กระ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 158 / 276

…ุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 218 ในหมู่บ้านแห่งใดแห่งหนึ่ง ท่านทั้งสองนั้นได้ยาคูยังร้อนประมาณ กระบวยหนึ่ง ในเรือนหลักแรกทีเดียว พอลมในท้องของพระเถระ เสียดขึ้น ท่านจึงคิดว่า "ยาคูนี้ เป็นของสัปปายะส…

เนื้อหาบทนี้เกี่ยวกับการสนทนาระหว่างพระเถระและภิกษุหนุ่ม ซึ่งพระเถระได้ดื่มยาคูในหมู่บ้าน ขณะที่ภิกษุหนุ่มแสดงความไม่เคารพพระเถระ โดยกล่าวว่า 'คนแก่หน้าไม่อาย' แม้ว่าตนเองจะเป็นพระโสดาบัน แต่ภิกษุหนุ่

…ั้น แม้นผู้ใดอื่นว่าร้ายพระอริยะเข้า ผู้นั้นจึงไป (หา ท่าน) ถ้าท่านเป็นผู้อ่อน (พรรษา) กว่าตน ก็นั่งกระโหย่ง (ไม่ต้อง ไหว้) ขอขมา (ด้วยคำ) ว่า อห์ อายสมนต์ อิทญฺจิทญิจ อวจ์ ตมฺเม ขมาหิ -ฉันได้กล่าวคำนี้ …

บทความนี้กล่าวถึงวิธีการขอขมาผู้มีพระคุณในพระพุทธศาสนา โดยให้รายละเอียดเกี่ยวกับการขอขมาอย่างถูกต้องตามวัตรปฏิบัติ ไม่ว่าจะเป็นการขอขมาผู้มีพรรษาน้อยกว่าหรือมากกว่า รวมถึงการต้องปฏิบัติตนอย่างเหมาะสม

…านเล่าก็ไม่ปรากฏไซร้ ก็พึง ไปหาภิกษุที่เป็นบัณ นบัณฑิตรูปหนึ่ง แล้วบอก (ปรึกษาท่าน) ว่า "ท่าน ขอรับ กระผมได้กล่าวถึงท่าน กะท่านผู้มีอายุชื่อโน้น วิปฏิสาร (เกิด มีแก่กระผมทุกทีที่ระลึกถึงท่าน กระผมทำอย่าง…

บทความนี้พูดถึงการขอขมาในพระพุทธศาสนา การขอขมาแม้จะไม่ได้ขอขมาต่อหน้าท่าน และข้อพิจารณาในการขอขมาท่านอรหันต์โดยเฉพาะเมื่อท่านได้ปรินิพพานไปแล้ว โดยเน้นถึงการทำจิตให้สงบและการประคองจิตอย่างถูกต้อง การบ

…กณฑ์ให้เป็นนามนามไม่ได้ และ อุ. ว่า ขอบโซ ขุชโซ = ขอชูชูโซ นี้ก็เป็นวิสาสะทั้ง ๒ บท เพราะคำว่า ขอบ (กระจอก) ขูช (ค่อม) ไม่ใช่นามนาม เวลเปล่าต้องหนามนามบทอื่นที่สีกว่าเสมอกันมาเป็นตัวประธานต่างหาก คำว่ากร…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายบาลไวอากรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องของวิสาส ซึ่งมีความสำคัญในโครงสร้างของประโยค เมื่อวิสาสะอยู่ข้างหลัง บทประธานจะเป็นมานามอยู่ข้างหน้า การวิเคราะห์นี้จะช่วยให้เข้าใจพื้นฐานของบาลไวอ

…ิธิน อีก แต่ถึงอย่างนั้น เวลาแปลอย่างเอาความ คือแปลโดยอรรถาท็แปลว่า มีได้เหมือนกัน เช่นกว่ะ สรณ ฤดู กระถุดมีทรัพย์เป็นต้น ฉะนั้น สมาสนี้ จึงอยู่ในประเภทพุทธพฤพิธ้วย

บทนี้อธิบายเกี่ยวกับการวิเคราะห์และแปลบทไวทยาภัณฑ์ โดยเน้นการใช้สมาคมและคำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง เช่น ฐานทอุฉินาทิโกและ พุทธพฤทธิ นอกจากนี้ยังมีการชี้ให้เห็นถึงการวิเคราะห์และสร้่างความหมายในรูปแบบต่างๆ โ

