หน้าหนังสือทั้งหมด

การใช้ศัพท์และความหมายในพระไตรปิฎก
209
การใช้ศัพท์และความหมายในพระไตรปิฎก
…างว่า : : อัปปมาทรโต ภิกขูติ อิม ธมฺมเทสน์ สตฺถา เชาวเน วิหรตฺโต อญฺญตร์ ภิกขุ อารพา กเถ ฯ (๒/๑๑๑) (แสดงว่าในที่นี้ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ซึ่งไม่แน่ชัดลง ไปว่ารูปไหน มีชื่อว่าอย่างไร เป็นต้น) โย ทณฺเฑน อท …
…่ง สิ่งหนึ่ง' และการนิยามความหมายเพิ่มเติมเกี่ยวกับดาบสกับเทพธิดา โดยมีตัวอย่างในบทพระธรรมเทศนาเพื่อแสดงให้เห็นถึงการใช้ศัพท์ในบริบทต่างๆ นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงวิธีการใช้คำในจดหมายเหตุที่มีความหมายไม่ช…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
212
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…เต สุสาเน วสนฺเตน นาม อยุเยน มจฺฉม์สปิฏฐิติลคุฬาที่นิ วชฺเชตพพาน, ทิวา น นิททายิตพุฒิ ๆ ฯเปฯ (๑/๖๓) แสดงการใช้ศัพท์ในประโยคมาให้ดูพอเป็นแนวทาง เพื่อการ ค้นคว้าเองต่อไป ด้วยประการฉะนี้ การใช้ศัพท์เป็นคู่กั…
คู่มือนี้นำเสนอตัวอย่างการใช้ศัพท์ในภาษามคธและการแปลจากภาษาไทย โดยเน้นการใช้คำคู่ที่มีลักษณะคล้ายคลึงกัน เพื่อช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจวิธีการสร้างประโยคที่ถูกต้องและมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้ยังให้ตัวอย่างเช
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ
218
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ
๒๐๒ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ โกสสล กุสล, โกสล อติกฺกนฺติ อติกุกนโต, อติกุกมนโต แสดงพอเป็นเค้า นอกนั้นนักศึกษาจึงค้นคว้า และสังเกตดูจาก ปกรณ์ต่างๆ เองเทอญ การแปลงศัพท์ ในบางกรณี ศัพท์ท…
คู่มือนี้จะแนะนำการแปลงศัพท์จากภาษาไทยเป็นมคธ โดยเน้นการปรับเปลี่ยนคำศัพท์ให้เหมาะสมกับบริบท พร้อมกับการให้ความสำคัญกับการมีความรู้เรื่องไวยากรณ์และวรรณคดี เพื่อหลีกเลี่ยงข้อผิดพลาดจากการแปลงศัพท์ โดย
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
224
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…่ม ( ห่มจีวร สวมรองเท้า ) กั้นท่านบ ( อุทกโสต ปิทหติ ) นิวาเรติ ๑๘. ทสฺเสติ เทเสติ ทีเปติ ๑๙. วิมติ แสดงรูปธรรม แสดงสิ่งที่มองเห็นได้ แสดง แบบชี้แจง แสดงนามธรรม แสดงอธิบาย สงสัยสิ่งที่เคยรู้มาแล้ว แต่จ๋าไ…
…นวทางการใช้งานในบริบทต่างๆ ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างความเข้าใจในการแปลได้ชัดเจนมากขึ้น การแปลนี้รวมถึงการแสดงรูปธรรม นามธรรม และการอธิบายแนวคิดที่หลากหลาย เนื้อหาส่วนใหญ่จะเน้นไปที่การใช้คำต่างๆ ในการสื่อสารแล…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
228
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
๒๑๒ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ๔๕. โอโลเกติ โวโลเกติ ๔๖. อุทร กุจฺฉิ ๔๗. ถญฺญ ถน ๔๘. อรญฺญ วน มองดูด้วยตาเนื้อ มองดูด้วยตาปัญญาหรือดูด้วยญาณ ท้องใส่ข้าว ท้องด้านนอก ท้องใส่ลูก ท้องด้านใน นมผู้หญิ
