ปฏิ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 221 / 564

…คหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 417 เช่นกับอุคคหนิมิตฯ จริงอยู่ อารมณ์นี้ บัณฑิตเรียกว่า ปฏิภาคนิมิต เพราะเช่นกับอุคคหนิมิตนั้นนั่นเอง ฯ แต่ปฏิภาคนิมิตนั้น เป็นนิมิต บริสุทธิ์ยิ่งกว่าอุคหนิมิต…

ในบทนี้มีการกล่าวถึงนิมิตที่เป็นปฏิภาคนิมิตและคุณสมบัติต่างๆ ของวสีในการดำรงอยู่ภายในอารมณ์ทั้ง ๕ โดยวิเคราะห์ความแตกต่างของนิมิตรและอง…

…น อาจารย์กล่าวคำว่า อากาสวชชิเตสุ ดังนี้ ก็เพราะกสิณคืออากาศไม่ อาจจะเพิกถอนได้ ฯ บทว่า กสิณ ได้แก่ ปฏิภาคนิมิตที่เป็นกสิณ ฯ บทว่า อุคุฆาเฏตฺวา ได้แก่ ยกเลิกด้วยอำนาจไม่ทำไว้ในใจ ฯ หลาย บทว่า อนนุตวเสน ป…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการอธิบายเสนอในอภิธัมมัตถสังคหบาลีซึ่งเขียนถึงการออกทางจิตและความคล่องแคล่วในการพิจารณา โดยระบุถึงบทบาทของวิตกและฌาน รวมทั้งความสำคัญของอันตรายขององค์ที่หยาบที่อาจเกิดขึ้นในระยะต่าง

…รอคอยของสงฆ์ และการที่พระศาสดาทรงรับสั่ง เรียกหา การตรวจดูอายุสังขารยังเป็นไปได้ภายใน ๗ วัน ฯ บทว่า ปฏิปตฺติรสสฺสาท ได้แก่ ความยินดีรสของการปฏิบัติคือสมถะและ วิปัสสนา อันต่างด้วยความสุขมีความสุขประกอบด้ว…

…การกระทำบุรพกิจ 4 ประการที่รวมถึงการอธิษฐานและการเตรียมบริขาร เช่น จีวรและที่อยู่อาศัย เพื่อใช้ในการปฏิบัติ โดยเน้นว่าการตรวจสอบอายุของสังขารจะต้องทำใน 7 วัน นอกจากนี้ยังได้อธิบายถึงความสุขและความยินดีจา…

…่านั้นไม่ อริยสาวกผู้ปรารถนา อายุ วรรณ สุข ยศ สวรรค์ หาควรจะตั้งหน้าปรารถนาและวิงวอนไม่ พึงบำเพ็ญข้อปฏิบัติอันจะให้ อายุ วรรณ สุข ยศ สวรรค์ เป็นไปด้วยดีนั้นเถิด เมื่ออริยสาวกมาปฏิบัติเป็นมรรคาทางมาของอาย…

…ายุ วรรณ สุข ยศ และสวรรค์ ซึ่งกล่าวถึงว่าความปรารถนาเหล่านี้ไม่ได้มาเพียงจากการอ้อนวอน แต่ต้องการการปฏิบัติและความไม่ประมาทเพื่อให้ได้มาซึ่งชีวิตที่ดี มีความสุข นอกจากนี้ยังได้อธิบายลักษณะของการปฏิบัติทา…

…ตรพระราชสมภารเจ้า พระราชทาน เงินตรากับผ้ารดน้ำเสมอมา ข้อนี้อนุโลมเข้าในอปจายนธรรม มาในคำประพันธ์ว่า ปฏิบัติ ด เย วุฑฒมปจายนฺติ นรา ธมฺมสฺส โกวิทา ทิฏฺเฐ ธมฺเม จ ปาสา สมุปราโย จ สุคติ ฯ G). ในวุฑฒบุคคล ๓ …

