รู้ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 167 / 261

…ทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 134 ปัญญาอยู่ (นั้น) สมด้วยคำที่กล่าวไว้ในปฏิสัมภิทาว่า "เมื่อภิกษุรู้ อยู่ซึ่งความมีอารมณ์เดียว ความไม่ส่ายไปแห่งจิต ด้วยอำนาจความ หายใจออกยาง (เป็นอารมณ์..... สติย่อมตั…

…ดียวในการฝึกจิต การทำให้จิตมั่นคงด้วยการหายใจและการรักษาสติให้คงอยู่ โดยเฉพาะเมื่อภิกษุต้องเข้าใจและรู้จักปฏิบัติในการตั้งจิตและการรู้เห็นการหายใจเข้าออก ซึ่งจะนำไปสู่ปีติและปัญญาที่ชัดเจน มีการกล่าวถึงก…

…ราบโดยความตามนัยนี้เถิด แต่นี่เป็นความแปลกกกันนิดหน่อยใน บทเหล่านั้น คือ สุขปฏิสเวทิตา (ความที่ภิกษุรู้ชัดซึ่งสุข) จึงเข้าใจ ว่าเนื่องด้วยฌาน ๓ (ที่มีสุขเป็นองค์) จิตตสงขารปฏิสเวทิตา (ความที่ภิกษุรู้ชัดซ…

…มเติมการปรับปรุงให้เหมาะสม เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจแนวความคิดสำคัญของสุขและจิตตสังขารได้ดียิ่งขึ้น ความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติและการล่วงรู้ถึงจิตตสังขารกลายเป็นหัวใจของการปฏิบัติในพระพุทธศาสนา

…นกลับเลวกว่าผู้ ที่โกรธ (ก่อน) นั้นเสียอีก ผู้ไม่โกรธตอบ ผู้โกรธเอา ชื่อว่าชนะสงครามที่ชนะยาก ผู้ใด รู้ว่าผู้อื่นขุ่นเคืองขึ้นมาแล้วมีสติระงับใจเสียได้ (ไม่เคืองตอบ) ผู้นั้นชื่อว่าประพฤติเป็นประ โยชน์ด้ว…

ในบทนี้ได้พูดถึงความสำคัญของการระงับใจเมื่อถูกโกรธ และการชนะสงครามของใจ โดยเฉพาะเมื่อมีความโกรธเกิดขึ้น ผู้ที่ไม่โกรธตอบจะได้รับการขนานนามว่าเป็นผู้ชนะ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อเข้าใจธรรม ๓ ประการที่ศัตร

…ลหนามบ้าง ทางอันถูกกำลังน้ำ เซาะ (เป็นล่องลึก) และลุ่ม ๆ ดอน ๆ บ้าง แต่นั้น เธอผู้นั่ง ผ้า (ด้วยความรู้สึก) เหมือนปิดแผลฝี คาดประคด (ด้วยความ รู้สึก) เหมือนพันผ้าพันแผล ห่มจีวร (ด้วยความรู้สึก) เหมือน คล…

…ว์ต่างๆ ซึ่งบ่งบอกถึงความขัดแย้งในชีวิตและบทเรียนที่ได้รับจากการเดินทางไปยังหมู่บ้านนี้ ผู้อ่านจะรับรู้ถึงบทเรียนและการเรียนรู้อย่างลึกซึ้งที่อยู่เบื้องหลังการเดินทางนี้

… หยดลงไป) ทำก้อนดินและก้อนกรวดเป็น ต้น” (ที่อยู่) ข้างล่างให้เปียกด้วย ก้อนดินและก้อนกรวดเป็นต้น หา รู้ไม่ว่าเราถูกน้ำทำให้เปียกอยู่ น้ำเล่าก็หารู้ไม่ว่า เราทำก้อนดินและ ก้อนกรวดเป็นต้นให้เปียก ฉันใด ที่…

ในโลหิตมีชนิดที่เรียกว่า สังสรณโลหิต ซึ่งเคลื่อนที่ไปทั่วร่างกาย และ สันนิจิตโลหิต ที่ขังอยู่ในส่วนล่างของตับและอวัยวะอื่น ๆ โลหิตทำให้ร่างกายชุ่มชื้นแต่ไร้ความคิดหรือการคำนึงถึงโลหิตนั้น อธิบายถึงควา

