หน้าหนังสือทั้งหมด

การศึกษาเรื่องกามคุณและการใช้ปัญญาในพระพุทธศาสนา
268
การศึกษาเรื่องกามคุณและการใช้ปัญญาในพระพุทธศาสนา
…ามกำหนัด” เมื่อกามคุณ 5 ผ่านเข้ามา ทางตา หู จมูก เป็นต้น หากเราเกิดความกำหนัดยินดีเข้ากับกามคุณนั้น ตัวเราก็ไม่ต่างกับ ชิ้นเนื้อที่พร้อมจะถูกหั่นบนเขียง คือ กามคุณ 5 นั้น ความกำหนัดนี้สามารถละได้ด้วยการใ…
บทความนี้กล่าวถึงการอุปมาในพระพุทธศาสนาที่ใช้คำว่าเขียงหั่นเนื้อและชิ้นเนื้อเพื่อสอนให้เข้าใจเรื่องกามคุณ 5 และความกำหนัด พร้อมกับการใช้ปัญญาในการละกามคุณและการศึกษาผ่านสื่อการสอน เช่น ภาพและอุปกรณ์ต่
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
269
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
…ช้ “กลุ่มฟองน้ำ” บ้าง ใช้ “น้ำล้างพระบาท” บ้าง ใช้ “ก้อนหิน” เป็นสื่อการสอนบ้าง เป็นต้น ซึ่งจะได้ยก ตัวอย่างดัง ต่อไปนี้ 1. ใช้ “ขอนไม้” เป็นสื่อการแสดงธรรม สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ฝั่งแม่น้…
บทความนี้นำเสนอการใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้าผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น ขอนไม้ที่ลอยตามแม่น้ำ ด้วยการตั้งคำถามและการอธิบายความหมายของแต่ละสิ่ง โดยเชื่อมโยง…
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
270
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
…รพชาอุปสมบทในสำนักของ พระผู้มีพระภาค ต่อมาไม่นานท่านก็ได้บรรลุเป็นพระอรหันต์องค์หนึ่งในพระพุทธศาสนา ตัวอย่างนี้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงใช้ขอนไม้เป็นสื่อในการสอนธรรม ทำให้ภิกษุทั้ง หลายตรองตามธรรมที่พระองค์…
…าวถึงการสอนธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ด้วยวิธีใช้สื่อเปรียบเทียบเพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจธรรมอย่างชัดเจน ตัวอย่างเช่น นายนันทโคบาลที่บรรพชาอุปสมบทหลังจากเห็นความสำคัญของการรักษาจิตใจให้บริสุทธิ์ และพระผู้มีพร…
วิภัชชพยากรณียปัญหาและฐปนียปัญหา
274
วิภัชชพยากรณียปัญหาและฐปนียปัญหา
…งด้วย พระพุทธองค์จึง ตัดปัญหานี้ด้วยการงดตอบคำถามต่าง ๆ ที่ไม่เกื้อกูลต่อการบรรลุมรรคผลนิพพาน 9.7.3 ตัวอย่างปัญหาพยากรณ์ 4 ประการ ตัวอย่างการตอบปัญหาทั้ง 4 ประการของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และพุทธบริษัทนั้นม…