บทความนี้กล่าวถึงพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส และหลักการปฏิบัติของวุฑฒบุคคลในไทยว่าเป็นการแสดงถึงการเคารพนบนอบพระคุณ โดยการรวมกลุ่มกันในคำสอนที่ส่งเสริมความรัก…

…รญาณวโรรส) ในศก ๑๒๑ ២២ พระคุณพิเศษ ส่วนอัตตสมบัติ จะถวายวิสัชนาด้วยสัทธาสัมปทาและสามัตถิยะส่วนปรหิต ปฏิบัติ จะถวายวิสัชนาด้วยรัฏฐาภิบาลโนบาย พอเป็นนิทัสสนนัย 0 ด สัทธาสัมปทานั้น คือความเชื่อประกอบด้วยเหต…

…และการปลูกฝังความเชื่อที่ถูกต้องในเรื่องกรรมเพื่อให้ชนรุ่นหลังได้เข้าใจความสำคัญของกรรมในชีวิตและทางปฏิบัติ

…ชิรญาณวโรรส) ในศก ๑๒๒ ๒๙ พระคุณพิเศษ ส่วนอัตตสมบัติ จะถวายวิสัชนาด้วยพาหุสัจจะและอุบายโกศลส่วนปรหิต ปฏิบัติ จะถวายวิสัชนาด้วยรัฏฐาภิบาลโนบาย พอเป็นนิทัสสนนัย พาหุสัจจะนั้น กล่าวโดยศัพท์รูป คือความเป็นพหุ…

ในบทความนี้กล่าวถึงบทบาทของการศึกษาในสมัยโบราณ โดยเฉพาะการศึกษาของพระราชบุตร ซึ่งพระเจ้าสุทัสนราชได้ทรงเห็นคุณค่าแห่งการศึกษาและเลือกหาผู้มีความสามารถในการสอนให้กับพระราชบุตร เพื่อให้เกิดปรีชาสามารถแล

…องธุลีพระทาน ด้วยคาถาพุทธภาษิตสรรเสริญว่า ตลอดลงไปถึงอาณาประชาราษฎร์ข้าขอบขัณฑสีมา ต้อง หิโต พหุนน์ ปฏิปชช โภเค บุคคลใดได้ปฏิบัติสมบัติ ดำรงฆราวาสวิสัย เกื้อกูลให้เป็นประโยชน์แก่ชนเป็นอันมาก ต เทวตา รกฺข…

…นอเกี่ยวกับโอวาทานุศาสน์ของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการปฏิบัติตามธรรมและการเป็นพหุสูตร ที่มีประโยชน์ต่อสังคมและได้รับการคุ้มครองจากธรรมอย่างยิ่งสิ่งนี้ท้าทายใ…

…ษัตริย์ ให้จำยอมแบ่ง ส่วนของตนให้อีก คณะมัลลกษัตริย์และโทณพราหมณ์ฉลาดในอุบาย หยั่งเห็นการณ์ข้างหน้า ปฏิบัติกิจต้องตามท่วงที ทำพระนครให้สวัสดีจากมหาภัยอันน่าหวาดหวั่นเห็นปานนี้ ด้วยประการ ฉะนี้ ฯ ។

เนื้อหาว่าด้วยความฉลาดในการประกอบกิจการและการใช้กลยุทธ์ที่ดีกว่าในการจัดการปัญหา จากเรื่องราวในมหาปริพพานสูตร การแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการอนุรักษ์พระสารีริกธาตุโดยไม่แจกจ่ายก่อนให้ระวังภัย และกระบ

…ตตกุมารผู้เป็นพระราชโอรสรัชทายาท ต้อง ด้วยบทพระบาลีแสดงมิตรธรรมในสิงคาโลวาทสูตรว่า (๑) อปรูปซิปิสฺส ปฏิปูเชติ ความว่า มิตรอมาตย์ผู้ได้รับบำรุงด้วยสังคหวัตถุตามควรแล้ว ย่อมนับถือตอบแม้ตลอดถึงวงศ์วานอื่นอี…

