อิ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 342 / 735

…พยัญชนะอาคม ๘ ตัว คือ ย ว ม ท น ต ร พ นี้ ถ้าสระ อยู่เบื้องหลัง ลงได้บ้าง ดังนี้ :- ย อาคม เช่น ยถา อิท เป็น ยถยท ว " " อุ=ทิกฺขติ " วุฒิกฺขติ

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยากรณ์ โดยเน้นไปที่การแปลงพยัญชนะและวิธีการใช้สระในบาลี รวมถึงตัวอย่างการแปลงที่อาจเกิดขึ้นในรูปแบบต่างๆ ซึ่งจะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจวิธีการสร้างคำและประโยคในบาลีได้ดียิ่งข

…ัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 23 อ อาคม เช่น ครุ-เอสสติ เป็น อรุเมสฺสติ " " ท อตฺต=อตฺโถ " อตฺตทตฺโถ น อิโต-อายติ อิโตนายติ " ต ตสุมา=อิมา ตสุมาติห 11 " ร สพฺภิ=เอว " สพฺภิเรว พ ฉ=อายตน ฉฬายตนํ. อนึ่ง ในสั…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องของการใช้คำและพยัญชนะในภาษาบาลีอย่างละเอียด เช่น การใช้คำว่า 'อาคม' และกระบวนการซ้อนพยัญชนะที่มีรูปแบบต่างๆ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงวิธีการจัดรูปแบบของ

… สลุลกฺขณา ง. ถ้าสระอยู่เบื้องหลัง แปลงนิคคหิตเป็น ม และท เช่น ยอห์ เป็น ยมหิ, ติ=อห์ เป็น ตมห์, ย์-อิท, เป็น ยทิท, เอต์-อโวจ เป็น เอตทโวจ. นิคคหิตอาคม นั้น เมื่อสระก็ดี พยัญชนะก็ดี อยู่เบื้องหลัง ลงนิค…

ในบทความนี้ อธิบายถึงหลักการของบาลีไวยากรณ์ที่เกี่ยวกับสมัญญาภิธานและการสนธิ ว่าด้วยการแปลงนิคคหิตเมื่อมีสระและพยัญชนะอยู่เบื้องหลัง เช่น การเปลี่ยน ยอห์ เป็น ยมหิ หรือ ติ เป็น ตมห์ และมีตัวอย่างการไม

…ดาร และนัยแห่งการ บำเพ็ญสมาธินี้ จึง (ขอ) ตั้งปัญหาขึ้นดังนี้ คือ (๑) อะไร เป็น * คาถานี้ บาทต้นเป็นอินทรเชียรฉันท์ บาทนอกนั้นเป็นปัฐยาวัตรฉันท์ คาถานี้จะ เป็นปัฐยาวัตรทั้ง ๔ บาท ถ้าตัด นโร หรือ สปญฺโญ …

ในบทความนี้นำเสนอการอธิบายเกี่ยวกับสมาธิที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงไว้ในพระบาลี ซึ่งมีความสำคัญต่อการบำเพ็ญในทางโยคะ การตั้งมั่นในศีล และความพยายามบรรลุธรรมตามที่พระองค์ได้สอน. สาระสำคัญคือ การเข้าใจ

…ั่งสมได้ทำไว้ย่อมเป็นเร็ว อนึ่ง เล่า ประเภทแห่งปฏิปทาและอภิญญาเหล่านั้นพึงทราบด้วยอำนาจแห่ง กิเลสและอินทรีย์ด้วย แท้จริง ปฏิปทาของผู้มีกิเลสกล้า แต่อินทรีย์ อ่อน ย่อมเป็นการลำบาก ทั้งอภิญญาก็เป็นช้า แต่…

บทความนี้พูดถึงความสัมพันธ์ระหว่างปฏิปทาและอภิญญาในหลักธรรมของวิสุทธิมรรค และวิธีการที่ความสั่งสมในสมถะและวิปัสสนาส่งผลต่อการพัฒนาทางธรรม. นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึงความสำคัญของการต่อสู้กับกิเลสและการพัฒ