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ประกอบด้วยศัพท์ และคำแปลที่สำคัญ เช่น โอโลเกติ แสดงถึงการมองดูทั้งทางกายและทางปัญญา รวมถึงคำต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การมองดู ท้อ…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
230
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…เลี้ยงพระเลี้ยงแขก เลี้ยง แบบรับรองเต็มที่ เลี้ยงจนอิ่มหน่า ปริวิสติ สนฺตปุเปติ วฑุเฒติ ๖๗. ทสฺเสติ แสดงรูปธรรม เทเสติ แสดงนามธรรม เลี้ยงให้เจริญเติบโต
…ญในภาษาไทยเป็นมคธ โดยนำเสนอคำแปลและความหมายที่เกี่ยวข้อง รวมถึงตัวอย่างการใช้งานในชีวิตจริง เช่น การแสดงออกในสถานการณ์ต่างๆ และการใช้คำในทางที่ถูกต้อง เพื่อให้ผู้เรียนสามารถเข้าใจและนำไปประยุกต์ใช้อย่างมี…
ศัพท์และความหมาย ๒๑๕
231
ศัพท์และความหมาย ๒๑๕
ศัพท์และความหมาย ๒๑๕ ทีเปติ แสดงอธิบายให้แจ่มแจ้งยิ่งขึ้น นิทฺทิสติ แสดงออก แสดงไข วิตถาเรสิ แสดงให้พิสดาร อปทิสติ ๖๘. ฆฏเฏติ ฆ์สติ …
เนื้อหานี้นำเสนอศัพท์และความหมายที่สำคัญ ประกอบด้วยคำอธิบายเกี่ยวกับความหมายของคำที่ใช้ในภาษาไทย โดยเฉพาะคำที่เกี่ยวข้องกับสถานะทางสังคม เช่น คนยากจน คนไร้ทรัพย์ และการลาดับต่างๆ เช่น โดยลำดับก่อนหลัง
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
236
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ย : อุบาสกถวายสักการะแด่พระเถระอยู่ : : อุปาสเกน สกฺกาโร เถรสฺส ทียเต (หรือ ทิยุยเต) ตามตัวอย่างนี้ แสดงที่มีบทประกอบครบ คือ ประธาน กรรม กิริยา แต่ในความเป็นจริงอาจมีบทประกอบมากกว่านี้ หรือน้อยกว่านี้ ก็ไ…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อให้ผู้ศึกษาสามารถแปลประโยคจากภาษาไทยเป็นมคธได้อย่างถูกต้อง โดยมีการอธิบายหลักการใช้งานกิริยาในประโยค พร้อมตัวอย่างการแปลที่ชัดเจน ตั้งแต่การแปลปัจจุบันกาลไป
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
241
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
…ภิกขู ธมุมสภา กถ สมุฏฺฐาเปส ฯ เหตุกัมม. : สายณหสมเย ภิกขูหิ ธมฺมสภาย์ กถา สมุฎฐาปิตาฯ ตามตัวอย่างที่แสดงมานี้ทั้งหมดตั้งแต่ต้น แสดงเฉพาะศัพท์ สําคัญๆ ที่ต้องมีในประโยคเท่านั้น ที่ต้องเปลี่ยนแปลงไปตามรูปวา…
…ทย ซึ่งมีตัวอย่างที่ชัดเจนในการเปลี่ยนแปลงรูปแบบของประโยคเพื่อให้ตรงตามแบบแผนการใช้ภาษา นอกจากนี้ยังแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงคำศัพท์ที่สัมพันธ์กับรูปวาจกในประโยคต่างๆ ตัวอย่างที่นำเสนอแสดงให้เห็นถึงการ…
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
257
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
…จงทำบุญอันเป็นเครื่อง ให้สัตว์ทั้งหลายไป สู่สุคติกันเถิด : เยน ปุญฺเญน สตฺตา สุคติ ยนฺติ, ต์ กโรล ฯ แสดงการล้มประโยคโดยวิธีย่อ และขยายประโยค มาพอ เป็นตัวอย่างดังนี้ เป็นการแสดงในส่วนที่เห็นว่าเป็นแบบทั่วไ…
