ขณะ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 127 / 199

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 48 คนโมหจริต เดินท่าทางเงอะงะ วางเท้ายกเท้าราวกะคนหวาด สะดุ้ง และรอยเท้าของเขาเป็นรอยเลอะเลือน นี้ไว้ว่า จริงอยู่ ในเรื่องต้น มาคันทิยาสูตร พราหมณีก็ได้ก

…่าแต่ละประเภทมีลักษณะอาการที่แตกต่างกัน เช่น การเดินของคนโมหจริตจะมีลักษณะเงอะงะและรอยเท้าเลอะเลือน ขณะที่คนราคจริตมีการเดินที่นุ่มนวลตรงกันข้าม และคนโทสจริตมีลักษณะที่กระด้าง นอกจากนี้ยังได้อธิบายถึงอาก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 63 ข้างต้น อย่างใดอย่างหนึ่งแล้วจึงบรรลุได้ และอรูปเบื้องสูง มี วิญญาณัญจายตนะเป็นอาทิ พระโยคาวจรก็จำต้องก้าวล่วงอารมณ์ (เบื้องต่ำ) มีอากาศเป็นต้นเสีย จึ

…้นว่ากรรมฐานในกสิณ ๑๐ ที่ควรมีการขยาย เนื่องจากพระโยคาวจรสามารถได้ยินเห็นเสียงและเห็นรูปลักษณะต่างๆ ขณะที่กรรมฐานอื่นๆ เช่น กายคตาสติไม่ควรขยายนิมิต เนื่องจากถูกจำกัดด้วยโอกาสและไม่มีอานิสงส์ที่ดี นอกจาก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 135 ปาฐะเพียงเท่านี้แล้ว บัดนี้จะทรงแสดงองค์ที่พึงประกอบเข้า ( แห่ง ปฐมฌานนั้น ) จึงตรัสคำว่า " สวิตกุกิ สวิจาร์ " เป็นต้น ในคำเหล่านั้น ความตรึกชื่อว่า

…ะความสำคัญของวิตกและวิจารที่มีบทบาทในการนำจิตเข้ามาในอารมณ์ต่าง ๆ วิตกหมายถึงความจรดจิตลงไปในอารมณ์ ขณะที่วิจารคือการตามฟื้นอารมณ์ให้มั่นคง โดยทั้งสองมีลักษณะที่แยกไม่ออก ซึ่งทำให้พุทธศาสนิกชนที่ศึกษาเข้…

…่าๆ ซึ่งนิมิต นั้นนั่นแล โดยบริกรรมว่า ปฐวี ปฐวี ดังนี้ เพื่อละองค์หยาบ และ เพื่อได้องค์ละเอียดอยู่ ขณะที่ปรากฏว่าทุติยฌานจักเกิดขึ้น มโน ทวารวัชชนะย่อมตัดภวังค์ทำปฐวีกสิณนั่นเองเป็นอารมณ์เกิดขึ้น ต่อ นั…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการเข้าใจทุติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเริ่มจากการปล่อยวางปฐมฌานและเฝ้าสติเพื่อมุ่งสู่ทุติยฌาน ดังนั้น พระโยคาวจรจะต้องมีความปราณีตในจิตใจและมุ่งมั่นในการทำโยคะเพื่อบรรลุผลสูงสุด

…ๆ เล่าๆ ซึ่งนิมิตนั้นนั่นแลโดยบริกรรมว่า ปฐวี ปฐวี ดังนี้ เพื่อละองค์หยาบและเพื่อได้องค์ละเอียดอยู่ ขณะ ที่ปรากฏว่าตติยฌานจักเกิดขึ้น มโนทวารวัชนะย่อมตัดภวังค์ ทำ ปฐวีกสิณนั่นเองให้เป็นอารมณ์เกิดขึ้น ต่อ…

…ีความดี แต่ยังมีกระแสวิตกและองค์หยาบ จึงพยายามทำโยคะเพื่อบรรลุตติยฌาน ซึ่งเป็นธรรมละเอียดและแท้จริง ขณะนี้ การพิจารณาอารมณ์ด้วยบริกรรมจะช่วยให้ศีลธรรมและจิตใจมีความสงบยิ่งขึ้น จนถึงระดับที่สูงขึ้น และสาม…

