หน้าหนังสือทั้งหมด

คำสอนของครูอชิตเกสกัมพลและครูปกุทธกัจจายนะ
52
คำสอนของครูอชิตเกสกัมพลและครูปกุทธกัจจายนะ
…นั้น มนุษย์เราเมื่อตายแล้วก็ดับสูญ คือ กลับไปเป็นธาตุ 4 ดังเดิม จากคำสอนนี้ ย่อมสรุปได้ว่า บุญและบาปไม่มี การทำบาปไม่มีผล การทำบุญทำทานก็ไม่มีผล ยิ่งกว่านั้น ครูอชิตเกสกัมพลยังกล่าวด้วยว่า “คนโง่เป็นฝ่ายบร…
…ตุ 4 คือ ดิน น้ำ ลม ไฟ ที่รวมกันเพื่อสร้างมนุษย์และสิ่งต่างๆ โดยเมื่อตายทุกอย่างจะกลับสู่ธาตุเดิมและไม่มีบาป-บุญ ซึ่งเรียกว่านัตถิกทิฏฐิ ขณะที่ครูปกุทธกัจจายนะแสดงความเห็นว่าวัตถุและจิตเป็นสิ่งเที่ยงแท้ อย…
สามัญญผลเบื้องต้น
57
สามัญญผลเบื้องต้น
…ละจรณะ 5.4.4 ทรงเป็นผู้เสด็จไปดีแล้ว 5.4.5 ทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลก 5.4.6 ทรงเป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึก ไม่มีผู้อื่นยิ่งกว่า 5.4.7 ทรงเป็นศาสดาของเทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย 5.4.8 ทรงเป็นผู้เบิกบานแล้ว 5.4.9 ทรงเป็…
บทที่ 5 เน้นการสอนเกี่ยวกับสามัญญผลเบื้องต้น เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจถึงคุณสมบัติและคุณค่าของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระพุทธคุณ 9 ประการที่มีความสำคัญต่อการดำเนินชีวิตและการปฏิบัติธรรม รวมถึงบทบาทของพระสัมมา
สามัญญผลเบื้องต้น
59
สามัญญผลเบื้องต้น
…งของมหาบพิตร เป็นผู้มีความซื่อสัตย์จงรักภักดีต่อมหาบพิตร เสมอมา ทั้งปฏิบัติหน้าที่ของตนอย่างสมบูรณ์ ไม่มีข้อบกพร่อง แต่บุรุษผู้นี้มีความเชื่อมั่นในเรื่อง ผลของบุญ เชื่อมั่นว่า ถ้าตนตั้งหน้าตั้งตาทำบุญ ต่อไ…
บทที่ 5 นี้เน้นที่สามัญญผลเบื้องต้นระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระองค์ใช้วิธีถามกลับเพื่อทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูเข้าใจลักษณะของความเชื่อต่อบุญและวาสนา ในการตอบปัญหา พระองค์ใช้วิธีต่
พระอริยบุคคลและคุณสมบัติของพระอรหันต์
63
พระอริยบุคคลและคุณสมบัติของพระอรหันต์
5. ทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลก 6. ทรงเป็นสารถีฝึกบุรุษที่ควรฝึก ไม่มีผู้อื่นยิ่งกว่า 7. ทรงเป็นศาสดาของเทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย 8. ทรงเป็นผู้เบิกบานแล้ว 9. ทรงเป็นผู้จำแนก…
…. ควรแก่การบูชา, 4. ไม่ทำชั่ว แม้ในที่ลับ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความบริสุทธิ์และความเป็นเลิศของพระเขาที่ไม่มีใครเปรียบได้ นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงความสำคัญของการเข้าใจในธรรมะและการเป็นผู้รู้แจ้งโลก.
