ว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 306 / 573

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - - หน้าที่ 156 วิหาร ตรงไปในระหว่าง ๒ เลฑฑบาต เหมือนวัดอุปจารบ้าน, นี้เป็น ประมาณในวิธีวัดนี้ แม้ถ้าบ้านอยู่ใกล้ ภิกษุอยู่ในวิหารได้ยิ…

…ละประเภทของอารัญญิกภิกษุที่มีอยู่ ๓ พวก โดยแสดงถึงวิธีการอยู่อาศัยในช่วงฤดูกาลต่าง ๆ อย่างเหมาะสมไม่ว่าจะเป็นฤดูฝนหรือฤดูเหมันต์.

…6. รุกขมูลกังคะ [ การสมาทานรุกขมูลกังคะ ] แม้รุกขมูลกังคะ ก็เป็นอันสมาทานด้วยคำสองคำนี้ คำใดคำหนึ่ง ว่า ฉนุน ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดที่มุงบัง รุกขมูลิกงค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ของภิกษุผู้มีอันอยู่ ณ…

…ถึงความสำคัญของการอยู่ในป่าและการสมาทานรุกขมูลกังคะซึ่งช่วยให้เกิดความสงบสุขในจิตใจของนักพรต โดยระบุว่าความสุขที่ได้รับจากการอยู่ในป่านั้นไม่สามารถเทียบได้กับความสุขของเทวดาหรือพระอินทร์ นอกจากนี้ยังอธิบ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 159 ระหว่างพรมแดน ต้นไม้ที่เป็นเจดีย์ ต้นไม้มียาง ต้นไม้ (กำลัง) มีผล ต้นไม้ (กำลัง) มีดอก ต้นไม้มีค้างคาว (เก…

เนื้อหาว่าด้วยประเภทของรุกขมูลิกภิกษุที่มี 3 พวก โดยมีวิธีการดูแลพื้นที่บริเวณวัดที่ต้องมีการทำความสะอาด และคว…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - [ ประเภทแห่งอัพโภกาสิกภิกษุ] - หน้าที่ 163 ว่าโดยประเภท แม้อัพโภกาสิกภิกษุนี้ ก็มี ๓ พวก ใน พวกนั้น สำหรับผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ จะเข้าไปอาศัย (เงา) ต…

บทความนี้สำรวจประเภทของอัพโภกาสิกภิกษุ โดยแบ่งเป็น ๓ พวกและเน้นถึงวิธีการดำรงชีวิตของพวกเขาในธรรมะ รวมถึงข้อตกลงและอานิสงส์ที่เกิดจากการปฏิบัติในลักษณะต่างๆ อาทิเช่น การตัดอาวาสปริโพธและการบรรเทาถีนมิ

ว่าโดยประเภท ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - [ ประเภทแห่งโสสานิกภิกษุ ] - หน้าที่ 167 แม้โสสานิก…

บทนี้พูดถึงประเภทแห่งโสสานิกภิกษุที่แบ่งออกเป็นสามกลุ่มและลักษณะต่าง ๆ ของพวกเขาที่ป่าช้า อย่างเช่น ผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ ผู้ถืออย่างกลางและผู้ถืออย่างเพลา และอธิบายความแตกต่างของธุดงค์ในแต่ละกลุ่ม นอกจา

…ที่ 169 [วิธี (ปฏิบัติ) ในยถาสันติยังคะ ] ก็แล ยถาสันตฤติกภิกษุนั้น เสนาสนะใดที่เสนาสนคาหาปกะ แจกให้ว่า "เสนาสนะนี้ได้แก่เธอ" ก็พึงยินดีด้วยเสนาสนะนั้น ไม่ พึง (เลือก) ทำภิกษุอื่นให้ต้องย้าย (เสนาสนะ) นี…