…งนี้ ? " แก้ว่า " เพราะควรแก่การสรรเสริญ แท้จริง ผู้ได้ตติยฌานนี้ เพราะเหตุที่เป็นผู้วางเฉยได้ ใน ( ขณะแห่ง )ตติยฌานที่แม้มีความ สุขอย่างหวานยิ่ง ถึงขนาดเป็นสุขบารมี ก็ไม่ถูกเครื่องติดข้องคือ ความสุขในตต…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของบุคคลที่เข้าถึงตติยฌานที่ 3 ซึ่งเป็นการเข้าสู่ความสุขที่แท้จริง โดยเฉพาะการมีสติที่มั่นคง และการวางเฉยต่อความสุขเพื่อไม่ให้เกิดการติดข้อง สรรเสริญคุณค่าของการมีสติและการเข

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 180 ขณะอัปปนานั่นแล้ว ดุจวิตกวิจารอันละไปในขณะอัปปนาแห่งทุติย ฌานเช่นกัน เพราะเหตุนั้น ปีตินั้นจึงเรียกว่า …

บทนี้สำรวจการทำความเข้าใจเกี่ยวกับตติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเน้นองค์ประกอบสำคัญที่ประกอบกัน เช่น สุขและเอกัคคตาแห่งจิต อีกทั้งแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างองค์ต่างๆ ในฌาน และการพิจารณาอุปนิชฌาน การท

…ๆ เล่าๆ ซึ่งนิมิตนั้นนั่นแล โดยบริกรรมว่า ปฐวี ปฐวี ดังนี้เพื่อละองค์หยาบและเพื่อได้องค์ละเอียดอยู่ ขณะที่ปรากฏว่า จตุตถฌานจักเกิด มโนทวาราวัชชนะย่อมตัดภวังค์ ทำปฐวีกสิณ นั่นเองให้เป็นอารมณ์เกิดขึ้น ต่อน…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการบรรลุถึงจตุตถฌานซึ่งเป็นการเข้าใจบริสุทธิ์ของจิต โดยการทำสมาธิและการฝึกปฏิบัติภาวนา เพื่อให้เกิดความอุเบกขาและความสงบ การค้นคว้าจิตวิญญาณผ่านการสัมผัสที่ละเอียดและการละความรู้สึกท

…กสุข และกายิกทุกข์ด้วย บทว่า " ก่อน เทียว " หมายความว่า การละนั้นแลได้มีมาก่อนแล้ว มิใช่เพิ่งมามีใน ขณะแห่งจตุตถฌาน คำว่า " เพราะโสมนัสและโทมนัสดับหายไป " นั้น ความว่า เพราะธรรมทั้ง ๒ นี้ คือ เจตสิกสุข แ…

…ละสำคัญของการละสุข ทุกข์ โสมนัส โทมนัส ในจตุตถฌานปาฐะ โดยยกตัวอย่างถึงการที่สิ่งเหล่านี้ละไปในอุปจารขณะที่แตกต่างกัน ซึ่งแสดงถึงความเข้าใจในธรรมะที่ลึกซึ้งซึ่งต้องอาศัยการพัฒนาในจิตใจและการปฏิบัติตามลำดั…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 212 ก็แลเมื่อจะไป พึงบอกพระสังฆเถระ หรืออภิญญาตภิกษุ ( ภิกษุ ผู้มีชื่อเสียง) อื่นแล้วจึงไป ถามว่า เพราะเหตุอะไร ? ตอบว่า เพราะหากว่าเมื่อเธอถูกอนิฏฐารมณ์

…อานิสงส์ของการบอกกล่าวเพื่อให้ผู้อื่นช่วยดูแล หากเกิดเหตุการณ์ไม่คาดคิด เช่น อาการบาดเจ็บหรือถูกโจร ขณะเดียวกันยังเชื่อมโยงกับสัญญาณแห่งอันตรายและประสบการณ์ต่าง ๆ ที่ภิกษุต้องเผชิญในเวลาเดินทาง

