DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 349 / 412

…ะสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 61 หน้า 370-408 บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 17

จากชาดกเรื่องนี้ เศรษฐีต้องสละชีวิตสู้ คือยอมตายก็ไม่เลิกการให้ทาน ผู้รักการให้ได้ เช่นนี้ต้องไม่เป็นคนขลาด อ่อนแอและต้องมีจิตใจกล้าหาญด้วย จึงจะได้นิสัยเช่นนี้มาครอง “นิสัยไม่เลิกให้ทานเมื่อพบพานอุป

…้มลงและยังไม่ตาย! พรานหวาดหวั่นใจ ไม่คิดว่าช้างนี้จะอดทนได้ยอดเยี่ยม สามารถทนพิษร้ายแรงได้ปานนี้ 18 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี บาร

พรานมาถึงเขาลูกที่ 7 แล้ว ช้างฉัททันต์อยู่หลังเขานี้ แต่หนทางไปต่อกลับไม่มี เพราะหลังจาก ฝ่าดงหนามสารพัดชนิด ต้องปลิดหนามเอาเคียวเกี่ยวฟันตลอดทาง บัดนี้กลับปรากฏเป็นทางขาด พรานจึงต้องต่อเรือข้ามน้ำ เ

…ก็เป็นหนึ่งในบรรดานั้น แต่มิคาดว่า นางจะคั่งแค้นปานนี้ บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 19

บัดนี้ ช้างแน่ใจว่าใต้ดินมีคนอยู่แน่ จึงเอาเท้ากะเทาะดินเบาๆ แผ่นกระดานก็เปิดขึ้นมาทันที ช้างจึงพบเห็นพรานซ่อนอยู่ในหลุมครานั้นโทสะก็พุ่งขึ้นทันที ช้างเอางวงคว้าพรานขึ้นมาหมายบดขยี้ ให้เป็นจุณ บังเอิ

…เปิดประตูบ้านและคลังสมบัติ 'อกิตติชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 60 หน้า 280-293 20 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี

ความรักของคนเรามักเริ่มต้นด้วยสิเน่หาแล้วมาพบจุดจบลงที่แค้น ..อนิจจาความรัก อย่างไรก็ตาม นับว่าช้างฉัททันต์ได้บารมีเพิ่มถึงระดับสูงสุดแล้ว! เป็นปรมัตถบารมี ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า ภิกษุณีนี

…ตนได้ให้ไปแล้ว จากนั้นได้เข้าไปนั่งสมาธินึกถึงทานบารมี บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 21

ที่บิดามารดาทิ้งไว้ให้ ประกาศแก่ผู้คนผ่านไปมาว่า.. “ท่านทั้งหลาย! ทรัพย์นี้เราสละให้แล้ว ใครอยากได้โปรดมาเอาไปทีเถิด” ผู้คนหมุนเวียนกันมารับทรัพย์จนผ่านไป 7 วันแล้ว ทรัพย์ก็ยังไม่หมด ชายหนุ่มนั่งรอ แจ

…ี” ฤๅษีตอบ ท้าวสักกะ เมื่อรู้ว่าพระฤๅษีมิได้มาแย่งชิงตำแหน่งของตนก็โล่งพระทัยอย่างยิ่ง ความกังวล 22 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี บาร

ดื่มกินปีติเป็นภักษาหารแทน ขอเพียงอิ่มใจอาจไม่จำเป็นต้องอิ่มท้องก็ได้ ฤาษีแม้อิ่มใจแต่ก็ยังเป็น มนุษย์ มนุษย์ย่อมต้องหิว และหิวอย่างยิ่ง เพราะไม่มีอะไรลงท้องตั้งแต่เมื่อวานแล้ว เช้านี้ฤๅษีต้ม ใบหมากเ

…กะครั้งนั้นมาเป็นพระอนุรุทธะ ส่วนอกิตติฤาษี คือตถาคตแล บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 23

พระทัยแปรเปลี่ยนเป็นความเลื่อมใสทันที ตอนนี้พระองค์ทรงดำริจะให้บ้างแล้ว จึงตรัสว่า .. “กระผมขอถวายพรพระคุณเจ้า พระคุณเจ้าประสงค์สิ่งใด โปรดบอกมาเถิด” พระฤๅษีทูลว่า.. “ถ้ามหาบพิตรให้ได้ อาตมาจะขอว่า เ

