หน้าหนังสือทั้งหมด

พระมงคลวิเสสกถา
240
พระมงคลวิเสสกถา
…า ธูปเทียนดอกไม้ ทรงบริจาคไตรจีวรพัสตร์ ชัชชโภชชาหารสมณบริขารเป็น ไทยธรรมแก่พระภิกษุสงฆ์เป็นจำนวน ๆ ควรแก่นิยมในพระราชพิธีทรงพระราชอุทิศส่วนพระราช กุศลนี้แต่อารักขเทวดาผู้อุปการะอภิบาลพระองค์มาเป็นธรรมบร…
พระมงคลวิเสสกถา เป็นคัมภีร์ที่กล่าวถึงการบำเพ็ญพระราชกุศลเพื่อเฉลิมพระชนม์และบูชาพระพุทธองค์ ซึ่งมีการอ้างถึงการถวายเครื่องสักการะและการถวายไทยธรรมแก่พระสงฆ์ โดยเน้นถึงพระพุทธภาษิตเกี่ยวกับอปริหานิยธร
ความสำคัญของกาลัญญุตาในพระพุทธศาสนา
246
ความสำคัญของกาลัญญุตาในพระพุทธศาสนา
…อนจิต ดังนี้ว่า กถมภูตสฺส เม ราตินทิวา วีติปตนฺติ ปพฺพชิเตน อภิณห์ ปัจจเวกขิตพพ์ อันผู้ เป็นบรรพชิต ควรพิจารณาคำนึงเนื่อง ๆ ว่า เราเป็นอยู่อย่างไร วันคืนเปลืองไป ๆ ดังนี้ เวลา ที่เปลืองไปย่อมไม่กลับหลัง …
เนื้อหาเกี่ยวกับความสำคัญของกาลัญญุตา ซึ่งหมายถึงการรู้จักใช้เวลาในชีวิตให้เกิดประโยชน์ ตามคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ แสดงให้เห็นถึงวิธีคิดและการปฏิบัติที่เหมาะสมในการใช้เวลาและทำกิจกรรมต่าง ๆ โดย
ความสำคัญของการรู้จักเวลาและการประพฤติของมนุษย์
247
ความสำคัญของการรู้จักเวลาและการประพฤติของมนุษย์
…ุโก ។ นาย กามกาล ไก่ตัวนี้มิได้เจริญในสำนักของมารดาบิดามิได้อยู่มาในตระกูลอาจารย์จึง ไม่รู้จักกาลที่ควรหรือไม่ ควร ดังนี้ สัปปุริสบุคคลตั้งต้นแต่พระพุทธเจ้าลงมา ย่อมตั้งอยู่ในกาลัญญุตา ประกอบกิจให้ถูก แก…
เนื้อหาในส่วนนี้กล่าวถึงความสำคัญของการรู้จักเวลาและการประพฤติที่แม่นยำในงานต่าง ๆ โดยเฉพาะในบริบทของพระพุทธศาสนา ซึ่งตั้งอยู่บนหลักการของกาลัญญุตา บุคคลที่ไม่รู้จักเวลานั้นไม่เพียงแต่สร้างผลเสียให้ตน
ความสำคัญของศีลและการบริจาค
249
ความสำคัญของศีลและการบริจาค
…ารสงเคราะห์ราช บุรุษ ๑ สมมาปาส์ ทรงรู้จักผูกคล้องน้ำใจคนให้นิยมยินดี วาจาเปยย์ ตรัสพระวาจา อ่อนหวาน ควรดื่มไว้ในใจ ทำความ ๑
เนื้อหาเกี่ยวกับการให้ทานและการรักษาศีลที่มีความสำคัญต่อการเจริญเติบโตในสังคม ผู้มีศีลจะได้รับสิ่งดีๆ และมีผลต่อชีวิตทั้งตนเองและผู้อื่น การทำดีช่วยสร้างความเจริญในชุมชนและประเทศ การละทิ้งความอยากเสพส
สี่สังคหวัตถุและการพัฒนารัฐสมบัติ
250
สี่สังคหวัตถุและการพัฒนารัฐสมบัติ
…ราชบุรุษ ผู้รับราชการทั้งฝ่ายเสนาทั้งฝ่าวเสนี ย่อมไม่มีโอกาสที่จะประกอบกิจเพื่อประโยชน์ตน จึงเป็นคน ควรจะได้รับพระราชทานพระราชทรัพย์เป็นเครื่องเลี้ยงชีวิต แลเป็นกำลังในราชกิจ เป็นผู้ควรยก ย่องไว้ในฐานันด…
เนื้อหาพูดถึงสี่สังคหวัตถุเป็นแนวทางการพัฒนารัฐสมบัติที่สำคัญ โดยเน้นที่เกษตรกรรม การค้า และการสนับสนุนประชาชนเพื่อสร้างความสามัคคีในชาติ พระมหากษัตริย์มีบทบาทในการบำรุงรักษาป้องกันโจรภัยและสร้างความม
คุณธรรมและวุฒิบุคคลในพระพุทธศาสนา
255
คุณธรรมและวุฒิบุคคลในพระพุทธศาสนา
… แลสัมปรายภพเบื้องหน้าของชนเหล่านั้นก็เป็นสุคติ ดังนี้ ในคาถานี้แสดงวุฒบุคคลเป็นสรรพสาธารณะไม่จำกัด ควรจัดประเภทพรรณนาได้เป็น ๓ คือ ชาติวุฑโฒ ผู้เจริญโดยชาติ ๑ วยวุฑโฒ ผู้เจริญโดยวัย คุณวุฑโฒ ผู้เจริญโดย…
