย์หลายท่านจึงกล่าวไว้ว่า บั้นนี้พึ่งหลายดับ สิ่งอื่นไม่มีเลย ความ แตกแห่งขันธ์ทั้งหล…

เนื้อหาในวิชาภิญญาแปลภาค ๓ ตอน ๒ กล่าวถึงการเห็นความดับและการพิจารณาในด้านวิปัสสนา การศึกษาทำให้เห็นถึงความแตกต่างของสังขารและการไม่มีอัตตา เพื่อเพิ่มพูนความรู้ในด้านนี้ พระโบราณาจารย์หลายท่านได้ให้คว

…่า "ดุตโส จ วิปุโลจิ-และในวิปุโล ๔" คือ ในวิปุโล ๔ มี นิพพิทานูปน ษานเป็นต้นว่า "โทษ อุปฺปธาน คฤตสา-เหตุ ที่มีความลาลาในอุปฺปธาน ๓ คือเพราะความที่เป็นผู้ลาลในความ ปรารถนา ๓ สถานนี้ คือ (ปรารถนา) โดยความสิ…

เนื้อหานี้นำเสนอความสำคัญของการเห็นแจ้งในอธิปัญญาวิสนา ซึ่งเกี่ยวข้องกับการเข้าใจความแตกดับและความว่างเปล่าของปรารถนา สามารถแบ่งออกเป็นสามประการ ได้แก่ อิทธิพลูปน ษาน และนิพพิทานูปน ษาน โดยมีการกล่าวถ

… ทั้งปวงเป็นสภาพที่ถึงซึ่งความจิราณย์ มีอธิษฐานหน้าปราถนาแก่ ญาณนั้น โดยเป็นของน่าเกรงขามเดียว เพราะเหตุนัน จึงเรียกว่า กฎปฏิจจสมุปบาท (เห็นส่งรบปราถนาเป็นของน่าเกรง) [บาลีฎีกาปฏิจจสมุปบาท] ก็แก่ปะชะ (ต่…

บทความนี้สรุปเกี่ยวกับกฎปฏิจจสมุปบาทและความเข้าใจในความปรารถนาในจิตใจของภิกษุ โดยอธิบายถึงความไม่เที่ยง, ทุกข์ และอนัตตา ที่ส่งผลต่อความคิดและความปรารถนา เนื้อหาที่กล่าวถึงยังสำรวจว่า การทำในใจที่เกิด

…ใจโดยความเป็นทุกข์ ย่อมเห็นภาวะคือความ ถูกปิณฑ์อยู่เนือง ๆ เท่านั้น แห่งความหมุนไปแม้สมดัขกว่าปีสุข เหตุ (ที่เห็นแต่ความถูกปิณฑ์) นั้น ปัจจตะ (แม้ในรูปภาพอรูปภาพ) จึงปรากฏโดยเป็นอย่างน่ากลัวเกินกว่ามัน ส่…

ในบทนี้มีการอธิบายถึงภิกษุที่เรียนรู้การเห็นนิมิตและความไม่เที่ยง โดยกล่าวถึงการเห็นพุทธธรรมทั้งในรูปแบบที่น่ากลัวและความงาม โดยเน้นถึงความเป็นอนัตตาและการใจจดจ่อในอนาคต จึงส่งผลต่อการมองเห็นสิ่งต่าง

ประโยค - วิสุทธิมรรคแปลภาค ๓ ตอน ๒ (ตอนจบ) หน้า 149 ด้วยความหมายว่าทั้งหมด เหตุนี้จึ่งได้กล่าวว่า ปัญญาในกุศลปฐม เป็นอาทิเนวนาญ"" [แก่อรรถบถอีหื่นญาณ] ในปฐมจะเหล่านี้ กล่าวว่า "อุ…

บทความนี้นำเสนอความหมายและคำอธิบายเกี่ยวกับคำศัพท์ในวิสุทธิมรรคแปลภาค ๓ ตอน ๒ โดยเฉพาะคำว่า อุปปาทะ, ปัจตะ, นิสิทธตะ, อายหนา และปฏิสนธิ โดยกล่าวถึงกระบวนการเกิดขึ้นของสัตว์และร่วมถึงกรรมที่เป็นปัจจัยใ

…นของน่ากลัวแก่พระ โยควรรั้งนั้นอยู่ จิดของเจริญน้อมไปใน ธรรมที่ตรงข้ามของธรรม ที่น่ากลัว) นั้น เพราะเหตุนี้ พึงทราบ ว่า คำนี้น่ากล่าวเพื่อแสดงอานิสงส์แห่งทิพย์อันสำเร็จด้วย อำนาจความปรกฏเป็นของน่ากลัวด้วย…

ในตอนสุดท้ายนี้ได้กล่าวถึงวิธีการเห็นและรับรู้ซึ่งเป็นเรื่องของปัญญา โดยมีการแสดงอานิสงส์แห่งทิพย์และผลกระทบของสิ่งที่น่ากลัวที่มีอยู่ในธรรม สิ่งที่เราเห็นทั้งหลายมีที่มาและผลกระทบต่อจิตใจ ซึ่งเชื่อมโ