…ไรบ้างไหม จะได้เอาไปทำทาน” "วิสัยหชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 58 หน้า 647-654 24 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี

จากชาดกเรื่องนี้ ฤๅษีต้องอดอาหารโดยไม่คำนึงถึงความตาย แม้หาอาหารใหม่ได้ก็ไม่ยอม ผ่อนปรนให้ตนเอง เห็นศีลเป็นแก่นสารของร่างกายมากกว่าอาหาร ทำให้ทานบารมีของตนบริสุทธิ์ การให้ทานลักษณะนี้ แต่ละครั้งเท่ากั

…ำไม? ทำไมไม่เก็บเอาไว้บ้างเล่า? ถ้าท่านหยุดให้เสียบ้าง บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 25

ทั้งสองช่วยกันค้นหาทั่วบ้าน แต่ก็ไม่พบพานแม้แต่เศษสตางค์ “เว้นจากเสื้อผ้าที่เราใส่อยู่แล้ว ไม่เห็นอะไรอื่นเลย” ภรรยากล่าวอย่างประหลาดใจ “เราไม่อาจหักใจได้ เรายินยอมตายแต่จะไม่ยอมขาดการให้ทานเป็นอันขา

…ี้เป็นทานที่ ทำได้ยากกว่าการให้ในคราวเดียวแล้วนอนรอความตาย นับเป็นความรักการให้ทานอย่างยอดเยี่ยม 26 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี บาร

ป่านนี้ทรัพย์ของท่านก็ยังเหลืออยู่ หากท่านรับปากเราว่าจะไม่สร้างทานบารมีอีกต่อไป เราจะให้ ทรัพย์คืนแก่ท่านกลับมาดังเดิม ตกลงไหม?” เศรษฐีฟังอย่างไม่สบใจ ถามกลับว่า.. “ท่านเป็นใครกัน?” “เรานี่แหละ! ท้า

…ะสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 64 หน้า 484-814 บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 27

“นิสัยไม่น้อยใจย่อท้อเลิกให้ทาน และขวนขวายในทานแลกด้วยชีวิต” จึงนับเป็นนิสัยใน วิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่องเข้าในทานบารมี 1.9 พระเวสสันดร สาเหตุที่ตรัสชาดก ครั้งเมื่อพระจอมมุนีเสด็จยังกรุงกบิลพัสดุเ

…องขับไล่ แต่กลับปีติพระทัยที่จะได้ทำมหาทานครั้งยิ่งใหญ่ เพิ่มพูนบารมีให้ยิ่งขึ้นไป ทรงปรารภว่า.. 28 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี

มนุษย์ชอบคิดหนีความตาย กระทั่งจนตายก็ไม่ได้คิด! บัดนี้พระเวสสันดรทรงมีพระชนมายุ 16 ชันษาแล้ว พระองค์ได้รับมอบราชสมบัติจาก พระราชบิดา ทรงใช้พระราชอำนาจที่มีมาใช้ในการบริจาคทรัพย์วันละ 6 แสน การเสด็จตรว

…ขอพระโอรสพระธิดากับพระองค์ โปรดพระราชทานด้วยเถิด” ชูชก บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 29

ตามติดไปด้วย พระมารดาทราบว่าพระโอรสชอบทำทานจึงเอารัตนะพร้อมพระภูษามากมาย ใส่เกวียนจนเต็มเพื่อไว้ใช้ในป่า พระเวสสันดรตรัสอำลาชาวเมืองว่า... “เราขอลาพวกท่านไปก่อน ขอให้ท่านทั้งหลายจงมีความสุข อย่าได้มีโ

…้องเผชิญในอนาคต กระทั่งอาลัยในชีวิต ถึงตอนนั้นจิตใจที่จะทําเพื่อสรรพสัตว์ก็ต้องสูญสิ้นไปหมดแล้ว! 30 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี บาร

