สง : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 153 / 324

… ๓ ประการนี้ ธรรมแม้ประการ เดียวก็ไม่เรียบร้อย พระโยคาวจรจึงเจ้าไปตั้งความกรุณาในบุคคลนั้น ด้วยคิด (สงสาร) ว่า "เวลานี้เขาเที่ยวอยู่ในโลกมนุษย์แท้ ๆ แต่ว่า ล่วงไปไม่กี่วัน เขาก็จะต้อง (ไป) เพิ่มให้มหานร…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการทำความเลื่อมใสแห่งจิตให้ชัดเจนผ่านทางกายและวาจา ขณะที่เฉพาะบุคคลบางคนอาจรับฟังธรรมแล้วไม่ได้แสดงออกทางกายหรือวาจาเท่าไร บทความยังพูดถึงความใจบุญที่มีต่อผู้ที่อาจไม่ได้เข้

…นไทยว่า "อาลำพาย ๒. ปีตญฺจ นั้น มหาฎีกาลิขิตไว้เป็น ปีตัว และว่า ว นั้นคือ วา เป็นไปใน อวุตตาถวิกัป สงเคราะห์เอาสี่ที่มิได้กล่าวในคาถาเข้าด้วย เช่น สีขาว สีฝาง เป็นต้น เห็นว่า ปาฐะในมหาฎีกาเข้าทีกว่า จึ…

ในภูริทัตตชาดก พระโพธิสัตว์เป็นนาคราชชื่อภูริทัต ซึ่งมีการยืนยันถึงธรรมะและศีล โดยไม่แสดงอาการโกรธแม้ถูกทำร้ายหรือถูกเบียดเบียน ในจับเปยยชาดก พระโพธิสัตว์ในรูปของนาคราชชื่อจับเปยยะ ก็มีการประพฤติตนตาม

…ก็ยังไม่ระงับอยู่นั่นไซร้ ทีนี้เธอจึงพิจารณาถึงบท พระสูตรทั้งหลาย ที่มีความเนื่องด้วยศัพท์อนมตัคคะ (สงสารที่ไม่ ปรากฏต้นปลาย) ก็ในสุตตบทเหล่านั้น สุตตบท (ต่อไป) นี้ พระผู้ มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า "ดูกรภิ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงพระศาสดาและคุณอันน่าอัศจรรย์ของพระองค์ รวมถึงการพิจารณาความสัมพันธ์ท่ามกลางสังสารวัฏ และบทพระสูตรที่ชี้ให้เห็นถึงความเชื่อมโยงของสัตว์กับบุคคลต่าง ๆ ว่าไม่มีใครที่เป็นมารดาหรือบิดาขอ

…พระราชบัญชาว่า จงฆ่ามันเสีย ให้ประหาร (เฆี่ยน) ๑๐๐ ที ๆ ทุกที่สี่แพร่ง นำไปสู่ ตะแลงแกง คนทั้งหลาย (สงสารมัน) ให้ของเคี้ยวบ้าง ของกินบ้าง ดอกไม้ของหอมเครื่องไล้และ (หมาก) พลูบ้างแก่มัน มันขบเคี้ยวและ กิ…

เนื้อหานี้จัดการกับการสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับคนที่มีความสุขแต่ทำบาป โดยใช้ตัวอย่างเปรียบเทียบกับราชบุรุษที่มีความกรุณาต่อโจร เพื่อเน้นถึงความสำคัญของกัลยาณกรรมที่ต้องทำเพื่อหลีกเลี่ยงทุกข์ในอนาคตแม้ใ

…ยคำบทมาติกา] วินิจฉัยในบทมาติกานั้น บทว่า ววัฏฐาน (วิเคราะห์ดู) ๑. เพราะรูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ สงเคราะห์ในรูปขันธ์ (?) ๒. หมายความว่าการพิจารณาความปฏิกูลแห่งอาหารโดยอาการต่าง ๆ นั้น ก็เท่ากับได้ พิ…

เนื้อหาในบทนี้เริ่มต้นด้วยการอธิบายเกี่ยวกับเบญจกามคุณและวิธีการเจริญกายคตาสติ โดยใช้ข้อมูลเกี่ยวกับอาหารและความปฏิกูลเพื่อความก้าวหน้าในธรรมะ อธิบายความหมายของววัฏฐาน และการพิจารณาอาการต่อไปของอาหาร

