หน้าหนังสือทั้งหมด

วิสุทธิมรรค: บันทึกการบรรพชาและคุณธรรมของพระเถระวิสาขะ
198
วิสุทธิมรรค: บันทึกการบรรพชาและคุณธรรมของพระเถระวิสาขะ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 197 ว่า "แน่ะอุบาสก ตั้งแต่กาลที่บรรพชาแล้วไป ท่านจะจัดการไม่ได้ ท่านจงจัดการมันเสียบัดนี้แหละ" ดังนี้ ท่าน…
การบรรพชาของพระเถระวิสาขะเป็นการเริ่มต้นเส้นทางที่น่าทึ่งในธรรมะ เขาได้สั่งสอนว่าให้คนที่เข้ามาในสถานที่ของเขาต้องไม่กลับไปมือเปล่า พร้อมจัดการให้ทำทานเพื่อการบรรพชา หลังจากนั้นได้ม…
การเจริญอุเบกขาในพระโยคาวจร
208
การเจริญอุเบกขาในพระโยคาวจร
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ · - หน้าที่ 207 ว่า "อนึ่ง ภิกษุมีใจสหรคตกับอุเบกขาแผ่ไปตลอดทิศหนึ่งอยู่อย่างไร คือ ภิกษุแผ่อุเบกขาไปยังสัตว์ทั้งปวง เห…
เนื้อหาในบทความนี้พูดถึงการเจริญอุเบกขาในพระโยคาวจร โดยกล่าวถึงการเสริมสร้างจิตใจให้มีความเป็นกลางต่อบุคคลทั้งสามประเภท ได้แก่ ผู้ที่รัก ตัวเอง และผู้ที่เป็นศัตรู นอกจากนี้ยังได้อธิบายถึงจตุตถฌานและคว
ความเข้าใจในพรหมวิหารและผลลัพธ์ของการภาวนา
217
ความเข้าใจในพรหมวิหารและผลลัพธ์ของการภาวนา
…นาฉันใด อุเบกขาพรหมวิหาร ในพรหมวิหารภาวนานี้ ก็เป็นผลลัพธ์แห่งพรหมวิหาร ๓ ข้างต้นฉันนั้น เพราะเหมือนว่ายังมิได้ตั้งเสา ยังมิได้ยกชื่อและจันทันแล้ว ก็ไม่อาจ วางจั่วและกลอนในอากาศได้ฉันใด เว้นตติยฌานในพรหม…
…ามสำคัญของเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา โดยเน้นที่ผลที่ได้จากการปฏิบัติในด้านสมาธิและวิปัสนา โดยสรุปว่าพรหมวิหารมีลักษณะพิเศษและความสำคัญในทางปฏิบัติ.
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การเจริญสมาธิและอัปปมัญญา
222
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - การเจริญสมาธิและอัปปมัญญา
…คแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 221 ไว้ในอัฏฐกนิบาต (อังคุตรนิกาย) โดยความไม่แปลกกันในอัปปมัญญา ทั้ง ๔ ว่า "ดูกรภิกษุ เมื่อนั้นเธอพึงเจริญสมาธินี้อันมีทั้งวิตกทั้งวิจาร บ้าง พึงเจริญสมาธินี้อันไม่มีวิตกมีแต…
…กี่ยวกับสมาธิและการเข้าใจพระพุทธวจนะอย่างลึกซึ้ง โดยมุ่งเสนอให้เข้าใจแนวทางตามคำอาจารย์เพื่อให้แน่ใจว่าได้รับความหมายที่ถูกต้อง.
การเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา
223
การเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 222 ธรรมเทศนาอย่างนี้ว่า "ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เจริญ สาธุ ขอ พระผู้มีพระภาคเจ้าจงทรงแสดงธรรมแก่ข้าพระองค์ โดยสังเขปเถิ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการแสดงธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงการฝึกสมาธิและการไม่ยึดติดในธรรม เพื่อให้ภิกษุสามารถบรรลุถึงพระอรหัตได้ การสนทนาทำนองนี้ทำให้เห็นถึงความสำคัญของการฝึกจิตให้มั่นคงและเกิดปัญญา รวมทั้
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
225
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 224 กายานุปัสนาเป็นต้นเป็นตัวนำ จึงตรัส (ต่อไป) อีกว่า "ดูกรภิกษุ เมื่อใดแล สมาธินี้เป็นธรรมอันเธอเจริญทำให้มากอย่างนี้แล้ว เมื่อนั้น เธอพึงสำเหนียกอย่างน…
บทความนี้กล่าวถึงการพัฒนาสมาธิและการพิจารณากายในกายตามคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าซึ่งมีความสำคัญในการดำเนินชีวิตอย่างมีสติและเป็นสุข จากการที่ภิกษุได้เจริญสมาธิและมีความเข้าใจในอัปปมัญญา รวมถึงการจำแนกประ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
227
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…รดากสิณมีปฐวีกสิณเป็นต้น (เว้นอากาสกสิณ) แล้วนำจิตเข้าใน อากาศอันเป็นรูปนิสสรณะ (ที่จากไปแห่งรูป คือว่างจากรูป ?) จิต (ของเธอ) ย่อมแล่นไปในอากาศนั้นโดยไม่สู้ลำบากเลย กรุณาเป็น อุปนิสัยแห่งอกาสานัญจายตนวิ…
บทความนี้เน้นเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างกรุณาและมุทิตากับการดำเนินการทางจิตในวิสุทธิมรรค โดยกรณีศึกษาการเพิกถอนกสิณในรูปแบบต่าง ๆ และพิจารณ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
228
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 227 อุปนิสัยแห่งวิโมกข์) ยิ่งไปกว่านั้น เพราะเหตุนั้น มุทิตานั้น จึงตรัส ว่าเป็น วิญญาณญจายตนปรมา (มีวิญญาณัญจายตนวิโมกข์เป็นอย่างยิ่ง)…
…มกข์อย่างแท้จริง นอกจากนี้ยังสื่อถึงความสำคัญของอัปปมัญญาในการทำกัลยาณธรรมให้บริบูรณ์และการแยกแยะระหว่างปรมัตถ์และปรัตถะที่ส่งผลต่อการเข้าใจธรรมะอย่างลึกซึ้ง.
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - กสิณและการเพิกกสิณ
234
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - กสิณและการเพิกกสิณ
…วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 233 ตลอดที่เท่าที่ต้องการ ทำในใจซึ่งโอกาสที่กสิณรูปนั้นแผ่ไปถึงว่า 'อากาโส อากาโส" - อากาศ อากาศ" หรือว่า 'อนนฺโต อากาโส- อากาศเป็นอนันตะ" ดังนี้ไป ย่อมเพิกกสิณได้” ก…
…ิดถึงหรือพิจารณาถึงกสิณนั้น แต่สำนึกถึงอากาศแทน เพื่อให้เกิดความสงบใจ บทนี้ยังได้อธิบายความหมายของคำว่า 'กสิญคุฆาฏิมากาล' ว่าเป็นอากาศที่กสิณรูปถูกเพิกออกไป การทำในใจถึงอากาศจะทำให้เกิดการเพิกกสิณอย่างแท…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อุปจารและอัปปนา
235