ขอท่านโปรดพักที่นี่สักคืนก่อนเถิด มารดาจะได้ร่ำลาบุตรแล้วมอบให้ท่านในวันพรุ่งนี้” แต่เฒ่าชูชกยืนยันจะออกเดินทางทันที พระองค์จึงทรงแนะว่า .. “ถ้าท่านนำพระกุมารไปถวายพระเจ้าสัญชัยซึ่งเป็นพระอัยกา พระองค

…ณไปแล้ว! ท้องฟ้าบัดนี้ช่างอึมครึมเหลือเกินความเศร้าโศก บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 31

นํานํ้าเต้าหลั่งน้ำลงในมือชูชก มอบปิยบุตรเป็นทานให้ทันที และในพริบตาเดียวกันเมทนีดลก็กึกก้อง กัมปนาท ารามสั่นสะเทือนเลื่อนลั่นอีกคลื่นมหาสมุทรโหมกระหน่ำาราวกับจะท่วมจักรวาลขุนเขาสิเนรุ ก็เอนเอียงราวถู

…สสาสะต้องปล่อยออกมาทางพระโอษฐ์ พระอัสสุชนก็หลั่งไหลดั่งหยาด โลหิตนองเต็มเบ้าพระเนตร ทรงดำริว่า.. 32 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี ส 5

“เจ้าพราหมณ์ชูชก! ตีลูกต่อหน้าเรา ช่างไม่ละอายใจเลย ใครที่ไหนจะกล้าตีคนที่เขาสละ ให้ไปแล้วได้ลงคอ นี่ทั้งด่าทั้งตีลูกที่รักยิ่งของเราต่อหน้าต่อตาทีเดียว นับว่ามันทำเกินไปแล้ว!” พระองค์ไม่รอช้ารีบไปคว้

…ปวงแล้ว ปฐพีก็บันลือลั่น เสียงสาธุการมีก้องทั่วไตรทิพย์ บท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 33

“ความทุกข์ที่เราได้รับนี้ช่างมากมายยิ่งนัก! มันเกิดเพราะความรักความสิเน่หา มิใช่เพราะ อะไรเลย ฉะนั้นเราจำเป็นต้องวางอารมณ์ให้เป็นกลางให้ได้โดยเข็ดขาด” แล้วทรงข่มพระทัยอดกลั้นอารมณ์ให้เป็นปกติ การข่มอ

…ีกครั้ง! ลงมาคราวนี้พระองค์จะได้ครอบ ครองพระสัพพัญญุตญาณ ครอบครองกายทั้งสอง กายมหาบุรุษแลธรรมกาย 34 DOU ช า ด ก วิถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี บ

เทพเจ้าทั้งหมดล้วนอนุโมทนาว่า พระองค์นี้ทำสิ่งที่ยากยิ่งแท้ เป็นสิ่งที่คนพาลทั้งหลายไม่เข้าใจและ ทำตามได้ยาก คติที่ไปของบัณฑิตเช่นพระองค์กับคติของคนพาลเหล่านั้นย่อมต่างกันโดยแท้ คนพาล ล้วนไปนรก ขอให้

…โพธิสัตว์ยินดี แต่ในเวลาที่ตัดศีรษะ ควักลูกตา ฉีกเนื้อ บ ท ที่ 1 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ท า น บ า ร มี DOU 35 บ

ประชุมชาดก พระทศพลทรงประชุมชาดกว่า พราหมณ์ชูชกในครั้งนั้นคือภิกษุเทวทัตในบัดนี้ พระเจ้า สัญชัยมาเป็นพระเจ้าสุทโธทนมหาราช พระนางผุสดีเทวีมาเป็นพระนางสิริมหามายา พระนางมัทรีเทวี คือยโสธราพิมพา มารดาราห

…ื่อให้ได้นิสัยชุดที่สองประจำวิถีนักสร้างบารมีมาครอบครอง บ ท ที่ 2 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด ศี ล บ า ร มี DOU 39

แนวคิด 1. ศีลบารมี เป็นนิสัยที่จำเป็นอย่างยิ่งในวิถีนักสร้างบารมี หากไม่สร้างศีลบารมีก็มิอาจ เดินทางไปถึงสุดวิถีคือการทำลายความทุกข์ทั้งปวงลงได้ เพราะต้องพลาดไปก่อบาปอยู่ร่ำไป อดใจ ต่อกิเลสไม่ได้ ให้