บทความนี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่ทรงเป็นที่รักของประชาชนและบทบาทในการปกครองพระราชวงศ์ โดยเน้นการทรงบำเพ็ญญาติ และความมีมิตรธรรมต่อพระราชวงศ์และข้าราชการ การทรงทำห

…ิรญาณวโรรส) ใน ศก ๑๒๔ ความเป็นผู้มีเมตตาเป็นเบื้องหน้า ๑ ๔๗ G) จะถวายวิสัชนาด้วยพระคุณพิเศษส่วนปรหิตปฏิบัติ ๓ ประการ คือ เมตตาปุเรจาริกตา ปฏิสันถารกุศลตา ความเป็นผู้ฉลาดในปฏิสันถาร รัฏฐาภิบาลโนบาย วิธีปร…

บทความนี้สะท้อนถึงความเป็นผู้มีเมตตาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส โดยเน้นถึงความดีที่พระองค์ทรงประพฤติและบำเพ็ญคุณงามความดีต่อสรรพสัตว์ การกระทำที่มีเจตนาดีและพระราชอัธยาศัยที่เผื่อแผ่คุณ

…นัยนั้นเป็นสวากขาตธรรม สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสชอบแล้ว พระองค์ทรงยกย่อง ว่า เป็นต้นเค้าแห่งศาสนปฏิบัติ โดยพระพุทธภาษิตตรัสว่า อัจฉราสงฆาตมตฺติปี เจ ภิกฺขเว ภิกขุ เมตตจิตต์ อาเสวติ ภาเวติ มนสิกโรติ ด…

…มารถนำไปสู่การช่วยเหลือและเสริมสร้างความสุขให้แก่ผู้คน เมตตาจิตช่วยให้มนุษย์มีความปรารถนาดีต่อกันและปฏิบัติตนเพื่อประโยชน์ของสังคม มีการเชื่อมโยงเมตตากับคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า และการปฏิบัติที่สืบเนื…

…ะกอบด้วยเมตตาย่อมอยู่เป็นสุขสบายไม่ต้องกระทบกระทั่งด้วยอาฆาตพยาบาทวิหิงสา มีจิต ย่อมไกลจากอันตรายแต่ปฏิปักษ์ ทั้งจะเป็นที่รักใคร่นับถือของชน ทั้งหลาย, ฝ่ายผู้อื่นได้รับอนุเคราะห์ด้วยกำลังเมตตาจิตนั้นก็จะ…

พระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสได้ประทานโอวาทให้สมาชิกในสังคมรักใคร่และดูแลต่อกัน รวมถึงการทำเมตตาให้กับผู้อื่น โดยไม่จำกัดแค่บุคคลใดบุคคลหนึ่ง ซึ่งจะนำไปสู่ความสุขและการอยู่ร่วมกันอย่างสันติ มีการก

…่หากจะมีพวกใส่ร้ายก็ยังต้อง กลายเป็นที่ทำดีต่อ. พระคุณข้อนี้ จัดเป็นเมตตาปุเรจารึกตาประถมมงคลวิเสส. ปฏิสันถารกุศลตานั้น มีพรรณนาว่า อาการเครื่องแผ่เผื่อชื่อว่า ปฏิสันถาร ได้แก่ การ ต้อนรับปราศรัย กล่าวโด…

บทความนี้กล่าวถึงพระเมตตาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสในการสนับสนุนและช่วยเหลือราษฎร รวมถึงการสักการะและการจัดงานต่างๆ ที่มีต่อประชาชน ทรงมีความใกล้ชิดสนิทสนมกับประชาชนอย่างมากจนได้รับการ

