เห็น : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 166 / 307

…วนะในปัจจเวกขณนันแล [ทุติยฌาน] ก็แลพระโยคาวจรผู้บำเพ็ญวสีในวสี ๕ นี้ ออกจากปฐมฌาน อันคล่องแคล่วแล้ว เห็นโทษในปฐมฌานนั้นว่า สมาบัตินี้มีข้าศึก คือนิวรณ์อยู่ใกล้ และว่าสมาบัตินี้ยังมีองค์ทรามกำลัง เพราะความ…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการเข้าใจทุติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มจากการปล่อยวางปฐมฌานและเฝ้าสติเพื่อมุ่งสู่ทุติยฌาน ดังนั้น พระโยคาวจรจะต้องมีความปราณีตในจิตใจและมุ่งมั่นในการทำโยคะเพื่อบรรลุผลสูงสุด

…) คลื่นใหญ่ เรียกว่า ตรังคะ ๒. มหาฎีกาช่วยคิดอุปมาให้ว่า พหเล วิย ชเล มจฺโฉ เหมือนปลูกในน้ำลึก (มอง เห็นไม่ชัด)

ในบทนี้กล่าวถึงธรรมชาติของเอโกทิภาวะในทุติยฌานซึ่งเกี่ยวข้องกับการเจริญสมาธิ เมื่อเทียบกับปฐมฌานซึ่งยังไม่บริสุทธิ์เพียงพอ โดยอธิบายถึงความแตกต่างระหว่างศรัทธาในแต่ละฌานและผลกระทบที่มีต่อการปฏิบัติ นอ

…คาวจรจึง ประพฤติให้เป็นวสีโดยอาการ ๕ ตามนัยที่กล่าวแล้วนั้น ออกจากทุติย ฌานอันช่ำชองแล้ว ( พิจารณา) เห็นโทษในทุติยฌานนั้นว่า " สมาบัติ นี้มีข้าศึกคือวิตกวิจารอยู่ใกล้ " และว่า " สมาบัตินี้ชื่อว่ายังมีองค์…

ในวิสุทธิมรรค อธิบายถึงองค์ฌานซึ่งมีปีติ สุข เอกัคคตาเป็นสำคัญ พระโยคาวจรได้บรรลุทุติยฌานและปรึกษาโทษของทุติยฌาน ว่าแม้จะมีความดี แต่ยังมีกระแสวิตกและองค์หยาบ จึงพยายามทำโยคะเพื่อบรรลุตติยฌาน ซึ่งเป็น

…มณ์และอนิฏฐารมณ์ ในทวาร ๖ แห่งพระขีณาสพ อันมา ( ในบาลี) อย่างนี้ว่า " ภิกษุ ขีณาสพในพระธรรมวินัยนี้ เห็นรูปด้วยจักษุแล้วเป็นผู้ไม่ดีใจไม่เสีย ใจเลย และเป็นผู้มีสติสัมปชัญญะวางเฉยอยู่ " ดังนี้เป็นต้น นี้ชื…

บทความนี้ให้ความรู้เกี่ยวกับอุเบกขาในวิสุทธิมรรค โดยอธิบายประเภทอุเบกขา 10 อย่าง เช่น ฉฟังคุเบกขา, พรหมวิหารุเบกขา, และโพชฌงคุเบกขา พร้อมทั้งพิจารณาความสำคัญของอุเบกขาในมุมมองของพระธรรมวินัยและผลกระทบ

…ิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 173 ที่พึงละมีนิวรณ์เป็นต้น (ที่ข่มไว้และละได้ด้วยฌานตามลำดับแล้วให้ เห็นตามสภาพ ) แล้วตกลงใจวางเฉยในอันจะถือเอา ( สิ่งที่ละแล้วเหล่า นั้นอีกเพราะเห็นโทษ ) อันมา ( ในบาลี ) …

เนื้อหาเกี่ยวกับอุเบกขาและสังขารุเบกขาที่ปรากฏในวิสุทธิมรรค แบ่งประเภทของอุเบกขาออกเป็นหลายชนิด รวมถึงการนำสมาธิและวิปัสสนามาใช้ในการควบคุมความรู้สึกและการวางเฉย ผลของการฝึกปฏิบัติตามหลักแนวคิดทางพุทธ