การปฏิบัติในยถาสันตฤติกภิกษุเกี่ยวข้องกับการรับเสนาสนะที่จัดสรร และแบ่งเป็น 3 ประเภทตามความเหมาะสมของแต่ละบุคคล ผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์จะไม่ใคร่ถาม หากมีความโลเลในเสนาสนะอาจส่งผลต่อการปฏิบัติ และหากเสนาสนะ

… - - หน้าที่ [ อานิสงส์แห่งยถาสันถติกังคะ ] 170 ส่วนอานิสงส์ดังต่อไปนี้ (๑) ได้ทำตามโอวาทที่กล่าวไว้ว่า ลทธ์ เตน ตุฏฺฐพฺพ์ ได้สิ่งใดพึงยินดีด้วยสิ่งนั้น (๒) ใฝ่ประโยชน์ เกื้อกูล แก่เพื่อนพรหมจารี (โดยไม่…

บทความนี้กล่าวถึงอานิสงส์แห่งการปฏิบัติยถาสันถติกะ ซึ่งรวมถึงการยินดีในสิ่งที่ตนมี การช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่สร้างความรำคาญ การเลิกจินตนาการในด้านลบ และการมีความมักน้อย นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงคาถาที

…งคะ [ การสมาทานเนสัชชิกังคะ ] - หน้าที่ 171 แม้เนชชิกังคะ ก็เป็นอันสมาทานด้วยคำสองคำนี้ คำใดคำหนึ่ง ว่า เสยย์ ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดการนอน เนสชชิกงฺค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ของภิกษุผู้มีอัน (สำเร็จอ…

การสมาทานเนสัชชิกังคะ มีรายละเอียดการปฏิบัติที่สำคัญสำหรับภิกษุ โดยบุคคลสามารถเลือกใช้วัสดุที่เหมาะสมในการนั่งและทำจงกรม ทั้งนี้เพื่อประโยชน์ในทางธรรมะและการพัฒนาตนเอง เพื่อหลีกเลี่ยงความไม่สะดวกและทุ

…์เป็นต้น ๑ โดยย่อและโดยพิสดารอีก ๑. [ วินิจฉัยโดยกุศลติกะ ] - หน้าที่ 174 ส่วนผู้ใด ในบทเหล่านั้น บทว่า โดยกุศลติกะ ความว่า ก็ธุดงค์ทั้งหมด เป็นกุศลก็มี เป็นอัพยากฤตก็มี เนื่องด้วยผู้รักษาที่เป็นพระเสขะ …

เนื้อหาการศึกษานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์ธุดงค์ในวิสุทธิมรรค โดยเน้นที่ความหมายของคำว่า 'ธุตะ' และคำอธิบายเกี่ยวกับสภาพจิตของภิกษุที่เวียนว่ายอยู่ในป่า อภิปรายความสัมพันธ์ระหว่างธุดงค์ กุ…

…ักขโทษมีความละโมบในจีวรเป็นต้นก็ไม่ได้เลยด้วย, เป็น องค์แห่งความปฏิบัติก็ไม่ได้ด้วย เพราะเหตุนั้น คำว่า "ธุดงค์เป็น อกุศลไม่มี" นี้ จึงเป็นคำที่กล่าวดีแล้ว, ข้างฝ่ายธุดงค์ของภิกษุเหล่า ใดพ้นไปจากกุศลติกะ…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงความสำคัญของการกำจัดกิเลสและการศึกษาธุดงค์ของภิกษุ โดยให้ความสำคัญกับข้อเท็จจริงว่า หากผู้ใดมีความละโมบในจีวร หรือไม่สามารถสละกิเลสออกไปได้ จะไม่สามารถเรียกสิ่งนั้นว่าเป็นธุดงค์ได้ นอ…

…ค์เป็น ๒ ก็ได้ โดยจัดเป็น องค์ที่ควรเสพ และไม่ควรเสพ ดังนี้แล แม้ในอรรถกถาทั้งหลาย ก็กล่าว (ย่อ) ไว้ว่า "ธุดงค์ทั้งปวง นั่น เป็นอย่างเดียวด้วยอำนาจแห่งเจตนา เพราะเจตนาในการสมาทาน ธุดงค์เป็นอันเดียวเท่านั…

เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับความสำคัญของธุดงค์ในวิสุทธิมรรค โดยเน้นย้ำความสัมพันธ์ระหว่างเจตนาและกรรมฐาน ภิกษุที่เสพธุดงค์จะต้องพิจารณาว่ากรรมฐานเจริญหรือเสื่อมตามการปฏิบัติ นอกจากนี้ยังมี…

…5 ส่วน คือ นาม ๑. อัพยยศัพท์ ๑. สมาส ๑. ตัทธิต ๑. อาขยาต ๑. กิตก์ ๑. ๓. วากยสัมพันธ์ (วากยสัมพันธ์) ว่าด้วยการก คือผู้ทำ 1

บาลีไวยากรณ์ เรียบเรียงโดยพระอมราภิรักขิต แบ่งออกเป็น 4 ภาคหลัก ได้แก่ อักขรวิธี วจีวิภาค วากยสัมพันธ์ และฉันทลักษณะ โดยอักขรวิธีจะวิเคราะห์ตัวอักษรและชื่อของสระและพยัญชนะ พร้อมทั้งการจัดกลุ่มคำในประเ

…วามที่บกพร่อง เข้าใจได้ยาก บางทีถึงเสียความ ทำให้ผู้อื่นเข้าใจผิดหรือเขาไปได้ต่าง ๆ เช่น โจร ซึ่งแปลว่า โจร แต่ผู้อื่นว่าอักขระไม่ชัด ว่าเป็น โจล ผู้ฟังอาจ เข้าใจเป็นอย่างอื่นไป เพราะ โจล เป็นชื่อของผ้าท…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์เน้นไปที่สมัญญาภิธานและความสำคัญของอักขระในการสื่อความหมายอย่างถูกต้อง โดยอธิบายถึงบทบาทของสระและพยัญชนะ และอธิบายความสำคัญของการใช้คำที่ถูกต้องในการสื่อสารเพื่อหลีกเลี่ยงค

ประโยค๑ - อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 6 ก ข ค ฆ ง ๕ ตัวนี้ เรียกว่า ก วรรค จ ฉ ช ฌ ญ ๕ ตัวนี " จ ฎ ฐ ฑ ณ ณ ๕ ตวน ต ถ ท ธ น ป ผ พ ภ ม ค & ตัวนี้ ป ๕ ตัวน ฏ " " ในพยัญชน…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ หัวข้อหลักคือการอธิบายพยัญชนะและการจัดวรรค โดยเริ่มจากพยัญชนะแต่ละตัวในวรรคต่าง ๆ รวมถึงการจัดกลุ่มของพยัญชนะที่มีฐานกรณ์แตกต่างกัน เช่น นิคคหิตและอนุสาร ซึ่งอธิบายวิธีการ

…ก็มีเสียงเข้าผสมกับพยัญชนะนั้น เช่น ปญฺโห, อุณโห, นหาน, อมห์, คารยฺหา, วุลหเต, อาหานํ, มุฬโห. ข้อที่ว่า พยัญชนะทั้งปวง กึ่งมาตรานั้น ว่าตามที่ท่านแสดงไว้ โดยไม่แปลกกัน แต่เมื่อจะแสดงตามวิธีนักปราชญ์ชาวตะ…

…ให้เข้าใจในรูปแบบและการประยุกต์ใช้ มุ่งหวังให้ผู้อ่านสามารถเข้าใจพื้นฐานของบาลีไวยากรณ์ได้ดีขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการออกเสียงหรือการอ่าน รวมถึงการใช้งานอย่างถูกต้องในบริบทของบาลี