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๕๓ แลปฏิสันถารนั้นแม้เป็นอุบายเครื่องยึดเหนี่ยวน้ำใจชนผู้ได้รับโดยเค้าเงื่อนก็จริงอยู่ แต่ถ้า บุคคลเป็นผู้ไม…

ในบทความนี้ กล่าวถึงการปฏิสันถารอันเป็นเครื่องมือในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในสังคม โดยยกตัวอย่างเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ว่าด้…

…่งผู้ใฝ่ร้ายทั้ง ภายในภายนอกทั่วกัน สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ทรงพระปรีชาในอันจะพระราชทานพระราช ปฏิสันถารแก่ประชุมชน ทุกเหล่า แม้แต่เพียงได้เข้าเฝ้าและรับพระราชดำรัสก็มีปีติชื่นบานีพระคุณ เป็นอัศจรรย…

บทความนี้กล่าวถึงพระราชปฏิสันถารและพระราชจริยารัฏฐาภิบาลของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่มีพระปรีชาในการให้ความส…

…ฉะนั้น แม้สมเด็จพระผู้ มีพระภาคเจ้าก็ได้ทรงสรรเสริญบุรุษเห็นปานนั้น ด้วยพุทธพจนประพันธ์ (๑) ว่า การ ปฏิรูปการี ธุรวา อุฏฺฐาตา วินทเต ธน ชนผู้มีกิจธุระ ตั้งอุตสาหะทำให้สมควร คือให้ต้องตามกาลเทศะโดยปกติตน …

เนื้อหาเกี่ยวกับการพัฒนาจิตใจและการใช้ทรัพย์สินอย่างชาญฉลาด โดยมีการยกตัวอย่างจากประวัติศาสตร์และคำสอนของพระพุทธเจ้า เรื่อง การตั้งตัวในยศศักดิ์จากการทำงานหนักและการประกอบกิจธุระอย่างมีระเบียบ ทั้งยัง

…รนติ ห้ามจากโทษ อันลามก ๑ กลยาเณ นิเวเสนฺติ ให้ตั้งอยู่ในคุณดีงาม ๑ สิปป์ สิกฺขาเปนติ ให้ศึกษาศิลปะ ปฏิรูเป็น ทาเรน โยเซนติ ให้ประกอบด้วยภริยาที่สมควร สมเย ทายชช์ นิยยา เทนต์ ย่อมมอบทรัพย์ให้ในสมัย เป็นต…

บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการอบรมบุตรตามคำสอนของพระพุทธเจ้าที่มุ่งหวังให้นำทางให้บุตรหลานสามารถอยู่ในสังคมได้ดี โดยแบ่งออกเป็น 5 สถานที่สำคัญ เช่น ห้ามจากบาป, ให้ศึกษาศิลปะ, การมีครอบครัวที่ดีและการจัดสร

…สถาปนาไว้ในพระราชอิสริยยศ ยิ่งขึ้นไป ทุกพระองค์ได้เป็นกำลังแห่งราชการประดับพระบรมเดชานุภาพ ในการปราบปฏิปักษ์ และพิทักษ์รักษารัฐมณฑล กับทั้งประชาราษฎรแม้นด้วยพระโอรสของพระเจ้าจักรพรรดิราชผู้เกิด สำหรับพระ…

บทความนี้นำเสนอพระราชกรณียกิจของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งเป็นพ่อของพระราชโอรสที่มีบทบาทสำคัญในการปกครองและการรักษาความสงบในพระราชอาณาจักร ภายใต้การประรองราชอำนาจของพระองค์ และการพั

(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๗๔ พ ทรงปฏิบัติอยู่ในสังคหวัตถุเป็นเบื้องหน้า, จักรวรรดิวัตรนั้น จัดเป็นประเภทโดยอรรถกถานัยเป็น ๑๒ ประการ คือทร…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติตนในสังคหวัตถุและจักรวรรดิวัตรของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส กำหนดแนวทางการบริหารแล…