…น ๒ - หน้าที่ 50 ในตำแหน่งแห่งร่างกายมีฝ่ามือเป็นต้นกับมันเหลวนั้น ตำแหน่ง ร่างกายมีฝ่ามือเป็นต้น หารู้ไม่ว่ามันเหลวท่วมเราอยู่ มันเหลวเล่าก็หา รู้ไม่ว่า เราท่วมตำแหน่งร่างกายมีฝ่ามือเป็นต้นอยู่ เปรียบเห…

ในบทความนี้กล่าวถึงตำแหน่งของร่างกายที่มีฝ่ามือเป็นตัวอย่างเกี่ยวกับสิ่งเหลวที่เราไม่รู้ว่าท่วมเราอยู่ การเปรียบเทียบกับน้ำมันและน้ำลายที่ปราศจากการคิดคำนึง ชี้ให้เห็นว่าทุกสิ่งในธรรมชาติไ…

…ิ่งที่มีรูปร่างต่างกันเป็น ส่วน ๆ ธาตุอื่นมีอาโปรธาตุเป็นต้น ที่มีอยู่ในโกฏฐาสเหล่านั้นก็เป็นสิ่งที่รู้กันได้ง่าย แม้ อาโปโกฏฐาสมีน้ำดีเป็นอาทิเช่นกัน ถึงวาโยโกฏฐาสไม่มีรูปร่างสีสัณฐาน ก็อาจ กำหนดถือเอาเ…

…ุน้ำ และธาตุไฟ ผ่านการพิจารณาในโกฏฐาส และการเกิดอุปจารสมาธิในการปฏิบัติธรรม โดยให้ผู้ปฏิบัติได้เรียนรู้การวิเคราะห์ธาตุเหล่านี้เพื่อให้รู้เห็นและเข้าใจในสภาพธรรมชาติและการเป็นอยู่ของตนเองได้ดียิ่งขึ้น โด…

* ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 59 อาการ ๑๒ โดยนัยว่า ดี เสมหะ เป็นต้นนี้ใด เหตุที่ในอาการเหล่านั้น เพราะความประชุมกันแห่งธรรม ๘ คือ สี กลิ่น รส โอชา และธาตุทั้ง ๔ ความสมมติว่า "ผม"จึ

…งไร เนื้อหาในงานวิจัยนี้จะช่วยให้ผู้อ่านได้เข้าใจลักษณะและความสำคัญขององค์ประกอบต่างๆ ในสรีระมนุษย์ รู้ถึงการทำงานร่วมกันของธาตุต่างๆ ที่ส่งผลต่อการมีอยู่ของชีวิตและสิ่งที่เป็นส่วนรวม

…้าก็มองเห็นรูป ของพรหมผู้นั้น และเธอสถิตอยู่ ณ มนุษยโลกนี้แหละ เมื่อพรหม นั้นพูดก็ได้ยินเสียง (และ) รู้จิต (ของพรหมนั้น) ได้ [กายวเสน จิตตปริณามนปาฏิหาริย์ - ไปด้วยทิสสมานกายก็ได้] คำว่า "น้อมจิตไปตามอำน…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเข้าฌานและการน้อมจิตไปตามอำนาจของกาย มีการอธิบายถึงความสามารถของภิกษุที่มีฤทธิ์ในการมองเห็นและได้ยินสิ่งต่าง ๆ ในมนุษย์โลก โดยมีการใช้อรรถกาธิบายความหมายของคำว่า 'ก้าวลงสู่สุขสัญญาแ

…ั้นสถิตอยู่ในมนุษยโลกนี้นี่แหละ เห็นรูป (พรหม) ได้ด้วยทิพจักษุ ได้ยินเสียง (พรหม) ได้ด้วยทิพโสตธาตุ รู้จิต (ของพรหม) ได้ ๑. หมายความว่า ไปด้วยอทิสสมานกาย ก็คือไปแต่จิต กายไม่ได้ไป (?) ๒. มหาฎีกาว่าหมายถึ…

