นา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 469 / 937

…พลโต อธิบายว่า อันอายุนั้นไม่แข็งแรงอ่อนแอ" ๑. องฺ. อฏฐก. ๒๔/๓๓๑ ๒. ตรงนี้ปาฐะในวิสุทธิมรรคว่า อายุ นาเมต์ อพล์ ทุพพล น่าจะเรียง ทุพพล์ ไว้หน้า อพ เพราะทุพุพล เป็นศัพท์มีในบทตั้ง (อายุทุพพลโต) อพลเป็นบท…

เนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของการพิจารณาความตายตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยแสดงให้เห็นว่าร่างกายมีอุปัทวะที่สามารถนำไปสู่ความตายได้มากมาย และสอนให้ระลึกถึงความไม่แน่นอนของชีวิต ทุกข์หรือปัญหาที่เกิดขึ้

…กสมตฺถกา แปลว่า แต่ปลายผมลงมา บทว่าตจปริยนต์ หมายความว่ามีหนังหุ้มโดยขวาง (คือหุ้มรอบ) ปาฐะว่า ปูรนฺนานปุปการสฺส อสุจิโน ปจจเวกฺขติ คือเห็นว่า กายน้ำเต็มไปด้วยของไม่สะอาดมีผมเป็นต้นมีประการต่าง ๆ ถามว่า…

ในบทนี้กล่าวถึงการตีความเรื่องร่างกายและสิ่งที่ไม่สะอาด โดยแบ่งเป็นหลายข้อตามหลักคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยระบุให้เห็นความสัมพันธ์ในบทบาลีและอธิบายถึงคำศัพท์ที่มีความหมายเกี่ยวข้องกับร่างกายและอาการต่างๆ

…และคนผู้ (เรอเหม็นปากเหม็น) นั้น จะถึงกับถูกเขาไล่เอาว่า "ไป แกส่งกลิ่น เหม็น" แต่มันเพิ่มมากขึ้นจนหนาแล้ว ก็ปิดกั้นกลิ่นซากสัตว์ไว้แต่ ข้างในกระพุ้งอุทรอยู่ได้ ดุจแผ่นกระดานปิดวัจกุฏิฉะนั้น โดยตัดตอน ก…

บทความนี้พูดถึงลักษณะของเสมหะที่มีอยู่ในร่างกาย รวมถึงสี รูปร่าง และถิ่นกำเนิดของมัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเมื่อมันได้รับสารอาหารและเกิดกลิ่นเหม็นที่ไม่พึงประสงค์จากกระเพาะ อธิบายถึงภูมิต้านทานแบบต่าง ๆ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 91 อารมณ์แห่งอานาปานสติสมาธิได้ คอยแต่จะเล่นไปนอกทาง เหมือน รถที่เทียมด้วยโคโกง แล่นออกนอกทางไปฉะนั้น เพราะฉะนั้น นาย…

เนื้อหานี้อธิบายถึงการฝึกจิตใจที่สามารถเปรียบเทียบได้กับการฝึกลูกโกโกง โดยสอนให้ผูกจิตของตนกับอารมณ์กรรมฐานด้วยสติ เช่นเดียวกับวิธีการฝึกลูกโคโกงให้พร้อมต่อการเป็นโคที่ดี ซึ่งช่วยให้สามารถดำเนินชีวิตไ

…็นต้น เพราะเหตุนั้น พึงทราบว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสพระบาลี โดยเป็นวัตตมานกาลว่า---- อนุสสามีติ ปชานาติ---- ปสฺสฺสามีติ ปชา นาติ (---รู้ว่าเราหายใจออก---รู้ว่าเราหายใจเข้า) ดังนี้ในนัยแรก นั้นแล้ว จึงท…

บทความนี้สำรวจการพัฒนาอธิจิตตและอธิปัญญาของภิกษุในศาสนาพุทธ โดยเสนอแนวทางการทำความเพียรในอาการต่างๆ เช่น การหายใจเข้าออกอย…