…ลยทีเดียวในสมัยนั้น จิตของเธอย่อมเป็นจิต ดำเนินไปตรงแนวปรารภพระสงฆ์แล องค์ฌานทั้งหลายย่อมเกิดขึ้นใน ขณะเดียวกันแก่เธอผู้ข่มนิวรณ์ได้แล้วโดยนัยก่อน ( ที่กล่าวในพุท- ธานุสสติ ) นั่นแล แต่เพราะความที่พระสัง…

ในบทความนี้กล่าวถึงบทบาทของพระสงฆ์ในฐานะผู้เพาะปลูกบุญและต้นแบบในการเข้าถึงความสุขของชาวโลก ว่าด้วยการระลึกถึงพระสังฆคุณเพื่อสร้างฌานและความเคารพในพระสงฆ์ ซึ่งนำไปสู่ความเจริญรุ่งเรืองในด้านจิตใจและศร

…็นผู้ไม่ประมาทอยู่ เจริญมรณสติเฉียบพลันที่จะสิ้นอาสวะ" (ระยะ) กาลแห่งชีวิตสั้น (จน) ไม่น่าวางใจ ชั่วขณะเคี้ยว (อาหารกลืนลงไป) ๔-๕ คำ ดังนี้แล พระโยคาวจรพึงระลึกถึง ความตาย โดยชีวิตมีกาลกำหนด โดยนัยดังกล่…

…ณาความตายว่าเป็นสิ่งที่ไม่แน่นอน โดยอุปมาเปรียบเทียบชีวิตกับล้อรถที่หมุน ด้วยการเน้นว่าชีวิตเป็นไปในขณะจิตเดียวและจะดับไปเมื่อจิตดับลง การตระหนักถึงความตายสามารถช่วยให้เกิดความไม่ประมาทในการดำเนินชีวิต ท…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 98 ส่วนความยาวและสั้นของลมทั้ง ๒ นั้นอันใด ความยาวและสั้น นั้นพึงทราบ (ว่าเป็น) ด้วยอำนาจอัทธานะ (คือระยะที่ และ ระยะกาล) เหมือนอย่างน้ำหรือทรายก็ดี ที่แ

…วมถึงข้อสรุปว่าในมนุษย์ลมหายใจสามารถแบ่งเป็นสองประเภทตามระยะเวลา โดยการหายใจยาวเกิดจากการใช้เวลานาน ขณะที่การหายใจสั้นเกิดจากระยะเวลาน้อย

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 129 [นิมิตปรากฏแล้วทำอย่างไร พระทีฆภาณกาจารย์ทั้งหลาย กล่าวอย่างนี้ก่อนว่า "ก็เมื่อนิมิต ปรากฏแล้วดังนี้ ภิกษุนั้นจึงไปหาอาจารย์แล้วเรียนว่า "ข้าแต่ท่านผ

…า พระทีฆภาณกาจารย์เสนอให้ใช้แนวทางที่อาจทำให้ภิกษุไม่หยุดพัก เพื่อตัดสินใจอย่างเข้าใจเกี่ยวกับนิมิต ขณะที่มัชฌิมภาณกาจารย์เสนอให้บอกตรง ๆ เพื่อส่งเสริมให้มีความมั่นใจมากขึ้นในการปฏิบัติ. เว็บไซต์ที่เกี่ย…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 163 ความสำคัญ ทำความเลื่อมใสแห่งจิตให้แจ้งออกมาทางกายบ้าง ทาง วาจาบ้าง ฟังธรรม สำหรับลางคน มโนสมาจารอย่างเดียวเป็นส่วน ที่เรียบร้อยดังนี้ (แต่) กายสมาจาร

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการทำความเลื่อมใสแห่งจิตให้ชัดเจนผ่านทางกายและวาจา ขณะที่เฉพาะบุคคลบางคนอาจรับฟังธรรมแล้วไม่ได้แสดงออกทางกายหรือวาจาเท่าไร บทความยังพูดถึงความใจบุญที่มีต่…

