บุคคล : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 164 / 230

…ฟังพระ สัทธรรม ก็อย่างนั้น, ถากุฎิขึ้นแห่งพระพุทธเจ้า ก็หาได้ยาก เหมือนกัน; เพราะว่าทั้ง ๑ อย่างนี้ บุคคลอาจได้โดยลำบาก ยิ่ง" เมื่อจะทรงแสดงธรรม ตรัสพระคาถานี้:- "ความได้ดั่งภาพเป็นมนุษย์ เป็นการยาก, ชีว…

ข้อความนี้จากพระธรรมปฏิทัศดาพูดถึงความยากในการเป็นมนุษย์และการฟังพระสัทธรรม ซึ่งบ่งชี้ว่าการได้มาซึ่งความเป็นมนุษย์นั้นต้องใช้ความพยายาม และชีวิตของสัตว์ทั้งหลายมีความเสี่ยงมาก การฟังพระสัทธรรมก็เป็นส

…ดยิ่ง คืออย่างสูงสุด ในพระศาสนานี้. บทพระคาถาว่า นิพพานอัน นี พุทธาน ปรมั วนุตติ พุทธา ความว่า พุทธบุคคลทั้ง 3 بقำว่านี้ คือ พระพุทธเจ้าพอ ดำวหนี้ คือ พระพุทธอำพวค 1 พระอ็ปลก- พุทธะจำพวก 1 พระอสงพะจำพวก 1…

…ารทำร้ายผู้อื่นหรือการเบียดเบียนสัตว์ถูกกล่าวว่าขัดแย้งกับการเป็นบรรพชิตและสมณะ และบทว่าสมโนกล่าวถึงบุคคลที่ไม่ทำร้ายผู้อื่น.

…ว่า ' ท่านทั้งหลาย จงถึงภูมิว่านี้เป็นที่พึ่ง, จงถึงป่า, อาราม, จงถึงต้นไม้ ว่าเป็นที่พึ่ง, ด้วยว่า บุคคลถึงจิตทั้งหลาย มุ่งเขาถึงต้นนี้จึงเป็นที่พึ่งแล้ว ย่อมฟันอากทุกข์ทั้งหลายได้. ' [ สระณะที่ฤกษ์และไม่…

เนื้อหาพูดถึงบทสนทนาระหว่างพระศาสดากับสาวกเกี่ยวกับความสำคัญของที่พึ่งในพระพุทธศาสนา เช่น พระพุทธ, พระธรรม, พระสงฆ์ และความสามารถในการขจัดทุกข์ โดยพระศาสดาได้สอนให้สาวกมองหาที่พึ่งในธรรมชาติ และชี้ให้

… ปรารถนาไว้เพื่อจะทรงแสดงสรณะอันเขมม อุตมะม. เนื้อความแห่งคำว่า โย จ เป็นดังนี้ (ดังต่อไปนี้):- ส่วนบุคคลใด เป็นคุรุสังกัดตาม เป็นบรรพชิตตาม อภัย กัมมัฏฐานคือการตระลึกลึงถึงพระพุทธพระธรรม และพระสงฆ์ เป็นคำ…

บทความนี้อธิบายคำสอนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับสรณะและความหมายของการเป็นที่พึ่ง โดยสอนให้ผู้ปฏิบัติได้เห็นอริยสัจ ๔ ด้วยปัญญา การตระหนักในพระรัตนะทั้งสามเพื่อหลุดพ้นจากทุกข์ นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความส

…หนึ่งองค์ไว้ในอากาศ ด้วยอนุภาพแห่งพระฤทธิ ทรงแสดงให้มหาชนเห็นแล้วตรัสว่า 'ดูก่อนพราหมณ์ การบูชา ซึ่งบุคคลารบูชาชนเช่นนี้ ย่อมสมารถว่าแท้' ดังนี้แล้ว จึงทรงประกาศบูชาหบุคคล ๔ จำพวก มีพระพุทธเจ้าเป็นต้น โดยย…

บทความนี้กล่าวถึงการบูชาพระพุทธเจ้าและพระสาวก โดยนำเสนอความหมายของการบูชาและการแสดงถึงพระเจดีย์ประเภทต่าง ๆ ที่เหมาะสมกับการบูชา. ธรรมะที่กล่าวถึงชี้ให้เห็นถึงคุณค่าของการน้อมบูชาผู้มีคุณธรรมสูงส่ง แล

