หน้าหนังสือทั้งหมด

ธรรมกายและการเข้าถึงวิชชาธรรมกาย
279
ธรรมกายและการเข้าถึงวิชชาธรรมกาย
แม้ในภาษาของพระมงคลเทพมุนี ท่านจะนิยามใช้คำว่า ธรรมกายหยาบและธรรมกายละเอียด แทนคำว่า มรรคและผล แต่ท่านก็ได้แสดงให้เห็นชัดเจนแล้วว่า “หยาบเป็นมรรค ละเอียดเป็นผล” ดังนั้นในหลักการของวิชชาธรรมกาย พระอร…
เนื้อหานี้สำรวจหลักการของธรรมกายตามที่พระมงคลเทพมุนีได้กล่าวถึง โดยอธิบายการแบ่งธรรมกายเป็นหยาบและละเอียด รวมถึงการเข้าถึงธรรมกายของพระอริยะบุคคลทั้ง 8 โดยตรงกับการศึกษาจากคัมภีร์จีนและบาลี ซึ่งแสดงให
คุณธรรม 5 ประการ ในการพัฒนาตนเองของพระภิษุ
283
คุณธรรม 5 ประการ ในการพัฒนาตนเองของพระภิษุ
…ุญติและวิรุญติญาณ ทัศนะนั้น เป็นสิ่งที่พระเมงคลเทวพุทธกล่าวถึงเสมอในฐานะที่เป็นคุณธรรมสำคัญที่อยู่ในแต่ละกายรวมทั้งธรรมกายด้วย กล่าวคือ ภายในกายของมนุษย์ที่ซ้อนกันเข้าไปเป็นชั้นๆ ตามความละเอียดย่อมแต่ละก…
…ละเทวดา เป็นบุญเขตของโลก และเป็นเหตุผลที่ภิกษุควรศึกษาและฝึกฝนตนเอง โดยมีการเชื่อมโยงถึงดวงธรรมภายในแต่ละกายที่ซ้อนกัน ซึ่งประกอบด้วยคุณธรรม 5 ประการนี้ และแม้ว่าจะมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันไปในแต่ละระดับ …
ธรรมาภายและวิชชาธรรมกาย
285
ธรรมาภายและวิชชาธรรมกาย
…ัมภีร์ในของความสอดคล้องกับหลักการของวิชชาธรรมกายได้ดังนี้ 1. พบคำว่า ธรรมาภาย ในคัมภีร์ที่มีอยู่ตั้งแต่รวงพุทธศตวรรษที่ 6 เป็นต้นมา บ่งบอกว่าคำว่าธรรมาภายเป็นที่รู้จักดีของชาวพุทธในทุกยุคสมัยมาตั้งแต่โบร…
…าภายในบริบทต่างๆ โดยเฉพาะความสัมพันธ์กับวิชชาธรรมกาย ที่สร้างความเข้มแข็งในการศึกษาพุทธศาสนาไม่เพียงแต่ในอดีต แต่ยังส่งผลต่อปัจจุบันและอนาคต.
แนวคิดธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
286
แนวคิดธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…ม่ใช่โดยรูปาย เพราะพระองค์มีธรรมเป็นกาย" พบในคัมภีร์สายปรัชญาปาริมิต และสมาธิราชสูตร อายุคัมภีร์ตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 6 เป็นต้นมา 3.2. "ธรรมกายเป็นกายแห่งการตรัสรู้ธรรม" ซึ่งพบในคัมภีร์สังยุคตามมะชินีแห่…
…จากนี้ยังกล่าวถึงธรรมกายเป็นกายแห่งการตรัสรู้ธรรม และแสดงให้เห็นว่ากิเลสของพระพุทธองค์สิ้นไปให้เหลือแต่ธรรมกายเป็นแก่นหลัก เนื้อเสนอว่ามนุษย์และสรรพสัตว์มีพระตถาคตอยู่ภายใน ด้านการเปรียบเทียบกับคัมภีร์มห…
ความสอดคล้องและความแตกต่างในการตีความคัมภีร์พุทธ
287
ความสอดคล้องและความแตกต่างในการตีความคัมภีร์พุทธ
…มภายใน" พบในไมเตรยาจารณ์ อายุติมีร์ที่พบบราวพุทธศตวรรษที่ 11-14 6. พบความสอดคล้องในหลักการเบื้องต้น แต่แตกต่างกันมากใน รายละเอียดหรือการตีความ ได้แก่ องค์มาลัยสูตร ฉบับแปลภาษาจีน แปล รวงพุทธศตวรรษที่ 10 …
…่หลากหลายและตีความอย่างลึกซึ้ง โดยเฉพาะในกรณีขององค์มาลัยสูตรซึ่งแม้จะมีหลักการเบื้องต้นที่คล้ายกัน แต่มีการขยายความมากในรายละเอียดที่เกี่ยวข้องกับพุทธภาวะ นอกจากนี้ ยังมีการเสนอหลักธรรมเดียวกันในคัมภีร์…
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
288
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…และคัมภีร์มหายานบางส่วนที่ยังไม่มีการขยายความเกี่ยวกับธรรมาภายในในเชิงปรัชญามากนัก มีอายุคัมภีร์ตั้งแต่รวงพุทธศตวรรษที่ 6-14 ส่วนคัมภีร์มหายานที่มีการขยายความธรรมาภายในออกไปในเชิงปรัชญา หรือในแง่ของปฏิหา…
…ยในและการเผยแพร่พุทธศาสนาในคันธาร เอเชียกลาง และประเทศจีน โดยมีการกล่าวถึงคัมภีร์ต่างๆ ที่มีอายุตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 6-14 และการบันทึกคำสอนเกี่ยวกับสมาชิกาวที่กระจายอยู่ในภูมิภาคนี้ แม้ว่าจะยังมีร่องรอยก…
การปฏิบัติอนาปานสมถะในพุทธศาสนา
291
การปฏิบัติอนาปานสมถะในพุทธศาสนา
…เห็นว่า การปฏิบัติสมาธิของชาวพุทธจีในยุค นั้น แม้จะใช้เทคนิคการทำสมาธิแบบกําหนดลมหายใจ (อานาปานาสต) แต่ผู้ ปฏิบัติยังได้รับคำแนะนำให้วางใจไว้ที่กลางมหาจตุรูปสิ แต่คัมภีร์ได้ระบุไว้ ให้ชัดเจนว่ากลางมหาจตุ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติอนาปานสมถะในพระพุทธศาสนาซึ่งสรุปจากคัมภีร์อินีอีอุรงจิ๋ง ที่อธิบายการปฏิบัติการตั้งใจให้ใจอยู่ในกลางมหาจตุรูปสี่และอิทธิพลของการวางใจในกระบวนการสมาธิพบว่าสอดคล้องกับเทคนิคและ