…ราะไม่มีประโยชน์ต่อการพ้นทุกข์ เช่น ปัญหาเกี่ยวกับความเที่ยงหรือไม่เที่ยงของโลก นอกจากนี้ ยังมีการยกตัวอย่างบุคคล 3 จำพวก ได้แก่ กายสักขีบุคคล, ทิฏฐิปัตตบุคคล และสัทธาวิมุตตบุคคล เพื่อเป็นแนวทางในการศึกษ…
เอกังสพยากรณียปัญหาในพระพุทธศาสนา
275
เอกังสพยากรณียปัญหาในพระพุทธศาสนา
…ุคคลทั้ง 3 จำพวกไม่ได้อยู่ในสถานะที่จะ สามารถเปรียบเทียบกันได้ เนื่องจากมีภูมิธรรมต่างกันนั่นเอง 2) ตัวอย่างปฏิปุจฉาพยากรณียปัญหา ครั้งหนึ่งพระเจ้าอชาตศัตรูเสด็จไปเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าแล้วได้ทูลถามสามั…
…องแต่ละบุคคล พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความเป็นไปได้ในการเปรียบเทียบว่าบุคคลอย่างใดเหนือกว่ากัน โดยมีตัวอย่างจากการสนทนากับพระเจ้าอชาตศัตรูที่ถามถึงความเห็นประจักษ์ของความเป็นสมณะที่มีอยู่ในปัจจุบัน
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
277
การแสดงธรรมด้วยการย้อนถาม
…มธรรมะที่กำลังฟังอยู่นั้น ผลที่ตามมาก็คือฟังไม่รู้เรื่องทำให้เบื่อหน่าย บางคนก็นั่งหลับไปเลยก็มี 3) ตัวอย่างวิภัชชพยากรณียปัญหา ครั้งหนึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ ควงไม้สะเดา เขตเมืองเวรัญชา เวรัญช…
…ึ้น โดยจะต้องตรองคำถามและคิดหาคำตอบ ทำให้พวกเขาตั้งใจฟังและเข้าใจธรรมะได้ดีกว่าเมื่อไปนั่งฟังเฉยๆ มีตัวอย่างจากการสนทนาระหว่างพระผู้มีพระภาคเจ้ากับเวรัญชพราหมณ์ที่แสดงให้เห็นถึงการใช้คำตอบเพื่อชี้ชัดให้เ…
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
278
พระโคดมและคำถามในพระธรรม
…ัสว่า ดูก่อนพราหมณ์ เปรียบเหมือนฟองไก่ 8 ฟอง 10 ฟอง หรือ 12 ฟอง ฟองไก่เหล่านั้นแม่ไก่กกดีแล้ว ลูกไก่ตัวใดทำลายกระเปาะฟองด้วยจงอย ปาก ออกมาได้โดยสวัสดีก่อนกว่าเขา ลูกไก่ตัวนั้นควรเรียกว่ากระไร จะเรียกว่าพ…
เนื้อหานี้พูดถึงการสนทนาระหว่างพระโคดมและพราหมณ์ โดยเน้นการเปรียบเทียบลูกไก่และกระเปาะฟองเพื่ออธิบายความรู้แจ้ง การเกิดใหม่ และการทำลายอวิชชา นอกจากนั้นยังพูดถึงปัญหาที่จะต้องจำแนกความหมายที่พระพุทธเจ
การสนทนาระหว่างพระพุทธเจ้าและสัจจกะ
283
การสนทนาระหว่างพระพุทธเจ้าและสัจจกะ
…้องขับไล่ในพระราชอาณาเขตของพระองค์ได้มิใช่หรือ ส. อย่างนั้นท่านพระโคดม ภ. ข้อที่ท่านกล่าวว่า รูปเป็นตัวของเรา ท่านสามารถบังคับบัญชารูปของท่านว่า รูป ของเราจงเป็นอย่างนั้นเถิดอย่าได้เป็นอย่างนี้เลยได้หรือ…
