คำ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 226 / 625

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 176 คำนึงเป็นรส มีความไม่ต้องขวนขวายเป็นเครื่องปรากฏ มีความ คลายไปแห่งปีติเป็นเหตุใกล้ แล ในข้อนี้มีปัญหาว…

…ี้นำไปสู่การเข้าใจลึกซึ้งในแนวทางฝึกปฏิบัติในศาสนา. ขอเชิญทุกท่านที่สนใจศึกษาและค้นคว้าเกี่ยวกับหลักคำสอนนี้

…วามที่ตติยฌานประกอบด้วยองค์ ๒ พึงทราบโดยเกิดขึ้นแห่ง องค์ ๒ นี้คือ สุข จิตเตกัคคตา เพรา ราะเหตุนั้น คำใดที่ท่านกล่าวไว้ใน วิภังค์ว่า 1 อุเบกขา สติสัมปชัญญะ สุข เอกัคคตาแห่งจิต ชื่อว่า ฌาน คำนั้นจึงเป็นอ…

บทนี้สำรวจการทำความเข้าใจเกี่ยวกับตติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเน้นองค์ประกอบสำคัญที่ประกอบกัน เช่น สุขและเอกัคคตาแห่งจิต อีกทั้งแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างองค์ต่างๆ ในฌาน และการพิจารณาอุปนิชฌาน การท

…ข์ด้วย บทว่า " ก่อน เทียว " หมายความว่า การละนั้นแลได้มีมาก่อนแล้ว มิใช่เพิ่งมามีใน ขณะแห่งจตุตถฌาน คำว่า " เพราะโสมนัสและโทมนัสดับหายไป " นั้น ความว่า เพราะธรรมทั้ง ๒ นี้ คือ เจตสิกสุข และเจตสิกสุขด้วย…

ประโยคนี้วิเคราะห์ความหมายและสำคัญของการละสุข ทุกข์ โสมนัส โทมนัส ในจตุตถฌานปาฐะ โดยยกตัวอย่างถึงการที่สิ่งเหล่านี้ละไปในอุปจารขณะที่แตกต่างกัน ซึ่งแสดงถึงความเข้าใจในธรรมะที่ลึกซึ้งซึ่งต้องอาศัยการพั

…านนี้เป็นที่ ๔ เพราะมีลำดับแห่งจำนวน บ้างว่าชื่อ ) จตุตถะ เพราะพระโยคาวจรเข้าถึงฌานนี้เป็นที่ 4 ส่วนคำใดที่ข้าพเจ้ากล่าวไว้ว่า จตุตถฌานละองค์ ๑ ประกอบ ด้วยองค์ ๒ บัณฑิตพึงทราบอรรถาธิบายในคำนั้นต่อไป ควา…

บทความนี้กล่าวถึงจตุตถฌานที่เป็นฌานที่ 4 ตามคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยมีการอธิบายถึงองค์ประกอบต่างๆ ของจตุตถฌาน และความสัมพันธ์ระหว่างจตุตถฌาน…

…นั่นแล วิตกอย่างเดียวเท่านั้นเป็นองค์สำหรับละแห่ง ทุติยฌานนั้น องค์ ๔ มีวิจารเป็นอาทิเป็นองค์ประกอบ คำที่เหลือมี ประการดังกล่าวแล้ว ก็แลครั้นทุติยฌานแม้นั้น อันเธอได้บรรลุอย่างนี้แล้ว จึง ประพฤติให้เป็น…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการบรรลุตติยฌานในกระบวนการฝึกสมาธิ โดยเน้นการทำใจให้บริสุทธิ์ผ่านการบริกรรมคำว่า 'ปฐวี' เพื่อประสบผลแห่งการพัฒนาในจิตและการละองค์หยาบในทางจิตใจ จะได้ปรับเข้าสู่ความละเอียดในตติย…

…ิมิตไหว เช่นกับกลุ่มไอ (ร้อน ) แห่งข้าวปายาสที่เพิ่งปลงลงจากเตา (ส่วน ) ปฏิภาคนิมิตเป็น ดวงนิ่งแน่ว คำที่เหลือพึงทราบตามนัยที่กล่าวแล้วนั้นเทอญ วาโยกสิณ จบ (นีลกสิณ] ส่วน ( กสิณ ) ถัดนั้นไป ( บัณฑิตพึงท…

…เห็นสีเขียวซึ่งนำไปสู่นิมิตต่าง ๆ การปฏิบัตินี้มีความสำคัญสำหรับผู้ที่ต้องการเจริญวิชชาในทางธรรม ตามคำสอนของพระโยคาวจร.

