ปฏิ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 258 / 569

… - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 126 อีก จะไม่ตามรอยมันเที่ยวคั้นดง (ไปจับ) แต่เขาถือเชือกและปฏิก ตรงไปท่าที่มันลง (น้ำ) ทีเดียว นั่งหรือนอน (คอย) อยู่ ทีนี้เขา เห็นโคเหล่านั้นที่มันเที่ยว (หากิน)…

บทนี้พูดถึงการทำสมาธิด้วยการใช้สติและปัญญา เปรียบเทียบกับการทำงานกับโคที่ต้องใช้ความระมัดระวัง โดยแนะนำให้จัดการจิตไว้ในที่ที่ลมกระทบอย่างปกติ เมื่อสร้างสรรค์ไปในทางนี้ จะนำไปสู่การปรากฏนิมิตต่าง ๆ นอ

…พราะความที่เธอทั้งหลายมีสัญญาต่างกัน ฉะนั้น ด. มหาฎีกาว่า อุปมาทั้งหลาย มีเม็ดมณีเป็นต้นไป ควรจะเป็นปฏิภาคนิมิต ๒. เรื่องอุปมาด้วยภิกษุหลายรูปสาธยายพระสูตรเดียวกัน ปรากฏความรู้สึกต่าง ๆ กันนี้เข้าใจ ยากอ…

…งแตกต่างกันจากมุมมองของตัวเอง นอกจากนี้ยังพูดถึงความงามและความลึกซึ้งของพระสูตรที่มีอยู่และแนวทางการปฏิบัติที่ถูกต้องเพื่อให้ดูปฏิบัติได้

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 130 มั่น) โดย (การตั้งภาวนาจิตไว้ในปฏิภาคนิมิต มี) ประการดังกล่าว ภาวนาของเธอนี้ จำเดิมแต่ (เกิดปฏิภาคนิมิตขึ้น) นี้ไป จึงเป็น ภาวนาเนื่อง…

บทความนี้พูดถึงการตั้งจิตไว้ในปฏิภาคนิมิตและการศึกษาองค์ความรู้ในวิสุทธิมรรค โดยพระโยคาวจรที่มีปัญญาจะต้องตั้งจิตไว้ในปฏิภาคนิมิต และ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 134 ปัญญาอยู่ (นั้น) สมด้วยคำที่กล่าวไว้ในปฏิสัมภิทาว่า "เมื่อภิกษุรู้ อยู่ซึ่งความมีอารมณ์เดียว ความไม่ส่ายไปแห่งจิต ด้วยอำนาจความ หายใจออกยาง (…

…การฝึกจิต การทำให้จิตมั่นคงด้วยการหายใจและการรักษาสติให้คงอยู่ โดยเฉพาะเมื่อภิกษุต้องเข้าใจและรู้จักปฏิบัติในการตั้งจิตและการรู้เห็นการหายใจเข้าออก ซึ่งจะนำไปสู่ปีติและปัญญาที่ชัดเจน มีการกล่าวถึงการอ่าน…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 140 [ปฏินิสสคฺคานุปสฺสี] นี้ แม้ในบทว่า ปฏินิสสคฺคานุปสฺสี นี้ ปฏินิสสัคคะก็มี ๒ คือ ปริจจาคปฏินิสสัคคะ (ปฏิ…

บทความนี้นำเสนอมุมมองเกี่ยวกับปฏินิสสัคคะ ซึ่งแบ่งออกเป็นสองประเภท คือ ปริจจาคปฏินิสสัคคะและปักขันทนปฏินิสสัคคะ การอธิบายนี้กล่าวถึงค…

…ัตรูกัน ต่อจากคนกลาง ๆ กันนั้น ข้าพเจ้ากล่าวหมายเอา ผู้ที่มี (คนเป็นศัตรูกัน) ดอก [การสอนตนเมื่อเกิดปฏิฆะ] (นัยที่ ๑ ระลึกถึงโทษของความโกรธ] แต่ถ้าเมื่อเธอนำจิตเข้าไปในคนเป็นศัตรูกัน ปฏิฆะเกิดขึ้นเพราะ ร…