…แล้วอย่าพึงถือ เอาลมข้างในและข้างนอก ถือเอาแต่ที่มันมาถึงช่อง (จมูก) เท่านั้น ๑. ทำไมชาวสีหลจึงใช้ทะนาน (นาที) ตวงข้าวเปลือก และทำไมคนตวงข้าวจึงต้องร้องบอก คะแนนเป็นคู่ว่า ๑. ๑, ๒, ๒ ไม่เข้าใจอีกแหละ จะ…

บทนี้กล่าวถึงการนับลมอัสสาสะและปัสสาสะในระหว่างการฝึกสมาธิ โดยใช้แนวทางการนับแบบลมที่ออกและเข้าซึ่งมีความสำคัญในกระบวนการทำสมาธิ เพื่อให้ดำเนินการได้อย่างชัดเจนและรวดเร็ว โดยเสนอการนับที่มีประสิทธิภาพ

…- หน้าที่ 117 ข้างในและข้างนอก จึงนับเร็ว ๆ โดยนัยที่กล่าวมาก่อนนั่นเถิด" ถามว่า ก็ลมนั้นจะต้องนับไปนานเท่าไร ? ตอบว่า พึงนับไป จนกว่าเว้นนับแล้ว สติก็ยังตั้งแต่อยู่ได้ใน อารมณ์คืออัสสาสะปัสสาสะ ด้วยว่า…

เนื้อหาในส่วนนี้เน้นการพัฒนาสมาธิโดยการนับลมและติดตามการหายใจ เพื่อสร้างสติให้แน่วแน่ โดยมีการอธิบายว่าจิตใจที่ป่วนปั่นสามารถประ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 130 มั่น) โดย (การตั้งภาวนาจิตไว้ในปฏิภาคนิมิต มี) ประการดังกล่าว ภาวนาของเธอนี้ จำเดิมแต่ (เกิดปฏิภาคนิมิตขึ้น) นี้ไป จึงเป็น …

…าคนิมิต และสามารถจัดการนิวรณ์และกิเลสให้หมดไป รวมถึงการมีสติกับลมอัสสาสะและปัสสาสะเพื่อนำไปสู่การภาวนาอย่างถูกต้อง โดยอธิบายถึงสีและลักษณะของนิมิต เผยแพร่คำสอนอันทรงคุณค่าในการพัฒนาจิตใจผ่านการฝึกฝนภาวน…

…ถามหน่อย ใคร โง่เหมือนเจ้าบ้างเล่า (๔) เจ้าโกรธว่า คนอื่นทำกรรมป่าเถื่อนให้ อย่าง ไรหนอ เจ้าจึงปรารถนาจะทำกรรมเช่นเดียวกัน นั้นเสียเองเล่า (๕) ถ้าคนอื่น อยากให้เจ้าโกรธ จึงทำความไม่ พอใจให้ ไฉนเจ้าจึงจะ…

ในบทนี้วิเคราะห์การละความโกรธซึ่งถือเป็นศัตรูที่ทำลายศีลธรรม ผู้เขียนตั้งคำถามว่า ทำไมเราจึงต้องให้ความโกรธมีอิทธิพลในชีวิต และทบทวนว่าการโกรธนั้นจะทำให้เราและผู้อื่นต้องทุกข์ไปด้วยกัน โดยชี้ให้เห็นถึ

…" ดังนี้แล้วยกก้อนหินทุ่มหัวเอา ก็ยังมองบุรุษนั้น ด้วยดวงตาอันนอง ด้วยน้ำตา กล่าว (กะเขาโดยดี) ว่า "นายจ๋า นายอย่าทำกะข้าซิ น่าติ : ท่านทำกรรม ! เช่นนี้ได้ (ลงคอ) ท่านก็ได้ชื่อว่าเป็นผู้มีอายุยืน ควรแต่…

เนื้อหาที่นำเสนอเป็นการสนทนาเกี่ยวกับการต่อสู้เพื่อชีวิตและการเห็นคุณค่าของการดำรงอยู่ โดยอธิบายถึงบุรุษที่คิดจะฆ่าลิงเพื่อเป็นอ…