ในบทสนทนานี้ พระพุทธเจ้าทรงถามสัจจกะเกี่ยวกับจิตใจและร่างกาย โดยยกตัวอย่างการควบคุมรูป เวทนา สัญญา สังขาร และวิญญาณ สัจจกะไม่สามารถตอบได้ว่ามนุษย์สามารถควบคุมความรู้สึกห…
วิทยาศาสตร์ในพระไตรปิฎก
289
วิทยาศาสตร์ในพระไตรปิฎก
…แปลงแล้ว ได้รับการพิสูจน์มานับครั้งไม่ถ้วนแล้วว่าถูกต้อง ก็ยังอาจจะพลาดได้ เหมือน ดังอุปมาที่ว่า ไก่ตัวหนึ่งเช้าขึ้นมาก็เห็นนาย ก.มา นาย ก.มาทีไร ก็เอาอาหารมาให้กินทุกที เห็นอย่างนี้มาทุกเช้าๆ ก็เป็นอันว…
…ลองและอาจมีการเปลี่ยนแปลง ขณะพุทธศาสตร์เป็นความรู้ที่เกิดจากการตรัสรู้เป็นสัจธรรมที่ไม่เปลี่ยนแปลง. ตัวอย่างเกี่ยวกับการเข้าใจผิดอาจเกิดขึ้นจากการสังเกตการณ์ในธรรมชาติ. เนื้อหานี้ให้มุมมองที่น่าสนใจเกี่ย…
บทเรียนจากกระต่ายตื่นตูม: การพิสูจน์ความจริง
292
บทเรียนจากกระต่ายตื่นตูม: การพิสูจน์ความจริง
…าชสีห์ อาศัยอยู่ ในป่าแห่งหนึ่ง ในสมัยนั้น มีดงตาลปนกับต้นมะตูมอยู่ในที่ใกล้กับทะเล วันหนึ่ง กระต่ายตัวหนึ่ง มานอนอยู่ใต้ใบตาล และคิดว่า ถ้าแผ่นดินนี้ถล่ม เราจักไปที่ไหน ขณะนั้นเอง ผลมะตูมสุกผล หนึ่งหล่น…
เรื่องราวของกระต่ายตื่นตูมสอนให้เห็นถึงอันตรายของการเชื่อโดยไม่พิสูจน์ พระโพธิสัตว์ในรูปของราชสีห์ได้ช่วยเหลือสัตว์ที่ตื่นตระหนกโดยการสอบถามและนำพาไปตรวจสอบเหตุการณ์ที่ผิดพลาด สอนให้รู้ถึงความสำคัญของ
การไตร่ตรองและภาวนามยปัญญา
295
การไตร่ตรองและภาวนามยปัญญา
ได้แต่ ไม่นำมาไตร่ตรองให้เข้าใจ ตัวเราเองก็จะไม่ต่างอะไรกับ “Hard disk” เก็บข้อมูลเท่านั้น กล่าวคือ “Hard disk” จำข้อมูลได้มากมายแต่มัน…
… และความรู้ที่เกิดจากการทำสมาธิภาวนา ซึ่งนำไปสู่การเห็นความจริงในสิ่งต่างๆ ผ่านการฝึกฝนสมาธิ มีการยกตัวอย่างถึงการใช้สมาธิในการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวัน โดยการนำใจไปจดจ่ออยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ซ…
ความสำคัญของสมาธิในการสร้างสรรค์
299
ความสำคัญของสมาธิในการสร้างสรรค์
…กนั้นเขาก็นำผมไปยังห้องเก็บเสียงเล็ก ๆ ห้องหนึ่ง ภายในห้องนั้น มีเพียงโต๊ะและเก้าอี้ธรรมดาอย่างละ 1 ตัว บนโต๊ะมีกระดาษปีกใหญ่ สวิตซ์ปิดเปิดไฟอยู่อันหนึ่ง และดินสอดำหลายแห่ง” ดร.เกตส์ อธิบายว่า “เมื่อใดก็…
…มนี้บรรยายถึงกระบวนการที่นักวิทยาศาสตร์ใช้สมาธิเพื่อสร้างสรรค์ และการค้นพบกฎต่างๆ ในจักรวาล โดยได้ยกตัวอย่างการทำงานของ ดร.เกตส์ ที่ใช้ห้องเก็บเสียงเพื่อให้จิตใจสงบและมุ่งมั่นในการค้นหาคำตอบของปัญหาอย่าง…