…น ย่อมปรากฏ (ส่วน ) ปฏิภาคนิมิตหลุดจากกสิณมณฑล ปรากฏเช่น กับขั้วตาลฝั่งแก้ว ( อินทนิล ) อยู่ในอากาศ คำพรรณนาที่เหลือ พึงทราบตามนัยที่กล่าวแล้วนั้น เทอญ " นีลกสิณ จบ ปีติกสิณ นัยแม้ในปีติกสิณก็ดุจนัยนั้น…

ในการสร้างกสิณมณฑล ผู้ปฏิบัติสามารถนำดอกไม้ประเภทต่างๆ มาทำให้เต็มผอบ และสามารถใช้วัสดุหลากหลายสี เช่น ผ้าสีเขียว หรือสีอื่น ๆ ในการสร้างเป็นรูปแบบต่างๆ รวมถึงการทำให้เคลื่อนที่ได้ตามที่ได้กล่าวถึงในบ

…อง ) ก็ได้ ทำกสิณ ( มณฑล ) แล้วยังมนสิการว่า ปีตก ปีตก ให้เป็นไปโดยนัยที่กล่าวแล้วในนีลกสิณนั้นเถิด คำที่เหลือก็เช่นเดียว " กันนั้นแล ปีตกสิณ จบ [โลหิตกสิณ] นัยแม้ในโลหิตกสิณก็ดุจนัยนั้น สมคำ ( อรรถกถา …

บทนี้กล่าวถึงการทำกสิณในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการสร้างนิมิตทั้งในสีเหลืองและสีแดงซึ่งมีความสำคัญในทางลัดสู่การเห็นอภิญญา พระพุทธศาสนาแนะนำให้ใช้ดอกไม้หรือผ้าสีต่างๆ เพื่อกระตุ้นการเกิดนิมิตและการทำสมาธ

…าย (ส่วน) ก็หาขยายไม่ (ส่วน ) ปฏิภาคนิมิตปรากฏเป็นดวง อากาศแท้ และพระโยคาวจรจะ (นึก) ขยาย ก็ขยายได้ คำที่เหลือ พึงทราบโดยนัยอันกล่าวแล้วในปฐวีกสิณนั้นแล ( ปริจฉินนากาสกสิณ จบ พระทศพลผู้สรรพธรรมทส ( ทรงเ…

…สมาธิได้ โดยการสร้างช่องที่เหมาะสมและใช้การภาวนาเป็นเครื่องช่วย อธิบายถึงการสร้างนิมิตในอากาศ รวมถึงคำสอนจากพระทศพลเกี่ยวกับการเจริญกสิณและความสำคัญของทศกสิณในระดับสมาธิ.

…ภ] หนอนทั้งหลาย เรียกว่า ปุสฺวะ ปุสฺวะทั้งหลายคลาคล่ำอยู่ใน อสุภนั่น เหตุนั้น อสุภนั่นจึงชื่อปุฬวกะ คำว่า ปุฬวกะนั่นเป็น คำเรียกซากศพที่เต็มไปด้วยหนอน [อัฏฐิกอสุภ] กระดูกนั่นเองชื่ออัฏฐิกะ นัยหนึ่ง กระด…

บทนี้นำเสนอการทำความเข้าใจเกี่ยวกับคำศัพท์ทางพระพุทธศาสนา เช่น ปุฬวกอสุภและอัฏฐิกอสุภ รวมถึงวิธีการเรียนอุทธุมาตกอสุภกรรมฐาน โดยอธิบายถึง…

…่รักอยู่ นำจิตเข้าไปผูกไว้ในอารมณ์นั้น เป็นแน่แท้ (ในที่สุด) เธอสงัดจากกามทั้งหลาย ฯลฯ เข้าถึงฌาน * คำแก้ปัญหา ๓ ข้อนี้ มีอรรถาธิบายข้างหน้า