…โดยกล่าวถึงการเคารพผู้มีคุณความดีทั้ง 3 ประเภท ได้แก่ ชาติวุฑโฒ วยวุฑโฒ และคุณวุฑโฒ ที่ถูกชูไว้ว่าสมควรได้รับการนบนอบและระลึกถึงการปฏิบัติที่เป็นกุศล รวมถึงคำสอนในลัทธิอปจายนธรรม ซึ่งเป็นความสูงส่งทางจริ…
คุณสมบัติของผู้ตั้งตนไว้ชอบ
265
คุณสมบัติของผู้ตั้งตนไว้ชอบ
…ั้งในทางโลกและทางธรรม จึงนับได้ว่าเป็นข้อที่ อาจแลเห็นได้ โดยไม่รู้จะต้องพิจารณาให้ลึกซึ่งมาก ผู้ที่ควรสรรเสริญว่า ผู้มีอาชีพอย่างใด ประกอบกิจการให้เป็นประโยชน์ดีที่สุดสำหรับอาชีพอย่างนั้น นับว่า ควรชมเช…
บทความนี้อ้างถึงพระราชนิพนธ์ของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ ที่เน้นความสำคัญของการตั้งตนไว้ชอบ ซึ่งหมายถึงการประกอบอาชีพให้เป็นประโยชน์ต่อส่วนรวม ทั้งในด้านศีลธรรมและสังคมรอบข้าง โดยการทำกิจกรรมที่ดีและมีคุ
การจัดการทรัพย์สมบัติและการเป็นอยู่ที่มีความพอดี
275
การจัดการทรัพย์สมบัติและการเป็นอยู่ที่มีความพอดี
…ยู่เผลอเรอไม่รู้จักประหยัดบุคคลรู้จักบริโภค สมบัติ หลีกทางหายนะเสีย เสพแต่ทางวัฒนะ ย่อมจะได้สุขตามสมควรแก่กำลังแห่งโภคทรัพย์ ความรู้จักพอดีในการแสวงหา ในการรักษา ในการบริโภค เป็นประโยชน์แก่บุคคลฉันใด ย่อ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการบริโภคโภคทรัพย์อย่างมีสติและความรู้จักประมาณ รวมถึงการสร้างเศรษฐกิจที่มีความมั่นคงโดยไม่ทำให้เกิดความเสียหายแก่ประชาชน เช่น การป้องกันการพนันและการบริหารจัดการทรัพย์อย่างมีระเบียบ ต
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์และการเลือกธรรมมาของพระราชา
293
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์และการเลือกธรรมมาของพระราชา
…มาณ พระ วาจาที่ตรัสนั้นจักถูกใจชนทั้งหลายหรือไม่ก็ตามที ทรงเพ่งประโยชน์เป็นที่ตั้งแลตรัสในเวลาอัน สมควร, พระพุทธจรรยานี้ แสดงว่าสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตั้งอยู่ในอัตถกามตา ทรงใฝ่ ประโยชน์แก่เวไนยนิกร…
…ยชน์แก่สังคม และมีแนวทางในการประพฤติปฏิบัติที่เหมาะสม สมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า พระวาจาที่ตรัสควรเพ่งประโยชน์ การประพฤติปฏิบัตินี้มีความสำคัญในการชักนำศีลธรรมของพุทธศาสนิกชน
พระราชจรรยาของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
298
พระราชจรรยาของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
… มีความเยื่อใยเคารพนับถือ ตั้งใจทำกิจในหน้าที่ด้วยความภักดี เหล่านี้ ผู้ทำชื่อว่าปฏิรูป การี ทำตามสมควร แก่บุคคล สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ทรงตั้งพระองค์ในปฏิรูปการเบื้องต้น ย่อมเป็นที่นับ ถือของอเนก…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับการปฏิรูปการบริหารของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในฐานะผู้นำที่คอยดูแลและสนับสนุนผู้คนในราชวงศ์ ตั้งแต่การให้เกียรติผู้ใหญ่ การสร้างความสัมพันธ์ที่ดี รวมถึงการจัดการกับท่านข้าราชการแ
หลักธรรมแห่งสหกรณ์ในพระพุทธศาสนา
303
หลักธรรมแห่งสหกรณ์ในพระพุทธศาสนา