…จึงกล้า รับบาตร เพื่อประโยชน์แก่ อนุโมทนา. พระศาสดา ได้ทรงนั่งเงียบ ด้วยหมายพระฤทัยว่า " เรา อาจเป็นบุคคลใดมาแล้ว ตลอดหนทาง ๑๓ โยชน์ บุคคลนั้น เข้าไปสู่ ป่า เพื่อแสวงหาโค; เมื่อเขามาแล้วนั้นแหละ เราจึงจักแ…

บทความนี้พูดถึงเรื่องอุบทกที่เกิดขึ้นเมื่อพระศาสดาประทับอยู่ในเมืองอฐวี โดยได้ประทับนั่งในพระคันธกูฎและตรวจดูโลกในเวลาใกล้รุ่ง พระศาสดาได้พบมนุษย์เชิญใจคนหนึ่งที่มีสัมมาอภิญญาและได้เสด็จไปยังเมืองอฐวี

ประโยค - พระจัมปิทภูมิฉบับแปล ภาค ๖ หน้า ๒๐๐ คำานี้ว่า :- "ในกาลใด บุคคล เป็นผู้กินจู มีกังวล และ มักนอนหลับ กระสับกระส่าย เป็นดูดุรสใหญ่ ที่เขาเลี้ยงด้วยอาหา ร ในกาลนั้น เ…

ในพระจัมปิทภูมิฉบับแปลนี้กล่าวถึงการบริโภคอย่างพอประมาณ ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญสำหรับบุคคลที่ต้องการความสุขในชีวิต โดยการมีสติและรู้จักประมาณในการกินจะนำไปสู่วิถีชีวิตที่ดี การสอนพระคาถาที่เ…

…่อว่าบูชาเรเลย, แต่ คนผู้ปฏิบัติธรรมควรแก่ธรรมนันหนอและ ชื่อว่าบูชาเรา" แล้วรัสด พระคาถานี้ว่า:- " บุคคลดีรมสันเกิดแต่รวาว และรสพระ- นิพพานเป็นที่เข้าไปลงง ดื่มรสปีติอันเกิดแต่ ธรรม ย่อมเป็นผู้ไม่มีความกร…

ในบทนี้พระศาสดาตรัสถึงความสำคัญของการบูชาและการปฏิบัติธรรมที่แท้จริง โดยเน้นให้เห็นว่าความรักในพระองค์นั้นจำเป็นต้องมีการปฏิบัติธรรมที่เหมาะสมมากกว่าการทำการบูชาเพียงภายนอก พระคาถายังชี้ให้เห็นถึงความ

…อบอย่างนี้ คือว่าความสนใจในเรา ของท้าวสักกเทวราชนั้น ไม่มีอัครรรย์ ภูมิภูหลาย ภักตรวจพบ เห็นเหล่าอธิบุคคลดีดี กรรอยู่ ณ ที่เดียวกันกับเหล่าอธิบุคคลดีดี ให้เกิดสุข แต่ว่า ก็เช่นนั้นกับพวกคนพลก ให้เกิดทุกข์ท…

…อบระหว่างท้าวกวาวสะและพระพุทธเจ้า โดยท่านเสนอปัญหาที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินชีวิตและการพบเห็นเหล่าอธิบุคคล ซึ่งช่วยเสริมสร้างสุขให้กับบุคคล และทำให้คนที่อยู่ร่วมกับพวกคนพลกพบแต่ความทุกข์ ในการเทศนาเกี่ยวกับ…

…ชาทิฆอุถูกฉบับภาค 6 - หน้าที่ 216 ละเสียแล้วซึ่งประโยชน์ ถึงเอาธรรมอันเป็นที่รัก ย่อมทะเยอทะยาน ด่บบุคคลผูถามประ- กอบคน บุคคลอย่างสมาคมกับสัตว์และสังขาร ทั้งหลาย อันเป็นที่รัก (และ) อันไม่เป็นที่รัก ในภา…

เนื้อหานี้เน้นความสำคัญของธรรมที่เกี่ยวกับสัตว์และสังขาร โดยกล่าวถึงผลกระทบจากการมองเห็นหรือไม่เห็นสิ่งที่รักและไม่รัก ทำให้เกิดทุกข์ในใจ นอกจากนี้ยังนำเสนอมุมมองเกี่ยวกับการทำในใจที่ไม่ได้เบียดเบียนผ