…แนกตามประเภทของบุคคล ทั้งในสหายรัก คนกลาง และศัตรู โดยเริ่มจากการเข้าใจความสำคัญของเมตตา เพื่อบรรเทาปฏิฆะและสร้างความสงบในจิตใจ เรียนรู้ว่าความเมตตาสามารถเจริญไปได้ในทุก ๆ บุคคล โดยไม่จำเป็นต้องดำเนินไปต…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 158 เธอจึงพยายามเพื่อละปฏิฆะ โดยระลึกถึงพระพุทธโอวาท ทั้งหลาย มีกกจูปมโอวาท (พระโอวาทที่มีความอุปมาด้วย เลื่อย) เป็นต้น บ่อย ๆ…

ในเนื้อหานี้เกี่ยวกับการสอนของโยคาวจรภิกษุที่ใช้พระโอวาทของพระพุทธเจ้าเป็นแนวทางในการละปฏิฆะ และแสดงออกถึงความสำคัญของการควบคุมอารมณ์ โดยเฉพาะความโกรธ การอ้างอิงถึงคำสอนในฉบับยุโรปและการแก้ไ…

…ไมเจ้า จึง (ไป) โกรธเขาเลาะ" [สอนตนนัยที่ ๔ - พิจารณากัมมัสสกตา] แต่ถ้าเมื่อเธอแม้สอนตนอยู่อย่างนี้ ปฏิฆะก็ยังไม่ระงับอยู่นั่นไซร้ นี่ว่าโดยปรมัตถ์ ขันธ์ที่เป็นเครื่องมือทำทุกข์ให้ ดับไปหมดแล้วในขณะนั้น …

ในบทนี้ กล่าวถึงการพิจารณาความโกรธและผลกระทบจากมัน โดยที่ผู้คนมักใช้ความโกรธเป็นที่พึ่ง แต่หากพิจารณาให้ดีจะพบว่าตัวเองเป็นเหตุแห่งทุกข์ ศัตรูไม่สามารถทำให้เราทุกข์ได้หากเราไม่ให้ความสำคัญกับความโกรธ

…ัยที่ ๕ - พิจารณาถึงบุพจริยาของพระศาสดา] แต่ถ้าเมื่อพระโยคาวจรนั้น แม้พิจารณากัมมัสสกตาอยู่อย่างนี้ ปฏิฆะก็ยังไม่ระงับอยู่อีกไซร้ ทีนี้เธอจึงพิจารณาถึงพระคุณส่วนบุพ จริยาของพระศาสดา” (ต่อไป) (ต่อไป) นี้เ…

เนื้อหาหลักคือการพิจารณาถึงบุพจริยาคุณของพระศาสดาที่ไม่มีการประทุษร้ายต่อศัตรู แม้ในสถานการณ์ที่ท้าทายต่างๆ เช่น เรื่องของพระเจ้าสีสวะโพธิสัตว์ที่ไม่ใช้ความรุนแรงในการปกป้องตนเองและราชอาณาเขต นำไปสู่ก

…ทรงทำคุณน่าอัศจรรย์อย่างอื่น ๆ อีกเป็นอเนก (ดังกล่าว) ในชาดกทั้งหลายมีมาตุโปสกชาดกเป็นต้น อันการยัง ปฏิฆจิตให้เกิดขึ้น เป็นการไม่ชอบไม่ควรเหลือเกินแก่ตัวเจ้าผู้อ้างเอา พระผู้มีพระภาคเจ้า ผู้ซึ่งบัดนี้บรร…

เนื้อหานี้กล่าวถึงพระศาสดาและคุณอันน่าอัศจรรย์ของพระองค์ รวมถึงการพิจารณาความสัมพันธ์ท่ามกลางสังสารวัฏ และบทพระสูตรที่ชี้ให้เห็นถึงความเชื่อมโยงของสัตว์กับบุคคลต่าง ๆ ว่าไม่มีใครที่เป็นมารดาหรือบิดาขอ

…ทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 203 นั้น ในบุคคลที่เป็นศัตรูกัน โดยอุบาย (วิธี) เดียวกันนั้น แต่ถ้าปฏิฆะ (ความขึ้งเคียด) ในศัตรูเกิดขึ้นแก่เธอ โดยนัยที่กล่าวมาในก่อนนั้นไซร้ ปฏิฆะนั้น เธอก็พึงระงับเสีย …