เนื้อหาเกี่ยวกับความเข้าใจในเรื่องการมีฤทธิ์และการนิรมิต โดยมีการถามตอบเกี่ยวกับการไปในสามขณะและลักษณะของการไปด้วยตนเองหรือการส่งรูปนิรมิต มุ่งเน้นที่ความหมายของคำว่า 'มโนมัย' และการทำกิจกรรมนิรมิตต่า

…หลายมีเมตตาเป็น อาทิ" (ตายแล้ว) จึงไปเกิดในเทวโลก ได้บริโภคทิพยสุธาโภชน์แล้ว ๑. มีปัญหาว่า เทพพวกนี้รู้ได้อย่างไรว่าจะสิ้นกัป ? มหาฎีกาท่านว่า อาจารย์ทั้งหลาย กล่าวว่า "ธรรมดาเตือนให้รู้" แต่อาจารย์พวกหน…

บทความนี้กล่าวถึงปัญหาว่าทำไมสัตว์บางชนิดจึงสามารถเกิดในพรหมโลกได้แม้ว่าจะขาดฌาน และสำรวจคำสอนของเทพเกี่ยวกับความเมตตาและการทำบุญเพื่อส่งผลให้เกิดในเทวโลก โดยชี้ให้เห็นถึงอานิสงส์ของการบำรุงบิดามารดาแ

…ก็ดี ของบุคคลเหล่านี้ไม่มี" ดังนี้ พึงทราบว่า "ว่าร้ายโดยมุ่งลบล้างคุณ" ก็แลบุคคล (ผู้ว่าร้าย) นั้น รู้อยู่ (ว่าท่านเป็นพระอริยะ) ยังว่าร้าย (ท่าน) ก็ตาม ไม่รู้ (ว่าท่าน เป็นพระอริยะ) ว่าร้ายท่านไปก็ตามก…

…ะ ซึ่งมีผลกระทบต่อความเข้าใจในสมณธรรม. เรื่องนี้อธิบายเกี่ยวกับการวินิจฉัยว่าผู้ที่ว่าร้ายนั้นมีความรู้หรือไม่รู้เกี่ยวกับความเป็นพระอริยะ การว่าร้ายนี้จัดอยู่ในอนันตริยกรรม แต่ยังสามารถมีการเยียวยาในบาง…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 243 ก็เป้นมหัคคตารมณ์ เป็นอดีตารมณ์ เพราะรู้แต่กรรมที่เป็นอดีต เท่านั้น ในกาบที่รู้กรรมของตนเอง เป็นอัชฌัตตารมณ์ ในกาลที่ รู้กรรมของคนอื่น ก็เป็…

…มณ์ในวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะในอารมณ์ ๕ แห่งยถากัมมูปคญาณ ที่บัณฑิตควรทราบและเข้าใจความแตกต่างระหว่างการรู้กรรมของตนเองและกรรมของผู้อื่น เช่น การร่วมทำกรรมแล้วทั้งสองได้รับผลร่วมกัน ซึ่งถือเป็นอัชฌัตตพหิทธาร…

คำชี้แจง ความรู้เกี่ยวกับการย่อคำต่อคำหรือคำหมายน ระหว่างคำสองคำกิ่ด ย่อคำหน้าบ้างหลังบ้างก็ดี เป็นลักษณะของสมาส มี…

บทความนี้นำเสนอความรู้เกี่ยวกับการย่อคำต่อคำและการสมาสระหว่างคำในภาษาไทยและบาลี พร้อมทั้งการวิเคราะห์ความหมายของคำต่างๆ เช…

…"ได้ชื่อว่าปัญญาเพราะอรรถอะไร" มีวิสาขาว่า (ธรรมชาตอันนั้น) ได้ชื่อว่าปัญญา เพราะอรรถว่าวั๋ว อันความรู้ที่นี่คืออะไร คือรังโดยประการต่าง ๆ และความรู้ๆ ๆ (เช่นอากาศที่รู้) จักและอากาศที่รู้แจ้ง จริงอยู่ แ…