…บิณฑบาตไปด้วย นี้ก็เป็นอย่างที่เราทำอยู่ ทุกวันนี้ คำถวายทานทานต่าง ๆ ก็มีคำเช่นนี้แสดงไว้ด้วย เช่น อิมานิ มย์ ภนฺเต สปริวารานิ ภตฺตานิ

บทนี้นำเสนอการสนับสนุนและแนวทางในการศึกษาให้แก่ภิกษุที่เรียนพระสูตรและพระอภิธรรม โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการมีอาจารย์และการทำกิจกรรมส่วนตัว ซึ่งมีความสำคัญต่อการพัฒนาทางสมาธิและปัญญา นอกจากนี้ยังเ

…พระอรหัตมรรค สมควรแก่พระเถระ ท่านแล้ว " คันถะ ย่อมไม่เป็นปลิโพธแก่ภิกษุทั้งหลายผู้มีคุณธรรมเช่นนี้ [อิทธิปลิโพธ] คำว่า อิทธิ หมายเอาฤทธิ์อันมีในปุถุชน อันฤทธิ์ที่มีในปุถุชน นั้น เป็นสิ่งที่รักษายาก ดุจเ…

…อาจารย์ในการให้กรรมฐานแก่ศิษย์ โดยชี้ให้เห็นถึงธรรมะที่สำคัญในกองรวมกันของคุณธรรม และการอธิบายเรื่องอิทธิปลิโพธ ในการบรรลุสมาธิและวิปัสสนาได้อย่างชัดเจน พร้อมแนวทางในการพัฒนาตนตามหลักธรรมที่ถูกต้องเพื่อ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 33 อิสรชนทั้งหลาย ผู้มีจิตสันดานอันเมตตานั้นทำให้อ่อนโยนแล้ว รักษาล้อมกันอย่างดี โดยการรักษาอันเป็นธรรม ด…

เนื้อหาพูดถึงการฝึกจิตด้วยเมตตา โดยแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการมีจิตใจที่เมตตาต่อผู้อื่นและสัตว์ โดยการสร้างจิตสำนึกของการเกิดและความตายเพื่อละอเนสนาและการมีความประพฤติไม่ย่อหย่อนในสัมมาปฏิบัติ การเร

…ว่า สปปายาสปปาย โยเชตวา บท สปปายาสปปาย นั้น มหาฎีกาท่านแก้ เป็น อุปการานุปการ เป็นอุปการะมากน้อย ๒. อิจฺเจต์ กุสล์ แปลว่า "การได้อย่างนี้ นั่นเป็นกุศล" ตรง ๆ ก็ดูจะได้ความดี ในภาษาไทยเหมือนกัน

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการให้กรรมฐานโดยภิกษุลัชชี ซึ่งเน้นการบรรลุผลจากการปฏิบัติและความรู้ที่ได้จากการศึกษาพระสูตร การกำหนดกรรมฐานในทางที่เหมาะสมและการทำวัตรปฏิบัติต่ออาจารย์ผู้ให้กรรมฐาน เพื่อเสริมสร

…้เป็นต้น พึงทราบนัยในข้อนั้น ดังต่อไปนี้ ต" [มาติกาแห่งลักษณะ | บัณฑิตพึงบอกแจ้งจริยาทั้งหลายได้โดย อิริยาบถ โดยกิจ โดยการบริโภค โดยอาการ มีการดูเป็นต้น และโดยธรรมประวัติ (ความ เป็นไปแห่งธรรม ) นันแล [ล…

เนื้อหานี้พูดถึงการวิเคราะห์จริตของบุคคลตามกรรมและอิทธิพลการแวดล้อมที่มีผลต่อพฤติกรรม โดยนำเสนอว่าบุคคลที่เกิดมาด้วยกรรมที่ต่างกัน ย่อมแสดงออกถึงจริตที่…

…เพราะบุคคล ๓ ข้างปลาย มีคนสัทธาจริตเป็นต้น เป็นสภาคแห่ง คน ๓ ข้างคนมีคนราคจริตเป็นต้น เพราะเหตุนั้น อิริยาบถแม้แห่ง บุคคล ๓ ข้างปลายมีคนสัทธาจริตเป็นต้นนั้น ก็เป็นเช่นเดียวกันนั่นแล บัณฑิตพึงบอกจริยาด้ว…