บทความนี้นำเสนอวิธีการแปลงประโยคและการล้มประโยคในภาษาไทย โดยยกตัวอย่างจากพระธรรม ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความละเอียดและซับซ้อนของการสร้างประโยค มีการชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการเข้าใจภาษาต้นฉบับแ…
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ
297
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ
…ุดโทรมมาก ได้รับการบูรณะใหม่แล้ว ข้อความที่เป็นตัวเน้นดำในประโยคต่างๆ ข้างต้นเรียกว่าบท ได้ทั้งสิ้น แสดงไว้เป็นตัวอย่างเท่านั้น แม้บทขยายประธาน บทกิริยา บทขยายกิริยา เป็นต้น ก็มีทั้งคำ วลี และประโยคเช่นเด…
เนื้อหานี้เป็นการอธิบายหลักการแต่งประโยคและวลีในภาษาไทย โดยยกตัวอย่างการใช้คำในรูปแบบต่างๆ เช่น บทประธาน บทกรรม และบทกิริยา รวมถึงการสร้างวลีเพื่อให้เข้าใจความหมาย โดยเฉพาะการเรียนภาษามคธที่มีความสำคั
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ
307
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ
…โยค พระภิกษุ ผู้ฉลาดในพระธรรมวินัย ย่อมได้รับการยกย่อง ในหมู่สงฆ์อย่างมาก พระพุทธรูป ที่อยู่ในโบสถ์ แสดงปาฏิหาริย์ให้คนเห็น สร้อยคอ ซึ่งมีราคาแพงเส้นนั้น หายไปเสียแล้วเมื่อคืนนี้ ขอให้นักศึกษาสังเกตว่า ข้…
บทนี้เสนอหลักการแต่งไทยในรูปแบบมคธ โดยเริ่มจากการอธิบายมุขยประโยค ซึ่งเป็นประโยคหลักที่สำคัญ และการใช้อนุประโยคในการขยายความหมายให้ชัดเจนยิ่งขึ้น นอกจากนี้ยังได้สำรวจประเภทของอนุประโยคที่มีอยู่ด้วย เช
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
334
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…หิ อตฺตโน อตฺตโน นิวาสภูตคามาที่สงขาติ ที อภิปาเลยยาติ พุทธปริสาย โอวาทานุสาสนี้ อทาส ฯ ย่อมเป็นการ แสดงว่าข้อความใน “อิติ” ทั้งหมดเป็นพระดำรัสของพระพุทธเจ้าจริงๆ ข้อนี้ขอให้นักศึกษาพึงทำความเข้าใจให้ดีเถ…
คู่มือวิชานี้ให้แนวทางในการตีความและปรุงประโยคจากพระพุทธพจน์ที่ไม่ควรใช้ 'อิติ' ควรเรียนรู้การปรับประโยคให้อยู่ในรูปแบบที่เข้ากันได้โดยที่เนื้อความยังคงอยู่ ครูแนะนำให้นักเรียนทำความเข้าใจและนำไปใช้เพ
การสร้างประโยคภาษามคธ
337
การสร้างประโยคภาษามคธ
…หลักการแต่งไทยเป็นมคธ ป.ธ.๙ ๓๒๑ ข้อความนี้เป็นการตั้งสมมติฐานเอาว่า ถ้าขยันเรียนก็คงสอบได้ แล้ว ซึ่งแสดงว่าความจริงไม่ได้ขยันเรียน และยังสอบไม่ได้ หรือสม มติเอาว่า ถ้ารู้จักกินรู้จักใช้ ก็คงเป็นเศรษฐีไปแล…
…งสร้างเฉพาะ ด้วยการมีเนื้อความที่ผ่านมาแล้วโดยมีข้อแม้ รวมถึงเกณฑ์ที่ต้องคำนึงถึงในการปรุงประโยค และแสดงตัวอย่างการสร้างประโยคซึ่งเป็นกระบวนการศึกษาที่สำคัญในภาษานี้ เพื่อให้เข้าใจแนวทางในการแต่งข้อความอย…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
350
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ี่ใช้ประโยค ย ต บ่งถึงกาล คือ ยทา ตทา กิริยาคุม พากย์ในประโยค ยทา นิยมประกอบเป็นวิภัตติหมวดวัตตมานา แสดง ความเป็นปัจจุบัน แม้เนื้อความตอนนั้นจะระบุว่าเป็นอดีตหรืออนาคต ก็ตาม เพราะเนื้อความในประโยค ยทา นั้…