บทความนี้อภิปรายถึงการกำหนดนิมิตในวิสุทธิมรรค รวมถึงความสำคัญของการมีสติและการพิจารณาตนในสภาพการณ์ความเงียบสงบ ที่นำไปสู่อานิสงส์ในการดำเนินชีวิตทางธรรม อธิบายว่าการกำหนดนิมิตและการพิจารณาต่างๆ ช่วยให

…อนั้นจึงสังเกตไว้ว่า " ในโอกาสตรงนี้ นั่นเป็นเถาไม้ นี่เป็นอสุภ นิมิต นี่อสุภนิมิต นั่นเถาไม้ " ส่วนคำใดที่กล่าวว่า " ทำ---- ให้เป็นนิมิตร่วม ให้เป็นอารมณ์ ร่วม " คำนั้นก็ ( มีอรรถาธิบาย) รวมอยู่ในข้อ ก…

ในข้อความนี้ได้พูดถึงการสังเกตและกำหนดลักษณะของวัตถุธรรมชาติ เช่น จอมปลวก ต้นไม้ และกอไม้ โดยใช้คำเทศน์อธิบายว่าดูอย่างไร ทั้งยังยกตัวอย่างการระบุว่าวัตถุใดเป็นอสุภนิมิตหรืออารมณ์ร่วม โดยมุ่งเน้นควา…

…อนล่าง ) พึงตั้งจิตบริกรรมว่า อุทธุมาตก์ อุทธุมาตก ที่ร่างท่อนนั้นก็ได้ [วินิจฉัยอุคคหนิมิตเป็นอาทิ คำต่อไปนี้ เป็นคำวินิจฉัยในอรรถกถาปาฐะมีคำว่า " เธอย่อม ทำนิมิตนั้นให้เป็นสิ่งที่ถือเอาได้อย่างดีแล้ว"…

…ารเพื่อให้สามารถถือเอานิมิตจากซากศพได้อย่างชัดเจน โดยเน้นให้ทำสติให้มั่นและกำหนดภาพให้ชัดเจน จากนั้นคำอธิบายในบทนี้ยังระบุถึงการจำและการถือเอานิมิตในบางสถานการณ์

… ทางทิศนั้น พึงจงกรมและนั่งในที่อันควรแก่โอกาสก็ได้ แต่พึงทำจิต ให้มุ่งต่อทิศนั้นไว้เท่านั้น [อธิบายคำแก้ปัญหาว่า การกำหนดจำนิมิตโดยรอบมีประโยชน์อะไร คำต่อไปนี้เป็นอธิบายคำแก้ ( ปัญหา ) มีคำว่า ( การกำห…

ในบทนี้กล่าวถึงการกำหนดจำนิมิตและกรรมฐานซึ่งมีความสำคัญในการนำไปสู่การทำจิตให้มั่นคง โดยเน้นการสำรวมและไม่ให้จิตคิดไปนอกตัว การบริหารจัดการทิศทางที่ออกจากป่าช้าเพื่อให้ถึงเสนาสนะของตนโดยมีการคิดวางแผน

… ปรากฏขึ้นโดยนัยฉะนี้ แม้อุปจารฌานอันเป็นรูปเทียมแห่งปฐมฌาน ก็เกิดแก่เธอในขณะนั้นเหมือนกัน ต่อนี้ไป คำพรรณนาทั้งปวงจนถึง (ตอนที่เป็น ) อัปปนาและถึงความเป็นวสีแห่งปฐมฌาน บัณฑิตพึง ทราบโดยนัยที่กล่าวแล้วใ…

บทนี้กล่าวถึงการบรรลุธรรมวิเสสที่ผู้ปฏิบัติได้รับ รวมถึงองค์ฌานทั้งหลายและการละนิวรณ์ทั้ง 5 ที่พระโยคาวจรสามารถทำได้ผ่านการยึดมั่นในสมาธิและความสุข โดยจัดการวิเคราะห์ความสำคัญระหว่างการปฏิบัติกับผลลัพ

…หน้าที่ 236 สภาพ ) ไปปนกับโอทาตกสิณเข้า เพราะฉะนั้น ต้องดูว่าเป็นกระดูก โดยทางเป็นของปฏิกูลเท่านั้น คำว่าเพศ ( ลิงคะ ) ในอสุภะนี้ เป็นชื่อ ของอวัยวะทั้งหลายมีมือเป็นต้น เพราะฉะนั้น โดยเพศ พึงกำหนดตาม (อ…