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
64
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
…าดคะเนหรืออนุมานเอา จึงได้ชื่อว่า “ตรัสรู้” คำว่า “ส้ม” ที่นำหน้า “พุทโธ” นั้นแปลว่า ด้วยพระองค์เอง ไม่มีผู้อื่นสั่งสอน ส่วนคำว่า “สัมมา แปลว่า “โดยชอบ” หรือ “โดยถูกต้อง” ดังนั้นพระองค์จึงเป็น “สัมมาสัมพุท…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยถูกต้องหรือ 'สัมมาสัมพุทโธ' โดยมีคุณวิเศษ 5 ประการ คือ จกฺขุ, ญาณ, ปญฺญา, วิชชา และ อาโลโก ซึ่งรวมความหมายว่า 'ทั้งรู้ทั้งเห็น' พระองค์พบเห็นความเป็นจริงโ
คุณธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
66
คุณธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ง พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงมีความรู้ ความเห็นกว้างขวาง ทรงสามารถหยั่งรู้เหตุผลถูกต้อง ตามความเป็นจริง ไม่มีผิดพลาด 12) ปฐมฌาน 13) ทุติยฌาน 14) ตติยฌาน 15) จตุตถฌาน รูปฌานทั้ง 4 ข้อหลังนี้ คือ ภาวะที่จิตสงบ เ…
บทความนี้เสนอการสำรวจคุณธรรมหลักของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ช่วยในการบรรลุสัมโพธิญาณ ประกอบไปด้วยสัทธา ความเชื่อมั่นในความดี ความรู้สึกละอายต่อความชั่ว (หิริ) และกลัวบาป (โอตตัปปะ) นอกจากนี้ยังพูดถึงการศ
พระพุทธคุณและการประกาศพระศาสนา
72
พระพุทธคุณและการประกาศพระศาสนา
…” มีความหมายว่า เป็นเหตุให้เกิดทุกข์ เป็น “นิโรธ” มีความหมายว่า เป็นสภาพ ที่ทุกข์ดับไป เป็นความสงัด ไม่มีปัจจัยปรุงแต่ง ยังผลให้ “หยุด” ตลอดไป เป็น “มรรค” มีความหมายว่า เป็นเหตุนำออกจากทุกข์ เมื่อทรงจำแนกธ…
บทความนี้กล่าวถึงคุณสมบัติและพระพุทธคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า รวมถึงการแนะนำตัวที่สำคัญในบริบทของการประกาศพระศาสนา. พระองค์ทรงเข้าใจขันธ์ ธาตุ และ อริยสัจได้อย่างละเอียด โดยเฉพาะการจำแนกทุกข์, สมุทัย,
การสำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์ของพระภิกษุ
87
การสำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์ของพระภิกษุ
เป็นโทษอยู่นั่นเอง ไม่มีทางจะเป็นคุณไปได้ ยิ่งไปกว่านั้น โทษภัยแม้เพียงเล็กน้อย ยังสามารถเป็นเชื้อ แพร่กระจาย ทำให้เกิดโทษภั…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการระมัดระวังในพระปาฏิโมกข์สำหรับพระภิกษุ โดยชี้ให้เห็นว่าแม้ข้อผิดพลาดเล็กน้อยก็อาจนำไปสู่บาปและโทษที่ใหญ่ขึ้น พระภิกษุต้องมีความตั้งใจในการศึกษาต่อศีลและสิกขาบทต่างๆ เพื่อ
พฤติกรรมของพระภิกษุในเรื่องการขอรับลาภสักการะ
90
พฤติกรรมของพระภิกษุในเรื่องการขอรับลาภสักการะ
… ของพระภิกษุ เพื่อปรามาสหรือหมิ่นน้ำใจทายก โดยมีเจตนาให้ทายกถวายลาภสักการะแก่ตน เช่น กล่าวว่าสกุลนี้ไม่มีศรัทธา ไม่มีความเลื่อมใสในการทำทาน ทายกทนฟังไม่ได้ก็ถวายสิ่งของให้โดยไม่เต็มใจ หรือเมื่อไปบ้านหนึ่งก…
บทความนี้สำรวจพฤติกรรมสัมพันธภาพของพระภิกษุที่ใช้วิธีการพูดเพื่อโน้มน้าวใจทายกให้ถวายทาน รวมถึงการพูดเอาอกเอาใจ พูดประชาสัมพันธ์ชื่อเสียงถึงการถวายทาน และแบ่งปันกลยุทธ์การพูดที่จะนำไปสู่การได้รับลาภสั
การบริโภคคิลานเภสัชและศีลในพระภิกษุ
94
การบริโภคคิลานเภสัชและศีลในพระภิกษุ