…้นหางูซึ่ง ( เลื้อย) เข้าไปสู่เรือนเมื่อตอน เย็น พบมันซุกอยู่ที่ลังแกลบ จ้องดูว่ามันเป็นงูหรือมิใช่ เห็น

…รนำเสนอความเป็นอันเดียวกันและความแตกต่างในบริบทต่างๆ โดยยกตัวอย่างจากวิถีชีวิตของคนในสังคมที่แสดงให้เห็นถึงความหลากหลายของอุเบกขาในแง่ของฐานะและประสบการณ์ การรับรู้และเข้าใจอุเบกขาจึงช่วยให้เราเห็นความเชื…

…คาวจรจึง ประพฤติให้เป็นวสีโดยอาการ ๕ ตามนัยที่กล่าวแล้วนั่นแล ออกจาก ตติยฌานอันช่ำชองแล้ว (พิจารณา) เห็นโทษในตติยฌานนั้นว่า " สมาบัตินี้มีข้าศึกคือปีติอยู่ใกล้ " และว่า " สมาบัตินี้ชื่อว่ายังมีองค์ ทราม เ…

…กับตติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเน้นองค์ประกอบสำคัญที่ประกอบกัน เช่น สุขและเอกัคคตาแห่งจิต อีกทั้งแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างองค์ต่างๆ ในฌาน และการพิจารณาอุปนิชฌาน การทำงานเกี่ยวกับตติยฌานนั้นกล่าวว่าเป็…

…ปัญจกฌาน ฌานหมวด ๕ ] ส่วนว่าพระโยคาวจรผู้จะยังปัญจกฌานให้เกิด ออกจากปฐม ฌานอันช่ำชองแล้ว ( พิจารณา) เห็นโทษในปฐมฌานนั้นว่า " สมาบัติ นี้มีข้าศึกคือนิวรณ์อยู่ใกล้ " และว่า " สมาบัตินี้นับว่ามีองค์ทราม เพรา…

บทความนี้กล่าวถึงจตุตถฌานที่เป็นฌานที่ 4 ตามคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยมีการอธิบายถึงองค์ประกอบต่างๆ ของจตุตถฌาน และความสัมพันธ์ระหว่างจตุตถฌานกับปัญจกฌาน รวมถึงการพัฒนาจิตใจจากปฐมฌานไปยังทุติยฌาน

…้แล้ว จึง ประพฤติให้เป็นวสีโดยอาการ ๕ ตามนัยที่กล่าวแล้วนั้นออกจาก ทุติยฌานอันช่ำชองแล้ว ( พิจารณา) เห็นโทษในทุติยฌานนั้นว่า " สมาบัตินี้มีข้าศึกคือวิตกอยู่ใกล้ "และว่า " สมาบัตินี้นับว่ายังมี องค์ทรามเพร…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการบรรลุตติยฌานในกระบวนการฝึกสมาธิ โดยเน้นการทำใจให้บริสุทธิ์ผ่านการบริกรรมคำว่า 'ปฐวี' เพื่อประสบผลแห่งการพัฒนาในจิตและการละองค์หยาบในทางจิตใจ จะได้ปรับเข้าสู่ความละเอียดในตติยฌ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 196 พระโยคาวจร (ผู้เจริญวาโยกสิณ ) เห็นต้นอ้อยก็ดี กอไผ่ก็ดี ต้นไม้ก็ดี ที่มีใบหนาตั้งอยู่ (สูง) เพียงศีรษะ” หรือผมของคนที่มีผมหนายาว ประมา…

…ยมีการกำหนดสภาพที่เหมาะสมเพื่อให้เกิดนิมิตที่ชัดเจน นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการเข้าถึงนีลกสิณ ด้วยการมองเห็นสีเขียวซึ่งนำไปสู่นิมิตต่าง ๆ การปฏิบัตินี้มีความสำคัญสำหรับผู้ที่ต้องการเจริญวิชชาในทางธรรม ตามคำสอ…