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
292
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
…ชาการ ในพระพุทธศาสนานั้น รูปกาย (physical body) มีบทบาทในฐานะเป็นที่ตั้งของจิต ซึ่งกายหรืออัตภาพของแต่ละคนโดยทั่วไปจะทราบกันดีว่า จะมีขนาดกว้าง 1 ศอก ยาว 1 วา หนา 1 คืบ ของคนคนนั้น และกายยังประกอบด้วยธา…
บทความนี้พิจารณาบทบาทของรูปกายในพระพุทธศาสนา อธิบายว่ากายเป็นที่ตั้งของจิตและประกอบด้วยธาตุสี่ ดังที่พระพุทธเจ้าสอนว่าโลกคือทุกข์และมรรคคือหนทางสู่การดับทุกข์ โดยการกลับเข้าสู่ภายในจะนำไปสู่นิรโธที่แท
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ทุทธโบราณ
296
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ทุทธโบราณ
…้วยก็ทว่าอย่าคิดว่าพี่นอพูดน้อยคำที่พบนี้บ่งบอกว่าชาวค้นพระในยุคเก่าก่อนรู้จักการปฏิบัติพุทธานุสติมาแต่ยุคแล้ว ส่วนในดินแดนโมษาน ก็มีคัมภีร์พุทธอิถบับหนึ่งที่เรียบเรียงเป็นบทกลอนทั้งฉบับ เรียกขวัญว่า The…
เนื้อหาเกี่ยวกับคัมภีร์โบราณที่สะท้อนถึงการปฏิบัติธรรมในยุคก่อนและความสำคัญของการเจริญพุทธานุสติในสังคมพุทธ เช่น 'The Book of Zambasta' ที่สร้างขึ้นในภาษาไทนหรือต้นฉบับที่แปลจากภาษายินดีโบราณ นอกจากนี
ปรัชญาตับนสมาธิสุตร
297
ปรัชญาตับนสมาธิสุตร
… ในภาษาสันสกฤตแบบผสม เนื้อหาในคัมภีร์ที่พบคงเหลือเพียงข้อความที่กล่าวถึง "สมาธิ" และอานิสงส์บางส่วน แต่ไม่มีอะไรที่ระบุว่า "สมาธิ" คืออะไร เมื่อศึกษาจากแคตตาล็อกเปรียบเทียบพระสูตรของ Nanjio (1883: 30-1) …
ในคัมภีร์ที่พบในเอเชียกลาง เต็มไปด้วยบันทึกเกี่ยวกับสมาธิซึ่งมีผลต่อการตื่นรู้ทางจิตใจและความสามารถในการเข้าถึงสัจธรรม และธรรมกาย ถือเป็นข้อมูลที่สำคัญต่อการวิจัยทางพุทธศาสนา โดยเฉพาะการทำความเข้าใจสม
การเข้าถึงพระพุทธองค์ผ่านสมาธิ
299
การเข้าถึงพระพุทธองค์ผ่านสมาธิ
…่งน่าปลื้มใจที่เห็นในฝัน ด้วยใจที่แน่แน่ ไม่วอกแวก เขาไม่พึงทำความรู้สึกเหมือนกำลังรับรู้สึกลมตัวตน แต่ให้ทำความรู้สึกเสมือนกำลังรับรู้ภาคที่ว่างเปล่า เมื่อใจดังนั้นเป็นการรับรู้ภาคที่ว่างเปล่าแล้ว มีจดจ…
เนื้อหานี้นำเสนอวิธีการก้าวข้ามการรับรู้ที่ว่างเปล่าไปยังการเห็นพระพุทธองค์เมื่อใจเกิดสมาธิและตั้งมั่นในความตั้งใจ โดยอธิบายถึงผลของการมีสมาธิพร้อมด้วยอนุภาพของพระพุทธเจ้าและกำลังบุญ ซึ่งเป็นหนทางสู่ก
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
300
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ 5. พระสูตรนี้ เน้นสูญญาตา คือ แม้จะกล่าวถึงพระ แต่เน้น การปล่อยวางและความเป็นของว่างเปล่าของสิ่งที่เห็นในสมาธิ โดยบอก ว่าเป็นสิ่งที่ปรากฏเพียงในความคิ…
