ว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 305 / 575

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - - หน้าที่ 54 อย่างนี้ แล้วกล่าวาจาอิงอารยธรรม (คือ) พูดว่า "ภิกษุใดครองจีวร เช่นนี้ ภิกษุนั้นเป็นสมณะมเหศักดิ์" กล่าวว่า "ภิกษุใดใช้บาตร โอโลหะ กระบอกกรองน้ำ …

เนื้อหาเกี่ยวกับวิสุทธิมรรค เน้นความสำคัญของการปฏิบัติตนในฐานะภิกษุ การเลือกใช้วัสดุเครื่องแต่งกายและอุปกรณ์ต่างๆ รวมถึงการมีอริยาบถที่เหมาะสมเพื่อไม่ให้ผู้อื่นเข้าใจผิดและยกย่องผิดๆ โดยกล่าวถึงคำนิยา

…๑ - - หน้าที่ 55 พระศาสนานี้ มีความปรารถนาลามก อันความอยากครอบงำแล้ว มีความประสงค์จะให้เขายกย่อง คิดว่า "ชนจักยกย่องเราด้วย อาการอย่างนี้" แล้วแสร้งบรรจงเดิน บรรจงยืน บรรจงนั่ง บรรจง นอน ตั้งท่าเดิน ตั้ง…

…นา ที่อาจเกิดจากความปรารถนาลามกและการแสวงหาความยกย่องจากผู้อื่น การวางท่าทางต่างๆ เพื่อให้ผู้คนเชื่อว่าเป็นผู้มีสมาธิ ทั้งนี้ยังอธิบายถึงการกระทำต่างๆ ที่อาจเรียกว่าเป็นการหลอกลวงตนเองและผู้อื่นในบริบทขอ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 56 เป็นแห่งบุคคลผู้ลวง ชื่อว่า กุจิตต์ [ ลปนานิเทศ ] พึงทราบอรรถาธิบายในลปนานิเทศต่อไป การที่ภิกษุเห็นคน มาสู่วิหาร แล้วพูดขึ้นก่อ…

ในบทนี้ได้กล่าวถึงการพูดของภิกษุเมื่อพบผู้คนในวิหาร โดยมีการแบ่งประเภทของการพูดออกเป็นหลายแบบ เช่น อลปนา, อาลนปา, สกุลปนา เป็นต้น ซึ่งการพูดเหล่านี้มีจุดประสงค์ที่แตกต่างกัน เช่น การชักชวนหรือการทำให้

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 57 อีกอย่างหนึ่ง ภิกษุเห็นเขา เป็นต้น ชื่อว่า อุนุนหนา (พูดผูก) ถืออ้อยแล้ว ถามว่า "อุบาสกได้อ้อยมาแต่ไหน" เขาตอบว่า "แต่ ไร่อ้อย เจ้าข้า" ภิกษุถ…

…้นำเสนอเรื่องของการพูดผูกมัดและเปรียบเทียบกับชีวิตประจำวัน โดยมีการยกตัวอย่างการพูดของภิกษุและอุบาสกว่ามีลักษณะอย่างไร โดยเฉพาะการพูดเพื่อประทับใจซึ่งกันและกัน บทนี้ยังอธิบายถึงลักษณะการพูดที่เป็นธรรมะ ร…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - - หน้าที่ 60 ได้แก่พูดข่ม บทว่า ครหนา ได้แก่การพูดใส่ร้ายเขา โดยนัยว่า เขา เป็นคนไม่มีศรัทธา เป็นคนไม่เลื่อมใส เป็นต้น บทว่า อุกเขป…

บทความนี้วิเคราะห์การพูดข่มและการนินทาในวิสุทธิมรรค โดยชี้ให้เห็นถึงวิธีการต่างๆ เช่น การพูดถือดีกว่า, การประชด, และการพูดหวานเพื่อซ่อนเจตนา การทำเช่นนี้ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อบุคคลที่โดนพูดถึง แต่ยัง…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 69 ชตา จ ผาสุวิหาโร จ ความว่า ภิกษุคิดว่า 'ความหาโทษมิได้ จักมีแก่เรา ด้วยเว้นการแสวงหา การรับ และการบริโภคที่มิชอบเสีย และความอย…