… ความว่า ถื่ออายุซึ่งอามณ์ อันเป็นที่รักกว่าคือถามคุณ ๕ เท่านั้น. บทพระคาถา ว่า ปิหยุตตานิ ความว่า บุคคลเคลื่อนไม่ จากศาสนา เพราะความปฏิบัติฉัน ถึงความเป็นคุณสักสิแล้ว ภายหลัง ย่อมทะเยอะทะยานต่อบุคคลทั้งห…

บทนี้กล่าวถึงการดำเนินชีวิตตามธรรมของบุคคลที่ไม่ผูกพันกับสัตว์และสิ่งของที่รัก โดยยกตัวอย่างจากพระคาถาต่างๆ ที่แสดงถึงคุณธรรมและการปล่อยวางจาก…

…ววัรัสพระคาถานี้ว่า:- " ความโศก ย่อมเกิดเพราะตันหา, ภัย ย่อม เกิดเพราะตันหา; ความโศก ย่อมไม่มีแก บุคคลผู้พบวิบากเฉยแล้วจากตันหา; ภัยอันมีแต่ไหน." [ แก้รสรา ] บรรดาบทเหล่านั้น บอกว่า คุณาย ได้แก่กันหาอ…

ในพระธรรมบทฉบับแปล ภาค ๖ เนื้อหาพูดถึงความเกี่ยวข้องระหว่างตันหากับความโศกและภัยที่เกิดขึ้นในชีวิต คำสอนนี้ชี้ให้เห็นว่าความโศกและภัยนั้นเกิดจากตันหา และสามารถเข้าใจได้จากการศึกษาและฝึกฝนตัวเองต่อไป โ

…ะศาสดา ตรัสจะพระเถระนั้นว่า "โมคลัลยนะ เธอพูดอะไรนั้น ? เหมือนอย่างว่า ใคร ๆ ยืนอยู่ประตูเรือน เห็น บุคคลหรือพี่น้อง ผู้ไปอยู่อาศัย มานาน (กลับ) มาเดินที่จากไปอยู พึงมาสู่เรือนโดยเร็ว บอกว่า 'คนชื่อโน่น มา…

ในตอนนี้ พระศาสดาได้ตรัสถึงโมคลัลยนะ โดยเปรียบเทียบว่าผู้ที่กลับมาจากการอยู่อาศัยนาน จะได้รับการต้อนรับจากญาติและทวดา ในการที่เขาทำความดีไว้ในโลกนี้ ก่อนที่จะไปสู่โลกหน้า พระศาสดาได้ทรงแสดงให้เห็นถึงก

…าริย์ ภาค ๖ - หน้าที่ ๒๕๒ แม่มีประมาณเล็กน้อย ย่อมไม่ควรทำเลย" ดังนี้แล้ว จึงตรัส พระคาถานี้ว่า :- "บุคคลพึงละความโกรธ สะสมความดีตัว, ล่วงลิยชนทั้งสิ้นได้, ทุกทั้งหลายย่อมไม่ ตกต้องบุคคลนั้น ผู้ไม่ขอในนามร…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการละความโกรธและการสะสมความดีตามหลักพระธรรม ในส่วนนี้กล่าวถึงการพ้นทุกข์จากความโกรธและสังโยชน์ และนำเสนอคำสอนเกี่ยวกับการไม่ยึดติดในอารมณ์ต่าง ๆ และส่งเสริมแนวทางการหลุดพ้นจากค

ประโยค - พระธัมม์ทัศน์ฉบับแปล ภาค ๖ - หน้า ๒๕๗ ฉันใด; บุคคลใด พึงสกัด คืออาจมีความโกรธที่เกิดขึ้นไว้ได้ ก็ ฉันนั้น บทว่า ตมฺห์ ความว่า เราขอญุคนั้นว่าสุรธึ สอง…

ในบทนี้กล่าวถึงการสำรวจและทำความเข้าใจเกี่ยวกับความโกรธและลักษณะของบุคคลที่มีต่ออารมณ์ตนเอง ผ่านบทสนทนาเกี่ยวกับเทพาและวิญญาณของเขา รวมถึงคำสอนของพระศาสดาที่มีต่อสาระสำคัญใ…

