ว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 167 / 573

…ทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 117 ข้างในและข้างนอก จึงนับเร็ว ๆ โดยนัยที่กล่าวมาก่อนนั่นเถิด" ถามว่า ก็ลมนั้นจะต้องนับไปนานเท่าไร ? ตอบว่า พึงนับไป จนกว่าเว้นนับแล้ว สติก็ยังตั้งแต่อยู่ได้ใน อารมณ์คือ…

เนื้อหาในส่วนนี้เน้นการพัฒนาสมาธิโดยการนับลมและติดตามการหายใจ เพื่อสร้างสติให้แน่วแน่ โดยมีการอธิบายว่าจิตใจที่ป่วนปั่นสามารถประจักษ์ได้เมื่อทำตามลมทั้งต้น กลาง และปลาย การปฏิบัติอย่างตั้งใจนี้จะช่วยให้จ…

…) นี้เป็นอุปมาด้วยคนรักษาประตู คือ คน รักษาประตูไม่ (เที่ยว) สอบสวนคน (ที่อยู่) ในเหมือนและนอกเมือง ว่าท่านเป็นใคร หรือว่าท่านมาแต่ไหน หรือว่าท่านจะไปไหน หรือ ว่าอะไรอยู่ในมือท่าน เพราะว่าคนเหล่านั้น มิใ…

…ความหมายของลมอัสสาสะและปัสสาสะเป็นอุปมาให้เข้าใจได้ง่าย โดยนำเอาอุปมาของคนรักษาประตูมาใช้ในการอธิบายว่าภิกษุไม่ควรสนใจสิ่งที่ไม่เกี่ยวข้องกับลมที่เข้ามาและออกไป ซึ่งจะช่วยให้การฝึกจิตเป็นไปอย่างมีประสิทธ…

…ล่านั้น ในบทปีติ ท่านกล่าวเวทนาโดยแง่ปีติ ในบทสุข กล่าวเวทนา โดยรูปของมันเอง ในบทจิตตสังขาร ๒ บท นับว่ากล่าวเวทนาที่ ประกอบกันกับสัญญา เพราะบาลี (ในปฏิสัมภิทามรรค) ว่า "สัญญาและเวทนาเป็นเจตสิก ธรรม (๒) น…

…ตตสังขารในพระพุทธศาสนา โดยแสดงการประกอบกันของสัญญาและเวทนา ผ่านการใช้งานจิตในฌานต่างๆ ทั้งนี้สรุปได้ว่าความสุขและปีติจากการเข้าฌานนั้นสัมพันธ์กับการฝึกจิตและการบำเพ็ญปฏิบัติอย่างถูกต้อง เนื้อหาในบทนี้จะช…

…ั้งหลายเกิดมาแล้ว ไม่ตั้งอยู่ตามอาการ (ที่เกิดมา) นั้น สลายไป โดยขณภังคะ (คือดับไปทุกขณะ) ทีเดียว บทว่า อนิจจานุปัสนา คือการพิจารณาเห็นว่าไม่เที่ยง ในขันธ์ทั้งหลายมีรูปเป็นอาทิ ด้วย อำนาจแห่งอนิจจตา (ที่…

บทนี้กล่าวถึงการพิจารณาความไม่เที่ยงในขันธ์ โดยเฉพาะวิธีการหายใจเข้าออกที่ช่วยให้เห็นความไม่เที่ยง นอกจากนี้ยังอธิบายถึงความคลายไปที่เกิดขึ้นในทุกขณะและประเภทของความคลาย ได้แก่ ขยวิราคะ และอัจจันตวิรา

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 140 [ปฏินิสสคฺคานุปสฺสี] นี้ แม้ในบทว่า ปฏินิสสคฺคานุปสฺสี นี้ ปฏินิสสัคคะก็มี ๒ คือ ปริจจาคปฏินิสสัคคะ (ปฏินิสสัคคะ คือสละเสีย) ๑ ปักขันทน…