บทความนี้กล่าวถึงหลักการสูญญาตาในพระสูตรพุทธโบราณ พร้อมทั้งการพัฒนาสมาธิและการเข้าใจธรรม ตามแนวทางการหลักคัมภีร์โดยไม่ใช้ความคิดพิจารณา มุ่งเน้นการเห็นในสิ่งที่เกิดขึ้นโดยปราศจากสัญญาและความคิด ตัวอย่
การพัฒนาจิตตามหลักพระพุทธศาสนา
301
การพัฒนาจิตตามหลักพระพุทธศาสนา
…อกเสีย ไม่ให้ลอดเล็ดเข้าไปได้ นีส่วนเวลานา ฯลฯ (ร.ร. 575) ในขณะทีพระสูตรสอนให้เห็นทุกสิ่งว่างเปล่า แต่ในเวลาเดียวกันก็สอนให้ "หมื่นระลึกถึงพระพุทธองค์บริบูรณ์ด้วยบุญลักษณะตั้งร้อย งดงามน่า ทัศนาดูภาพทอง…
ข้อความนี้กล่าวถึงการฝึกจิตในพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของสติและวิริยะในการพัฒนาจิต ผู้อ่านจะได้เรียนรู้เกี่ยวกับวิธีการที่จะเห็นทุกสิ่งว่างเปล่า และการสร้างความมั่นคงทางจิตใจจากการบูชาพระ
หลักฐานธรรมภายในคำภีร์พุทธโบราณ 1
302
หลักฐานธรรมภายในคำภีร์พุทธโบราณ 1
…ององค์พระ นั้นเป็นตัวตนมาก่อนแล้ว ซึ่งพระสูตรนี้รับรองประสบการณ์ในการเห็นพระ (หลักการของสายเห็นพระ) แต่สอนให้มองทุกอย่างว่างเปล่าเพื่อความไม่ยึด มั่นถือมั่นในตัวตนใด ๆ ซึ่งเป็นหลักการของสายสุขฎา หากมองใ…
บทความนี้สำรวจความเกี่ยวข้องของคำสอนในพระสูตรพุทธศาสนา โดยนำเสนอการเชื่อมโยงระหว่างแนวคิดในสายปรัชญาปารมิตากับประสบการณ์ในการเห็นพระ รวมถึงการปฏิบัติที่ไม่ยึดติดในตัวตน บทความเสนอว่า การดำเนินการภายใน
การทำสมาธิและการไม่ยึดติดในพระพุทธศาสนา
303
การทำสมาธิและการไม่ยึดติดในพระพุทธศาสนา
…ายเข้าไปเรื่อยๆ แล้ว ด้วยความที่ไม่ยึดติด (หรือใส่ใจ) ในรูป ๆ ๆ พระโพธสัตว์ไม่เห็นธรรมใด ๆ ทั้งสิ้น แต่กระนั้นท่านก็ไม่คิดฟุ้งซ่าน และก็ไม่ได้ตามดอดหรือหาหนวากแต่อย่างใด ท่านไม่มีความยึดติด และไม่มีความส…
บทความนี้นำเสนอหลักการทำสมาธิที่ไม่ให้ยึดติดกับความชอบหรือความชัง และมีเป้าหมายเพื่อให้จิตใจของผู้ปฏิบัติหยุดนิ่ง โดยอ้างอิงถึงคำสอนของพระมงคลเทพมุนีเรื่อง 'หยุดในหยุด' วิธีการที่แนะนำสำหรับพระโพธสัตว
ความรู้สึกที่อุ้มกับพระพุทธเจ้า
307
ความรู้สึกที่อุ้มกับพระพุทธเจ้า
…ห้เป็นกายมนุษย์ใสรุ้งไม่มีราศี ตาของทิพย์เห็น ต้องเอาใจของตนจดลงที่ตรงกลางดวงศีลนั้น ทำใจให้หยุดนิ่งแต่พอถูกส่วนเข้าใจ ก้ละเอียดยิ่งกว่าดวงศิษย์ ดวงศิลา่ว่าออกไปเห็นดวงสมาธิ เอาใจหยุดนิ่งลงไปที่กลางดวงสม…
คาถาที่ 21 สอนเกี่ยวกับการรักษาความรู้สึกผูกพันกับพระพุทธเจ้า แม้ในยามที่ต้องเผชิญกับทุกขเวทนา ผ่านการปรับเปลี่ยนสภาวะใจจากการบริการนิมิตไปสู่ความว่างและการรู้เห็นพระองค์ผู้เป็นนายของโลก ซึ่งเป็นกระบว