… ปธานกุขมาย แปลว่า คนมีเจ็บไข้น้อย ประกอบด้วยเตโชธาตุ อบพอเสมอ ไม่เย็นนัก ไม่ร้อนนัก เป็นประมาณกลาง ควรแก่ความเพียร ดังนี้ ผลนี้ย่อมถือว่าเป็นสำคัญ ดังพระพุทธ ภาษิตว่า อโรคยปรมา ลาภา บรรดาลาภทั้งหลาย มีค…
เนื้อหาในปี พ.ศ. 2472 กล่าวถึงการเลือกธรรมารับพระราชทานที่เกี่ยวข้องกับแนวคิดสหกรณ์ใน พระพุทธศาสนา โดยนำเสนอหลักการที่สำคัญเกี่ยวกับความสำคัญของการทำงานร่วมกันเพื่อ ความสำเร็จของกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิต
ความสงบแห่งจิตและพระราชธรรม
308
ความสงบแห่งจิตและพระราชธรรม
…ารสงเคราะห์ราชบุรุษ ๑ สมมาปาส์ ทรงรู้จักผูกคล้องน้ำใจคนให้นิยมยินดี ๑ วาจาเปยย์ ตรัสพระวาจาอ่อนหวาน ควรดื่มไว้ในใจ ทำความเป็นที่รัก
…มสงบ แม้ว่าจะมีการบำรุงและส่งเสริมกิจกรรมต่างๆ ในประเทศ พระนิพพานถูกกล่าวถึงว่าเป็นยอดแห่งความสงบที่ควรแสวงหา เพื่อความสุขที่บริสุทธิ์.
การบำรุงรัฐสมบัติและความสงบในสังคม
309
การบำรุงรัฐสมบัติและความสงบในสังคม
…รุษ ผู้รับราชการ ทั้งฝ่ายทหาร ทั้งฝ่ายพลเรือน ย่อมไม่มีโอกาสที่จะประกอบกิจเพื่อ ประโยชน์ตน จึงเป็นคนควรจะได้รับพระราชทานพระราชทรัพย์เป็นเครื่องเลี้ยงชีพแลเป็นกำลังใน ราชกิจ เป็นผู้ควรยกย่องไว้ในฐานันดรเป…
ข้อความนี้เกี่ยวกับการบำรุงรัฐสมบัติผ่านการดำเนินการด้านเกษตรกรรมและพาณิชยกรรม พระมหากษัตริย์มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนราษฎร์ให้มีความสามารถเลี้ยงชีพ ส่งผลให้ประเทศสงบและเจริญรุ่งเรือง การพูดจาและการสน
ปฏิรูปเทสวาโจ และความสำคัญของประเทศไทยในพระพุทธศาสนา
313
ปฏิรูปเทสวาโจ และความสำคัญของประเทศไทยในพระพุทธศาสนา
…่อไป อยู่ในถิ่นใด ทำให้พอเหมาะแก่ถิ่นนั้น ชื่อว่าปฏิรูปการี ผู้ทำให้เหมาะ เช่น คณะผู้ ตั้งอยู่ดอน สมควรเป็นผู้ชาญในทางบก เดินทางไว้แลอดทน ขึ้นเขาลงเขาคล่องแคล่ว บุกป่าฝ่า ดงได้ปรุโปร่ง ตลอดถึงรู้จักทาหาเ…
บทความนี้อภิปรายถึงความสำคัญของปฏิรูปเทสในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในบริบทของประเทศไทย ที่มีประวัติศาสตร์การรักษาอิสระภาพและความเจริญรุ่งเรืองของพระพุทธศาสนา สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้วิเคราะห์ถึงคุณค่าทาง
การตรัสรู้ของสมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้า
324
การตรัสรู้ของสมเด็จพระผู้มีพระภาคเจ้า
…โฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๒๙ อันการณวสิกบุคคลย่อมไม่พรั่งพรึงต่อความลำบาก ในเมื่อเห็นประโยชน์อันสมควรสมเด็จพระผู้มี พระภาคเจ้าทรงเห็นอำนาจแห่งเหตุเช่นนี้ จึงทรงบำเพ็ญทุกกกิริยา ทำนองเดียวกับทรงศึกษา พิ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการตรัสรู้ของสมเด็จพระพุทธเจ้าที่ทรงบำเพ็ญเพียรตามลัทธิเดิมเพื่อพิสูจน์ความจริง ในที่สุดได้ตรัสรู้และแสดงธรรมโปรดสัตว์ โดยเน้นความสำคัญของการไม่ย่อท้อแม้ต้องเผชิญกับความลำบาก พร้อมกับก
การบัญญัติสิกขาบทของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
326
การบัญญัติสิกขาบทของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
