ผู้ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 239 / 1129

…จ้าทรงสรรเสริญและแสดงประโยชน์ของการเรียนพระวินัย นอกจาก นั้นยังทรงสรรเสริญพระอุบาลีในฐานะที่ท่านเป็นผู้เลิศในทางวินัยนี้ยิ่งกว่าพระภิกษุรูปใดพระเถระพระมัชฌิมะ และพระนวกะทั้งหลาย จึงขวนขวายไปเรียนพระวินัย…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการเคารพในการศึกษาในสมัยพุทธกาล โดยเฉพาะการเรียนพระวินัยที่พระอุบาลีสอนให้แก่พระเถระและนักเรียน ซึ่งแสดงถึงความเคารพซึ่งกันและกันระหว่างครูและนักเรียน ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ

4.1 การเป็นอัตถัญญู บทที่ 4 ขั้นตอนที่ 2 อัตตัญญู การที่พระภิกษุผู้เป็นธัมมัญญูจะฝึกฝนอบรมตนเองให้บรรลุเป้าหมายคือ การทำพระนิพพานให้แจ้ง ได้ สิ่งที่สำคัญประการต่อมา คื…

ในบทนี้กล่าวถึงการเป็นอัตถัญญูซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในการฝึกอบรมตนเองเพื่อประสบผลในทางธรรม การเข้าใจเนื้อความแห่งพระธรรมวินัยและการฝึกฝนเพื่อนำไปสู่การบรรลุพระนิพพาน โดยการมีความรู้และเข้าใจเนื้อความอย่

แต่นั้นปฏิบัติตาม ด้วยกาย ด้วยวาจา ด้วยใจ โดยความหมาย “อัตถัญญู” หมายถึง ความเป็นผู้รู้เนื้อความ หรือเข้าใจนัยต่างๆ ในคำสอนของ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า แล้วนำมาฝึกหัดปฏิบัติตามด้วยกาย วาจา …

อัตถัญญูหมายถึงความสามารถในการเข้าใจนัยและคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การฝึกปฏิบัติต้องมีพื้นฐานความรู้จากคำสอนในพระไตรปิฎก เพื่อไม่ให้หลงผิดในการตีความธรรมะ พระภิกษุต้องศึกษาคำสอนอย่างรอบคอบ และฝึกปฏ

…งถือนิมิตในความสม่ำเสมอนั้น ต่อมา เมื่อท่านเข้าใจวิธีการแล้ว จึงได้หลีกออกไปเพื่อทำความเพียรแต่เพียงผู้เดียวและตั้งอยู่ใน ความไม่ประมาท ไม่นานนักก็ได้บรรลุธรรม เป็นพระอรหันต์ในที่สุด จากเรื่องนี้จะเห็นว่…

พระพุทธเจ้าได้ใช้สายพิณเป็นอุปมาในการสอนพระโสณะโกฬิวิสะ เกี่ยวกับการตั้งความเพียรให้อยู่ในระดับพอเหมาะ เพื่อหลีกเลี่ยงการฟุ้งซ่านจากความเพียรที่มากเกินไป และการเกียจคร้านจากความเพียรที่น้อยเกินไป เมื่

เรื่องพระอริฏฐะ ผู้มีความเห็นผิด เมื่อครั้งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกคหบดี เขตพระ นคร…

เรื่องของพระอริฏฐะที่มีความเห็นผิดเกี่ยวกับความเป็นอันตรายของกามตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส ซึ่งนำไปสู่การละทิ้งเพศพระภิกษุและการสร้างบาปอกุศล ความเข้าใจผิดนี้มีผลกระทบทั้งต่อคุณธรรมของตนเองและความเ

…ดีและรวดเร็วที่สุด ก็โดยการนำไปปฏิบัติ เพราะเราจะพบกับประสบการณ์จริง เมื่อเกิดข้อสงสัยก็สอบถามกับครูผู้ทรงภูมิรู้ภูมิธรรม หรือพระอาจารย์ดังที่กล่าวไว้แล้วข้างต้น ซึ่งการ หมั่นเข้าหา สอบถาม พร้อมกับการฝึก…