…ละปักขันทนปฏินิสสัคคะ การอธิบายนี้กล่าวถึงความสำคัญของการสละเสียกิเลสและการเข้าถึงพระนิพพาน โดยใช้คำว่าอนุปัสนาเพื่อตีความแนวคิดนี้ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการเห็นโทษในสังขตธรรมและวิธีที่พระภิกษุสามารถเข้าใจ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 142 ตรัสไว้ว่า "อานาปานสติ ภิกษุพึงบำเพ็ญเพื่อตัดเสียซึ่งวิตก" ดังนี้ อนึ่ง ความที่อานาปานสตินั้นมีอานิสงส์มาก บัณ…

บทความนี้อธิบายความสำคัญของอานาปานสติที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ โดยยกตัวอย่างคำสอนเกี่ยวกับการเจริญสติปัฏฐาน ๔ และอานิสงส์ที่สำคัญ ซึ่งรวมถึงการรู้จักลมอัสสาสะปัสสาสะที่เป็นจริมกะและความดับของลมหายใจ ตา

…ติพล พลานี้ก็ ตนห์ พฺรูมิ พฺราหฺมณ์ เรากล่าวบุคคลนั้น ผู้มีขันติเป็นกำลัง มีกำลังคือขันติเป็นกอบทัพ ว่าเป็นพราหมณ์ ดังนี้เป็นต้นเถิด ขนฺตยา ภิยโย น วิชฺชติ ประโยชน์ยิ่งกว่าขันติหามีไม่ ครั้นแล้วจึงเริ่มเ…

…ื้อหาในหนังสือเล่มนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้ขันติเป็นกำลังเพื่อพัฒนาจิตใจและเมตตาภาวนาในการลดโทสะ เน้นว่าไม่ควรเจริญเมตตาในบุคคลที่มีความสัมพันธ์เชิงลบในสี่ประเภท โดยเฉพาะในช่วงเริ่มต้น. การฝึกฝนขันติจะช่ว…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 153 เฉลยว่า เพราะว่าพระโยคาวจร เมื่อ (นึก) ตั้งคนที่เกลียดกัน ไว้ในฐานะแห่งคนรัก ย่อมลำบาก (ใจ) เมื่อ (นึก) ตั้…

เนื้อหาพิจารณาเกี่ยวกับการเจริญเมตตาภาวนาในบุคคลประเภทต่างๆ ว่าควรทำในบุคคลที่รักมากกว่าบุคคลที่เกลียด โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อมีอุปสรรคทางอารมณ์ เช่น ความโกรธหรือรา…

…ารนี้ ธรรมแม้ประการ เดียวก็ไม่เรียบร้อย พระโยคาวจรจึงเจ้าไปตั้งความกรุณาในบุคคลนั้น ด้วยคิด (สงสาร) ว่า "เวลานี้เขาเที่ยวอยู่ในโลกมนุษย์แท้ ๆ แต่ว่า ล่วงไปไม่กี่วัน เขาก็จะต้อง (ไป) เพิ่มให้มหานรกทั้ง ๘ …

…ได้แสดงออกทางกายหรือวาจาเท่าไร บทความยังพูดถึงความใจบุญที่มีต่อผู้ที่อาจไม่ได้เข้าใจในธรรม โดยเห็นใจว่าทุกคนจะต้องเจอความทุกข์ในนรกด้วยกัน นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการให้ความสนใจในธรรมที่ฟัง …

…พ จริยาของพระศาสดา” (ต่อไป) (ต่อไป) นี้เป็นนัยแห่งการ พิจารณาในบุพจริยคุณของพระศาสดานั้น (คือสอนตน) ว่า "นี่ แน่ะพ่อนักบวช พระศาสดาของเจ้าในกาลก่อนแก่สัมโพธิสมัย แม้ เป็นพระโพธิสัตว์ยังมิได้ตรัสรู้ ทรงบำ…

เนื้อหาหลักคือการพิจารณาถึงบุพจริยาคุณของพระศาสดาที่ไม่มีการประทุษร้ายต่อศัตรู แม้ในสถานการณ์ที่ท้าทายต่างๆ เช่น เรื่องของพระเจ้าสีสวะโพธิสัตว์ที่ไม่ใช้ความรุนแรงในการปกป้องตนเองและราชอาณาเขต นำไปสู่ก