…ยแล้ว ประโยชน์สูงสุด (ที่เรามุ่ง คือพระโพธิญาณ) ก็จะไม่สำเร็จ" [สังขปาลชาดก] แม้ (ครั้ง) เป็นสังขปาลนาคราช ถูกลูกพราน ๑๖ คน ปักเอา ด้วยหอกอันคม 4 แห่ง (๘ แผล) แล้ว สอดเครือเถามีหนามเข้าทาง ปากแผล สนเชือ…

บทความนี้เสนอแนวคิดที่สำคัญเกี่ยวกับการควบคุมอารมณ์และการรักษาศีลจากเรื่องราวของสังขปาลนาคราช แม้จะมีสถานการณ์ที่คับขัน แต่ผู้มีสติและการควบคุมจิตใจจะไม่ทำร้ายผู้อื่น แม้จะมีพลังที่จะทำได้ …

… ฉันนั้น บัณฑิต พึงทราบว่า คำเหล่านั้นเป็นไวพจน์ของคำว่า "สรรพสัตว์" ทั้งนั้น แหละ เพราะยกขึ้นด้วยอำนาจรุฬหิศัพท์ ไวพจน์ของคำสรรพสัตว์อื่น ๆ เช่นว่า สพฺเพ ชนฺตุ สพฺเพ ชีวา ยังมีอยู่อีกก็จริง แต่ทว่า (ใน…

ในเนื้อหานี้ได้มีการวิเคราะห์คำว่าอัตภาพซึ่งหมายถึงขันธ์ ๕ และการทำความเข้าใจสัตว์ทั้งหลายในแง่มุมต่าง ๆ คำเหล่านี้ช่วยชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ของคำในปรัชญาและการปฏิบัติในแนวทางแห่งการทำจิตให้บริสุทธ

…าค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 228 สุภปรมาเป็นอาทิอย่างนี้แล้ว ควรทราบต่อไปอีกว่า อัปปมัญญา ทั้งปวงนั่นเป็นภาวนาที่ทำกัลยาณธรรมทั้งสิ้น มีทางเป็นต้นให้บริบูรณ์ แท้จริง พระมหาสัตว์ทั้งหลายผู้มีจิตเป็นไปสม่ำเสมอ โด…

เนื้อหานี้กล่าวถึงคุณความดีและการบำเพ็ญบารมีของพระมหาสัตว์ที่มีจิตใจเมตตาต่อสัตว์ทั้งหลาย โดยการให้ทาน การรักษาศีล การประพฤติตนซึ่งเป็นเครื่องมือในการสร้างความสุขและความมั่นคงให้กับสัตว์ทั้งหลาย ทั้งย

…จรกิริยา ๑๑ เหล่านี้เป็นต่าง ๆ กัน คือ มีสภาวะ ต่างกัน ไม่เหมือนกันและกัน เพราะเหตุนั้น จึงเรียกว่า นานัตต สัญญา (ความในข้อ นานอุตสญฺญาน์ อมนสิการา นี้ว่า) เพราะ ไม่ทำในใจ คือ ไม่นึกหน่วงเหนี่ยวเหลียวแล…

…งระหว่างสัญญาเป็นกามาวจรกุศลและอกุศลวิบาก โดยมีการกล่าวถึงปาฐะที่เกี่ยวข้องกับพระโยคาวจรที่ไม่นึกถึงนานัตตสัญญา และความไม่มีอยู่ของรูปสัญญาในภพที่เกิดด้วยฌาน เนื้อหายังอธิบายถึงการเข้าถึงฌานที่ต้องไม่ทำ…

…ก้าวล่วงรูปสัญญาทั้งหลาย นี้ เป็นอันตรัสการละรูปาวจรธรรมทั้งหมด ด้วยปาฐะว่า 'ปฏิฆ สญฺญานํ อตฺถงฺคมา นานตฺตสญฺญาน์ อมนสิการา - เพราะตกไปแห่ง ปฏิฆสัญญาทั้งหลาย เพราะไม่ทำในใจถึงนานัตตสัญญาทั้งหลาย" นี้ ตร…

บทความนี้นำเสนอข้อมูลจากวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของปาฐะซึ่งกล่าวถึงรูปสญฺญาน์และคำสอนเกี่ยวกับอากาศที่เป็นอนันตะ โดยชี้ให้เห็นถึงการละทิ้งอารมณ์ต่าง ๆ และแนวคิดในธรรมะว่าด้

