แต่ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 1523 / 1728

แนวโน้มส่วนใหญ่ของมุมเป็นการวิจัยภาคสนาม โดยมุ่งเน้นไปที่การวิจัยเชิงสังคมวิทยา แต่ผลงานการศึกษาวิจัยเชิงค้ำก็มีค่อนข้างน้อย และส่วนใหญ่มักอาศัยหลักฐานจากคัมภีร์รับสเป็นหลักเท่านั้น ม…

บทความนี้นำเสนอการวิจัยในด้านสังคมวิทยาและเชิงค้ำ โดยอธิบายเกี่ยวกับการแบ่งประเภทการวิจัยข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับพระไตรปิฎกและอรรถกถา จากนั้นยังได้กล่าวถึงยุคต่างๆ ของคัมภีร์ในพุทธศาสนา โดยใช้ข้อมูลการว

…นการรวบรวมเอกสาร จึงยังไม่ได้มีการศึกษาเปรียบเทียบและสรุปออกมาเป็นผลงานวิจัยดังที่ปรากฎใน 4 ชิ้นแรก แต่มีคุณค่ายิ่งต่อการศึกษาวิจัยต่อไป สำหรับบทความนี้ ผู้เขียนขอภายตัวอย่างการวิจัย “ธมมจักกับปวัตนสูตร”…

…การรวบรวมคัมภีร์ที่สำคัญต่อการศึกษาในอนาคต อย่างไรก็ตามงานวิจัยนี้ยังไม่มีการศึกษาเปรียบเทียบชัดเจน แต่มีคุณค่าสำหรับการศึกษาวิจัยต่อไป

…้น “จัมมักจับปวัตนสูตร” ฉบับแปลภาษาจีนโบราณนี้ จึงมีความเป็นไปได้สูงว่าเป็นคัมภีร์ของนิยายสวาสติวาม แต่ทว่าเมื่อเทียบเคียงกับ “จัมมักจับปวัตนสูตร” ฉบับอื่น ๆ ของนิยายสวาสติวามแล้ว กลับมีเนื้อหาที่แตกต่าง…

เนื้อหาของจัมมักจับปวัตนสูตรที่แปลภาษาจีนโบราณมีลักษณะคล้ายคลึงกับเนื้อหาที่พบในสัญญาและผลงานแปลอื่น ๆ ของท่านอิง ความเป็นไปได้ที่จัมมักจับปวัตนสูตรเป็นคัมภีร์ของนิยายสวาสติวามสูง โดยเฉพาะเมื่อนำมาเปร

…ฎกมหาวรรค (Vin I: 10-14) เป็น "ฉมมนัจักปวัตนสูตร" ที่มี เนื้อหาเหมือนกับที่ปรากฏในสังยุตตนิกาย (A1) แต่แตกต่างกันตรงที่เนื้อหาในพระวินัยปิฎกมหาวรรคนี้ มีส่วนของเนื้อหาที่อยู่ใน "อัตตลักษณะสูตร" SN 22.59 …

ในฉบับที่ 1 ปี 2559 ของธรรมาภา ววาสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ได้กล่าวถึงการแปลพระสูตรต้นปิฏกของฝ่ายเถรวาท รวมถึงการเปรียบเทียบเนื้อหาของพระวินัยปิฏกที่มีอยู่ในคัมภีร์ต่าง ๆ ทั้งภาษาบาลีและภาษาจีน มีการ

…รากฏอยู่ด้วย กลุ่ม D คำอธิบายเกี่ยวกับพระพุทธประวัติ ซึ่งคำอธิบายในส่วนนั้นก็อธิบายว่าถือเป็นส่วนที่แต่ละนิยมนั้นดึงออกมาจากส่วนที่ปรากฏอยู่ในพระวินัยปิฎก เนื่องจากมีเนื้อหาใกล้เคียงกันมาก รวม 6 คำอธิบาย…

…อหาต่างๆ ที่มีการแปลเป็นภาษาจีนโบราณและความใกล้เคียงของเนื้อหาต่างๆ โดยรวมถึง อธิบายที่เกี่ยวข้องกับแต่ละนิยมนั้นๆ

