คำว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 68 / 147

…ท์ - หน้าที่ 33 คนมีปัญญา คนมีบุญ 6. พันธุมนฺตุ คนมีพวกพ้อง 4. ปุญญวนๆ ภควนต ล ๑๐. สติมันตุ คนมีสติ คำว่า ภควนฺตา ภควนฺเต ภควนฺโต นั้น มีวิธีใช้ไม่เหมือน กัน ภควนฺตา ภควนฺเต ใช้เป็นทวิวจนะ สำหรับกล่าวถึงคน…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้คำบาลีในรูปแบบนามและอัพยยศัพท์ โดยเฉพาะการใช้ศัพท์ต่าง ๆ เช่น 'ภควนฺตา', 'ภฺูมิ', 'คุณวนฺตุ' และวิธีใช้งานภายในไวยากรณ์ รวมถึงการจำแนกประเภทของลิงค์ เช่น ปุ๊ลิงค์ และอิตถ

…บศัพท์ที่เป็น อิ การันต์ หรือ อุ การันต์ ๒. ภควนฺตุ เป็นได้เฉพาะลิงค์อย่างเดียว ๓. ฝ่ายพหุวจนะ ถ้ามีคำว่า ตา หรือ เต อยู่ท้ายศัพท์ เช่น คำว่า ภควนฺตา, ภควนฺเต ใช้เป็นทวิวจนะ, ส่วน ภควนฺโต และ ที่นอกจาก ภคว…

เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้บาลีไวยากรณ์ในนามและอัพยยศัพท์ โดยอธิบายถึงการใช้คำต่างๆ เช่น นุต, คุณวนฺตานิ, และการแปลงคำในบริบทต่างๆ นอกจากนี้ยังมีการยกตัวอย่างการใช้ศัพท์และแนวทางในการแบ่งประเภทคำในบาลีไวยา

…ียนหนังสือไม่ใช่ ใช้ ตาต แทน, ใช้ได้ทั่วไปทั้งเรียกบิดาหรือบุตรเหมือนภาษา เอก. ตาต พหุ. ตาตา ของเรา คำว่า ตาต (พ่อ) ถ้าเป็นวิภัตติอื่น เป็นชื่อของบิดา ถ้า เป็น อาลปนะ ใช้เรียกได้ทั้งบิดาทั้งบุตร ปิตุ ศัพท์…

…ตติและการันต์เช่นเดียวกับศัพท์อื่น พร้อมกับตัวอย่างการใช้งานในประโยคเพื่อให้เข้าใจง่าย โดยยกตัวอย่างคำว่า ตาต (พ่อ) ที่ใช้ได้ทั้งบิดาและบุตร การประยุกต์ใช้คำศัพท์ในสถานการณ์ต่างๆ ดังนั้นเรียนรู้เรื่องเหล่า…

… ไว้ คาเวสุ เอา โอ แห่ง โค เป็น อาว แล้ว คง สุ ไว้ สุ อยู่หลัง เอา อะ เป็น เอ คาโว (เหมือน ป. พหุ.) คำว่า โค นี้ เป็นคำเรียกรวมทั้งตัวผู้และตัวเมีย แต่ในที่บาง แห่ง ที่แหยให้รู้ว่าตัวผู้ตัวเมียแล้ว . เอา โ…

…ี้กล่าวถึงการอธิบายบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะนามและอัพยยศัพท์ พร้อมมีตัวอย่างการใช้ เช่น การเปลี่ยนรูปของคำว่า โค ซึ่งเรียกรวมถึงตัวผู้และตัวเมีย การใช้คำศัพท์ต่าง ๆ และการแจกตามระบบการันต์ที่เหมาะสมในบริบทต่าง…

…ูดหมายถึงนามนามลงข้างหลังคุณนาม เพื่อบ่งให้คำพูดชัดขึ้น เช่น คนอ้วน สัตว์ผอม ดังนี้ ก็จะรู้ได้ทันที คำว่า คน สัตว์ นั้นเป็นนามนาม อ้วน ผอม เป็นคุณนาม หรือคำพูดใด ๆ ก็ตาม เมื่อผู้ฟังฉงนสงสัยยังต้องถามถึงนาม…