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 253 ก็แลด้วยภาวนานุกรมเพียงเท่านี้ โยคาวจรภิกษุนั้น เรียกว่า "ก้าวล่วงอากิญจัญญายตนะโดยประการทั้งปวงแล้ว เข้าถึงเนวสั…

…อธิบายถึงการวิเคราะห์อากิญจัญญายตนะ ซึ่งเกี่ยวข้องกับฌานและอารมณ์ที่มีบทบาทสำคัญในการเข้าถึงเนวสัญญานาสัญญายตนะ พระโยคาวจรต้องก้าวล่วงทั้งสองอย่างเพื่อให้เข้าถึงได้ ด้วยการไม่ให้ความคิดไปถึงอากิญจัญญายต…

…ร ? " แก้ว่า "สัญญา กิจ ก็คือการจำอารมณ์ได้อย่างหนึ่ง การเข้าถึงความเป็นวิสัย (คือ อารมณ์) แห่งวิปัสนาแล้วยังนิพพิทาให้เกิดได้อย่างหนึ่ง อันสัญญานั่น แม้กิจคือการจำ (อารมณ์) ก็มิอาจทำให้ชัดได้ ดังธาตุไฟ…

เนื้อหาพูดถึงการเข้าใจและพิจารณาสัญญาในทางวิปัสนา สัญญากิจที่จำเป็นต้องมีเพื่อการเข้าถึงความเป็นจริง เมื่อพูดถึงธาตุไฟในน้ำร้อน เป็นภาพลักษณ์ที่สื่อถ…

…วามไม่ปลอดภัยแห่ง คนทั้งสองนั้น จึงไม่อาศัย (เกาะ) บุรุษผู้เกาะมณฑปนั้น ยืนอยู่ เสียข้างนอก เนวสัญญานาสัญญายตนะ อันปรารภอากิญจัญญาย ซึ่งตั้งอยู่ ณ ที่ข้างนอก ที่ได้แก่ความไม่มีแห่งวิญญาณเป็นไป พึงเห็นเห…

เนื้อหาเกี่ยวกับการทำความเข้าใจเกี่ยวกับอากิญจัญญายตนะและเนวสัญญานาสัญญายตนะ โดยเน้นว่าสิ่งเหล่านี้มีความสำคัญในกระบวนการคิดและการดำรงอยู่ ลักษณะของบุรุษที่เกาะมณฑปถูก…

…ม่สมกัน อาหารที่กลืนลงไปยัง ไม่ย่อย ยังไม่เข้าลักษณะกระเพาะอุจจาระไปไม่สมกัน อาหารที่กลืนลงไปยัง ๒. นานรุณป....ปวนวิจริต ปาฐะนี้ถ้าไม่คลาดเคลื่อน ปวน ตรงนี้ก็มิได้หมายถึง ป่า ปวน แปลว่า ลม ก็ได้ ในที่นี…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการเปรียบเทียบสถานะของอาหารที่ยังไม่ย่อยเหมือนกับหลุมที่ไม่สะอาดมาเป็นเวลานาน เช่นเดียวกับกลิ่นไม่พึงประสงค์ที่เกิดจากเศษอาหาร ความปฏิกูลนี้แสดงถึงการสะสมของอาหารที่ไม่ถูกย่อยซ…

…งกับทิ้งศพคนไว้เช่นนั้นเทียวหรือ ? จะเป็นลางครั้ง ลางที่กระมัง พอนึกเห็นอย่างได้ในบ้านในเมืองเรานี้ นาน ๆ ก็มีความนำทารกเป็นบ้าง ตายบ้างไปทิ้งตามกองขยะ ผู้ร้ายฆ่าคนตายแล้วนำศพไปหมกทิ้งไว้ตามร่องตามคู แต…

บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรคและผลกระทบที่มีต่อการใช้ชีวิตประจำวัน โดยยกตัวอย่างจากการย่อยอาหารและการเปลี่ยนแปลงของสารอาหารในร่างกาย อธิบายความแตกต่างระหว่างขยะจากอาหารที่ย่อยแล