…นนิบัติ (พยาบาล) ภิกษุนั้น อีกประการหนึ่ง พวกโจรสำคัญว่า ป่าช้านั่นเป็นที่ไม่ต้องระแวง (ว่าจะมีคนรู้เห็น ) ( มันไป ) ทำการมาแล้วก็ดี ยังมิได้ทำการก็ดี จึงมามั่วกันอยู่ (ในนั้น) มัน ( ไปทำการมาแล้ว ) ถูกคน…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการปฏิบัติธรรมของภิกษุในสถานที่ที่มีอันตราย เช่น ป่าช้า และความสำคัญในการบอกกล่าวพระเถระหรืออภิญญาตภิกษุก่อนที่จะเดินทาง เน้นถึงอานิสงส์ของการบอกกล่าวเพื่อให้ผู้อื่นช่วยดูแล หากเกิ

…าลี ) ว่า " โลก ๑ คือสัตว์ทั้งปวงตั้งอยู่ได้ด้วยอาหาร" " สัตวโลก พึงทราบใน อาคตสถาน ( บาลี ) ว่า " (เห็น) ว่าโลกเที่ยงบ้าง ว่าโลกไม่เที่ยง บ้าง " โอกาสโลก พึงเห็นในอาคตสถาน ( บาลีพรหมนิมันตนิก- สูตร ) ว่า…

…ี่พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ทรงรู้ โดยอธิบายถึงสัตว์ทั้งปวงที่ตั้งอยู่ด้วยอาหาร และวิธีการที่ผู้ปฏิบัติจะเห็นโลกในหลายมิติ รวมถึงการรู้ในอาคตสถานที่สามารถนำมาทำความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติของเวทนาและอารมณ์ อีกท…

…ฟัง และยืนอยู่ชิดกบ แต่กบกำลังเลื่อมใสในผูกพันอยู่ ในพระสุรเสียง จึงไม่โดดหนี ฝ่ายคนเลี้ยงลูกโคก็ไม่เห็นกบ) กระทุ้ง ไม้พลองตั้งลง ( บังเอิญ )กระแทกถูกมันเข้าที่หัว มันตายทันที แล้ว ไปเกิดในวิมานทองสูง ๑๒ …

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการที่สัตว์ดิรัจฉานได้อุปนิสัยสมบัติจากการฟังธรรม โดยมีมัณฑุกเทพบุตรเป็นตัวอย่างสำคัญของการฟังธรรมจนทำให้เกิดในภพดาวดึงส์ โดยเรื่องเล่าถึงการเกิดขึ้นในวิมานทองหลังจากที่กบได้รับฟัง

… เพราะเป็นธรรมที่ บุคคลใดๆ ได้บรรลุแล้ว บุคคลนั้นๆพึงละความที่จะพึงถึงด้วยความ เชื่อผู้อื่นเสียแล้ว เห็นเองด้วยปัจจเวกขณญาณ [นัยที่ ๒ แปลว่า " ชนะ ( กิเลส ) ด้วยสันทิฏฐิ " ៩ นัยหนึ่ง ทิฏฐิอันพระอริยเจ้าสร…

…ทิฏฐิว่าเป็นธรรมที่ผู้คนสามารถบรรลุได้ด้วยปัญญาของตนเอง และกล่าวถึงโลกุตตรธรรมที่ช่วยชนะกิเลสด้วยการเห็นและเข้าใจถึงความจริง ทำให้คนสามารถหลุดพ้นจากทุกข์ได้.

…จ้งซึ่งพระนิพพานที่ท่านทำให้แจ้งก็ไม่ได้ เพราะเหตุนั้น จึงมีคำ อธิบายว่า โลกุตตรธรรมนั่น บุคคลไม่พึงเห็นดังเช่นเครื่องประดับที่ ศีรษะของคนอื่น ( ซึ่งจะฉวยเอามาประดับที่ศีรษะของตัวเองได้) แต่พึง ( เห็นว่าธ…

ในบทนี้กล่าวถึงแนวทางและวิเคราะห์ธรรมที่เรียกว่า อุปนยะ ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการนำธรรมเข้าสู่จิตใจ ทำให้บุคคลรู้แจ้งถึงความจริงในพระนิพพาน ซึ่งอาจจะไม่สามารถได้จา…