ในเนื้อหาดังกล่าวได้ชี้ให้เห็นถึงลักษณะการทำกิจกรรมของบุคคลที่มีจิตนิสัยแตกต่างกัน เช่น คนสัทธาจริต คนราคจริต และคนโทสจริต โดยอธิบายว่าการทำกิจกรรมนั้นมีผลต่อผลลัพธ์และคุณภาพของงาน เช่น การกวาดและการซ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 52 ธรรมทั้งหลายคือ โกธะ อุปนาหะ มกขะ ปลาสะ อิสสา มจุฉริยะ ดังนี้เป็นต้น ย่อมเป็นไปมากแก่คนโทสจริต ธรรมทั้งหลายคือ ถีนมิทธะ อุทธัจจกุกกุจจะ วิจิกิ…

…ละประเภทที่เกิดจากธรรมเหล่านี้ ที่สำคัญคือบทวิเคราะห์ในเชิงจิตวิทยาสังคมที่แสดงให้เห็นว่าแต่ละธรรมมีอิทธิพลต่อการกระทำและความคิดของผู้คนอย่างไร โดยมีการยกตัวอย่างเพื่อช่วยให้เข้าใจมากขึ้น ในการนำเสนอครั…

…งเชื่อเอาเป็นสาระ ด้วยว่า แม้คนจริต ต่างๆ มีโทสจริตเป็นต้น ที่ไม่เผลอตัว ก็อาจ (ปืน) ทำอะไรต่างๆ มี อิริยาบถเป็นอาทิ ที่กล่าวไว้สำหรับคนราคจริตได้ และอาการทั้งหลาย ๑. ตอนกลางคืนครุ่นคิดไปว่า พรุ่งนี้จะท…

เนื้อหาว่าด้วยการอธิบายความคิดวิตกจริตตามหลักธรรมในวิสุทธิมรรค รวมถึงคำอธิบายต่างๆ เกี่ยวกับจริยาและอาการของจิตที่ไม่สามารถดำเนินกิจกรรมได้ตามความคิดและความเข้าใจของมนุษย์ ที่อาจเกิดจากการขาดสมาธิและก

…ัตร และของขบฉัน ก็ควรเป็นของมีกลิ่นรสพร้อม มีโอชะประณีตไปทุกท่า น่าชอบใจ มี (มากพอ ตามที่ต้องการ แม้อิริยาบถสำหรับคนโทสจริตนั้น ก็ควรเป็นนอน หรือนั่ง อารมณ์ ควรเป็นบรรดาวรรณกสิณมีนีลกสิณเป็นต้น อย่างใด …

…ามเหมาะสมของบริบทและวิธีการในการปฏิบัติธรรมสำหรับผู้ที่มีจิตใจแตกต่างกัน โดยเฉพาะในเรื่องของเสนาสนะ อิริยาบถ และอารมณ์ที่เหมาะสมเพื่อนำไปสู่การปฏิบัติที่ดีที่สุด การรวบรวมและการเลือกสิ่งต่างๆ ที่มีคุณสม…

…ันถึงพร้อมขอกรรมฐานเถิด [การมอบตัว] ในการมอบตัวนั้น จึงมอบตัวแด่พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้า ด้วย คำว่า " อิมาห์ ภควา อตฺตภาว์ ตุมหาก ปริจฺจชาม " "ข้าแต่ พระผู้มีพระภาคเจ้า ข้าพระพุทธเจ้าขอสละอัตภาพนี้แด่พระอ…

ในบทนี้พูดถึงการมอบตัวแด่พระผู้มีพระภาคพุทธเจ้า เพื่อให้ผู้ปฏิบัติธรรมรู้สึกมั่นใจและมีความกล้าเผชิญกับอารมณ์ที่น่ากลัว ทั้งยังช่วยให้เกิดความดีใจเมื่อพิจารณาถึงการมอบตัวนี้ การมอบตัวลดความเสี่ยงที่จะ

…ระโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที 73 แม้เมื่อจะมอบ ( ตัว ) แด่พระอาจารย์ ก็พึงกล่าวว่า " อิมาห์ ภนฺเต อตฺตภาว์ ตุมหาก ปริจฺจชาม " " ข้าแต่อาจารย์ผู้เจริญ ข้าพเจ้าขอสละอัตภาพนี้แด่ท่าน " ดังนี…