เนื้อหานี้สนับสนุนให้ภิกษุเข้าใจถึงการเลือกอาหารและการบริโภคอย่างพอประมาณเป็นปัจจัยหนึ่งของความสุข และความไม่มีโทษในสถานะของตน โดยการเว้นจากการบริโภคที่ไม่เหมาะสม จึงเกิดความแข็งแรงและผาสุกในร่างกาย ก

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 70 [ แก้บทเสนาสนะ ] บทว่า เสนาสนะ หมายเอาทั่ง ทั้งที่นอนและที่นั่ง ก็ภิกษุนอน ในที่ใด ๆ จะเป็นวิหารหรือโรงเรือนต่าง ๆ มีเพิ่ง…

บทความนี้วิเคราะห์ความหมายและความสำคัญของคำว่า 'เสนาสนะ' ซึ่งรวมถึงที่นอนและที่นั่งของภิกษุ ในการบรรเทาอุตุปริสสยะซึ่งหมายถึงฤดูที่อาจทำให้เกิดอัน…

… ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 80 แล้วโปรดให้นำเข้าไปถึงพระราชวังชั้นใน ทรงนมัสการพระเถระ ทรง อังคาสแล้วตรัสว่า "ท่านผู้เจริญ วันนี้ยังไม่มีโอกาส พรุ่งนี้ข้าพเจ้า จึงจักรับศีล" ดังนี้ ทรงถือบาตรของพระเถระเสด็จตา…

ในบทนี้พระราชาและพระเทวีทรงนมัสการพระเถระซึ่งกล่าวถวายพระพรเพียงคำเดียว พระเถระอธิบายว่าไม่ได้จำกัดการถวายพรเฉพาะพระราชาและพระเทวี หลังจากนั้นพระเถระได้กลับไปที่ถ้ำใหญ่กรัณฑกะและในคืนหนึ่ง…

…พิษเกิดขึ้นแก่โยมหญิงของพระมหามิตตเถระ แม้ธิดาของนางก็บวชในสำนักภิกษุณี นางจึงกล่าวกะภิกษุณีธิดานั้นว่า "ไปเถิด แม่คุณ เธอจงไปสู่สำนักพี่ชาย บอกความที่โยมไม่สบาย แล้วนำยามาเถิด" ภิกษุณีนั้นไปบอกแล้ว พระเ…

ในบทนี้กล่าวถึงพระมหามิตตเถระที่ได้ช่วยอุบาสิกาที่ป่วยด้วยโรคฝีโดยไม่ใช้ยา และยังส่งความปรารถนาดีให้เธอผ่านคำพูด ในขณะที่พระเถระแสดงถึงความบริสุทธิ์และการควบคุมจิตใจ การรักษาผู้อื่นโดยไม่หวังสิ่งตอบแท

…งหา) ปัจจเวกขณสุทธิ (หมดจดด้วยการพิจารณา) ในสุทธิ ๔ อย่างนั้น ปาฏิโมกขสังวรศีล ชื่อเทสนาสุทธิ เหตุ 'ว่าปาฏิโมกขสังวรศีลนั้น ท่านเรียกว่าเทสนาสุทธิ เพราะหมดจด ด้วยการแสดง อินทรียสังวรศีล ชื่อว่าสังวรสุทธิ…

ในบทนี้กล่าวถึงการพิจารณาของภิกษุในการบริโภคอาหาร โดยเน้นถึงความสำคัญของสติในการบริโภค ทั้งในขณะที่รับและบริโภค รวมถึงการพิจารณาในบริบทต่างๆ และ 4 ประการของสุทธิที่ส่งผลต่อคุณภาพการดำเนินชีวิตของภิกษุ

…นข้าศึกต่ออิณบริโภค ก็ได้ หรือจะสงเคราะห์เข้าในทายัชชบริโภคก็ได้เหมือนกัน เพราะ แม้คนผู้มีศีลก็เรียกว่าเสขะได้ เหตุประกอบพร้อมด้วยสิกขา (คือศีล) นี้ ก็แลในบริโภคเหล่านี้ เพราะเหตุที่สามีบริโภคเป็นเลิศ เห…