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อุปจารและอัปปนา
…น ๑ [อุปจารและอัปปนา] ๆ - หน้าที่ 234 พระโยคาวจรนั้น นึกหน่วงเอากสิณคฆาฎิมากาสนิมิตนั้นแล้วๆ เล่า ๆ ว่า 'อากาโส อากาโส - อากาศ อากาศ" ทำไปจนเป็นนิมิต ที่นึกเอามาได้ (ตักกาหตะ) ตรึกเอามาได้ (วิตักการตะ) เ…
…ในระดับสูงขึ้น เช่นเดียวกับการเข้าสู่ปฐมฌาน การวิเคราะห์ปัญหาที่เกี่ยวข้องในบทการนำเสนอในวิสุทธิมรรคว่า พฤติกรรมมีการเปลี่ยนแปลงไปหรือไม่ และความคิดต่าง ๆ ของอาจารย์ในเรื่องนิวรณ์
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
242
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ามาวจรกิริยา ๑๑ เหล่านี้เป็นต่าง ๆ กัน คือ มีสภาวะ ต่างกัน ไม่เหมือนกันและกัน เพราะเหตุนั้น จึงเรียกว่า นานัตต สัญญา (ความในข้อ นานอุตสญฺญาน์ อมนสิการา นี้ว่า) เพราะ ไม่ทำในใจ คือ ไม่นึกหน่วงเหนี่ยวเหลีย…
ในเนื้อหานี้ระบุถึงความแตกต่างระหว่างสัญญาเป็นกามาวจรกุศลและอกุศลวิบาก โดยมีการกล่าวถึงปาฐะที่เกี่ยวข้องกับพระโยคาวจรที่ไม่นึกถึงนานัตตส…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
243
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 242 [ความหมายโดยสังเขป] แต่ (ว่า) โดยสังเขป พึงทราบว่า ในปาฐะเหล่านั้น ด้วย ปาฐะว่า 'รูปสญฺญาน์ สมติกุกมา เพราะก้าวล่วงรูปสัญญาทั้งห…
…รูปสญฺญาน์และคำสอนเกี่ยวกับอากาศที่เป็นอนันตะ โดยชี้ให้เห็นถึงการละทิ้งอารมณ์ต่าง ๆ และแนวคิดในธรรมะว่าด้วยสภาวธรรมที่เกิดขึ้นและเสื่อมได้ ตลอดจนการเข้าใจว่าทำไมอากาศจึงถูกเรียกว่าอนันตะ เป็นต้น ข้อมูลทั…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
244
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 243 เข้าถึงอากาสานัญจายตนะอยู่" นั้น มีอรรถวิเคราะห์ว่า สิ่งที่ชื่อ อนันตะ เพราะไม่มีที่สุด อากาศเป็นอนันตะ จึงชื่ออากาสานันตะ อากาสานันตะนั่นเอง เป็นอากาส…
…ายเกี่ยวกับการเข้าถึงอากาสานัญจายตนะ ซึ่งเป็นฌานที่ไม่มีที่สุดในอากาศ โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของคำว่าอากาสานัญจายตนะ ทำให้เข้าใจถึงการเข้าถึงและวิธีการทำสมาธิในระดับนี้ รวมไปถึงการพิจารณาเห็นโทษของอากา…
การเจริญอากิญจัญญายตนะในพระโยคาวจร
249
การเจริญอากิญจัญญายตนะในพระโยคาวจร
…ิวสีภาวะ (ทำให้นิชำนาญ) ในวิญญาณัญจายตนสมาบัติ โดยอาการ ๕ แล้ว (พิจารณาให้) เห็นโทษในวิญญาณัญจายตนะ ว่า "สมาบัตินี้มีข้าศึกคืออากาสานัญจายตนะอยู่ใกล้ และไม่ละเอียดดัง อากิญจัญญายตนะ" ดังนี้แล้ว ตัดความพอ…
…เข้าใจในอากิญจัญญายตนะ และการตัดความพอใจในวิญญาณัญจายตนะอย่างมีสติ เพื่อเข้าถึงความไม่มีและความเปล่าว่าง และรายละเอียดในการใช้วิธีการคิดและทำสมาธิเพื่อให้จิตติดอยู่ในความว่างเปล่า ซึ่งนำไปสู่อุปจารสมาธิไ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
250