เนื้อหาในบทนี้อธิบายถึงความสำคัญของการมอบอัตภาพแด่พระอาจารย์ โดยมีการเปรียบเทียบผู้ที่ไม่มอบตัวซึ่งจะไม่ได้รับความสงเคราะห์และเสี่ยงต่อความทุศีลกับผู้ที่ทำการมอบตัวที่มีแนวโน้มที่จะเจริญเติบโตทางวิถีพ

…ะได้การ คราวนี้ จึงไปยืนขับร้องขึ้นที่ (ปาก) เหวอันลึกตั้งร้อย หน้าที่ 87 * ตรงนี้ประโยคหน้าท่านใช้ อิตรสุส ประโยคหลังใช้ เอตสฺส น่าจะเรียงหรือลอกคัด ไขว้กันไป ที่ถูก อิตร จะต้องอยู่ประโยคหลังเสมอ ข้างต…

เนื้อหาประกอบด้วยการบรรยายเกี่ยวกับพระเถระที่อาศัยอยู่ในวิหารและการป้องกันจากอมนุษย์. มีการเล่าเรื่องราวการล่อพระเถระด้วยการใช้กลยุทธ์ต่างๆ ที่จะทำให้ท่านตกอยู่ในอันตราย. การใช้ศิลปะการบรรยายเพื่อสอนใ

…รรักษานิมิตนั้น (คือ) พระโยคาวจรพึงเว้น ๒ สิ่ง คืออาวาส (ที่อยู่) โคจรคาม การพูดคุย บุคคล โภชนะ ฤดู อิริยาบถ เหล่านี้ที่เป็นอสัปปายะเสีย พึงเสพ ๒ สิ่ง (นั้น) ที่เป็นสัปปายะเถิด ด้วยเมื่อ พระโยคาวจรใดๆ ก…

ในบทนี้กล่าวถึงวิธีการรักษานิมิตและการบรรลุอัปปนาให้อธิบายชัดเจน โดยเสนอแนวทางการปฏิบัติที่พระโยคาวจรควรทำเพื่อให้นิมิตเกิดและคงอยู่ได้อย่างมั่นคง การรักษานิมิตมีความสำคัญเนื่องจากช่วยในการเจริญสมาธิแ

…ย่อมตั้งมั่นยิ่งขึ้นก็ดี โภชนะนั้นและฤดูนั้นนับเป็น สัปปายะ โภชนะนอกนี้และฤดูนอกนี้นับเป็นอสัปปายะ [อิริยาบถ] ในอิริยาบถทั้งหลายเล่า ลางคน จงกรม เป็นสัปปายะ ลาง คนก็นอน ยืน นั่ง อย่างใดอย่างหนึ่ง เป็นสั…

…วจร โดยแบ่งเป็นประเภทที่เรียกว่า สัปปายะ และอสัปปายะ ตามลักษณะของโภชนะและฤดูต่างๆ นอกจากนี้ยังพูดถึงอิริยาบถในชีวิตประจำวันซึ่งมีผลทำให้จิตสามารถเข้าถึงสมาธิได้ดีขึ้น หากปฏิบัติตามวิธีที่เหมาะสม สามารถเ…

…สังขารทั้งหลายก็ จะปรากฏชัด แม้ประกอบกรรมฐานไป กรรมฐานก็จะถึงความ เจริญงอกงามไพบูลย์ด้วย (๒) การปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน การทำความเสมอภาคกันแห่งอินทรีย์ทั้งหลายมีศรัทธาเป็นต้น ชื่อ ว่า การปรับอินทรีย์ให้เ…

…ละภายนอกไม่สดใส จะส่งผลกระทบต่อญาณในจิตเจตสิก ทำให้สังขารไม่ปรากฏชัดและกรรมฐานไม่เจริญงอกงาม การปรับอินทรีย์ให้เสมอกันก็สำคัญ โดยเฉพาะการมีศรัทธาที่กล้าเพื่อความสามารถในการทำกิจต่าง ๆ เช่น การยกจิตหรือก…