…ย นาโถ โมคฺคลุลานญฺจ กสฺสป์ คิลาเน ทุกฺขิเต ทิสวา โพชฌังเค สตฺต เทสย. ในสมัยหนึ่ง พระโลกนาถเจ้า ทรง เห็นท่านโมคคัลลานะและท่านกัสสปะผู้เป็นไข้ได้ทุกข์ จึงทรงแสดง โพชฌงค์ ๗ ประการ. (สวดมนต์, ๒๓) ในอุทาหรณ์ท…

ในเอกสารนี้เราจะพูดถึงอธิบายบาลีไวยากรณ์ในด้านนาม, คุณนาม, และสัพพนาม ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างประโยคที่ถูกต้องตามหลักไวยากรณ์บาลี พร้อมทั้งยกตัวอย่างการใช้คำต่างๆ เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ชัดเจนขึ้น

…๘๓ ปี ปรากฏว่า ตุยาสีติสํวจฺฉรุตฺตรจตุ สตาธิกานิ เทว สํวจฺฉรสหสสานิ เมื่อแยกออกให้เป็นศัพท์ ๆ เพื่อ เห็นง่าย ก็เป็น ตุยาสีติยา ส่วนเรหิ อุตตรานิ จตูหิ สวจฉราน สเหติ อธิกานิ เทว สํวจฺฉาน สหสฺสานิ แปลว่าอัน…

เนื้อหานี้อธิบายวิธีการต่อจำนวณเศษที่เหลือจากจำนวนเต็มในบาลี โดยใช้คำว่า อุตฺตร และ อธิก เพื่อแบ่งแยกระหว่างสังขยาคุณและสังขยานาม การใช้วิภัตติและการปรับเปลี่ยนรูปเป็นสิ่งที่สำคัญในการสร้างความถูกต้อง

…ยคเดียวกัน ตัวอย่างเช่น จูฬปนฺถโก คจฺฉนฺโต สตฺถาร์ ทิสวส อุปสงฺกมิตวา วนทิ พระจุฬปันถกกำลังเดินอยู่ เห็นพระศาสดาแล้ว เข้าไปถวาย บังคม. คจฺฉนฺโต เป็นกิริยากิตก์ จัดเป็นวิเสสนะของนามนาม คือ จูฬปนฺถโก เพราะเ…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับวิธีการใช้ไวยากรณ์บาลีโดยเน้นที่นามและอัพยยศัพท์ เพื่อแสดงถึงการกำหนดแน่นอนของนาม การสร้างวิเสสนะ และการแจกวิภัตติในประโยค การใช้กิริยาในบทที่มีการเคลื่อนไหว เช่น การเดิน ยืน แ

…ึ้นในเพราะระลึกถึงความตาย ของมัชฌัตตชน (คนที่เป็นกลาง ๆ) ดุจความสลดใจไม่เกิดขึ้นแก่ สัปเหร่อ ในเพราะเห็นซากคนตายฉะนั้น ความสะดุ้งกลัว เกิดขึ้นแก่ คนชาติขลาด เพราะเห็นเพชฌฆาตผู้เงื้อดาบ (จะฟันเอา) ฉะนั้น ค…

…วามตายด้วยสติ โดยให้ผู้ศึกษาได้ตรวจสอบว่า การมีสติในการรับรู้ถึงความตายจะช่วยลดความโศกเศร้าจากการมองเห็นการตายของบุคคลที่รักหรือเป็นเวร การมีสติส่งผลให้เกิดการยอมรับและเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและความตาย ท…

…มารโพธิสัตว์จึงกล่าวว่า * ปาฐะในฉบับวิสุทธิมรรคเป็น อนิจฉัตตก์ มกุล แต่ในมหาฎีกาเป็น อนิจฺฉตุตกมกุล เห็น ว่าปาฐะหลังนี้เข้าทีกว่า เพราะถ้าแยกอย่างปาฐะแรกจะต้องแปลว่า "เห็ดตูม" ไม่เข้ากับความ ในประโยค ซึ่ง…

เนื้อหาพูดถึงความตายที่มาพร้อมกับความเกิด และประวิสัยของสัตว์ต่อการเป็นและดับ ในบริบทของธรรมะ จากการเปรียบเปรยถึงดอกเห็ดและเส้นทางของดวงอาทิตย์ที่ไม่สามารถย้อนกลับ สรุปได้ว่า การเกิดมาพร้อมกับการต้องต