ในวิสุทธิมรรค แสดงให้เห็นถึงการบริโภคที่ปราศจากหนี้ โดยยกตัวอย่างการพิจารณาของพระภิกษุที่ต้องแยกแยะความจำเป็นในการบริโภค เช่น ข้าว, ที่นอน, น้ำสำหรับซักฟอก โดยแต่ละอย่างต้องได้รับการพิจารณาให้รอบคอบ ไ

…ผู้สาวกของพระตถาคต ศีลของพระปัจเจกพุทธ ทั้งหลาย ศีลของพระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลาย นี้ชื่อว่า ปฏิปัสสัทธิปาริสุทธิศีล (ศีลอันมีความบริสุทธิ์ด้วยความระงับไปแห่ง กิเลส) ในศีลเหล่านั้น ศีลของอนุปส…

ในบทนี้กล่าวถึงศีลแห่งความบริสุทธิ์ที่มีการจำแนกประเภทของศีลในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงปฏิปัสสัทธิปาริสุทธิศีลซึ่งเป็นศีลที่มีความบริสุทธิ์จากการลดละกิเลส ศีลเหล่านี้แบ่งออกเป็นศีลของพระขีณาสพและพระปัจเ

…ั้ง ด้วยอัปปณิหิตานุปัสสนา ละอภินิเวส (ความปักใจมั่น) ด้วยสุญญตานุปัสสนา” ละความปักใจมั่นในอันถือเอาว่าเป้นสาระ (ใน สิ่งมิใช่สาระ) ด้วยอธิปัญญาธัมมวิปัสสนา" (การเห็นแจ้งธรรมด้วย อธิปัญญา) ละความปักใจมั่น…

เอกสารนี้แสดงถึงการละทิฏฐิผิดในหลักพระพุทธศาสนา ผ่านการอธิบายการละความปักใจมั่นและความงมงายด้วยแนวคิดต่างๆ เช่น อัปปณิหิตานุปัสสนาและอธิปัญญาธัมมวิปัสสนา นอกจากนี้ยังมีการอ้างอิงถึงธรรมะแห่งโสดาปัตติม

…้วยอำนาจแห่งเมถุนสังโยค ๓ พึงทราบดังต่อไปนี้ จริงอยู่ พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ (ในเมถุน สังโยคสูตรนั้น)ว่า (๑) "ดูกรพราหมณ์ สมณะก็ดี พราหมณ์ก็ดี ลางคนใน โลกนี้ ปฏิญญา (ตนว่า) เป็นพรหมจารีจริง ๆ หาได้ร่วมประ…

…่าวถึงการประพฤติพรหมจรรย์ โดยอ้างอิงคำสอนของพระผู้มีพระภาคเกี่ยวกับเมถุนสังโยคและการที่บางคนประกาศตนว่าเป็นพรหมจารีโดยไม่มีความประพฤติที่บริสุทธิ์ อธิบายผลกระทบต่อชีวิตและการไม่สามารถหลุดพ้นจากทุกข์ได้ ก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - ความนับถือเป็นต้น จึงตรัส (อัคคีขันธปริยาย) ว่า - หน้าที่ 113 (๑) "ภิกษุทั้งหลาย ท่านทั้งหลายเห็นหรือไม่ ซึ่งกองไฟใหญ่ อันไหม้ลุกเป็นเปลวโชติช่วงอย…

ในพระธรรมเทศนานี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความนับถือโดยการเปรียบเทียบระหว่างกองไฟและความสุข ท่านนำเสนอให้เห็นว่าการที่บุคคลจะเข้าไปนั่งหรือกอดกองไฟนั้น บ่งบอกถึงทุกข์ที่อาจเกิ…