…ทำสบถให้กันและกันแล้วโปรดสถาปนา พระราชาปฏิปักษ์องค์นั้น ไว้ในตำแหน่งพระสหาย (ในที่สุด) ตรัส (อุทาน) ว่า คนฉลาดจึงมุ่งหวังอยู่นั่น ไม่พึงเบื่อหน่ายเสีย เรา ได้เห็นตัวเรา (เป็นพยานอยู่) ว่าเราได้เป็นตามที่…

บทความนี้พูดถึงขันติวาทีชาดก ที่เล่าเรื่องของดาบสโพธิสัตว์ที่ปฏิบัติอย่างมีจรรยาบรรณและไม่โกรธ แม้จะถูกทำร้ายอย่างรุนแรง โดยมีพระราชากระทำอัตลักษณ์ตามทางพระพุทธศาสนา ซึ่งสร้างแรงบันดาลใจให้ผู้คนเรียนร

…ด้วย)" ดังนี้แล้วยกก้อนหินทุ่มหัวเอา ก็ยังมองบุรุษนั้น ด้วยดวงตาอันนอง ด้วยน้ำตา กล่าว (กะเขาโดยดี) ว่า "นายจ๋า นายอย่าทำกะข้าซิ น่าติ : ท่านทำกรรม ! เช่นนี้ได้ (ลงคอ) ท่านก็ได้ชื่อว่าเป็นผู้มีอายุยืน คว…

เนื้อหาที่นำเสนอเป็นการสนทนาเกี่ยวกับการต่อสู้เพื่อชีวิตและการเห็นคุณค่าของการดำรงอยู่ โดยอธิบายถึงบุรุษที่คิดจะฆ่าลิงเพื่อเป็นอาหารและความขัดแย้งภายในใจที่เกิดขึ้น นอกจากนี้ยังมีการสื่อสารถึงความสำคั

…ิได้ทำแม้เพียงอาการที่จะลืมตาขึ้นทำร้ายเขา ดังท่านกล่าว (กะนายกองเกวียนผู้ช่วยท่านให้พ้นจากมือพราน) ว่า "ดูกร (นายกองเกวียน) อุฬาระ ข้าพเจ้าจำศีล อุโบสถในวันจาตุทสี และวันปัญจทสีอยู่เป็นนิตย์ อยู่มาลูกพร…

…ติในยามที่ประสบปัญหาและความทุกข์ แม้จะมีโอกาสที่จะตอบโต้ด้วยความโกรธก็ไม่ควรเลือกที่จะทำร้ายผู้อื่น ว่าแต่การรักษาศีลจะนำไปสู่ประโยชน์สูงสุดได้ในระยะยาว.

…ธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 177 เพราะเหตุนั้น พระโยคาวจรจึงยังจิตอย่างนี้ ให้เกิดขึ้นในบุคคลนั้นว่า "นัยว่าบุคคลผู้นี้เป็นมารดาในอดีตของเรา รักษา (เรา) อยู่ในท้อง ถ้วนทศมาส (คลอดแล้ว) ไม่ (แสดงอาการ)…

บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับอานิสงส์ของเมตตาในบทวิสุทธิมรรค โดยเน้นถึงความสำคัญของความเมตตาต่อผู้มีพระคุณ เช่น มารดาและบิดาที่เสียสละเพื่อเรา แม้แต่พี่น้องหรือบุคคลอื่นที่เคยดูแล ก็ได้ทำการอุปการะให

…เถระผู้ได้บาตร ที่พระปิณฑปาติเถระผู้ถูกไล่เสาสนะ ในจิตตลบรรพตวิหารถึง ครั้ง (นำบาตรเข้าไป) กราบเรียนว่า "ข้าแต่พระมหาเถระ ผู้เจริญ บาตรใบนี้ราคา 4 กหาปณะ อุบาสิกาโยมผู้หญิงของกระผม ถวาย จึงเป็นภาพอันชอบธ…

