หน้าหนังสือทั้งหมด

วิถีธรรมและความทุกข์ในชีวิต
189
วิถีธรรมและความทุกข์ในชีวิต
…เป็นทุกข์ พึงทราบว่า เพราะเป็นที่สุดแห่งทุกข์ เหตุนั้น น นักปราชญ์จึงกล่าวว่าคำประพันธ์ไว้ว่า ติ ต ปฏิยามานติ เป๓ อิจิตฉลามพรวิ ทุกข์อันประคองไปด้วยความพุ้นคืออันใด เกิด แก่สัตว์ทั้งหลายในโลกนี้ เพราะเ…
บทความนี้พูดถึงวิถีธรรมตามคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้า ว่าความเจ็บปวดทางใจนั้นเกิดจากการปรารถนาสิ่งที่ไม่มีอยู่จริง ซึ่งเป็นเหตุให้เกิดทุกข์ในชีวิต เราเป็นผู้มีความเกิดเป็นธรรมดา ต้องเข้าใจว่า ความปรารถ
ทรงพระเจริญ - วิชาธัมมครเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๑๙๖
197
ทรงพระเจริญ - วิชาธัมมครเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๑๙๖
…ยู่) อันซ่ง ไม่กรวดกล่าว ว่าพระนิมพานไม่มี อะไร เพราะฉะนั้น (คือเป็นผิดต่อ) ความ ไม่เป็นหมันแห่งความปฏิบัติ จริงอยู่ เมื่อพระนิมพานไม่มี ความ ปฏิบัติชอบที่สุดในธรรมขันธ์ ๓ มีสิลักษณ์เป็นต้น อันสัมมา- ทิฏ…
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับพระนิมพานและการปฏิบัติในธรรมะ โดยมีการวิเคราะห์ถึงความไม่มีและความจำเป็นของการปฏิบัติที่ถูกต้องเพื่อเข้าถึงพระนิพพาน เ…
ความว่างในจิตใจ: วิชาชีววิทยา เล่ม 3
213
ความว่างในจิตใจ: วิชาชีววิทยา เล่ม 3
…ผล (ผลเกิดแต่อนุ 2) เป็นนั้น ของพวกสมุทัยว่า ไม่* เพราะเหตุนี้ นกปราชญ์จึงกล่าวคำประกัรนี้ไว้ว่า 1. ปฏิรูปไว้เป็น สุขทุกขา เข้าใจว่าคาถาเคลื่อน ที่ถูกูเป็น สุขทุกขา 2.-3. ภาพของนกปราชญ์อุปพระศาสนาต่าง ๆ …
เนื้อหานี้วิเคราะห์ความว่างในจิตใจและอธิบายว่าเป็นสิ่งที่พึงทราบ มีการกล่าวถึงหลักการของสังจะ ซึ่งระบุว่าสำหรับความสุขและการไม่มีทุกข์ในสมุทัยนั้นต้องเข้าใจความเป็นเหตุและผลอย่างลึกซึ้ง นอกจากนี้ยังได
วิถีธรรมกรมเปล่า ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้า ๒๑๕
216
วิถีธรรมกรมเปล่า ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้า ๒๑๕
…เคารพพระปฐมกีน ไม่กล้าแม้แต่จะบอกว่าประสิคนเคลื่อนไหว แต่ในฉบับบงของเรา เป็น สลาคุณเณน สมาชิกบุญเณน ปฏิญาณบูรณสุข เรียบร้อยแล้ว จะเป็นนามแต่เดิม หรือท่านผู้ชำระภาคหลังเก็บไม่ทราบ ส่วนจำนวนไทยกลับนิยมพูดว…
บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการปฏิบัติในธรรม ๓ และการสะท้อนในประสบการณ์ทางจิตใจ โดยเน้นถึงการใช้สติและวิริยะในการบรรลุเป้าหมายภายในชีว…
วิถีธรรมรวมแปลก ตอน ๑ - ปฏิสมุทธรรม
223
วิถีธรรมรวมแปลก ตอน ๑ - ปฏิสมุทธรรม