…ำ วา ปนญฺญมฺปิ กิญจิ หรือแม้สิ่งใดสิ่งหนึ่งอื่น อีก" ในทุกนิเทศ (มีอาโปธาตุนิเทศเป็นต้น) เป็นอันท่านสงเคราะห์ เอา (สิ่งที่เป็น) อาโปธาตุเป็นต้น (อันพึงมีอยู่) ในส่วน (แห่ง ธาตุ) ที่เหลือเข้าด้วย ด้วยประ…

บทความนี้อธิบายเรื่องการหายใจในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการวิเคราะห์ลมทั้งสองเป็นส่วนหนึ่งของทฤษฎีธาตุในวิสุทธิมรรค อธิบายว่าลมอัสสาสะและปัสสาสะมีบทบาทสำคัญต่อจิตและสรีระทั้งยังเชื่อมโยงกับธาตุทั้

- หน้าที่ 58 โดยรวม (ที่เหมือนกัน) เข้าด้วยกัน ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - สงฺคหโต ปจฺจยโต โดยเป็นปัจจัย (ของกันและกัน) อสมนุนาหารโต ปจฺจยวิภาคโต โดยไม่มีความคิดคำนึง โดยจําแนกป…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายธาตุต่าง ๆ เช่น ปฐวี, อาโป, เตโช และวาโย ที่ถูกจัดกลุ่มตามคุณลักษณะและคุณสมบัติในบริบทของทุกข์และการตีความทางปรัชญา พระโยคาวจรได้ชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ของธาตุและทุกข์โดยการ

…ียก สัลเลขะ ในอริยวินัยไม่ ฌานธรรมเหล่านั้นเรียก ทิฏฐธรรม สุขวิหาร ในอริยวินัย " [มีวิปัสสนาเป็นอานิสงส์ (๒) ทั้งการเจริญอัปปนาสมาธิ ทั้งการเจริญอุปจารสมาธิ โดย นัยแห่งการได้ช่องในที่คับแคบ” แห่งพระเสขะ…

ในบทนี้กล่าวถึงการเจริญฌานธรรมและการมีวิปัสสนาเป็นอานิสงส์ ทั้งการเจริญอัปปนาสมาธิและการทำวิปัสสนา โดยสมาธิถือเป็นปทัฏฐานหลักที่นำไปสู่การรู้ตามความเป็นจริง…

…อวีตรคจิต (จิตปราศจากราคะ) ส่วนจิต ๔ ดวงนี้ คือ โทมนัสจิต ๒ วิกิจฉาจิตและอุทธัจจจิต ๒ ไม่ถึงซึ่งการ สงเคราะห์ (คือรวมเข้า) ในทุกะนี้ แต่พระเถระลางเหล่าก็สงเคราะห์ จิตทั้ง ๔ นั้นเข้าด้วย ส่วนโทมนัสจิต ๒ …

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์จิต ๑๖ ประเภทตามคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มจากการอธิบายภาวะของภิกษุที่มีความสามารถในการเข้าใจจิตของผู้อื่นในระดับที่เป็นปัญจโวการและจตุโวการ รวมถึงการทำบริกรรมเริ่มต้นจากการ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 178 สงเคราะห์เข้าในทุกะนี้ แต่พระเถระลางเหล่าก็สงเคราะห์อกุศลจิต ๑๐ นนเบาด้วย ส่วนในทุกะ คือ "สโมห์ วีตโมห…

บทความนี้อธิบายถึงประเภทของจิตตามที่กล่าวในวิสุทธิมรรค โดยเน้นถึงจิตที่มีอาการต่าง ๆ เช่น สโมหจิต ซึ่งเป็นจิตที่มีโมหะ ออกุศลจิต ๑๒ ดวงก็ถือเป็นสโมหจิต และแบ่งประเภทจิตที่แตกต่างกัน เช่น วีตโมหจิต, สั

…กรรมเป็นต้น ที่มีความเห็นผิดเป็น มูลด้วย ก็แล ในอริยุปวาทและมิจฉาทิฏฐินี้ แม้เมื่ออริยุปวาท เป็นอัน สงเคราะห์ (รวม) เอาไว้แล้วด้วยศัพท์คือวจีทุจริต และมิจฉาทิฏฐิ เล่า ก็เป็นอันสงเคราะห์เอาไว้แล้วด้วยศัพ…