การเข้าใจนัยได้ดีและรวดเร็วที่สุดคือการนำไปปฏิบัติ โดยสอบถามกับครูผู้ทรงภูมิรู้ การฝึกปฏิบัติที่สำคัญสำหรับฆราวาสคือการละกิเลสใหญ่ 3 ตระกูล ได้แก่ โลภะ โทสะ และโมหะ โดยใ…

…้สมดังที่พระพุทธองค์ตรัสไว้ว่า “แม้หม้อน้ำยังเต็มด้วยหยาดน้ำที่ตกลงมา (ทีละหยาดๆ) ได้ฉันใด ธีรชน (ชนผู้มีปัญญา) สั่งสมบุญแม้ทีละน้อยๆ ย่อมเต็มด้วยบุญได้ฉันนั้น” จากข้อความข้างต้น ชี้ให้เห็นว่า ทาน ศีล ภา…

…ิตที่แตกต่างกัน การทำทานสามารถทำได้หลากหลายรูปแบบ ตั้งแต่การแบ่งปันของขนม อุปกรณ์ไปจนถึงการช่วยเหลือผู้อื่น เช่น การช่วยงาน การให้คำแนะนำ หรือการปล่อยสัตว์เป็นทาน ในขณะที่การทำบุญกับพระภิกษุสงฆ์นั้นมีอาน…

… เช่น ความมีวินัย ความเคารพ และ ความอดทนที่มีไม่มากพอ หรือความรู้ความสามารถไม่เพียงพอ เป็นต้น สำหรับผู้ที่ผ่าน แม้ทางบริษัทจะรับเข้า เป็นพนักงานใหม่ แต่ก็จะต้องมีการประเมินประสิทธิภาพการทำงานของพนักงานคน…

บทนี้อธิบายการประเมินตนเองในที่ทำงานและในด้านธรรม โดยยกตัวอย่างวิธีการประเมินความก้าวหน้าของพนักงานและภิกษุเพื่อมองเห็นข้อดีและจุดที่ต้องพัฒนา การก้าวหน้าในชีวิตเป็นผลจากการฝึกฝนและสั่งสมบุญกุศลอย่างต

ถ้าภิกษุไม่พึงรู้จักตนว่า เราเป็นผู้มีศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา ปฏิภาณ เพียงเท่านี้ เราก็ไม่พึงเรียกว่าเป็นอัตตัญญู แต่เพราะภิกษุรู้จัก…

บทความนี้อธิบายความหมายของอัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักตนในแง่ของศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และความสามารถ โดยการรู้จักตนเป็นหนึ่งในคุณธรรมที่สำคัญในการพัฒนาตนเองให้ดียิ่งขึ้น เช่น ความดีที่เกิดจากการค

…ิดขึ้นได้ ดังนั้นการรู้จักประเมินคุณธรรม ภายใน จึงเป็นเรื่องที่สำคัญและจำเป็น ในทางตรงกันข้าม สำหรับผู้ที่รู้จักประเมินคุณธรรมในตัวเองได้ก็จะรู้ว่าตนเองยังต้องทำความเพียร ต่อไป คุณธรรมภายในก็จะยิ่งเพิ่มพ…

บทความนี้นำเสนอเรื่องราวของพระมหาติสสเถระและพระลกุณฏกภัททิยะในการประเมินคุณธรรมในตนเอง พระมหาติสสเถระได้เรียนรู้ว่าแม้ตนจะมีความพยายามในการปฏิบัติ แต่ความกำหนัดในกามยังทำให้เขาหลงผิดในความคิดว่าตนบรรล

…้นๆ ท่านก็ได้บรรลุเป็นพระโสดาบันบุคคลในทันที การที่พระสารีบุตรได้บรรลุธรรมก็เพราะเริ่มต้นจากความเป็นผู้มีศรัทธาในพระอัสสชิก่อน ศรัทธาจึง เป็นเหมือนต้นทางแห่งความดี ใครที่มีศรัทธาก็ย่อมมีโอกาสจะพัฒนาคุณธร…