บทความนี้ให้ความรู้เกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเน้นที่การใช้และการเข้าใจนามและอัพยยศัพท์ รวมถึงการนับจำนวนที่ใช้ในประโยคต่างๆ การศึกษาควรเริ่มจากการท่องศัพท์ให้แน่นอน เพื่อช่วยในการสร้างประโยคที่ถูกต้อง

…ลคูณจำนวนที่คูณแล้ว โดยคูณกันเป็นระยะ ๆ เช่น 00 ๑๐x๑๐ เป็น ๑๐๐ , แล้วเอา ๑๐๐x๑๐ เป็น 1,000 เป็นต้น, คำว่า ๑๐ และ ๑,๐๐๐ เป็นต้น ฟังดูคล้าย ๆ จักมีเอกศัพท์ในสังขยาเพื่อบอก จำนวนอยู่ด้วย แต่ที่แท้ไม่ต้องใช้เอ…

…วน ๑๐ เพื่อให้ได้จำนวนเต็ม เช่น ๑๐๕๑๐ เพื่อให้ได้ ๑๐๐ จากนั้นนำมาคูณอีกครั้งเพื่อให้ได้ 1,000 การใช้คำว่า ๑๐ และ ๑,๐๐๐ ในภาษาบาลีมีความหมายคล้ายกันแต่ไม่ต้องใช้เอกศัพท์ข้างหน้า เรียกว่าศัพท์เดียว หากมีเศษจ…

… ว่า "นายดำ ไปหานายขาว แกถามเขาว่า ทำไม คุณไม่ไปเที่ยวที่บ้างผมบ้าง เดี๋ยวนี้ที่นั้นสนุกมาก" ดังนี้ คำว่า แก เขา คุณ ผม นั้น ทั้ง ๕ คำนี้ปรากฏขึ้นในประโยคตัวอย่างข้างหลัง เพื่อจะตัดคำนาม นามที่ซ้ำกันออกเสี…

สัพพนามถือเป็นส่วนหนึ่งของนามศัพท์ที่ใช้แทนคำนามทั้งสาธารณะและอสาธารณะ เพื่อเลี่ยงการซ้ำซ้อนในบทสนทนา สามารถใช้แทนคำที่พูดถึงแล้วเพื่อทำให้ประโยคกระชับและเข้าใจง่ายขึ้น อย่างเช่น 'นายดำ ไปหานายขาว' โด

…ือจะต้องเอ่ยถึงตัว นามนาม คือ นายดำ นายขาว กันเรื่อยไป จนกว่าจะจบเรื่อง, ส่วนตัวอย่างข้างปลายนั้น มีคำว่า แก เป็นต้น เข้า มาแทนตัวนามนาม คำซ้ำซากจึงหมดไป นับว่าเป็นการถูกต้องตาม วิธีภาษาที่นิยมที่ใช้กันอยู…

บทที่อธิบายเกี่ยวกับการใช้งานของนามและสัพพนามในบาลีไวยากรณ์ โดยมีการเปรียบเทียบตัวอย่างที่แสดงความแตกต่างในการใช้คำซ้ำซากและการใช้สัพพนามเพื่อลดการซ้ำซาก ซึ่งถือเป็นวิธีการที่ถูกต้องตามภาษาที่นิยม โดย

…ความเคอะเขินที่จะต้องออกนามจริงกันซึ่งหน้า ตัวอย่างเช่น พระ ก. ถามพระ ข. ว่า "ท่านไปไหนา ? " ดังนี้ คำว่า "ท่าน" เป็นคำแทนชื่อของพระ ข. ซึ่งเป็นผู้ฟังคำถามของพระ ก. เพราะ ฉะนั้น พระ ข. จึงต้องเป็นมัธยมบุรุ…

…เนื่องจากในภาษาอื่น ๆ ไม่ค่อยนิยมระบุชื่อผู้ฟังในบทสนทนา โดยตัวอย่างเช่น การถามคำถามในภาษาบาลีที่ใช้คำว่า 'ท่าน' แทนชื่อของผู้ฟัง เพื่อให้การสื่อสารเหมาะสมกับความสัมพันธ์ระหว่างผู้พูดและผู้ฟัง การแปลคำต่าง…