… อิโตนายติ " ต ตสุมา=อิมา ตสุมาติห 11 " ร สพฺภิ=เอว " สพฺภิเรว พ ฉ=อายตน ฉฬายตนํ. อนึ่ง ในสัททานีติ ว่า ลง ห อาคมก็ไ มก็ได้! เช่น เป็น สุ-อุฏฺฐิติ เป็น สุหุฏฐิต. (ว อาคม ไม่มีศัพท์หน้าก็ลงอาคมได้) ปกติพย…

…ธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องของการใช้คำและพยัญชนะในภาษาบาลีอย่างละเอียด เช่น การใช้คำว่า 'อาคม' และกระบวนการซ้อนพยัญชนะที่มีรูปแบบต่างๆ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงวิธีการจัดรูปแบบของคำและอธิบายถึ…

…ขระ ให้เนื่องด้วยอักขระ วิธี หนึ่ง ๆ ส่วนปกติพยัญชนะ เช่น สาธุ คงรูปเป็นสาธุ อยู่อย่าง เดิม นี้ถ้าจะว่าตามลักษณะของสนธิแล้ว ก็ไม่น่าจัดเป็นสนธิ มิได้ต่อกับศัพท์หรืออักขระอื่นดุจสนธิอื่น แต่พึงเห็นว่า ที่…

ในบทความนี้ อธิบายถึงหลักการของบาลีไวยากรณ์ที่เกี่ยวกับสมัญญาภิธานและการสนธิ ว่าด้วยการแปลงนิคคหิตเมื่อมีสระและพยัญชนะอยู่เบื้องหลัง เช่น การเปลี่ยน ยอห์ เป็น ยมหิ หรือ ติ เป็น ตมห…

…หณนิเทส เพราะเหตุที่สมาธิ ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงไว้ด้วยหัวข้อ คือ จิต ตามพระบาลี ( นิกเขปบท ) ว่า สีเล ปติฏฺฐาย นโร สปญฺโญ จิตต์ ปญฺญฺจ ภาว นั้น อันพระโยคาวจรผู้ตั้งมั่นอยู่ในศีลนี้ ที่ผ่องแผ้วด้วย…

ในบทความนี้นำเสนอการอธิบายเกี่ยวกับสมาธิที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงไว้ในพระบาลี ซึ่งมีความสำคัญต่อการบำเพ็ญในทางโยคะ การตั้งมั่นในศีล และความพยายามบรรลุธรรมตามที่พระองค์ได้สอน. สาระสำคัญคือ การเข้าใจ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 14 อย่างนั้น หานภาคิยธรรมพึงทราบตามนัยนี้ว่า " สัญญาและมนสิการ อันสหรคตด้วยกามเกิดขึ้นครอบงำบุคคลผู้ได้ปฐมฌาน ปัญญา (ในปฐมฌานนั้น) ก็เป็นหานภาคิ…

บทนี้สื่อถึงการเข้าใจและเจริญสมาธิตามหลักของวิสุทธิมรรค โดยการเชื่อมโยงสมาธิกับการเจริญปัญญา ทั้งยังอธิบายถึงลักษณะเฉพาะของสมาธิที่ถูกต้องและผลกระทบต่อการเจริญธรรมในระดับต่างๆ ของผู้ปฏิบัติ เพื่อให้ได

… หาเป็นแก่ภิกษุนอกนั้นไม่ เรื่อง (ต่อไป) นี้เป็น นิทัศนะในความที่อาวาสไม่เป็นปลิโพธนั้น มีเรื่องเล่าว่า กุลบุตร ๒ คนออกจากเมืองอนุราธปุระ (เดิน ทางไป) จนได้ไปบวชอยู่ในวัดถูปาราม บรรพชิต ๒ รูปนั้น รูปหนึ่…

บทความนี้เล่าถึงประสบการณ์ของภิกษุที่ใช้ชีวิตในอาวาส โดยเริ่มจากการเดินทางไปบวชที่วัดถูปาราม มีการนำเสนอถึงความสำคัญของอาวาส และการผูกพันของภิกษุในวัดนั้น รวมถึงนิทานเกี่ยวกับกุลบุตรสองคนที่บวชและประส