เนื้อหาเน้นความสำคัญของศรัทธาในพระพุทธศาสนาและตัวอย่างผ่านชีวิตของพระสารีบุตรเถระ ซึ่งเป็นการสอนให้ทุกคนเข้าใจว่าศรัทธานั้นเป็นต้นทางการทำความดี การบรรลุธรรมต้องเริ่มจากความเชื่อในพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

…สมอ เมื่อฟัง แล้วก็นำมาตรึกตรองตาม ถ้ามีปัญหา หรือข้อสงสัยใดๆ ก็ไม่ยอมปล่อยผ่าน หมั่นเข้าไปสอบถามกับผู้รู้ให้ เข้าใจ เพราะการหมั่นฟังธรรม ย่อมจะได้รับอานิสงส์ 5 ประการ คือ 1. ได้ฟังสิ่งที่ยังไม่เคยฟัง 2.…

สุตะคือการแสวงหาความรู้ทางธรรมะอย่างต่อเนื่อง โดยการฟังและสอบถามผู้รู้ ช่วยบำรุงจิตให้มีศรัทธาในพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การศึกษาธรรมะไม่เพียงแค่เพื่อประโยชน์ส่วนตัว แต่ยัง…

…ย่างหนึ่ง หากใครมี ปฏิภาณมาก มีความเฉียบแหลม เชาว์ไวไหวพริบในการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าก็จะมีมากตามไปด้วย ผู้มีปฏิภาณ คือผู้ที่สั่งสมปัญญาไว้มาก ในทางพระพุทธศาสนามีคำที่ใช้เรียกผู้มีปัญญาแตกฉานว่า “ปฏิสัมภิทา”…

ปฏิภาณหมายถึงความสามารถในการโต้ตอบและแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้าด้วยความรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ ผู้ที่มีปฏิภาณสูงมักมีความเฉียบแหลมและการสั่งสมปัญญามามาก ทำให้สามารถตอบคำถามหรือปัญหาได้อย่างแม่นยำและ…

…ใจให้ผ่องใสทั้งก่อนทำ ขณะทำ และหลังทำได้หรือไม่ 2.2 จัดเตรียมทานได้ประณีตหรือไม่ 2.3 วัตถุทาน เจตนา ผู้รับทานของเราบริสุทธิ์หรือไม่ 2.4 เราให้ทานด้วยความเคารพเลื่อมใส และให้ด้วยมือตนหรือไม่ ส่วนการรักษาศ…

…ทาน การรักษาศีล และการเจริญสมาธิภาวนา โดยใช้เกณฑ์การประเมินที่สามารถบอกถึงความตั้งใจและความทุ่มเทของผู้ปฏิบัติต่อธรรมและคำสอนของพระองค์ ซึ่งถือเป็นการสร้างบารมีและการพัฒนาจิตใจอันบริสุทธิ์ สำหรับพระและฆร…

…รแก้ปัญหาต้องอยู่ในเส้นทางธรรม คือ ไม่แก้ปัญหาโดยการทำบาป เป็นต้น 5.7 การประเมินเปรียบเทียบ พระภิกษุผู้รู้จักประเมินคุณธรรมในตนได้ย่อมจะรู้จักตนเองดีว่ามีคุณธรรมอยู่มากน้อยเพียงใดทำให้ ไม่ประมาทในการใช้ช…

…องดีขึ้นและไม่ประมาทในชีวิต การใช้ปฏิภาณในการแก้ปัญหาอย่างมีสติ การประเมินตนเองผ่านการเปรียบเทียบกับผู้ที่มีคุณธรรมสูงกว่า เช่น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระอรหันต์ เพื่อเป็นแรงบันดาลใจในการพัฒนาตนเองให้มีคุ…