…ะไม่สำคัญใน กำลังพระปรีชาญาณสิกขาบทที่ทรงบัญญัติไว้ก็จะงอแง่นไม่เป็นแก่นสาร แต่เมื่อได้เหตุการณ์อัน ควรแล้วทรงบัญญัติ ย่อมตัดทางครหาเห็นปานนั้น โลกก็จะสำคัญในพระปรีชาสามารถสิกขาบท ที่ทรงบัญญัติแล้วก็จะเฉ…
บทความนี้กล่าวถึงการบัญญัติสิกขาบทโดยสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ ซึ่งทรงมีวิธีการและหลักในการตัดสินใจที่ชัดเจน โดยมีการประชุมภิกษุเพื่อให้เกิดความเป็นธรรม นอกจากนี้ยังมีการอิงกฎหมายบ้านเมืองเพื่อป้องกันไม่
พระธรรมเทศนาเกี่ยวกับพระสารีบุตรและการวินิจฉัยคดี
327
พระธรรมเทศนาเกี่ยวกับพระสารีบุตรและการวินิจฉัยคดี
…ดื้อ ถือแต่ใจตน ไม่เคารพจนชั้นพระพุทธ โองการให้การแก้คดีไม่เป็นธรรม นี้ก็เป็นการณวสิกตา เหมือนกัน แลควรเป็นแบบอย่างสำหรับ สาธุชนผู้ต้องเป็นจำเลยในคดีนั้น ๆ จําต้อง สมเด็จพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า แม้มีพร…
บทความนี้กล่าวถึงการวินิจฉัยของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับพระสารีบุตรที่ถูกโจทก์ฟ้อง และความสำคัญของการวินิจฉัยที่เป็นธรรม พระองค์ได้ทำการพิจารณาคดีอย่างละเอียดเพื่อไม่ให้เกิดความเข้าใจผิดเกี่ยวกับการกระทำขอ
พระบรมศาสดาและการตั้งอยู่ในความเป็นกลาง
331
พระบรมศาสดาและการตั้งอยู่ในความเป็นกลาง
…็นหน้าที่ของปฏิคาหกทั้งหลายความเหนื่อยยากลำบากกายเมื่อเทียบกับความเสียหาย อัน จะเกิดเพราะความทำไม่สมควรนั้นแล้ว ก็เป็นการมีประมาณน้อย พระอานนทเถรเจ้าชะรอยจะ พิจารณาเห็นอำนาจแห่งเหตุดังนี้ จึงหาได้หลีกหลั…
เนื้อหาเกี่ยวกับการที่พระบรมศาสดาทรงตั้งอยู่ในความเป็นกลางและวิธีการที่พระองค์ใช้เพื่อสร้างความสนิทสนมในหมู่ภิกษุ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการที่พระเจ้าปเสนทิโกศลได้ทรงขอนางวาสภขัตติยามาเป็นพระมเหสี การรักษาค
แนวทางการปกครองและการบริหารงานของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
333
แนวทางการปกครองและการบริหารงานของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
๓๓๘ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) มาเป็นเหตุทรงประพฤติตามอำเภอพระหฤทัย ให้นอกเหนือความสมควรไปทรงเคารพนับถือเชื่อ ฟังพระราชวงศ์แลเสวกามาตย์ผู้ใหญ่ตามฐานะเป็นอย่างดี มีพระราชกมลกอปรด้วยพระกตัญญ…
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับการปกครองและการบริหารงานของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ โดยแสดงถึงความสำคัญของความกตัญญูและการเคารพผู้ใหญ่ในการทำงาน ทั้งยังกล่าวถึงแนวทางการตัดสินใจที่เหมาะสมในสถานการณ์ต่
พระราชกรณียกิจในการบำรุงสังคม
340
พระราชกรณียกิจในการบำรุงสังคม
…นการสงเคราะห์ราชบุรุษ สมมาปาส์ ทรงรู้จักผู้คล้องน้ำใจคนให้นิยมยินดี ๑ วาจาเปยย์ ตรัสพระวาจาอ่อนหวาน ควรดื่มไว้ในใจทำความเป็นที่รักให้เกิด ๑ สังคหวัตถุนี้ เป็นอุบายวิธีให้เกิดรัฐสมบัติ ซึ่งได้นาม บัญญัติว…
เนื้อหานี้กล่าวถึงบทบาทของพระเจ้าแผ่นดินในการดูแลประชาชน และการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะการบำรุงกสิกรรมและพาณิชกรรม รวมถึงการสื่อสารด้วยพระวาจาอ่อนหวานที่จะสร้างความสัมพันธ์ที่ดีให้เกิดขึ้นในสังคม พระเจ้าแ