…เพราะปัจจัยอัน ชาติ ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนั้น ย่อมมีดังนี้ ดูกรภิกษุทั้งหลาย นี้เรียกว่า "ปฏิจสมุท" ส่วนธรรมทั้งหลายมีธรรมนะเป็นต้น พึงทราบว่าชื่อ ปฏิ- สมุขธรรม จริงอยู่ที่นี้พระผู้มีพระภาคเจ…
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับปฏิสมุทธรรม โดยเน้นว่าธรรมะมีลักษณะไม่เที่ยงและเกิดจากปัจจัยต่างๆ ที่ทำให้เกิดความทุกข์และความเสื่อม ดุ…
วิสุทธิมรรคนเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๒๒๔
225
วิสุทธิมรรคนเปล ภาค ๓ ตอนที่ ๒๒๔
…้แลต้องใด อภิปัณๆจตา (ความที่สิ่งนี้เป็น ปัจจัยของสิ่งนี้) อย่างนี้แลต้องใด ในธรรมมัน อันนี้เรียกว่าปฏิ - สมบูรณ์* ดังนี้เป็นต้น ก็เป็นอันตรธรรมที่เป็นปัจจัยทั้งหมดขึ้นเอง ว่าเป็นปฏิสนบาท โดยคำทั้งหลายที…
ในบทนี้กล่าวถึงความเป็นปัจจัยในธรรมว่าทุกอย่างเกิดขึ้นได้เพราะปัจจัยต่างๆ ส่งผลต่อกันและกัน โดยแยกแยะความสำคัญของแต่ละปัจจัย เช่น อวิสิษฏตาและอนัญญถฏตา ที่แสดงถึงความสัมพันธ์ของปัจจัยที่ทำให้ธรรมเกิดห
วิทยาธิรมณ์แปลงภาค ๓ ตอนที่ ๒๒๘
229
วิทยาธิรมณ์แปลงภาค ๓ ตอนที่ ๒๒๘
…ละนัย ข้อว่า เพราะ ไม่เกิดความลักขังและนัย การว่าน ก็แสดงนี้พระ ผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า “อุทูปนท์ ปฏิสนธบุตรนี้เป็นธรรมลักขัง ทั้งอาการที่ปรากฏลักขังด้วย” ดังนี้ ถือนความลักขัง (แห่งปฏิสนธิบาท นั้น) มี…
บทนี้วิเคราะห์ความหมายของปฏิสนธบุตรในแง่ของความลักขังและนัยตามที่พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสไว้ โดยอธิบายลักษณะต่างๆ ของปฏิสนธบุตร…
วิถีธรรมกรมเปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๒๙
230
วิถีธรรมกรมเปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๒๙
ประโยค - วิถีธรรมกรมเปล ภาค ๑ ตอนที่ ๒๒๙ ให้สำเร็จด้วย เพราะฉะนั้น กิริยาเพียงแค่ความนิ่งจึงไม่เป็นปฏิกุลมาท เพราะเป็นสัทเทกประการ ๑ ฉะนั้น ในอ้นนั้น พึงมีคำกล่าวว่า "พวกข้าเจ้าเข้าใช้ประองค์กับโหติ" ศั…
ในบทที่ ๒๒๙ นี้จะพูดถึงความสำคัญในการแสดงปฏิสมฺปุทาของภิกขุและความเกี่ยวข้องกับกิริยาเพียงความนิ่ง ซึ่งต้องการให้หว่านพืชผลในความเกิดขึ้นและความ…
วิชาภิญญาณตอน 3: การปฏิรูปสมบัติและความสุข
232
วิชาภิญญาณตอน 3: การปฏิรูปสมบัติและความสุข
…จจัยอันนี้ใด ในกลุ่มธรรมนันต์มีแต่ก็ทั้งหลายประสงค์เอา ว่าปัจจัยสมบูรณ์นี้เป็น 2 ส่วน ขยายความว่า [ปฏิรูปสมบัติส่วนผล] กลุ่มธรรมนันต์ อันบังติโตอาศัย (คำนิยม) อยู่ ย่อมเป็นไป เพื่อประโยชน์และเพื่อความสุ…
…นปัจจัยของกลุ่มธรรมนันต์นั้น ซึ่งช่วยขับเคลื่อนเพื่อให้เกิดความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น เป็นการอธิบายถึงการปฏิรูปจากธรรมเว็บ dmc.tv.