…4 กับการฝึกอบรม 6.7 วงจรปัจจัย 4 6.8 การ “รับ” ปัจจัย 4 6.8.1 ความสําคัญของการ “รับ” ปัจจัย 4 6.8.2 ผู้รู้จักการรับ 6.8.3 หลักการรับปัจจัย 4 6.8.4 วิธีฝึกรับปัจจัย 4 6.9 ตัวอย่างการประมาณในการรับ 6.10 บท…

เนื้อหาในบทนี้อธิบายขั้นตอนที่ 4 ... โดยเสนอแนวคิดเกี่ยวกับปัจจัย 4 การรับและการฝึกอบรม รวมถึงทัศนคติเกี่ยวกับปัจจัย 4 ที่สำคัญต่อชีวิตของฆราวาส ทั้งนี้ยังมีตัวอย่างและหลักการรับปัจจัย 4 ที่ ให้ความสำ

มีพลังงานไปทำกิจกรรม เราต้องการที่พักสำหรับอยู่อาศัย ทั้งเพื่อความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน ของเรา เราต้องการยารักษาโรคในยามที่ป่วยไข้ เพื่อให้ร่างกายกลับมาแข็งแรงพอจะทำกิจกรรมตามปกติ ได้ดังเดิม ไม่ว

…น์สูงสุด โดยเน้นการใช้ด้วยสติและความพิจารณาอย่างในใจ เพื่อหลีกเลี่ยงการใช้ตามอารมณ์และเอาแต่ใจตนเอง ผู้ที่ไม่รู้จักการใช้ปัจจัย 4 อย่างมีสติ อาจมีการใช้เกินความจำเป็น ทำให้เกิดความไม่สมดุลในชีวิต และทรัพ…

บิณฑบาต (อาหาร) สำหรับเรื่องการบริโภคอาหาร ท่านพระสารีบุตรเถระ พระอัครสาวกเบื้องขวา ผู้มีปัญญาเลิศกว่า ภิกษุใด ได้ให้แนวทางในการบริโภคอาหารไว้ว่า “ภิกษุเมื่อบริโภคอาหาร จะเป็นของสดหรือของ…

การบริโภคอาหารของภิกษุในพระพุทธศาสนานั้นมีแนวทางที่ชัดเจน เพื่อความสบายของร่างกายและการปฏิบัติธรรม โดยท่านพระสารีบุตรได้แนะนำให้บริโภคอาหารในปริมาณที่พอเหมาะและหยุดเมื่อรู้สึกอิ่มซึ่งควรจะดื่มน้ำต่อ เ

… คือยา” อันเป็นปัจจัยแก่คนไข้ เพียงเพื่อกำจัดเวทนาที่เกิดแต่อาพาธต่างๆ ที่เกิดขึ้นแล้ว เพื่อความเป็นผู้ ไม่มีอาพาธเบียดเบียนเป็นอย่างยิ่ง ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อาสวะ และความเร่าร้อน อันกระทำความคับแค้น เหล…

เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาเสพปัจจัย 4 อย่างมีสติ เพื่อช่วยลดปัญหาทางจิตใจและสร้างสมาธิให้มั่นคง พระภิกษุต้องใช้ปัจจัย 4 อย่างเหมาะสมไม่ให้ติดอารมณ์กับปัจจัยเพื่อที่จะทำให้สามารถฝึกปฏิบัติธรรมได้ดีขึ้น

… หมายถึงเมื่อได้รับปัจจัย 4 มาแล้ว หากเห็นว่าสามารถแบ่งปันปัจจัย 4 ให้เป็นประโยชน์ แก่เพื่อนสหธรรมิกผู้ประพฤติธรรมได้ก็ควรทำ หรือบางครั้งได้ปัจจัย 4 ที่มีความประณีตมาก เหมาะสมแก่ ผู้มีคุณธรรมมากกว่าตน เช…

ในขั้นตอนที่ 5 การสละปัจจัย 4 หมายถึงการแบ่งปันหรือถวายให้ผู้มีคุณธรรม ส่วนการกำจัดเป็นการทำลาย หรือกำจัดวัสดุที่ใช้แล้วให้เหมาะสม เช่น การใช้ผ้าจีวรเก่าเพื่อทำค…