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ู่ในอากาศด้วยนัยน์ตาวิญญาณัญจายตนฌานอยู่ ก่อนแล้ว ครั้นความรู้สึกนั้นมาหายไป เพราะมนสิการด้วยบริกรรมว่า "ไม่มี ไม่มี" เป็นต้นเสียแล้ว ก็เห็นแต่ความไม่มี กล่าวคือความ ปราศไปแห่งความรู้สึกนั้นอยู่เท่านั้นเ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงนัยที่สำคัญของอัปปนาในบริบทของอากิญจัญญายตนะ โดยอธิบายว่าการเกิดขึ้นของอัปปนาจิตนั้นทำให้บัณฑิตเห็นความรู้สึกในอากาศ อย่างไรก็ดี เมื่อมนสิการว่า “ไม่มี” ความ…
การวิเคราะห์คำในวิสุทธิมรรค
252
การวิเคราะห์คำในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 251 เปล่า เปล่า' 'วิวิตต์ วิวิตต์ - ว่าว่าง" ดังนี้ (นั่นเอง) แม้คำ ใดที่กล่าวไว้ในวิภังค์ ว่า "คำว่า นตฺถิ กิญจิ คือทำวิญญาณนั้นแล ไม่ให…
ในเนื้อหานี้มีการวิเคราะห์คำว่า 'นตฺถิ กิญจิ' ซึ่งหมายถึงการทำให้วิญญาณไม่เหลืออยู่ และอธิบายเกี่ยวกับการเข้าถึงอากิญจัญญายตนะ ว่าม…
วิสุทธิมรรค: เนวสัญญานาสัญญายตนะ
253
วิสุทธิมรรค: เนวสัญญานาสัญญายตนะ
…ทำให้ชำนิชำนาญ) ในอากิญ จัญญายตนสมาบัติโดยอาการ ๕ แล้ว (พิจารณาให้) เห็นโทษใน อากิญจัญญายตนะอย่างนี้ว่า "สมาบัตินี้มีข้าศึกคือวิญญาณัญจายตนะอยู่ ใกล้ และยังไม่ละเอียดดังเนวสัญญานาสัญญายตนะ หรือ (เห็นโทษ)…
เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการปฏิบัติเพื่อเจริญเนวสัญญานาสัญญายตนะ โดยเฉพาะการทำให้ชำนาญในอากิญจัญญายตนสมาบัติ และเห็นโทษของสัญญาต่าง ๆ ทั้งหลาย และเห็นอานิสงส์ของธรรมชาติที่ละเอียดและประณีต ในกระบวนการทำเ
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
256
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 255 นั้น) ก็จริงอยู่ ถึงกระนั้น ความคิดคำนึง ความรวมใจ ความใสใน ว่าเราจักนึกหน่วง เราจักเข้า เราจักตั้งอยู่ เราจักออก เราจักปัจจเวกขณ์ ถึงสมาบัตินั่น" นี้ ก็หามีแก่เธอ…
เนื้อหานี้สนทนาเกี่ยวกับความคิดและการตั้งอยู่ในสมาบัติในทางธรรมซึ่งมีระดับความละเอียดและอธิบายการเปรียบเทียบกับพระราชาที่ไม่เห็นคุณค่าของการเป็นช่างฝีมือ อธิบายถึงความสำคัญของความคิดที่แยกจากการบรรลุถ
ความเปรียบเทียบและความประณีตในสมาบัติอารูป
263
ความเปรียบเทียบและความประณีตในสมาบัติอารูป
…ันโดยความเป็นพื้นปราสาท แห่งพื้นทั้ง 4 นั้น หามีไม่ ก็จริงอยู่ ถึงกระนั้น พื้นชั้นบน ๆ ก็ย่อมประณีตกว่าชั้นล่าง ๆ โดย มีความสมบูรณ์แห่งเบญจกามคุณแปลกกันฉันใด อนึ่ง ผ้า (เนื้อบาง น้ำหนักเบา) ชนิดจตุปละ (ห…
เนื้อหาที่เสนอถึงความแตกต่างระหว่างสมาบัติอารูป ๔ โดยใช้การเปรียบเทียบกับผ้าชนิดต่างๆ ซึ่งมีความประณีตที่แตกต่างกันตามชนิดเนื้อผ้าและน…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
264
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ยความเป็นธรรมชาติ เสมอกับบุรุษ ๔ คนนั่นโดยลำดับเถิด (ต่อไป) นี้ เป็นคำประกอบความในอุปมานั้น เรื่องมีว่า มีมณฑป หลังหนึ่ง (อยู่) ในที่ไม่สะอาด คราวนั้นบุรุษผู้หนึ่งมา (ที่นั่น) เกลียด ที่ไม่สะอาดนั้น จึงโ…
…ม่สะอาด โดยมีบุรุษสองคนที่เกาะมณฑปและคนที่ยืนอยู่ข้างนอกซึ่งไม่อาศัยในความไม่สะอาด เมื่อมีความรู้สึกว่าการเกาะอิงนั้นอาจนำไปสู่ความไม่ปลอดภัย นักปราชญ์จึงใช้บริบทนี้เพื่ออธิบายลักษณะและธรรมชาติของการติดข…