…ป็นตน นั่นเอง ให้สิ่ง ถึงศัพท์อื่น ๆ ได้หลายอย่างต่อไป เช่น คำว่า ยมด ย่อมเที่ยวไป, คจุดิ ยอมไป, คำ กระทำแล้ว ยุดิ ประกอบแล้ว, สัตสู ระคนแล้ว. และยังมีอื่น ๆ อีกมาก รวมความว่า ใช้แทนศัพท์ได้ ทั้งที่เป็นก…

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์คำศัพท์ในภาษาบาลี โดยเน้นไปที่คำว่า ปัจ สายปุฏุตสุ อปจิต และการระบุลักษณะของศัพท์ โดยมีการเปรียบเทียบและอธิบายอย่างชัดเจนถึงวิธีการใช้ศัพท์ในบริบทต่างๆ และความสัมพันธ์กับอั

… ใน อิด. ใช้ อบย ศพัทแทน. ปกติทัชติ ลักษณ์นี้มี มน ปัจจัยตัวเดียว ใช้ลงแทน ปกต ศัพท์ ซึ่งแปลว่า ว่า กระทำแล้ว คือหมายความว่า สำเร็จ อย่างหนึ่งใช้ลงแทน วิภาร ศัพท์ ซึ่งแปลว่า เป็นวิกา หรือการทำให้เปล่า อั…

เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับวิถีของกฤษฏิ์และการใช้ศัพท์ต่างๆ รวมถึงปัจจัย เช่น วนุต และ มนุต ที่สำคัญในภาษา นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการแบ่งอายสมุตตามลักษณะและบทบาทของคำในภาษากฤษฏิ์ โดยให้ความสำคัญกับการแสดงค

…อันก็หมายเพียง ว่า ทำใดลักษณะเป็นอารมณ์เท่านั้น มิใรู้แจ้งแทงตลอด (ด้วยปัญญา) อธิบายของพระภิจกาณนี้ กระท่อนถึงไหวทรที่เราพูดกันอยู่ คือเราคุยกันว่าบูชาน รู้ธรรมเช่นใดลักษณได้เหมือนกัน แต่เป็น "รู้ด้วยสัญ…

ในบทนี้สำรวจถึงความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้และวิญญาณ โดยเปรียบเสมือนผู้คนที่ไม่เลื่อมใสและความเข้าใจเกี่ยวกับสิ่งต่าง ๆ ผ่านรูปแบบของการมองเห็น ไม่ว่าจะเป็นการรู้ตามสมมติหรือรู้ด้วยวิญญาณ ซึ่งเป็นข้อมูล

…้ด้วยว่า "หาปะเก๋ นั้น ทำบ้านชื่อโน่น หรือที่คน ที่นรก ที่บ่อ ฯ หรือที่ฝังแม่บ่า ชื่อโน่น ฯ รู้แม่ (กระทั่ง) ว่า อาวยายชื่อโน่นนั่น ดั่งนี้ฉันใด ข้อ อุปมนี้ก็พึงทราบฉันนั้น แท้จริง สัญญา (ความรู้จัก) ก็เ…

เนื้อหาสอนเกี่ยวกับการพัฒนาความรู้ในด้านปัญญา โดยสำรวจความแตกต่างระหว่างสัญญาและวิญญาณ รวมถึงวิธีการรับรู้ที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์และสภาพจิตใจ เพื่อให้เข้าใจรายละเอียดเกี่ยวกับธรรมชาติของการรับรู้ในรับป

…ย มิตรมสมบัติ ๑ ในปัจจัยเหล่านั้น นุโพคะก็มิได้ดังกล่าวแล้วนั้น แน่ ความ ฉลาดในคัมภีร์และสิปลาปทนะ (กระบวนศิลปะ ?) ทั้งหลายนัน ๆ ชื่อว่า พาหสัจจะ ความฉลาดในโวหาร (ถ้อยคำ) ร้อยเอก (ทองถิ่น) ชื่อ เทศกายา แ…