…น 8 กลุ่ม ซึ่งใน 5 กลุ่มแรก นั้นสามารถบงบอกได้อย่างชัดเจนว่าเป็น “ธัมมจักกัปปวัตนสูตร” ของนิยายใด แต่ใน 3 กลุ่มที่เหล่านั้นยังไม่อาจจะบงบอกได้อย่างชัดเจน ดังนี้ 25 Sphutārtha Abhidharmakosāvkyhya. 197…

ฉบับนี้นำเสนอการศึกษาและแปลเนื้อหาจากคัมภีร์พระพุทธศาสนาหลายเล่ม รวมถึงเนื้อหาจาก “ธัมมจักกัปปวัตนสูตร” ซึ่งมีการอภิปรายถึงหลักการและแนวทางปฏิบัติทางพระพุทธศาสนาที่สำคัญ เช่น การเว้นห่างจากหนทางสุดโต่

กกลุ่มที่ 1 "อัมมจักกับปวัตนสูตร" ของฝ่ายถอดา ได้แก่ A1, B4, C1 และ E1 รวม 4 คัมภีร์ เพียงแต่เนื้อหาใน A1, B4 และ E1 นั้นประกอบด้วย "การเว้นห่างจากหนทางสุดโต่ง 2 ทาง ปฏิบัติตามหนทางสายกลาง (มัช…

เนื้อหานี้นำเสนอการจำแนกประเภทของอัมมจักกับปวัตนสูตรในกลุ่มต่างๆ ของคัมภีร์พุทธศาสนา โดยมีการจัดกลุ่มตามเนื้อหาที่มีความสัมพันธ์กับอริยสัจ 4 นิยามและหลักการที่สำคัญในทางสายกลาง (มัชฌิมาปฏิปทา) ถูกนำมา

…กัน คือ เนื้อหาในส่วนของ “อริยสัจ 4” โดยเฉพาะในส่วนของ “รอบ 3 อาการ 12” (tiparivattam dvadasākaram) แต่หาเนื้อหาที่ปรากฏใน “ทิมจักกัปวัตนสูตร” ทั้ง 23 คัมภีร์ กลับมีโครงสร้างของ “ลำดับเนื้อหา” ในส่วนนี้อ…

…ิโรธ มรรค รวมถึงญาณ 3 ในอริยสัจ 4 โดยเนื้อหาใน 23 คัมภีร์ที่นำมาพิจารณามีลำดับและรูปแบบที่แตกต่างกันแต่เชื่อมโยงกับแนวทางการปฏิบัติที่สอดคล้องกัน

…“ทุกข สมุทัย นิิโรธ มรรค” ปรากฎในฝ่ายของ “แถววาท” (A1, B4, C1) “มิติศาสะ” (C2) และ “มาหาสักกา” (C3) แต่รูปแบบที่เรียงลำดับเนื้อหาตาม “อัญญา 3 ในอริยสัจ 4” กล่าวคือ “สัจจะญาน กิจจาญาณ กตัญญาณ” นั้นปรากฏอย…

บทความนี้สำรวจโครงสร้างลำดับเนื้อหาของ 'รอบ 3 อากา 12' โดยแบ่งออกเป็นโครงสร้างเดิมตาม 'ทุกข สมุทัย นิโรธ มรรค' และโครงสร้างใหม่ตาม 'อัญญา 3 ในอริยสัจ 4' โดยมีการเปรียบเทียบระหว่างคัมภีร์ยุคต้นและวิเคร

…กอบด้วยสมาทิฐิถึงสมาทาน "อริยสัจองค์ 8" ตามด้วย "สมามัญญา" และ "สมามৈวิมุตติ" (Bucknell 1984: 8-10) แต่ในเรื่องนี้พระอาจารย์สมเด็จพระปฏิสุนโลก (สมชาย สาครบุตรโตม) ได้ให้ความเห็นไว้ว่า "อริยสัจมีองค์ 8" แ…

การบรรจาวิวาสวิชาการทางพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 1 ปี 2559 นำเสนอการปรับโครงสร้างเนื้อหาเพื่อสอดคล้องกับคำสอนในแนวทาง 'มรรค 3' โดยศึกษาทฤษฎีของ 'ธัมมจักกัปวัตนสูตร' ซึ่งรวม 23 คัมภีร์ เพื่อเป็นแนวทางการวิจ