การมองทางจิตในประวัติศาสตร์การทหารสหรัฐอเมริกา
312
การมองทางจิตในประวัติศาสตร์การทหารสหรัฐอเมริกา
…กาศ ไรท์แพทเทสัน ในรัฐโอไฮโอ ทำวิจัยเรื่องการมองทางจิต เพื่อดูว่าจะ ใช้ค้นหา เครื่องบิน นักบิน หรือ ตัวประกันที่หายไปได้จริงหรือไม่ แกรฟจึงเดินทางไปทำวิจัยที่ สถาบันค้นคว้าสแตนฟอร์ด ในแคลิฟอร์เนียเหนือ ซ…
บทความนี้สำรวจการมองทางจิตซึ่งถูกนำมาใช้ในการค้นหาเครื่องบินและนักบินที่หายไปโดยกองทัพอากาศสหรัฐอเมริกา เป็นการศึกษาที่เริ่มต้นในปี ค.ศ. 1976 โดย Dale Graff และการเกิดเหตุการณ์ต่างๆที่เกี่ยวข้องเพื่อพ
การรับรู้ใจและวิทยาศาสตร์
321
การรับรู้ใจและวิทยาศาสตร์
…สตร์ ตรงกับที่ นักวิทยาศาสตร์ท่านหนึ่งชื่อ เอดดิงตัน เคยบอกว่า “วิทยาศาสตร์ไม่สามารถนำมนุษย์เข้าถึง ตัวความจริงหรือสัจจภาวะได้โดยตรง จะเข้าถึงได้ก็เพียงโลกแห่งสัญลักษณ์ที่เป็นเพียงเงา” กล่าวคือเป็นเพียง …
เมื่อเราปฏิเสธอินทรีย์ที่ 6 จะขาดการรับรู้เกี่ยวกับประสบการณ์ทางใจ เช่น ความรัก และความโกรธ ซึ่งเหล่านี้ไม่สามารถพิสูจน์ได้ด้วยเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ วิทยาศาสตร์มีขีดจำกัดในการเข้าใจความจริงและมักจะ
กิจวัตรของพระภิกษุในสมัยพุทธกาล
330
กิจวัตรของพระภิกษุในสมัยพุทธกาล
…้งการนั่ง เดิน ยืน และนอน ในการนั่งโดยเฉพาะนั่งสมาธินั้น พระพุทธองค์ทรงเน้นย้ำเสมอว่าจะต้องนั่งให้ “ตัวตรง” ดังพระดำรัสว่า “ภิกษุในธรรมวินัยนี้ นั่งคู่บัลลังก์ “ตั้งกายตรง” ดำรงสติบ่ายหน้าสู่กรรมฐาน...” …
กิจวัตรของพระภิกษุในสมัยพุทธกาลมีความหลากหลาย รวมถึงการนั่งสมาธิ บิณฑบาต เดินจงกรมและการผ่อนคลายร่างกาย การเดินจงกรมมีประโยชน์เช่นช่วยให้ย่อยอาหารได้ดีและลดอาการป่วย พระพุทธองค์ได้เน้นถึงความสำคัญของก
สุขภาพและอายุยืนของพระภิกษุในพุทธกาล
332
สุขภาพและอายุยืนของพระภิกษุในพุทธกาล
…้าเหมือนกับเครื่องยนต์ “overload” เป็นเหตุให้อายุสั้น การนอนดึกอย่างต่อเนื่องจึงเป็นการเร่งวันตายให้ตัวเอง 5) ประพฤติพรหมจรรย์ มีข้อสังเกตอย่างหนึ่งคือ ผู้ที่ประพฤติพรหมจรรย์โดยเฉพาะนักบวชนั้นจะมีสุขภาพ …
…ทั่วไป นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงอันตรายจากการนอนดึกและผลทำให้ร่างกายอ่อนล้าจนเสี่ยงต่อการลดอายุสั้นลง ตัวอย่างของพระภิกษุที่มีอายุมากอย่างเช่น หลวงจีนมรณภาพอายุ 160 ปี และหลวงปู่ละมัยที่อยู่ถึง 135 ปีสะท้อ…