บทความนี้อธิบายถึงความฉลาดในคัมภีร์และสิลปะที่เกี่ยวข้องกับคำสอนของพระพุทธเจ้า ทั้งยังเชื่อมโยงกับการวิเคราะห์ความหมายและความสำคัญของบทเรียนที่ได้รับจากการศึกษาคัมภีร์และปัญญาเหล่านั้น การเรียนรู้จากอ

ประโยค - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๓ ตอน ๑ หน้าที่ ๗๙ ความกระวนกระวายจิตเป็นปัจจุบัน มีกายและจิตเป็นปฐมฐาน กายปัสสทิและจิตปัสสทิ บัญฑิตพึงทราบว่า เป็นปฏิกิริยา ต…

เนื้อหาเกี่ยวกับความกระวนกระวายจิตที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน ซึ่งมีกายและจิตเป็นปฐมฐาน โดยเจาะไปที่ปฏิกิริยาต่าง ๆ ของกายและจิต …

…ณะ: มันลำลือ (คือทำหน้านี้แสดงกริยา เกลียดชัง) แต่อีกดูแง่ทุจ์วิริยะมีลักษณะเป็นต้นเป็นรส มีความไม่ กระทำเป็นปิฏฐาน มีคุณธรรมมีศรัทธาริโตตัปปะและอัปปนิวา เป็นอาณิกเป็นปทัฏฐาน วรตินี้ บ่นติว่าพึงเห็นว่า เ…

เนื้อหาหมุนรอบการทำความเข้าใจในวิสุทธิมรร โดยอธิบายถึงการปฏิบัติทางจิตใจ การใช้เมตตาและอุเบกขาเป็นเครื่องมือในการสงบจิต และการพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างสังขารและวิญาณ เพื่อให้เกิดการบรรลุธรรมตามหลักคำ

…โกหงอย่างยอด) [อุทิฐจะ] ความที่อดีฟังชั้น ชื่ออุทิฐจะ อุทธิจจะนั้นมีความไม่สงบรร เป็นลักษณะ ดูด่านกระเพื่อมเพราะถล่มกิฉะ จะนั่น มีความไม่หยุดนิ่ง เป็นรส ดูจริงและผืนผ้าคลอบกะบัดเพราะละล้ม ละนั่น มีอากร…

บทความนี้เสนอความเข้าใจลึกซึ้งเกี่ยวกับมิจฉาทิฐิและอุทิฐะในเชิงปรัชญาธรรมะ โดยกล่าวถึงลักษณะของการไม่สงบในจิตใจ และความเชื่อมโยงกับอุกกูล-วิญญาณดวงที่ ๑ และ ๒ โดยใช้คำอธิบายที่ลึกซึ้งและเป็นวิชาการเพื

…สองดังนี้ ก็เป็นอันได้ตรงทำความ ๑.ต้นกล่าวอย่างนี้ ร ากชะวะพระอิทธรรม พระผู้มีพระภาคเจ้าไม่ได้ตรัส กระนั้น แหละ? ๒. เพราะฉะนั้น ยกฺญิ- จิแปลว่า ทุกสิ่ง ทุกอย่าง ก็ได้ ๓. บททั้งสองนี้ เราเข้าใจว่าหมายถึง…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการวิเคราะห์รูปขันธ์และการรวมตัวของเวทนาทุกอย่างที่เป็นอดีตและปัจจุบัน ซึ่งมาจากการตรัสของพระอิทธธรรม โดยเฉพาะคำว่า 'ทุกอย่าง' และการใช้บททั้งสองในความหมายของการรวมกันของรูป เวทน

…เพราะอายตนะภายน อายนะภายนอกพึงเห็นเหมือนโจรปล้นหมู่บ้าน เพราะอายตนะภายน นอกเหล่านันเป็นฝ่ายอรูปิมา (กระทบ เบียดเบียน) ซึ่งอายตนะ ภายใน สมนพระบัลว่า "คุณภิภูทั้งหลาย จังอัญรูปทั้งหลายทั้งที่ น่าชบใจและไม่…

…ปแบบปรัชญาในชีวิตประจำวัน การพิจารณาเกี่ยวกับอายตนะภายนอกที่เหมือนโจรปล้นยังช่วยให้เราเข้าใจถึงการมากระทบเกิดขึ้นในจิตใจของเรา