…, พึงชนะคนพูดเท็จเทวไหล ด้วย ( การพูด ) คำจริง." [ แก้อรรถ ] บรรดาบทเหล่านี้ บทว่า อุกโกรธน ความว่า บุคคลผู้มัก โกรธเอา พึงเป็นผู้อันบุคคลพึงชนะด้วยความไม่โกรธ. ผู้ไม่ดี คือ ผู้ไม่อธิษฐาน เป็นผู้อันบุคคลพึ…

พระธรรมปิฎกเสนอหลักธรรมในการเอาชนะอารมณ์และพฤติกรรมที่ไม่ดี เช่น การชนะความโกรธด้วยความไม่โกรธ การชนะคนไม่ดีด้วยความดี และการชนะคนตระหนี่ด้วยการให้ของ ในที่นี้พระศาสดายังได้ตรัสพระคาถาเพื่อเป็นแนวทางใ

…สวรรค์ได้ ] พระเกศ ฟังธรรมที่เทพดาเหล่านั้นทำแล้ว จึงลงจากสวรรค์ เข้าไปฝ่าพระศากลล์ว่า "พระเจ้าข้า บุคคลอา ไหมหนอแเลย เพื่อจะได้ทิพยสมบัติ ด้วยเหตุเพียงกล่าวคำสัจ เพียงดับความโกรธ เพียงถวายทานมีผลมะพลับเป…

เนื้อหานี้แสดงถึงการสนทนาระหว่างพระพุทธเจ้ากัสสปและเทพดาเกี่ยวกับการรักษาความโกรธและการถวายทานเล็กน้อย เช่น ผลมะพลับและฟักทอง โดยเน้นถึงความสำคัญของการทำความดีและการมีจิตใจที่ดีงาม เพื่อที่จะได้รับผลบ

…มุนี กล่าวว่า ไม่ใช่พจนและมนุษย์อย่าง เดียว ( ย่อมสรรเสริญ ) ถึงมหาพรหมในมหามิถานจักรวาล ก็สรรเสริญ บุคคลนั้นเหมือนกัน. ในกาลจบเทสนา อุบาสกเหล่านี้ทั้ง ๕๐๐ คำรองอยู่แล้ว ใน โสตาปิตผล ดังนี้แห. เรื่องอุตุอุ…

ในบทนี้กล่าวถึงการสรรเสริญของเทวดา มนุษย์ และมหาพรหมต่อบุคคลที่มีภิญญา ซึ่งถือเป็นเรื่องสำคัญในพระธรรมปิฎก ในการจบเทสนา อุบาสกทั้ง 500 ยืนยันถึงโสตาปิตผล ที่แสด…

…่า กายเนุ สุตโต ความว่า พึงห้ามการเข้าไปแห่ง ทุจริตในกายวาจา สำรวมไว้แล้ว คือ มีการปิดแล้ว; ก็เพราะ บุคคลละกายทุจริตแล้วประพฤติดีสุขธรรอยู่ ชื่อว่า ย่อมกระทำกรรมมัน แม้บ้าง ๒ อย่าง; ณั้นพระองค์จึงตรัสว่า "…

พระธรรมปัทฏิฤาษีสอนเกี่ยวกับการรักษากายและจิตใจ โดยกล่าวถึงการละเว้นจากความชั่วทั้งสามอย่าง ได้แก่ กายทุจริต วาจาทุจริต และมโนทุจริต โดยผู้ที่สามารถสำรวมได้ถือว่าเป็นบัณฑิตและมีภาวะอันดี อันเป็นผลต่อก

…ยยู่ ความว่า แม้เสียงทางคืออุกลของท่านผู จะไปสู่ปรโลกก็ย่อมไม่มี เหมือนเสียงทางมีข้าวสารเป็นต้น ของ บุคคลผู้เตรียมจะไปอายไม่มีจะนั่น.

บทนี้กล่าวถึงคำสอนที่สำคัญจากพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการเป็นบัณฑิตและการหลีกเลี่ยงความเสื่อม โดยพระองค์ตรัสว่า ขณะนี้เราควรทำที่พึ่งแก่ตนเองเป็นการเตรียมตัวในชีวิต เพราะความตายอยู่ไม่ไกล. พระองค์เตือนว่าค