บทความนี้กล่าวถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับมิจฉาทิฏฐิ ผู้ที่มีความเห็นผิด และผลกระทบจากอริยุปวาทต่อการปฏิบัติธรรม โดยเน้นถึงความสำคัญของการมีศีล สมาธิ และปัญญาในการมาโฟกัสที่เป้าหมายการบรรลุธรรมและประโย

…ต้องประกอบ อ ศพท์และ ก ศพท์ ให้มีสิงครังกัน เช่น:- สนุจี จิตติ ยาย สะ=สนุจิตตา ภิฆูณ จิต ของภิญญาใด สงบแล้ว ภิญญานั้น ชื่อว่ามิจิตสงบแล้ว. พาหุ ธนานี ยสุมี ตะ=พหุชน ดุล ทรัพย์ ท. ใจสุดใด มาก สกุลนั้น ชื…

บทความนี้กล่าวถึงสัตมีพุทธพิธี โดยเน้นการแปลและวิเคราะห์ประโยคที่มีความซับซ้อนในเนื้อหา การจัดการกับตัวประธานในประโยค การประยุกต์การใช้ภาษาในรูปแบบต่างๆ เพื่อให้เข้ากับความหมายและบริบท โดยเริ่มต้นจากก

…จิเตปโม มีความรักตั้งอยู สัตมีพุทธพี. 8. วนสส สมี=อูบร่ ว่า นรนาริโย ระและนารี ท. สมาหราวันทะวะ. 9. สงมุสตา ทาน=สงมาทน ทานเพื่อสงบ จุดติตติฺปุรสิยะ. 10. ปูเจ อภิรยาน=ปูเจจริยาน อนิทรีย์ ๕ ท. สมาหราวะทิโ…

เนื้อหานี้มุ่งเน้นการอธิบายบาลีไว้อาณัติ สมาทและทัตติล ที่เกี่ยวข้องกับบทบาทและการใช้งานตามหลักธรรมต่างๆ ในพุทธศาสนา เช่น คำว่า 'ทาสี' และ 'ปาการสูติ' รวมถึงการเชื่อมโยงกับแนวคิดทางพุทธศาสนา ซึ่งมีควา

…ง(ส่ง) ให้ถึงความเกิดปรากฏแห่งมรรคสูงขึ้นไปจากนี้ก็ได้ ด้วย เพราะเหตุนี้นั้น ความรู้โดยประการต่าง ๆ สงูว่าดาราแห่งอารมณ์ และอาการที่รับแจ้งได้ ความรู้นี้(และฉะนั้น) พึงทราบว่า เป็นความรู้ ทั่ว คำที่ว่า …

เนื้อหาสอนเกี่ยวกับการพัฒนาความรู้ในด้านปัญญา โดยสำรวจความแตกต่างระหว่างสัญญาและวิญญาณ รวมถึงวิธีการรับรู้ที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์และสภาพจิตใจ เพื่อให้เข้าใจรายละเอียดเกี่ยวกับธรรมชาติของการรับรู้ในรับป

…ิกา ความรู้ในชรรามระ-สนฺทัย เป็นอัตตปฏิสัธิมิกา ฯลฯ ความรู้ในสังวรณโรคเป็นอัตต-ปฏิสัธิมิกา ความรู้ในสงเรนนโรคามีปัญหา เป็นอัตตปฏิสัธิมิกา ภิญญาในธรรมวินัยอ่อนร้อยรู้ธรรมอันเป็น สุตตา เคยยะ ฯลฯ เวลาจะ คว…

บทความนี้สำรวจความเข้าใจในอัตตปฏิสัธิมิกา ซึ่งคือความรู้ในธรรมที่ชาตแล้วเป็นแล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับชรรามระและสังวรณโรค ธรรมเหล่านี้มีความสัมพันธ์กับความรู้ที่เป็นเอกลักษณ์และมีบทบาทสำคัญในการท