แต่จากการศึกษาของผู้วิจัยพบว่า พระพุทธเจ้าเป็นผู้รับบัญญัติศิลาขาขนในพระปฎิมากร ที่จำนวนศิลาขาขนของนิกร…

…เดือนในอุโบสถเป็นการรักษาความถูกต้องของปฎิมากร โดยเนื้อหาหลักในพระนิรบูญของนิกรมต่าง ๆ มีความตรงกัน แต่การอ้างว่าศิลาขนแตกต่างกันอาจเกิดจากการไม่แยกแยะหมวดเนื้อหาอย่างถูกต้อง

1. บทนำ ในช่วงพระราชก ารฎีกาแห่งการตรัสรู้ธรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าแรง เปลี่ยนสถานที่จพระบรมในแต่ละปี ทว่าแต่พระชาที่ 20 ถึงพระชาที่ 44 รวม 25 พระราช พระพุทธองค์ทรงจำพระอยู่ ณ กรุงสาวติเพียงเมือง…

บทความนี้พูดถึงการเปลี่ยนแปลงสถานที่ที่พระพุทธเจ้าทรงประทับในช่วงพระราชก ารฎีกาแห่งการตรัสรู้ธรรม โดยเฉพาะในกรุงสาวติโดยทรงอยู่ที่เชตวันมหาวิหาร ซึ่งมีการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นในพระศาสนา เมื่อจำนวนพระสงฆ

…ทรงจำมิฉัน เป็นตน อย่างไรก็ดี แม้ชาวพุทธเราจะเชื่อว่า เนื้อในพระวินัยและพระสูตรของพระไตรปิฏกมีมตั้งแต่ครั้งพุทธกาลและมีการสืบทอดต่อกันมาอย่างเป็นระบบ แต่ นักวิชาการจำนวนไม่น้อยก็มีคำแนะในพระวินัยและพระส…

…นัยปฏิรูปในพระไตรปิฏก โดยนำเสนอผลการวิจัยที่แสดงให้เห็นว่าเนื้อหาในพระวินัยและพระสูตรถูกสืบทอดมาตั้งแต่พุทธกาล แม้จะมีการถกเถียงจากนักวิชาการเกี่ยวกับช่วงเวลาการเกิดขึ้นของพระวินัยและพระสูตรหลังพุทธกาล โ…

…รนิยกัดดีใหม่ วินิตวัตถุนี้ในสาขาบทหมวดที่มีโทษหนัก คือ ปาราชิก ลังมาสเส อนียด ในสุดวิภังค์ สิกขาบทแต่ละข้อจะถูกอธิบายขยายความแบ่งเป็น 5 ส่วนที่กล่าวไปแล้ว กล่าวคือ ต้นบัญญัติ, พระบัญญัติ, สิกขาบทวังค์ …

เนื้อหาเกี่ยวกับพระบัญญัติและสิกขาบทที่พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติ เพื่อการปฏิบัติตามในพระพุทธศาสนา โดยมีสิกขาบทรวม 227 ข้อ ซึ่งจำเป็นต้องสวดในอูปโบสถทุกกึ่งเดือน คำอธิบายที่เกี่ยวข้อง รวมถึงตัวอย่างการกระท

…ปกิณกายต่าง ๆ คล้ายกัน ดังนั้น คำรับรู้รวบรวมของหินนิกายต่าง ๆ จึงมีส่วนนี้เนื้อหา คล้ายคลึงกันด้วย แต่อย่างไรก็ดีมา วิธีการสรุปประเด็นและการดำเนินเรื่อง ของคำรับรู้รวบรวมของแต่ละนิกายต่างก็มีเอกลักษณ์เฉ…

…นัยและบทเรียนจากสุตตวิงค์ซึ่งมีความคล้ายคลึงกันในนิกายต่าง ๆ สิ่งนี้ทำให้เห็นถึงเอกลักษณ์เฉพาะตัวของแต่ละนิกายในการจัดระเบียบเนื้อหาพระธรรม.