…ชญ์จึงกล่าวคำประพันธ์นี้ไว้ว่า ๘. หมายความว่า โลภ ก็เป็นพวกโมหะสนั่นเอง เพราะไม มีเจตสิกอื่น แต่ยัง กระนั้น ก็มีความแตกต่างกันโดยลักษณะเป็นกันดั่งกล่าวต่อไปนั้น

…ริบทของธรรมกาย โดยพูดถึงการทำความเข้าใจถึงโลภะว่าเป็นตัวทุกข์และบทบาทของมันในชีวิตมนุษย์ ที่มีทั้งผลกระทบในด้านบวกและลบ เนื่องจากโลภเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้บุคคลตกอยู่ในทุกข์ และรู้สึกถึงความไม่พอใจในชีวิต …

…) อย่างนี้ เพราะอาศัยวัฒธรรม คือ อายตนะ ๓ นั้นแหละ ผัสสะก็เกิดขึ้น คนเบลาความมีสัมผัสเป็นต้น ไร้่่า กระทบเอาแล้ว ย่อมได้สวยสุขทุกข์” ดังนี้เป็นอาทิ ในเทคนาหล่านั้น เทคนาว่า “อ วิชาอุปออา สุขบาร- สังขาร ท…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการดื่มน้ำเย็นและฤทธิ์ที่ช่วยบรรเทาความเมื่อยล้า พร้อมข้องเกี่ยวกับหลักธรรมของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับสังขาร และความเข้าใจในอวิชชา โดยระบุว่าทุกสิ่งมีเหตุและปัจจัยในการเกิดขึ้นซึ่งสามารถ

…ูละ (หมวดรูป ๑๐ ทั้งหัน) และกลายทะสละ (หมวดรูป ๑๐ ทั้งกายประสาท) กับอธิปนธ์ ๓ ย่อมเกิดปรากฏขึ้น โดย กระจายรูปเหล่านั้นออกไป (ก็) ธรรม ๒๓ คือ (รูป) ธรรม ๒๐ โดย เป็นรูปปรก (คือรูปที่สำเร็จแล้ว) กับอธิปนธ์ …

…ื่อให้เข้าใจถึงกลไกที่ขับเคลื่อนรูปแบบต่างๆ ในโลกสัตว์ และยังอธิบายถึงสิ่งที่ส่งผลให้เกิดเหตุการณ์ในกระบวนการพัฒนาของชีวิตโดยละเอียดในด้านวิญญาณและนามรูป

…ปกผสมว่า "อัญญาณนะในอรูปภาพโดยท่านของสายตนะ ฉานุญาณนะปัจจัยจากผู้เส- ผสมสะมีเพราะปัจจัยคืออัญญาณนะ" กระนี้ด้วย สายตนะในภาพอื่นโดยสรรพลังคะ (รวมเข้าไว้ด้วยกันหมด) ด้วย เป็นปัจจัยแห่งผัสสะ ดังนี้ อันที่จริ…

เนื้อหาในบทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างธรรมและอุปนิสัย โดยมีการอธิบายว่าธรรมมาจากสายตนะและอัญญาณะเป็นปัจจัยในการสัมผัส และอ้างถึงการเรียนรู้ผ่านคำสอนของอาจารย์ที่เข้าใจธรรมในลักษณะที่ส

…ที่ไม่ เนื่อง (กับความแก่ความตายของคน) ก็ย่อมมีแก่นาคเวลานั้นผู้ถูก ทุกขธรรมนัน ๆ (มีอฏิฆาตเป็นต้น) กระทบอาบ้าง เพราะเหตุนี้นั้น แม้ชาตินี้พึงทราบว่า เป็นปัจจัยแห่งชรามรณะแห่งธรรมทั้งหลาย มีโสภาเป็นต้นด้…

…ารกำหนดลักษณะและความเป็นของสัตว์และมนุษย์ โดยเน้นว่าแม้ว่าจะมีกรรมที่แตกต่างกัน แต่สิ่งนี้ไม่ได้มีผลกระทบต่อธรรมชาติของการเกิดและการตาย รวมถึงการที่กรรมเป็นปัจจัยสำคัญในการจำแนกตัวตนและชีวิตของสัตว์ทั้งห…