… ๑ ที่เป็นวิญญาณวิปุโล คืองั้นนั้น คือ อ สังขาร ๑ สังขาร ๑ (รวมเป็นฝ่ายวิญญาณสรรค ๔) วิญญาณ อุปมาณา สงคราม คาญสัมปุ- ยุตเป็นสังขาร ๑ สังขาร ๑ ที่เป็น วิญญาณปุฏ คืองั้นนั้น คือเป็นสังขาร ๑ สังขาร ๑ (รวมเ…

เนื้อหาในวิทยาภิวรรณ์แปล ภาค ๑ ตอน ๑ กล่าวถึงการแบ่งประเภทของวิญญาณและฤกษ์ตามภูมิ เข้าสู่วิธีการวิเคราะห์ความคิดเห็นในสถานการณ์ต่าง ๆ โดยเชื่อมโยงกับการทำบุญและโสมนัส นอกจากนี้ยังแสดงให้เห็นถึงคำสังขา

…ั้งหลาย ในพุทธคนที่พูดด้วยหญิง ว่าเป็นคน (จริงๆ) จะนั่นแล นี่เป็นกฎบอ่อยงผังพิสดารในสัญญาขั้นหนึ่ง [สงบระบับ] ส่วนข้อใดข้าพเจ้ากล่าวว่า "สงบระบับ" พึงทราบว่า (เรียกอย่างนั้น) เพราะรวมธรรมชาติที่มีการประ…

บทความนี้พูดถึงทฤษฎีที่มีการประสมในธรรมชาติภายใต้แนวคิดสงบระบับ โดยอ้างอิงถึงพระธรรมคำสอนที่สอดคล้องเกี่ยวกับการประสมของสังขตะและคุณสมบัติของสงบระบับ ซึ่งเป็…

…รรค์ ปีนี้ (ที่เกิด) พร้อมกับมโนวิญญาณธาตุนี้ พึงทราบว่าเป็นอธิฏฐิ (ดีงาม) [สาเหตุวิบาก] ส่วนอภัยกาศสงบ ที่สัมปุฏด้วยเหตุวิบากามวิญญาณ จัดเป็นส่วนเหตุสงบรา ในส่วนสงบรรทั้งหลายมัน ข้อแรก สงบรรที่สัมปุฏด้…

บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับมโนวิญญาณและวิบากกรรม โดยแบ่งแยกเป็นประเภทต่าง ๆ รวมถึงการวิเคราะห์ความสงบระหว่างมโนวิญญาณกับวิบากกรรม ว่ามีผลกระทบต่อการกระทำและสภาพจิตอย่างไร และกล่าวถึงการประยุกต์ใช้ในธร…

…ไข้ เพราะเป็นแดนเกิดแห่งเวทนาที่ประกอบด้วยอิทธิสราเป็นต้น โดยเป็นสัญญา (อุคคลา) มีภาสัญญาเป็นอานัติ สงสารอุปาทานขันธ์เปรียบเหมือนอุปกาดิกจากในแดนของสัญญาเปรียบเหมือนการเสพของแสง เพราะเป็นเหตุแห่งความไข้…

เนื้อหานี้เน้นการวิเคราะห์ธรรมในวิสัชกรรมเปล โดยมีการเปรียบเทียบระหว่างรูปปาถานกับโรงพยาบาล เพื่อทำความเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างวิญญาณกับอุปาทานขันธ์ที่มีลักษณะคล้ายคนไข้ และการวิเคราะห์ถึงความทุกข์ที

…าทั้งเหมือน ต่อม้า เพราะเป็นสิ่งน่ายินดี (คือควมม) อยู่คู่เดียว สัญญาพึงเห็นเหมือนพับแดด เพราะล่อใจ สง่าราพึงเห็นเหมือนเต้านกล้วย เพราะ ๑. อติ ส. ๑๗/๑๓๓ ๒. ส. สาทตน. ๑๒/๑๒๙.

เนื้อหาเกี่ยวกับกรรมที่บุคคลทำและวิญญาณที่เกิดขึ้นตาม สภาพของอุปาทานขันธ์ซึ่งเปรียบเสมือนคุกที่ทำให้ประสบทุกข์ ในการชี้แจงโดยการใช้เปรียบเทียบกับสิ่งต่างๆ เช่น ข้าวและการปรุงอาหาร เพื่อให้เข้าใจถึงธรร