การอายัติกันและกันในธรรม
234
การอายัติกันและกันในธรรม
…ลของตน) ให้เกิดขึ้นเสมอ กันและด้วยกัน เหตุใด แม้เพราะเหตุนี้ กลุ่มปัจจัยนี้ พระมุณเจ้าจึงตรัสไว้ในบทปฏิบัติ- สมบูรณ์นี้ด้วยเหมือนกัน จริงอยู่ ในปัจจัยทั้งหลายที่รงแสดงไว้ด้วยหัวข้อข้อวิวาทเป็นต้น ปัจจัยเ…
…ดขึ้นด้วยกันอย่างสม่ำเสมอ และไม่ใช่การเกิดขึ้นเป็นส่วน ๆ หรือก่อนและหลัง การเข้าใจยังเป็นความสำคัญในปฏิสัมบูรณ์และมัชฌิมาปฏิปทาอย่างที่พระมุณเจ้าฯ ได้เสนอแนะ โดยมีการถ่ายทอดความถูกต้องด้วยบททั้งสองในที่ส…
วิถีธรรมเริ่มแปลกกว่า ตอน ๑
236
วิถีธรรมเริ่มแปลกกว่า ตอน ๑
…ตอน ๑ - หน้าที่ 235 จักมีแต่ไหนเล่า คำว่า "ด้วยยบทั้งสอง" เป็นต้น ความว่า ความถูกต้องนี้คือ มัชฌิมาปฏิปทา (ทางกลาง) ความเละเสียว่าจะ "ผู้เป็นนั่น ผู้ นั้น ได้รับผล (คือใครทำใครได้เรื่อยไปไม่มีจบสิ้น)" ค…
บทความนี้เน้นการเข้าใจถึงมัชฌิมาปฏิปทาและปฏิวาสมานในด้านธรรม โดยอภิปรายถึงธรรมที่เกิดขึ้นจากปัจจัยต่าง ๆ และความไม่แน่นอนของสิ่งที่มนุษ…
วิชาธรรมะเบ่มภาค ๑ ตอนที่ ๑ หน้า 236
237
วิชาธรรมะเบ่มภาค ๑ ตอนที่ ๑ หน้า 236
…ยปกติ อรรถสงวรณาแห่งปิฎกสมุทธ ก็ทำอยูแล้ว ดังโปรดารชี้หลายกล่าวไว้ว่า ธรรม ๔ ประการ คือสติ สัตว์- ปฏิรูปและ ปัจจยาการนี้แหละ เป็นธรรมที่หาได้ยาก ทั้งยาก ที่จะสดงด้วย ดังนี้ เหตุใด เพราะเหตุนี้นน การ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการเรียนรู้วิชาธรรมะ โดยเสนอธรรม ๔ ประการ คือ สติ สัตว์ ปฏิรูป และปัจจยาการ ซึ่งเป็นข้อที่หาได้ยาก และยากที่จะอธิบาย เรื่องการทำอรรถสงวรณาในปฏิจจสมุปบาทถูกนำเส…
วิถีมีกรรมเปล่า: คาถา ๑
240
วิถีมีกรรมเปล่า: คาถา ๑
…่ปลายและจับเอามดจนถึงโคน โดยสาวไปแต่ปลายนั้นแหละ นำไปใช้งานฉินใด พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ฉันนั้น ทรงแสดงปฏิสนธิสมบูรณ์ ตั้งแต่ปลายไปจนถึงต้นว่ “ถึงแลคำที่เรากล่าวว่า ธรรมะจะมีพระ ปัจจัยคือชาติ ดั้งนี้ ฤทธิ์ภ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของธรรมะที่มีปัจจัยคือชาติ พระผู้มีพระภาคเจ้าแสดงถึงการสะสมและการเข้าใจถึงปัจจัยที่เกี่ยวข้องในชีวิต การดำรงอยู่ของธรรมมะมีความสอดคล้องกับปัจจัยต่าง ๆ เช่น ชาติ และวิศษฏา เร