…ญามีหลายประเภทและมีวิสาขาที่เกี่ยวข้องกับการบำเพ็ญปัญญา พร้อมทั้งผลและอานิสงส์ที่เกิดจากการพัฒนาความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติของสรรพสิ่ง เช่น ความรู้แจ้ง ความรู้จัก โดยเฉพาะการเข้าใจในลักษณะของอน…

…า สิ่งนี้เขาสมมติว่าเป็นแก้ว เป็นเครื่อง (ซื้อหา) อุปโภค และบริโภคแห่งมนุษย์ทั้งหลายได้ บรรดาชาวบ้านรู้ความสดใสแปลก ๆ เป็นต้นด้วยว่าฉันเป็นสมมติว่ามันเป็นแก้ว เป็นเครื่อง (ซื้อหา) อุปโภคและบริโภคแห่งมนุษ…

ในบทนี้สำรวจถึงความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้และวิญญาณ โดยเปรียบเสมือนผู้คนที่ไม่เลื่อมใสและความเข้าใจเกี่ยวกับสิ่งต่าง ๆ ผ่านรูปแบบของการมองเห็น…

ประโยค - วิทยากรแปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้าที่ 4 แม่มองดูหาปะเก็๋ ว แม่ฟังเสียงหาปะเก๋ที่เขาเคาะเก๋รู้ แม่คมกลิ่นดู รู้แม่สุดๆ รู้ด้วยมือก็รู้ เหรัญญิกนันรู้ด้วยว่า "หาปะเก๋ นั้น ทำบ้านชื่อโน่น หรือที่ค…

เนื้อหาสอนเกี่ยวกับการพัฒนาความรู้ในด้านปัญญา โดยสำรวจความแตกต่างระหว่างสัญญาและวิญญาณ รวมถึงวิธีการรับรู้ที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์และสภา…

ประโยค - วิชาธรรมวรรคภาค ๑ ตอน ๑ - หน้า 9 ได้) ทุติย (ความเห็น) รู้ (ความพอใจ) มูติ (ความรู้) เปนหย (ความค้นพบ) ธรรมมินิชานบันฑิต (ความทนต่อความเพ่งแห่งธรรม) อันเป็นอน…

เนื้อหาเกี่ยวกับวิชาธรรมวรรคที่ 1 อธิบายถึงแนวคิดเกี่ยวกับปัญญา ประกอบด้วยจินตามปัญญา สุตมปัญญา และภาวนามยปัญญา พร้อมทั้งการแบ่งประเภทของปัญญาออกเป็นปริตตรามิมปัญญา มหิคอตามิปัญญา และอัปปามานรมปัญญา ส

…่ 14 เหตุ เป็นอัตตปฏิสัธิมิกา ธรรมเหล่าใดชาตะแล้ว เป็นแล้ว ได้กำเนิดสำเร็จแล้ว ปรากฏฐังคันแล้ว ความรู้ในธรรมเหล่านี้เป็นอัตตปฏิสัธิมิกา ธรรมเหล่านั้นชาตแล้วเป็นแล้ว... แต่ธรรมใด ความรู้ในธรรมมันเป็นอัตต…

บทความนี้สำรวจความเข้าใจในอัตตปฏิสัธิมิกา ซึ่งคือความรู้ในธรรมที่ชาตแล้วเป็นแล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับชรรามระและสังวรณโรค ธรรมเหล่านี้มีความสัมพันธ์กับ…

…ยชาตที่มีจิตเป็นสมุทธาเป็นปกติธรรม ก็อีก อันนี้นั่นท่านเรียกอากิณุวิญญุต เพราะเป็นเหตุให้ (ผู้อื่น) รู้ความประสงค์ ด้วยการไหวเวล และเพราะตัวเองก็รู้จักได้ด้วยกาย กล่าวคือความ ไหวเวลนั้นด้วย ก็และก็ยิฐทั้…

บทความนี้นำเสนอความรู้เกี่ยวกับหหยัทยรูปซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับมนโณธและโมนวิญญาณธาตุต่างๆ โดยอธิบายถึงลักษณะและหน้าที่ของห…