…วกัน ส่งเสริมคนที่พร้อมเพรียงกัน กล่าวแต่คำที่ทำให้คนสามัคคีกัน 6. ไม่พูดคำหยาบ กล่าวแต่คำที่ไพเราะ ไม่มีโทษ เป็นที่รักและพอใจของผู้ได้ยิน 7. ไม่พูดเพ้อเจ้อ พูดถูกกาลเทศะ พูดจริง เป็นอรรถเป็นธรรม เป็นวินัย…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการบริโภคคิลานเภสัชในสังคมปัจจุบัน โดยเฉพาะในเรื่องของการเลือกยาที่เหมาะสมและผลกระทบของการใช้ยาเพิ่มพลังและยาอายุวัฒนะ ซึ่งอาจก่อให้เกิดทุกขเวทนา ในขณะเดียวกันยังมีการเน้น
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
100
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
…งว่า “อารมณ์ 6” “เห็นรูปด้วยจักษุ” โบราณาจารย์ทั้งหลายอธิบายว่า ลำพังจักษุหรือตาเห็นรูปไม่ได้ เพราะ ไม่มีใจ ลำพังใจก็เห็นรูปไม่ได้ เพราะไม่มีประสาทตา แต่ขบวนการของการเห็นจะต้องประกอบด้วยองค์ 3 คือ ตา รูป แ…
เนื้อหาเกี่ยวกับคำศัพท์ต่างๆ ในการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้องกับอินทรียสังวรศีล ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ให้คำแนะนำเกี่ยวกับการสำรวมระวังอายตนะทั้ง 6 ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ โดยมีการเปิดรับอารม
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมจิตใจ
104
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมจิตใจ
…่า การ เจริญสมาธิภาวนาเป็นเครื่องมือที่ใช้อบรมใจได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด นอกจากการเจริญภาวนาแล้ว ไม่มีเครื่องมือหรือวิธีอื่นใดที่จะบังคับใจให้หยุดอยู่ที่ศูนย์กลางกายได้ เมื่อใจท่องเที่ยว คิดเรื่องไร้สาร…
การเจริญสมาธิภาวนาถือเป็นเครื่องมือที่สำคัญในการควบคุมจิตใจ เพื่อไม่ให้จิตคิดฟุ้งซ่านและถูกอภิชฌาและโทมนัสเข้าครอบงำ กล่าวได้ว่าความสำเร็จในด้านศีลอยู่ที่การมีศรัทธาและสติ การที่จิตควรมีความสงบไม่ให้ค
ความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
106
ความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…น การพูด การนิ่ง ไม่พูด หรือการกระทำใดๆ นอกเหนือจากที่กล่าวนี้ พระภิกษุจะกระทำด้วยความรู้สึกตัวเสมอ ไม่มีการลืม หรือเผลอสติ สติสัมปชัญญะนี้เป็นเรื่องสำคัญยิ่งสำหรับทุกๆ คน ผู้ที่ย่อหย่อนในธรรม 2 ประการนี้ …
บทความนี้เน้นความสำคัญของสติสัมปชัญญะและสันโดษในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับพระภิกษุที่ต้องเป็นตัวอย่างที่ดีแก่ฆราวาส สติสัมปชัญญะถือเป็นคุณธรรมพื้นฐานที่ช่วยให้พระภิกษุไม่หลงผิดและสามารถสร้าง
การบริหารกายและท้องของภิกษุ
110
การบริหารกายและท้องของภิกษุ
…ถนา ไม่ว่าจะเป็นในป่า โคนไม้ ซอกเขา ชะง่อนผา ในถ้ำ ป่าช้า ป่าชัฏ ที่โล่งแจ้ง หรือลอมฟาง เป็นต้น โดย ไม่มีห่วงใยในสิ่งใดๆ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสรรเสริญความสันโดษไว้ว่า “ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างเยี่ยม” หมา…
เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้อุปกรณ์ต่างๆ เช่น จีวร บาตร และมีดโกน ในการบริหารกายและท้องของภิกษุ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้ภิกษุใช้จีวรบริหารกาย และบาตรเพื่อยังชีวิต การมีความสันโดษเป็นคุณสมบัติที่นำมาซ
สามัญญผลเบื้องกลาง
115
สามัญญผลเบื้องกลาง
…อยู่ ณ ภายใน ย่อมชำระจิต ให้บริสุทธิ์จากอุทธัจจะกุกกุจจะได้ ละวิจิกิจฉาแล้ว เป็นผู้ข้ามพ้นวิจิกิจฉา ไม่มีความคลางแคลงในกุศลธรรมทั้งหลายอยู่ ย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จาก วิจิกิจฉาได้... มหาบพิตร ภิกษุพิจารณาเ…