…บัญญัติพระวินัยขึ้นได้อย่างสมบูรณ์แบบเช่นนี้เพียงแค่ในช่วงเวลาก สั้น ๆ คือ ในช่วงชีวิตของพระองค์เอง แต่จากการศึกษาผู้เชี่ยวชาญว่า พระวินัยโดยเฉพาะสิกขาบทในปาฏิญาณมีกลักษณะเด่น คือ 1. ส่งผลโดยตรงต่อสภาพชี…

คัมภีร์วิวรดาวอาจเกิดขึ้นกว่า 200 ปีหลังพุทธศาสนาเผยแผ่ โดยมีลักษณะเด่นในการสืบทอดพระวินัยที่บังคับใช้กับพระภิกษุอย่างชัดเจน แตกต่างจากพระสูตร นอกจากนี้ยังมีการศึกษาทางวิชาการที่สนับสนุนว่าเนื้อหาของค

…ะเป็นไปไม่ได้ที่สงฆ์ทั้งหมดจะยอมรับ 3. หลังพระพุทธนิพพาน พระพุทธเจ้ามีพระองค์เป็นผู้ปกครองสูงสุดแทน แต่ให้พระธรรมวินัยเป็นศาสดาแทนพระองค์ โดยให้สง่าร่วมกันแล้วปฏิบัติ ตามพระธรรมวินัย ดังนั้นไม่มีใครอื่นอ…

…ะคำสอนได้ การเปลี่ยนแปลงพระวินัยในคณะสงฆ์จึงไม่ใช่เรื่องที่เกิดขึ้นได้ง่าย และแม้จะมีหลายกลุ่มมากมายแต่พระวินัยยังคงคล้ายคลึงกัน ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความผูกพันธ์ที่ยาวนานนั้นด้วย

…รรจบ จึงมีคุณค่ามาก 2. พระวินัยปิกขกิของนิยายธรรมคุปต์ (「 四 laws 」, 法藏部 Dharmaguptaka) ปัจจุบันเหลือแต่ฉบับภาษาจีน ซึ่งแปลในปี ค.ศ. 410-412 อยู่ในพระไตรปิฎก ฉบับไทโซ เล่ม 22 หน้า 567-1014 เนื้อหาเป็นรื่อ…

…ี่มีการสืบทอดถึงปัจจุบัน ประกอบด้วย 6 ฉบับ ได้แก่ พระวินัยบาล, ธรรมคุปต์, หิงสลากะ, และสัณฑิสิกา โดยแต่ละฉบับมีความสำคัญและเนื้อหาที่แตกต่างกัน สามารถศึกษาเกี่ยวกับพระวินัยบาลที่เป็นภาษาบาลีและพระวินัยปิ…

…ล็กน้อย ทั้งนี้อาจเป็นเพราะในลูกหลังนิภากสิพลิกขยายไปในอันเดียว และเอเชียกลางอย่างว้างขวาง ตัวสัทขในแต่ละท้องถิ่นจึงมีความแตกต่าง กันบ้าง 5. พระเวทย์ปูของนิกายมูลสัพิฏีกวาว( 根本說一切有部律、Mūlasarvāstivādin) …

บทความนี้สำรวจเนื้อหาจากพระไตรปิฎกฉบับไทโซและพระเวทย์ปูของนิกายมูลสัพิฏีกวาว โดยเน้นการเปรียบเทียบความแตกต่างของเนื้อหาจากฉบับภาษาทมิฬและภาษาสันสกฤต พร้อมศึกษาการค้นพบใบลานและผลกระทบทางวัฒนธรรมในเอเชี

…แปลในปี ค.ศ. 416-418 อยู่ในพระไตรปิฏก ฉบับบาไทโซ เล่ม 22 หน้า 227-549 ไม่มีฉบับทับถมทับหลงเหลืออยู่ แต่ปัจจุบันมีกรมชุดพบชนิดส่วนตัวฉบับเก่าแก่กว่าพันกว่าปีเป็นจำนวนมาก เนื้อหาของพระวินัยฉบับนี้คล้องกับพ…

…ของสิกขาบทกล่าวถึง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหัวข้อเรื่องจำนวนหัวข้อที่มีการเปรียบเทียบ ระหว่างพระวินัยปูรณแต่ละฉบับและเสียวัตร โดยการศึกษาในหัวข้อถัดไปจะวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างเสียวัตรและสิกขาบท