เนื้อหาอธิบายการเข้าใจอสุภะในวิสุทธิมรรค โดยการกำหนดอาการจากกระดูกและอวัยวะต่าง ๆ ผ่านการพิจารณาเชิงวิเคราะห์ คุณสมบัติของอสุภะนั้นสามารถวิเคราะห์โดยใช้หลักการต่าง ๆ เช่น รูปร่าง ขนาด สถานที่ และอาการ

…นกล่าวไว้ ( ในอรรถกถา ) ว่า " อุคคหนิมิตก็ดี ปฏิภาคนิมิต ก็ดี ในกรรมฐานนี้ เป็นเช่นเดียวกันนั่นเอง "คำนั้น ( สำหรับ ) ในกระดูกท่อนเดียวก็ชอบอยู่ แต่ (สำหรับ ) ในร่างกระดูก (ละ) ความเป็นร่างมีช่องติดอยู่…

…ข้าใจในนิมิตเหล่านี้ส่งผลต่อการปฏิบัติธรรมและการพัฒนาจิตใจของผู้ปฏิบัติ จึงควรศึกษาและวิจารณ์ตามหลักคำสอนในพุทธศาสนา รวมถึงความเกี่ยวข้องในพรหมวิหาร ๔ ที่มีนิมิตเฉพาะตามการรวบรวมเขตแดนและความเป็นอสุภจนไ…

… แก่เจ้ามหานาม ศากยะ ) ว่า " " ดูกรมหานาม อริยสาวกในพระธรรมวินัยนี้ เป็นผู้ มีศีล " ดังนี้เป็นอาทิ" คำ (ของพระอานนท์) ทั้งปวง บัณฑิตพึง ทราบตามนัยที่กล่าวใน ( เลขปฏิปทาสูตร มัชฌิมนิกาย) มัชฌิม ปัณณาสกะน…

…ความเข้าใจในวิชชาแห่งพระพุทธเจ้า โดยอธิบายถึงการเข้าถึงพระสัพพัญญูและพระมหากรุณา รวมถึงการปฏิบัติตามคำสอนของพระอานนท์เพื่อพัฒนาตนไปสู่ความเป็นพระอริยสาวก คำอธิบายเน้นถึงความสำคัญของการมีศีลและการดำเนินต…

…หรือโลกธาตุนั้นมีมากนัก ช่องว่างในระหว่างจักรวาล ๓ จักรวาล ต่อกัน มีโลกันตนรก ๑ ทุกแห่งไป โดยนัยนี้ คำว่า โลกันตนรก ก็แปลว่า นรกอันตั้ง อยู่ในช่องระหว่างจักรวาล ๓ อันนั่นเอง

บทความนี้พูดถึงขนาดของจักรวาลตามที่อธิบายในวิสุทธิมรรค เช่น ขนาดของภูเขาจักรวาลที่มีความสูง 82,000 โยชน์และตำนานของทวีปต่าง ๆ เช่น อมรโคยานและชมพูทวีป พร้อมทั้งความสัมพันธ์ระหว่างทวีปใหญ่และทวีปเล็ก โ

…ิตพึงกล่าว (ตามนัยพระสูตรนี้) สูตร ทั้งหลายมีอัคคัปปสาทสูตรเป็นต้น และคาถาทั้งหลาย เช่นคาถาที่มี ๑. คำว่า "นั้น" นี้แปลจาก "เอส" ในคำ ตถา เหส เอกจากวาฬ ฯเปฯ ต้นประโยค พรรณนาจักรวาฬ (หน้า ๒๖๓) ๒. สํ.ส. ๑…

พระผู้มีพระภาคเจ้า มีความรู้และความเข้าใจในโลก อนันตจักรวาล อนันตโลกธาตุ ด้วยพระอนันตพุทธญาณ ทรงเป็นที่รู้จักในชื่อว่าโลกวิทู เนื่องจากทรงรู้จักโลกโดยประการทั้งปวง ในบทนี้กล่าวถึงคุณสมบัติอันสูงสง่าขอ