…นชื่อผู้พูด เพื่อให้คู่สนทนาเข้าใจความหมาย เช่นตัวอย่างว่า พระ ก. บอกกับ พระ ข. ว่า "วันนี้ผมอาพาธ" คำว่า "ผม" เป็นคำแทนชื่อของ พระ ก. ซึ่งเป็นตัวผู้พูด และเป็นอุดมบุรุษ ในภาษาบาลีท่านบัญญัติ

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะการใช้ชั้นผู้พูดและชั้นผู้ฟังในภาษาบาลี การใช้คำแทนเช่น 'ผม' ที่เป็นอุดมบุรุษ ตัวอย่างการใช้ในบทสนทนา การแยกประเภทผู้พูดและฟังเพื่อให้เข้าใจความหมายในบริบท

…มอื่น ซึ่งได้ออกชื่อมาแล้วด้วย ฉะนั้น เพื่อจะให้ทราบความต่างกันในข้อนี้ จึงสมควรที่จะทำความเข้าใจใน คำว่า วิเสสนะ เสียก่อน วิเสสนะ คำนี้ ถ้าแปลเป็นภาษาไทย ก็ต้องเขียนเป็น วิเสสน์ แปลว่า การแยก การทำให้แตกต…

บทความนี้อธิบายถึงวิเสสนสัพพนามในภาษาบาลี ซึ่งมีความสำคัญในการทำให้คำแสดงความแตกต่างระหว่างนามนามต่าง ๆ โดยวิเสสนสัพพนามจะทำหน้าที่ประกอบกับนามเพื่อชี้แจงลักษณะ และให้ผู้เรียนเข้าใจถึงประเภทต่างๆ ของว

…า ทวๆที่สาการา) มหาฎีกาท่านเกรงว่าจะเกิดปัญหาขึ้น จึงบอกไว้ว่า อาการา ปการาติ หิ เอโก อตฺโถ ที่จริง คำว่า อาการ ประการ ก็ความเดียวกัน

ในบทนี้กล่าวถึงการตีความเรื่องร่างกายและสิ่งที่ไม่สะอาด โดยแบ่งเป็นหลายข้อตามหลักคำสอนในวิสุทธิมรรค โดยระบุให้เห็นความสัมพันธ์ในบทบาลีและอธิบายถึงคำศัพท์ที่มีความหมายเกี่ยวข้องกับร่างกายและอาการต่างๆ

…่านั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอน ด้วยส่วนที่ผิดกับตนก็ เป็นเช่นเดียวกับ (การกำหนด) ผมนั่นแล [เล็บ] คำว่า นขา - เล็บทั้งหลาย เป็นชื่อแห่งใบเล็บ ๒๐ อัน" เล็บ ทั้งปวงนั้น โดยสี เป็นสีขาว โดยสัณฐาน มีสัณฐานดั…

เอกสารนี้วิเคราะห์การตัดตอนในวิสุทธิมรรคเกี่ยวกับการกำหนดเล็บและลิขา โดยชี้ให้เห็นว่าการตัดตอนนี้มีลักษณะเป็นบันทึกที่ระบุขอบเขตของร่างกายและส่วนต่างๆ เช่น เล็บและนิ้ว บทเรียนในวิสุทธิมรรคยังให้ความสำ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 53 [เนื้อ คำว่า มิส - เนื้อ คือเนื้อ ๕๐๐ ชิ้น เนื้อทั้งปวงนั้น โดยสีแดง เช่นดังดอกทองกวาว โดยสัณฐาน เนื้อปลีแข้ง สั…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการเปรียบเทียบเนื้อในวิสุทธิมรรค โดยมีการบรรยายรูปร่างของเนื้อในทิศต่าง ๆ และทำการเปรียบเทียบกับสิ่งอื่น ๆ เช่น ใบตาลและมะม่วงแผ่น การใช้คำศัพท์ในบริบทต่าง ๆ เพื่อให้เห็นภาพชัดเจน นอ

…ล่านั้น ส่วน (วิสภาคปริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วน ที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [กระดูก] ๑๐๐ ๑๐๐ ท่อน คำว่า อฏฐี - กระดูกทั้งหลาย คือ ยกเว้นกระดูกฟัน ๓๒ ซี่ เสีย ที่เหลือเป็นกระดูกประมาณ ชิ้น ดังนี้ คือ กระด…