คัมภีร์คิสิฏศาสนาในเอเชียกลาง
309
คัมภีร์คิสิฏศาสนาในเอเชียกลาง
…อหาไมสมบูรณ์ ทั้งหมดจารึกในภาษาสันสกฤต ส่วนใหญ่เขียนบนกระดาษอัฏฐพราหมีแบบที่ใช้ในท้องถิ่นเอเชียกลาง แต่สำเนาหลักที่นำมาศึกษานี้เขียนบนเปลือไม้เบิร์ช ด้วยตัวอักษรภูปะซึ่งเก่าแก่กว่าประเมินอายุได้ราวกลางพุ…
…รวมถึงการปฏิบัติธรรมหลายแบบเช่น อสุภภูวนา อานาปานสติ การพิจารณาขันธ์ และวิธีการประสบการณ์การปฏิบัติ แต่มีความซับซ้อนในด้านภาษาที่ใช้ซึ่งแตกต่างจากคัมภีร์ทั่วไป ทำให้มันเป็นเนื้อหาที่ท้าทายในการศึกษาที่ต้…
การปฏิบัติวิชชาธรรมกายและความสำคัญของพระพุทธคุณ
311
การปฏิบัติวิชชาธรรมกายและความสำคัญของพระพุทธคุณ
…สู้และโปรดสัตว์โลก กระทั่งเสด็จดับขันธปรินิพพาน แม้คัมภีร์จะไม่ได้บูรณาถึงที่ตั้งของการรวบไว้โดยตรง แต่หลังจากกกล่าวถึงการลิถึงพุทธประวัติในตอนที่ปรินิพพานแล้ว มีข้อความว่า “เมื่อพระโยคาจารผูจิตใจที่กระห…
…การระลึกถึงพระพุทธคุณเพื่อเสริมสร้างประสบการณ์ด้านจิตใจของผู้ปฏิบัติ แม้คัมภีร์ไม่ได้กล่าวถึงโดยตรง แต่ยังเชื่อมโยงกับแนวคิดการเข้าถึงธรรมและการดับขันธปรินิพพาน ขอให้ผู้ปฏิบัติเข้าสู่ความสงบที่ธรรมชาติซึ…
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโวหาร 1 ฉบับวิชาการ
312
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโวหาร 1 ฉบับวิชาการ
…าวถึงภาพในสมาธิที่หลาย หลาย部分มีความคล้ายคลึงกันกับภาพที่เห็นจากสมาธิในการปฏิบัติธรรม วิชาธรรมภายใน แต่บางอย่างก็แตกต่างกัน ลำดับของภาพที่เห็นในสมาธิที่แสดง ไว้ในคัมภีร์มีดังนี้ 1. เมื่อพระโยคาจารฏวิเวกท…
ในเนื้อหาเรื่อง 'หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโวหาร 1' จะพูดถึงภาพที่เห็นในสมาธิจากตำราปฏิบัติธรรมของโยคาจาร โดยกล่าวถึงลำดับภาพต่างๆ ที่ปรากฏในสมาธิ ซึ่งให้ความรู้เกี่ยวกับการใช้ธรรมภายในในการปฏิบัติ โ
วิชชาธรรมกาย: การหยุดนิ่งของใจเพื่อความสำเร็จ
315
วิชชาธรรมกาย: การหยุดนิ่งของใจเพื่อความสำเร็จ
…อให้เข้าสู่ธรรมะที่ละเอียดขึ้นไปตามลำดับ ดังที่พระเมงคลเทพมุนีได้กล่าวไว้ว่า “หยุดเป็นตัวสำเร็จ ตั้งแต่เบื้องต้นจนถึงนิพพาน” ในหลักการของวิชชาธรรมกายไม่มีการตีความของสิ่งที่เห็นในสมาธิ แต่เน้นการหยุดนิ่…
…ีการยึดติดใจ ใจที่นิ่งจะนำไปสู่การเข้าสู่ธรรมมากขึ้น พระเมงคลเทพมุนีเน้นว่า การหยุดเป็นตัวสำเร็จตั้งแต่ต้นจนถึงนิพพาน ในการปฏิบัติ ไม่มีการตีความด้านสมาธิ แต่เน้นการหยุดอย่างมีสติเพื่อความเห็นแจ้งที่แท้จ…