คู่มือการแปลไทยเป็นมคธนี้เน้นการเข้าใจหลักการแต่งประโยคที่มีการซ้อนกันและวิธีการวางคำ เพื่อให้ประโยคหนึ่ง ๆ มีความชัดเจนและไม่สับสน ในกรณีที่มีคำซ้อนกันในประโยค เราต้องรู้จักวางตำแหน่งให้ถูกต้อง โดยกา
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ
356
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ
…๒ อย่าง ให้สังเกตดูที่ การพิมพ์ข้อสอบในภาษาไทย คือ ก. ถ้าพิมพ์คำว่า “ว่า” กับคำต่อไป เว้นวรรคห่างกันแสดงว่า คำว่า “ว่า” นั้น มาจาก อิติ ศัพท์ ต้องประกอบเป็นประโยคคำพูด (เลขใน) เช่น : เขาพูดว่า แม้ข้าพเจ้า…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อช่วยในการแปลคำและสำนวนต่างๆ จากภาษาไทยเป็นภาษา มคธ โดยได้ให้รายละเอียดเกี่ยวกับการใช้คำและการเรียงประโยคอย่างถูกต้อง เช่น การใช้สำนวนกาล การเว้นวรรคในบทสนท
การให้ทานที่ยิ่งใหญ่ตามพระพุทธศาสนา
7
การให้ทานที่ยิ่งใหญ่ตามพระพุทธศาสนา
…็ รีบไปหาหยูกหายาแก้ไข้กินเรียบร้อย แล้วอาการไข้ มันก็ยังไม่หาย แต่ก็กลับมาพยายามดูหนังสือต่อให้ จบ แสดงว่าสติของเขานี่เหนียวมากๆ เลย แต่ทั้งๆ ที่สติของคนเราถึงบทมันเหนียวแน่น เหนียวได้ขนาดนี้แหละ แต่มันแ…
พระองค์ทรงฝากให้ทุกคนเข้าใจว่าการไม่ฆ่าสัตว์ ไม่ขโมย และไม่ผิดในกาม เป็นการให้ทานที่ยิ่งใหญ่ มันสะท้อนถึงความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน การรักษาสติเป็นสิ่งสำคัญ โดยเฉพาะการไม่เสพยาเสพติดเพื่อรักษาความ
คุณธรรมในการกราบเท้าแม่
35
คุณธรรมในการกราบเท้าแม่
การที่ลูกกราบเท้าแม่ แสดงออกถึงคุณธรรมที่ทำให้ มือพนมได้และกราบที่เท้าแม่ได้ มีดวงปัญญาเห็นเลยว่า เท้าของมารดาคือต้นทางสวรรค์…
การกราบเท้าแม่แสดงถึงคุณธรรมและความเข้าใจถึงคุณค่าของมารดา เป็นที่มาของชีวิตและการเลี้ยงดูลูก การทำเช่นนี้เป็นสัญลักษณ…
การเล่นกอล์ฟ: ความยากง่ายและการพัฒนาตนเอง
93
การเล่นกอล์ฟ: ความยากง่ายและการพัฒนาตนเอง
การเล่นกอล์ฟนี้จะว่ายากก็ยาก จะว่าง่ายก็ง่าย สําหรับ ครูไม่ใหญ่แล้วคิดว่าไม่น่าจะยากเพราะหลุมอยู่กับที่ และยังมี ธงปักไว้ที่หลุมด้วย เราเพียงแต่เล็ง แล้วตีให้ลงหลุมแค่นั้น ไม่น่าจะยากเลย ยิ่งได้ฟังลูก
…ูไม่ใหญ่ที่มองว่าไม่ยากเพราะมีธงช่วยเล็ง ลูกภูมิสามารถฝึกฝนจากเด็กอ่อนแอจนเป็นแชมป์กอล์ฟระดับประเทศ แสดงให้เห็นว่าความตั้งใจและสมาธิเป็นกุญแจสำคัญในการประสบความสำเร็จในกีฬาและการเรียน โดยลูกภูมิกำลังจะไปส…
จดหมายถึงลูกคริสติน่า จากครูไม่ใหญ่
115
จดหมายถึงลูกคริสติน่า จากครูไม่ใหญ่
จดหมายถึงลูกคริสติน่า จากครูไม่ใหญ่ สวัสดีลูกคริสติน่า เทพธิดาอัจฉริยะ ครูไม่ใหญ่อ่านจดหมายของหนูจนจบด้วยความยินดี นะลูก แม้หนูจะเติบโตที่อเมริกา แต่ครูไม่ใหญ่ว่าภาษาไทย ของหนูใช้ได้ทีเดียว ยิ่งได้ทรา
จดหมายนี้จากครูไม่ใหญ่ถึงลูกคริสติน่าที่อาศัยอยู่ในอเมริกา แสดงความชื่นชมในความสามารถภาษาไทยของเธอและชื่อที่สง่างาม การกล่าวถึงนามสกุล 'บุญเกื้อ' ว่ามีความหมายและน…