เนื้อหานี้ให้รายละเอียดเกี่ยวกับเอ็นและกระดูกในร่างกายมนุษย์ โดยเริ่มจากอธิบายเกี่ยวกับเอ็นที่มีลักษณะต่าง ๆ เช่น เอ็นที่สรีรธาร มีรูปร่างคล้ายเชือก และอธิบายถึงรูปแบบต่าง ๆ ของเอ็นตามส่วนต่าง ๆ ของร่

…ยส่อน ของตนแห่งไตนั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่อนที่ผิดกับ ตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [หัวใจ] คำว่า หทย์ - คือเนื้อหัวใจ หัวใจนั้น โดยสี แดงดังสีหลัง กลีบปทุม โดยสัณฐาน มีสัณฐานดังดอกปทุมตูมที่เขาปลิ…

ในบทนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับหัวใจ ซึ่งมีลักษณะและสีของโลหิตที่สัมพันธ์กับอารมณ์และจริตของบุคคล สรุปฝากบทวิเคราะห์ถึงโครงสร้างของหัวใจและบทบาทในร่างกาย โดยอธิบายถึงตำแหน่งและหน้าที่ของไตในสรีรวิทยา เ

…วนของตนเอง พังผืดนั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [ม้าม] ක คำว่า ปิหก-ม้าม" ได้แก่เนื้อสัณฐานเป็นลิ้นอยู่ในท้อง ม้าม นั้น โดยสี มีสีคราวอ่อนดุจสีดอกคนที่สอง โดยสัณฐ…

เนื้อหานี้มีการวิเคราะห์ถึงพังผืดทั้งสองประเภทในร่างกายรวมถึงแนวทางในการตัดตอนและอธิบายลักษณะของม้าม ความสำคัญของม้ามในกระบวนการทางกายวิภาคถูกชี้แจงว่าเป็นอวัยวะที่สำคัญ สำหรับการทำงานภายในร่างกายและผ

…องตนแห่งไส้ใหญ่นั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [ไส้น้อย] คำว่า อนุตคุณ ไส้น้อย คือไส้อันเป็นสายพันอยู่ตามขนดไส้ ใหญ่ ไส้น้อยนั้น โดยสี ขาวดังสีรากจงกลนี โดยสัณฐาน…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการวิเคราะห์โครงสร้างของไส้ใหญ่และไส้น้อยในร่างกายมนุษย์ โดยเน้นว่าไส้ใหญ่มีลักษณะยาวราว ๓๒ ศอก ส่วนไส้น้อยมีความสำคัญในการยึดขนดของไส้ใหญ่และทำหน้าที่เหมือนเชือกรัด ข้อมูลการศึกษาเก

…ตน แห่งอุทริยะนั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [อาหารเก่า] คำว่า กรีส-อาหารเก่านั้น ได้แก่อุจจาระ กรีสนั้น โดยสี ก็มีสีดังอาหารที่กลืนเข้าไปนั่นแหละโดยมาก โดยสัณฐาน…

บทความนี้กล่าวถึงการทำงานของระบบย่อยอาหาร โดยเฉพาะการแปรสภาพของอาหารที่ถูกย่อยและจำแนกออกเป็นส่วนต่างๆ เช่น พยาธิ, ธาตุที่เผาไป, ปัสสาวะ และอุจจาระ การพิจารณาลักษณะของอาหารเก่าที่เกี่ยวข้องกับอุจจาระ

…ส่วนของตนแห่งกรีสนั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนส่วน ที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [มันในสมอง] คำว่า มตฺถลุงค์-มันในสมอง คือกองเยื่อ อันตั้งอยู่ภายใน กะโหลกศีรษะ มันในสมองนั้น โดยสี ขาวดังสีดอกเห็ด แม…

ในบทนี้กล่าวถึงการเปรียบเทียบฟองไฟกับการทำงานของร่างกาย โดยใช้วิธีการที่เทียบเคียงกับดินสีที่ถูกบีบอัด และการแสดงถึงกองเยื่อในสมองที่มีลักษณะเฉพาะและการจัดเรียงภายในกะโหลกศีรษะ รูปร่างและสีที่ถูกกล่าว