ปรัชญา – วิถีธรรมของเปลภาค ค ตอน ๑
241
ปรัชญา – วิถีธรรมของเปลภาค ค ตอน ๑
…เป็นแคนเกิด" ดังนี้มี [เหตุที่ปรากฏในชั้นนี้] ถามว่า ก็เพราะเหตุใดจึงทรงแสดงอย่างนี้ ? แก่ว่า เพราะ ปฏิสมุปบาทเป็นธรรม (สมณภูมิ) มีวามงามรอบตัว และเพราะ พระองค์ก็ทรงถึงซึ่ง (เทสานิวาส) ความงามใน (กระบวน)…
ในเนื้อหานี้มีการพูดถึงปรัชญาและวิถีธรรมของเปลภาค โดยยกตัวอย่างเรื่องปฏิสมุปบาท ซึ่งมีความงามและเป็นธรรมที่ถูกต้อง พระผู้พระภาคเจ้าทรงสอนว่าปฏิสมุปบาทมีความสำคัญต่อผู้แสวงห…
วิชาธรรมะเปล่า ภาค ๑ ตอนที่ ๑ - หน้า ที่ 241
242
วิชาธรรมะเปล่า ภาค ๑ ตอนที่ ๑ - หน้า ที่ 241
…- วิชาธรรมะเปล่า ภาค ๑ ตอนที่ ๑ - หน้า ที่ 241 ของตน และเพื่อทรงชี้แจงซึ่งสำคัญแห่งความเกิดขึ้นด้วย ปฏิวัติเทสนา (การแสดงปฏิวัติสุขามาโดยปฏิโลม) ตั้งแต่ ปลายข้างบน ปฏิวัติเทสนานั้น พึงทราบว่าเป็นไปแก่พระ…
บทนี้กล่าวถึงการชี้แจงความเกิดขึ้นของทุกข์และธรรมะที่เกี่ยวข้องในวิชาธรรมะของพระพุทธเจ้า โดยนำเสนอปฏิวัติเทสนาและการวิเคราะห์เหตุและผลของความทุกข์ ซึ่งได้รับการหลักการจากความรู้แรกตรัสรู้ของพระองค์ และ…
ปัจจัยและอวิชชาในธรรม
252
ปัจจัยและอวิชชาในธรรม
…สุขของงานเป็นต้น คำว่า “สุขโย” แปลว่า ความเกิดขึ้น คำว่า โทมัส แปลว่าช่วงอิ่ม วินิจฉัยโดยอรรถในบทสิบปฏิญาณนี้ บันฑิตพึงทราบดัง พรรณนามานี้ [วินิจฉัยโดยลักษณะเป็นต้น] คำว่า “ โดลักษณะเป็นต้น” คือโดลักษณะเ…
เนื้อหาพูดถึงปัจจัยที่ทำให้เกิดธรรม หลายเกิดจากวิชชาและอวิชชา รวมถึงความหมายของคำที่สำคัญในบทเรียนนี้ เช่น คำว่า 'เธอ', 'ทุกขบุญสุด', และ 'สุขโย' ที่เป็นการชี้ให้เห็นถึงสภาพของทุกข์และสุข รวมถึงการวิเ
วิถีทิฏฐิมรรคเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๒๕
256
วิถีทิฏฐิมรรคเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๒๕