…รณ์ 5 ประการ พร้อมทั้งแสดงความเข้าใจเกี่ยวกับผลดีที่เกิดขึ้นเมื่อสามารถละนิวรณ์เหล่านี้ได้ เช่น ความไม่มีหนี้ ไม่มีโรค และการเป็นอิสระจากความทุกข์ เธอพิจารณาที่ความเป็นทาสและการเดินทางที่ยาวนาน ณ การพัฒนาจ…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับนิวรณ์ 5
117
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับนิวรณ์ 5
…ม้ต้องการจะเอาใจจดจ่อกับเรื่องใด ก็ไม่สามารถทำได้ตามปรารถนา เพราะใจจะคอยพะวงคิดไปถึงเรื่องอื่น ใจจึงไม่มีความเป็นใหญ่ในตัว ควบคุม ใจตัวไม่ได้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเปรียบอุทธัจจกุกกุจจะเหมือน “ความเป็นทาส”…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเปรียบพยาบาทเหมือนโรค หลายคนที่มีพยาบาทย่อมมีความทุกข์และเจ็บปวดในกายและใจ จึงต้องฝืนทำทุกอย่างด้วยความทรมาน ซึ่งทำให้ยากที่จะพบความสุข ในขณะที่ผู้ที่มีความหดหู่และความฟุ้งซ่านย่
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
120
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
…ีติ และสุขเกิดแต่วิเวกอยู่ เธอทำกายนี้แหละให้ชุ่มชื่น เอิบอิ่ม ซาบซ่านด้วยปีติ และสุขอันเกิดแต่วิเวกไม่มีส่วนใดๆ แห่งกายของเธอทั่วทั้งตัวที่ปีติและสุขอันเกิด แต่วิเวกจะไม่ถูกต้อง... มหาบพิตร นี้แหละ สามัญญ…
พระธรรมเทศนาเรื่องฌานทั้ง 4 ระดับอธิบายถึงการปฏิบัติภาวนาโดยเฉพาะการบรรลุฌานต่างๆ ผู้ปฏิบัติจะสามารถละนิวรณ์ทั้ง 5 ได้ ทำให้กายสงบและจิตตั้งมั่นเป็นสมาธิอย่างสูงสุด จากการบรรลุแต่ละฌาน ส่งผลให้เกิดควา
องค์ 5 และการบรรลุฌานในพระพุทธศาสนา
121
องค์ 5 และการบรรลุฌานในพระพุทธศาสนา
…อยู่ด้วยองค์ 2 คือ สุขและเอกัคคตา ถ้าผู้ปฏิบัติมีใจยังคงตั้งมั่นอยู่ด้วยองค์ 2 เช่นนั้นอย่างแน่วแน่ ไม่มีเสื่อมคลาย ย่อมบรรลุ “จตุตถฌาน” ไม่มีสุข ไม่มีทุกข์ มีแต่อุเบกขา (ความวางเฉย) และเอกัคคตา ตารางแสดงอ…
บทความนี้ครอบคลุมการศึกษาองค์ 5 ในการปฏิบัติฌาน ซึ่งประกอบด้วยวิตก, วิจาร, ปีติ, สุข และเอกัคคตา. องค์เหล่านี้ช่วยสร้างสมาธิและความตั้งมั่นในการปฏิบัติจนสามารถบรรลุถึงทุติยฌาน, ตติยฌาน และจตุตถฌาน. ทั
สมาธิเบื้องต่ำและสมาธิเบื้องสูงในพระพุทธศาสนา
123
สมาธิเบื้องต่ำและสมาธิเบื้องสูงในพระพุทธศาสนา
การที่ใจหยุดนิ่งแน่วแน่ ไม่มีอารมณ์ใดในอารมณ์ทั้ง 6 เข้าไปเกี่ยวข้องกับดวงจิตเลย ได้ถึงซึ่ง เอกัคคตา ดวงจิตถึงซึ่งความเป็นหนึ่ง น…
เอกัคคตาในสมาธิและฌานเป็นสิ่งสำคัญในพระพุทธศาสนา โดยที่สมาธิเบื้องสูงนำไปสู่การเข้าถึงปฐมฌานและทุติยฌาน กายมนุษย์ละเอียดหรือกายฝันมีบทบาทในการเข้าฌาน โดยการทำจิตใจให้หยุดนิ่ง เริ่มจากสมาธิเบื้องต่ำจนถ
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
130
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
…ลก ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสกับ พระเจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุ เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่น ไม่หวั่นไหวอย่างนี้ ย่อมโน้มน้อมจิตไปเพื่อ ญาณทั…
เนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของมหาภูต 4 ที่ประกอบขึ้นเป็นกายมนุษย์ และความเชื่อมโยงระหว่างรูปและวิญญาณตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส การเจริญภาวนาและการเข้าถึงญาณทัสสนะหรือวิปัสสนาญาณ เป็นขั้นตอนที่ทำใ