การรักษาสุขภาพในพระไตรปิฎก
334
การรักษาสุขภาพในพระไตรปิฎก
…สีเหมือนน้ำมันมะซางข้น ดีนอกถุงเอิบอาบอยู่ทั่วร่างกาย เมื่อดี นอกถุงกำเริบ ดวงตาจะเหลือง เวียนศีรษะ ตัวสั่นและคัน ส่วนดีในถุงจะอยู่ในถุงน้ำดี ถุงน้ำดี นั้นมีลักษณะเหมือนรังบวบขมใหญ่ เมื่อดีในถุงกำเริบ สั…
บทความนี้อธิบายถึงการรักษาสุขภาพในพระไตรปิฎก โดยให้ข้อมูลเกี่ยวกับสาเหตุของการอาพาธที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัส ซึ่งประกอบด้วย 8 ประการ ได้แก่ อาพาธจากดี เสมหะ ลม การรวมกันของดี เสมหะ และลม การเปลี่ย
โรคและยารักษาในพระไตรปิฎก
339
โรคและยารักษาในพระไตรปิฎก
…่าปกติ โรคดีกำเริบ หมายถึง ดีที่อยู่ในร่างกายของมนุษย์แต่ละคนเมื่อดีกำเริบ ดวงตาจะเหลือง เวียนศีรษะ ตัวสั่นและคัน เป็นต้น โรคในฤดูสารท หมายถึง ไข้เหลือง (โรคดีซ่าน ซึ่งเกิดขึ้นในฤดูสารท (ฤดูใบไม้ร่วง) เพ…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับโรคต่าง ๆ ที่ระบุในพระไตรปิฎก เช่น โรคมองคร่อและโรคเบ็ดเตล็ด รวมถึงอาการและผลกระทบที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะอย่างยิ่งโรคไข้พิษและโรคเบาหวาน เน้นการใช้ยาจากธรรมชาติเพื่อการรักษา โดย
ชีวกโกมารภัจจ์และการแพทย์ในพระไตรปิฎก
343
ชีวกโกมารภัจจ์และการแพทย์ในพระไตรปิฎก
…ภัยว่า ใครเป็นมารดาของเกล้ากระหม่อม ใครเป็นบิดาของเกล้า กระหม่อมพ่ะย่ะค่ะ เจ้าชายรับสั่งว่า พ่อชีวก ตัวเราก็ไม่รู้จักมารดาของเจ้า แต่ว่าเราเป็นบิดาของเจ้า เพราะเราได้ให้เลี้ยงเจ้าไว้ ชีวกโกมารภัจจ์จึงคิด…
ชีวกโกมารภัจจ์ได้ถูกเลี้ยงดูโดยเจ้าชายอภัยและตั้งใจเรียนวิชาแพทย์ที่เมืองตักกสิลา เมื่อเรียนสำเร็จ เขาได้ช่วยรักษาผู้ป่วยในเมืองราชคฤห์และได้รับการแต่งตั้งเป็นแพทย์หลวงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การรักษาใ
การแพทย์ในสมัยพุทธกาล: การผ่าตัดและสมุนไพร
347
การแพทย์ในสมัยพุทธกาล: การผ่าตัดและสมุนไพร
…านพระสารีบุตรฉันเหง้าบัวและรากบัวแล้ว อาพาธ การผ่าตัดในสมัยพุทธกาลเมื่อ 2,500 กว่าปีที่ผ่านมานั้น มีตัวอย่างบันทึกไว้ในพระ ไตรปิฎก 2 เรื่อง คือ การผ่าตัดเศรษฐีชาวเมืองราชคฤห์ และการผ่าตัดบุตรเศรษฐีชาวเมื…
บทความนี้กล่าวถึงการแพทย์ในสมัยพุทธกาลที่มีบันทึกไว้ในพระไตรปิฎกเกี่ยวกับการผ่าตัดสองเคสที่สำคัญ โดยหมอชีวกโกมารภัจจ์ การรักษาเศรษฐีชาวเมืองราชคฤห์ที่ป่วยเป็นโรคปวดศีรษะ และบุตรเศรษฐีชาวเมืองพาราณสีที