…่กสิณไปจนตลอดเขตจักรวาล หรือ มหาฎีกาช่วยเล่าขยายความว่า สุนัขตัวหนึ่งพอถูกสุกรในป่าขวิดเอาก็วิ่งหนี ขณะที่วิ่งหนี ไปเห็นหม้อข้าวผาด ๆ สำคัญว่าสุกรก็กลัว วิ่งหนีต่อไป คนกลัวผี ในเวลากลางคืนเดินไปในที่ ๆ ไ…

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงการพิจารณาเกี่ยวกับความกลัวและการหลีกหนีในบริบทของฌาน โดยพระโยคาวจรได้เห็นโทษในรูปาวจรจตุตถฌานว่าเป็นอารมณ์ที่มีลักษณะหยาบและมีการประมวลด้วยอุปมาของสุนัขที่ถูกสุกรขวิดและคนที่กล

…ั้นมุ่งถึงว่าภาชนะนั้นเปื้อนสุรา ซึ่งเป็นของไม่ควร แก่พราหมณ์ จึงบอกว่า ถวายไม่ได้ ในภาชนะนี้มีสุรา ขณะนั้นมีชายผู้หนึ่งยืนอยู่ใกล้ ๆ พราหมณ์จึงว่า ถ้ามีก็ขอให้คนนี้ดื่มบ้าง ทีนี้ เจ้าของภาชนะมุ่งถึงว่า …

บทนี้กล่าวถึงประเด็นสำคัญเกี่ยวกับอารูป ๔ และการเข้าใจปกิณณกกถาที่มีนัยตลอดจนการสัมผัสกับอารมณ์ในการฝึกสมาธิ มีกล่าวถึงตัวอย่างของพราหมณ์ที่ขอภาชนะที่มีสุราและการไม่สามารถได้สิ่งที่ต้องการ ทั้งนี้มีกา

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 48 เสโท - เหงื่อ ว่า "เหงื่อ (ขัง) อยู่เต็มช่องขุมผลและขนบ้าง ไหลออกมา ในเวลาที่ร้อนเพราะไปเป็นต้นบ้าง ในช่องขุมผมและขนกันเหงื่อนั้น ช่องขุมผมและขนทั้งหล

…้กล่าวถึงการที่เหงื่อและมันข้นในร่างกายไม่มีความคิดหรือความตั้งใจใด ๆ เหงื่อไหลออกจากช่องขุมผมและขน ขณะที่มันข้นติดอยู่ตามเนื้อของร่างกาย ทำให้เข้าใจถึงการปราศจากความคิดคำนึงระหว่างสิ่งที่เกิดขึ้นในร่างก…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 74 อาหารเป็นชนกปัจจัยแห่งธาตุทั้งหลายที่มีอาหารเป็นสมุฏฐาน เป็นอาหารปัจจัย อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัยแห่งธาตุที่เหลือ ฤดู เป็นชนกปัจจัยแห่งธาตุทั้งหลายที

…ื่องชี้และอิทธิพลที่แตกต่างกันไปโดยธรรมชาติ อาหารถูกนับว่าเป็นปัจจัยหลักที่สนับสนุนการเกิดของมหาภูต ขณะที่ฤดูกาลและกรรมก็มีบทบาทสำคัญ อธิบายถึงการเชื่อมโยงของปัจจัยหลายอย่างที่ส่งผลต่อกันในแง่ของการเกิดแ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 117 "ถามว่า บาท ๔ แห่งฤทธิเป็นไฉน ? แก้ว่า ภิกษุในพระธรรมวินัย นี้เจริญอิทธิบาท อันมาพร้อมด้วยฉันทสมาธิและปธานสังขาร เจริญ อิทธิบาทอันมาพร้อมด้วยวิริยสมา

…ยรที่สำคัญต่อการเจริญในทางธรรม นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงกิจทั้ง 4 ที่รวมถึงการป้องกันและละเว้นอกุศล ขณะเดียวกันก็สร้างกุศลให้เกิดและรักษากุศลที่มีอยู่