…ตนารมณ์ของการให้สามารถนำไปสู่การสร้างความสัมพันธ์ที่ดีและลดความตึงเครียดในจิตใจได้อย่างมหัศจรรย์ ไม่ว่าจะเป็นในความสัมพันธ์กับคนที่รักหรือแม้แต่ศัตรู ความหมายของการให้ถูกนำเสนอในมุมมองใหม่ โดยมองว่าเป็นเ…

…านในจตุกนัย และ (หรือ) ทุติยฌาน ตติยฌาน และจตุตถฌาน ในปัญจกนัยตามลำดับ แท้ จริง พระโยคาวจรนั้นจะชื่อว่ามีใจสหรคตกับเมตตาแผ่ไปตลอดทิศ หนึ่งอยู่ ทิศที่ ๒ ก็อย่างนั้น ทิศที่ ๓ ก็อย่างนั้น ทิศที่ ๔ ก็อย่างนั…

บทความนี้กล่าวถึงการบรรลุฌานต่างๆ ในพระโยคาวจรซึ่งสามารถเข้าถึงปฐมฌานและพัฒนาสู่ทุตยฌานและตติยฌาน โดยการมีใจสหรคตกับเมตตาในการแผ่ไปทั่วทุกทิศ โดยมุ่งเน้นที่ความไม่มีประมาณและความเมตตาที่เป็นเอกภาพในสั

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 184 [แก้บาลีอัปปมัญญา] ก็ในบาลีนี้ บทว่า เมตตาสหคเตน (สหรคตกับเมตตา) ความว่า ประกอบไปด้วยเมตตา บทว่า เจตสา (มีใจ) ก็คือ จิตฺเตน (มีจิต) คำว่…

…ิยาบถขณะที่แผ่เมตตา การแผ่ไปยังทิศเหนือ ทิศใต้ และทิศอื่นๆ เป็นต้น จากความเข้าใจในข้อความนี้ สรุปได้ว่าผู้ปฏิบัติควรดำเนินการแผ่เมตตาให้ครอบคลุมทุกทิศทุกรูปแบบเพื่อประโยชน์สูงสุดในการทำงานหรือการพบปะผู้ค…

…ามบีบคั้น ไม่มีทุกข์ มีความสุข รักษาตนอยู่เถิด" อาหมด [แก้อรรถ สพฺเพ สตฺตา เป็นต้น] ในบทเหล่านั้น บทว่า 'ทั้งปวง" นั้น เป็นคำถือเอาห ไม่มีเหลือ ชนผู้ข้องอยู่ ติดอยู่ด้วยฉันทราคะ ในขันธ์ทั้งหลายมีรูป เป็น…

…้ พระพุทธเจ้าตรัสถึงการรักษาตนให้อยู่ในสภาพที่ไม่มีเวร และความสุข โดยบรรยากาศที่หลากหลายของบุคคล ไม่ว่าจะเป็นสตรี บุรุษ หรือเทพ ซึ่งส่วนใหญ่ถูกขังอยู่ในความชอบธรรมต่าง ๆ และมีความยินดีในรูปทรงและความรู้ส…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 191 ผู้นั้นชื่อว่าข้องอยู่ในเวทนา----สัญญา----สังขาร ---- วิญญาณนั้น ติดอยู่ใน เวทนา ฯลฯ วิญญาณนั้น เหตุนั้นแล จึงได้ช…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์และตีความคำว่า 'สัตว์' ตามหลักธรรมในวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ โดยเฉพาะคำว่า สัตว์ ที่มีการใช้ศัพท์ที่เกี่ยวข้อง เ…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 197 ว่า "แน่ะอุบาสก ตั้งแต่กาลที่บรรพชาแล้วไป ท่านจะจัดการไม่ได้ ท่านจงจัดการมันเสียบัดนี้แหละ" ดังนี้ ท่าน…

การบรรพชาของพระเถระวิสาขะเป็นการเริ่มต้นเส้นทางที่น่าทึ่งในธรรมะ เขาได้สั่งสอนว่าให้คนที่เข้ามาในสถานที่ของเขาต้องไม่กลับไปมือเปล่า พร้อมจัดการให้ทำทานเพื่อการบรรพชา หลังจากนั้นได้ม…