…ล้า สำหรับคนไม่มีศีลผู้จะต้องกลืนก้อนเหล็ก อันร้อน สิ้นราตรีนาน การบริโภคเตียงและตั่ง แม้เขาสมมติกันว่า เป็นสุข แต่ก็เป็นทุกข์สำหรับคนไม่มีศีลผู้จะต้อง ถูกทุกข์ (อันเกิดแต่การบริโภค) เตียงและตั้ง เหล็กอั…

บทนี้พูดถึงความทุกข์ของคนที่ไม่มีศีลหรือทุศีล เมื่อประสบกับการบริโภคเหล็กร้อนในนรก แม้ว่าหมายถึงความสุขในการบริโภคในโลกนี้ แต่จริงๆแล้วกลายเป็นความทุกข์ที่ยิ่งกว่าในนรก และสะท้อนการขาดศีลใน…

…กังคะ [ การสมาทานปังสุกูลกังคะ ] ก่อนอื่น ปังสุกุลกังคะ ย่อมเป็นอันสมาทานด้วยคำ ๒ คำนี้คำใด คำหนึ่ง ว่า คหปติทานจีวร ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดผ้าอันเป็นของ คฤหบดีถวาย ปักลิกงค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ขอ…

…ารกล่าวถึงความมักน้อยของพระเถระสองพี่น้อง และการสมาทานในลักษณะต่างๆ เช่น คหปติทานจีวร การให้ความหมายว่าเป็นจีวรของคฤหบดีถวาย โดยมีการพัฒนาความเข้าใจในคำสมาทานสองคำนี้ และอธิบายถึงความเชื่อมโยงกับการเป็นเ…

…ยังเหนียวทำเป็นจีวร เปลื้องคฤหบดีจีวรผืนเก่าแล้วใช้เถิด. บรรดาผ้าเหล่านั้น ผ้าที่ตกอยู่ในป่าช้า ชื่อว่า โสสานิกะ ผ้า ที่ตกอยู่ที่ทางเข้าตลาด ชื่อว่า ปาปณิกะ ผ้าที่เหล่าชนผู้ต้องการบุญ ทิ้งลงตามตรอก ทางช่…

…ะอื่น ๆ ที่ถูกทิ้งโดยเจตนา หรืออุบัติเหตุ ซึ่งผู้ที่ปฏิบัติธรรมสามารถนำไปใช้ได้อย่างมีคุณค่า เล่ากันว่า มารดาของติสสอำมาตย์ได้ให้ผ้าราคาแพงทิ้งไว้ โดยหวังว่าภิกษุผู้ทรงผ้าบังสุกุลจะได้ใช้ เปรียบเสมือนการ…

…้าที่ 135 ก็เตจีวริกังคะอันเป็นลำดับแห่งปังสุกุลกังคะนั้น ย่อมเป็นอัน สมาทานด้วยคำ ๒ นี้ คำใดคำหนึ่งว่า จตุตถจีวร ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดผ้าจีวรผืนที่ ๔ เตจีวริกงค์ สมาทิยามิ ข้าพเจ้าสมาทานองค์ แห่งภิกษุผู…

…และวิธีการย้อมผ้า รวมถึงข้อห้ามในการเก็บผ้าจีวรเพื่อหลีกเลี่ยงการกระทำอันไม่เหมาะสม เช่น การถูกเรียกว่าเป็นธุดงค์โจร.

… (ภัตรที่เขาถวายโดยวาระ คือแบ่งเวรกันถวาย) แต่ภัตรเหล่าใด ถ้าทายกไม่ได้กล่าว (ออกชื่อ) โดยนัยเป็นต้นว่า "ขอท่านทั้งหลายจงรับสังฆภัตร" ดังนี้ (เป็นแต่) กล่าว่า "ขอสงฆ์ จงรับภิกษาในเรือนของข้าพเจ้า" (หรือว…

เนื้อหานี้กล่าวถึงประเภทต่างๆ ของภัตรที่มีการถวายให้กับภิกษุในพระพุทธศาสนา เช่น ภัตรประจำวัน ภัตรสำหรับผู้เดินทางและผู้ป่วย รวมถึงการถวายภัตรในบริเวณใกล้วัด เพื่อให้ภิกษุได้รับอาหารอย่างสะดวกสบาย นอกจ