…้ พึงทราบดังกล่าวามนะนี้ ประการ ๑ [โดยกำหนดองค์] ข้อว่า และโดยกำหนดองค์ทั้งหลาย มีวิธีฉัชว่า ก็ใน ปฏิจสมุปบาทธรรมทั้งหลายนี้ ธรรมโลกะเป็นต้น พระผู้พระภาคเจ้า ตรัสเพื่อแสดงความไม่ขาดตอนแห่งภาคจัง (วงล้…
…ามนี้อธิบายเกี่ยวกับวิถีทิฏฐิมรรคเปล่า เน้นต้นกำเนิดและคติที่เกี่ยวข้องกับองค์ต่างๆ ในธรรมะ โดยเฉพาะปฏิจสมุปบาทธรรม และความสัมพันธ์ระหว่างโลกะแก่คนเลว ในการแสดงความไม่ขาดตอนของวงล้อแห่งภาคมรรค พร้อมการตร…
การวิเคราะห์อวิชชาและสังขารในวิถีธรรม
258
การวิเคราะห์อวิชชาและสังขารในวิถีธรรม
ประโยค - วิถีธรรมประกอบ 3 ภาค คำตอน 1 - หน้าที่ 257 อธิปจ๋อจา (คือกลุ่มเหตุ) และปฏิวัติสมบูรณ์ (กลุ่มผล) นี้เรียกว่า อวิชชา ดังนี้ ในฐานะแหล่งนั้น ยกเว้นสังฆ์ (คือปัญญาและมรรคน) นี้เป…
ในบทนี้มีการวิเคราะห์อวิชชา ว่าคือสิ่งที่ปิดบังลักษณะจริงและทำให้ไม่สามารถรู้แจ้งได้ อธิปจ๋อจาและปฏิวัติสมบูรณ์เป็นสองกลุ่มเหตุผลที่เกี่ยวข้อง การไม่รู้ในอธิปจ๋อจาและปฏิวัติสมบูรณ์ถือเป็นอวิชชาที่สำคั…
วิทยาธรรมภาค ๓ ตอนที่ 263
264
วิทยาธรรมภาค ๓ ตอนที่ 263
…ารนะ (สิ่งที่ ก่อผล) มูล (สิ่งที่เป็นรากเหง้า) ก็ว่านายอีบะ เรียกว่า “เหตุ” ในทาง โลก เช่นในคำว่า “ปฏิญญาเหตุ”- ข้อปฏิญญา” แต่ในทางพระศาสนา การนะ เรียกว่า “เหตุ” เช่นในคำว่า “ขย บรมา เหตุปูปลาวา- ธรรม ท…
…าวถึงสิ่งที่ทำให้เกิดผล และ 'ปัจจัย' เป็นสิ่งที่มีอิทธิพลต่อผลลัพธ์ โดยการใช้งานในบริบทต่าง ๆ เช่น 'ปฏิญญาเหตุ' หรือ 'เหตุ' ที่ส่งผลต่อธรรมชาติต่าง ๆ การอภิปรายเน้นความสำคัญของการเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่า…
อนันตปัจจัยและสมันตปัจจัย
269
อนันตปัจจัยและสมันตปัจจัย
…้วยคำว่า เป็นดังว่า แสดงถึงจิตนิยมทุกอย่างที่เกิดในลำดับกัน เช่น ว่า โภฏิพพพนจะเกิดในลำดับนี้ ตรีณะ ปฏิสนธิในลำดับคู่ติ . . . ๒. อภ. ป. ๔๐/๓
บทเรียนนี้นำเสนอการวิเคราะห์อนันตปัจจัยและสมันตปัจจัยในศาสตร์ของธรรม อภิปรายถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและธรรม โดยมุ่งเน้นว่าสิ่งเหล่านี้ย่อมกำหนดลำดับและการเกิดขึ้นของจิตและธรรม โดยทั้งสองคำนี้มีความหม