ในเนื้อหานี้ พระโยคาวจรแนะนำให้ระงับความขึ้งเคียดในบุคคลที่เป็นศัตรูด้วยแนวทางของการแผ่กรุณา นอกจากนี้ยังเน้นถึงการที่จะเจริญกรุณาในทุกกรณีที่บุคคลประสบความเสื่อม และการทำสีมสัมเภทในชนทั้ง 4 เพื่อให้ค

…ั้งปวงจงเป็นผู้ถึงซึ่งความ สุขเถิด ดังนี้เป็นต้น ๑ เพราะเป็นภาวนาที่ท่องเที่ยวอยู่ใกล้ความยิน ร้าย (ปฏิฆะ) และความยินดี ๑ เพราะเป็นภาวนาที่ยังหยาบ เหตุยัง ประกอบด้วยโสมนัส ๑ และ (เห็น) อานิสงส์ในอุเบกขาโ…

…ร โดยมีรายละเอียดในการเริ่มทำอุเบกขาภาวนาออกจากฌานที่ ๓ หรือ ๔ ผ่านการสังเกตเห็นโทษและอานิสงส์ของการปฏิบัติภาวนาต่าง ๆ ผู้ที่มีความสนใจและต้องการเจริญภาวนาในรูปแบบนี้จะได้รู้จักกับขั้นตอนและปรัชญาภายในอย…

…ัสนาสุข (ความสุขในวิปัสนา) ก็ดี ภพสมบัติ (ความ ได้กำเนิดในรูปภพ ?) ก็ดี เป็นประโยชน์ทั่วไป ความกำจัดปฏิปักข ธรรมมีพยาบาทเป็นต้นได้ เป็นประโยชน์เฉพาะข้อ แห่งพรหมวิหาร က ทั้ง ๔ นั่น จริงอยู่ ในพรหมวิหาร ๔ …

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงพรหมวิหารทั้งสี่ ได้แก่ เมตตา, กรุณา, มุทิตา และอุเบกขา ที่ช่วยในการลดความพยาบาทและความยินดีได้ พร้อมยังอธิบายถึงความเฉยที่เกิดจากการทำกรรมดีและการเข้าถึงความสุขผ่านการวิปัสนา การเ

…น แก้ว่า เพราะอัปปมัญญาเหล่านั่น เป็นอุปนิสัยแห่งวิโมกข์นั้น ๆ แท้จริง สัตว์ทั้งหลายย่อมเป็นสิ่ง ไม่ปฏิกูล (ไม่พึงเกลียด) สำหรับพระโยคาวจรผู้เป็นเมตตาวิหารี ทีนี้ เพราะคุ้นในสิ่งไม่ปฏิกูล เมื่อพระโยคาวจร…

บทนี้กล่าวถึงเนื้อความที่ว่าด้วยความเป็นสุภปรมาและวิโมกข์ในพระพุทธศาสนา โดยใช้บริบทจากหลิททวสนสูตร กล่าวถึงการที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงเมตตาและการพิจารณาอัปปมัญญาในสัญญาของพระโยคาวจร การนำจิตเข้าสู

…ดียวเท่านั้น เพราะ ฉะนั้น การพรรณนาความนี้ พึงทราบว่าข้าพเจ้าทำโดย (หมายถึง) การล่วงอารมณ์ด้วย [แก้ ปฏิฆสัญญาน อตฺถึงฺคมา ข้อว่า ปฏิฆสญฺญานํ อตฺถงฺคมา (เพราะตกไปแห่งปฏิฆ สัญญา) มีพรรณนาความว่า สัญญาอันเก…

บทความนี้กล่าวถึงการก้าวล่วงรูปสัญญาในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในบริบทของการปฏิบัติสมาธิและการพัฒนาจิต โดยที่ก้าวล่วงรูปสัญญาได้ช่วยให้พระโยคาวจรบรรลุอารมณ์ที่สูงกว่า การศึกษาเรื่…

… ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 239 เพราะตกไป คือ เพราะละไป เพราะไม่เกิดขึ้น อธิบายว่าเพราะ ทำมิให้เป็นไปแห่งปฏิฆสัญญาเหล่านั้นทั้ง ๑๐ คือ ฝ่ายกุศลวิบาก ๕ ฝ่ายอกุศลวิบาก ๕ โดยประการทั้งปวง สัญญาเหล่านั้น ย่อมไม่ม…

…และทำให้เข้าใจว่าบุคคลผู้บรรลุฌานจะไม่มีสัญญาเหล่านั้น ซึ่งบางครั้งสามารถกล่าวถึงเพื่อสรรเสริญให้ผู้ปฏิบัติได้เข้าใจถึงคุณค่าในฌานนั้น แม้สัญญาจะไม่อยู่ในจิตของผู้ที่บรรลุฌาน แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าจิตของ…

…สญฺญาน์ สมติกุกมา เพราะก้าวล่วงรูปสัญญาทั้งหลาย นี้ เป็นอันตรัสการละรูปาวจรธรรมทั้งหมด ด้วยปาฐะว่า 'ปฏิฆ สญฺญานํ อตฺถงฺคมา นานตฺตสญฺญาน์ อมนสิการา - เพราะตกไปแห่ง ปฏิฆสัญญาทั้งหลาย เพราะไม่ทำในใจถึงนานัต…

บทความนี้นำเสนอข้อมูลจากวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของปาฐะซึ่งกล่าวถึงรูปสญฺญาน์และคำสอนเกี่ยวกับอากาศที่เป็นอนันตะ โดยชี้ให้เห็นถึงการละทิ้งอารมณ์ต่าง ๆ และแนวคิดในธรรมะว่าด้

…ฺมา สารีปุตโต เป็นประโยค ๑ ปกติวิปสฺสโก สกุกุเณยย ประโยค ๑ ในประโยคนี้ ปูน เติม วา เป็น วา ปน หุตวา ปฏิเวทนฺติ นี่ตก น. แน่ เพราะความบังคับอยู่ จึงเติม น. เข้าเป็น หุตวา น ปฏิเวเทนฺติ (มีก็บอกไม่ได้) จึง…

บทความนี้วิเคราะห์ถึงความหมายของน้ำในบริบทของสมาบัติ โดยมีการอุปมาที่ช่วยให้เข้าใจถึงการรับรู้และการสัญญา ความแตกต่างระหว่างการมีและไม่มีน้ำทำให้เห็นถึงความละเอียดของจิตที่เป็นเศษสังขาร ซึ่งสามารถอธิบ

…ท้ย่อย ปริปกุกโต โดยย่อยแล้ว ผลโต โดยผล นิสฺสนฺทโต โดยการไหลออก สมมกุบนโต โดยความเปรอะเปื้อน [คมนโต-ปฏิกูลโดยการเกิดไป ใน ๑๐ บทนั้น บทว่า "คมนโต - โดยการเดินไป " นั้น ความว่า ความปฏิกูลโดยการเดินไป พระโย…

…อหาเกี่ยวกับหลักการทางธรรมที่พระโยคาวจรต้องพิจารณาในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะหลักการที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติตนเพื่อความบริสุทธิ์และการรักษาศีล กับการทำวัตรในชีวิตสงบ โดยเน้นถึงการทำวัตรและการปฏิบัติตนที่ด…

…ืนที่ช่องเข้าหมู่บ้าน มองดูทางเดิน ในหมู่บ้าน (เสียก่อน) เพื่อหลีกอันตราย มีช้างดุ ม้าดุเป็นต้น สิ่งปฏิกูลมีเครื่องลาด (ที่เปื้อนละออง) เป็นต้น มีซาก หลายอย่างเป็นปริโยสาน ดังกล่าวมาฉะนี้นี้ เป็นสิ่งที่เ…

…ย เช่น ตอไม้ หนาม และซากต่างๆ เมื่อเข้าใกล้หมู่บ้าน พวกเขาต้องระมัดระวังอันตรายจากสัตว์ดุร้ายและสิ่งปฏิกูลที่มีอยู่ ทุกอย่างนี้เกิดขึ้นเพราะอาหารที่จำเป็นต่อชีวิต ผู้เดินทางสังเกตเห็นสภาพแวดล้อมและซากสัต…