หน้าหนังสือทั้งหมด

คำอธิบายบาลีไวยากรณ์: นามและอัพยยศัพท์
107
คำอธิบายบาลีไวยากรณ์: นามและอัพยยศัพท์
" ระหว่าง หุร เหฏฐา อนุตรา อนุโต ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 105 แปลว่า ภายใต้ ปา…
…งอย่างในบริบทต่างๆ โดยอธิบายความหมายและการใช้งานของศัพท์เหล่านี้ในภาษา รวมถึงการถ่ายทอดความหมายของคำว่า 'อาธาร' และ 'วิทยาตา' ที่มีความเกี่ยวข้องกับการแสดงปริมาณและความสัมพันธ์ในภาษา. นอกจากนี้ยังมีการพู…
การเข้าใจเกี่ยวกับความตายในวิสุทธิมรรค
6
การเข้าใจเกี่ยวกับความตายในวิสุทธิมรรค
…วงอาทิตย์ต้องเอาฉะนั้น เหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัส (๓ คาถาแรก และพระโพธิสัตว์กล่าวคาถาที่ ๔) ว่า วันและคืนล่วงไป ชีวิตใกล้ดับเข้าไป อายุของ สัตว์ทั้งหลาย (ค่อย) สินไป ดังนี้แห่งลำน้ำน้อย (ค่อย) แห…
…ลไม้ที่สุกแล้ว ซึ่งมีความไม่ถาวร ความตายเป็นเรื่องที่ไม่อาจหลีกหนีได้สำหรับทุกชีวิต และเราต้องเข้าใจว่าชีวิตนั้นมีการเกิดต่อเนื่องไปแต่ความตายย่อมใกล้เข้ามาเสมอ ผู้มีความรู้และปัญญาควรจะพิจารณาถึงเรื่องน…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
12
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…๑ - หน้าที่ (ปญฺญามาหตุตโต] (พึงระลึก) โดยความมีปัญญามากอย่างไร ? พึงระลึกโดยความ มีปัญญามากอย่างนี้ว่า ยกเว้พระโลกนาถเจ้าแล้ว ก็สัตว์ทั้งหลาย อื่นใดมีอยู่ สัตว์เหล่านั้น (ว่า) โดยปัญญา ย่อม (มีค่า) ไม่ถ…
บทนี้กล่าวถึงความมีปัญญาและการเป็นพระปัจเจกพุทธะ โดยชี้ให้เห็นว่าพระอัครสาวกอย่างสารีบุตรแม้จะมีปัญญามาก แต่ก็ประสบกับความตายเช่นเดียวกับสัตว์อื่นๆ การทำลายความยึดมั…
บทวิเคราะห์ความตายในพระธรรม
16
บทวิเคราะห์ความตายในพระธรรม
…่เป้า อันเขาตั้งไว้ ณ สี่แยกถนนใหญ่ ฉันใด แม้อุปัทวะทั้งปวง ก็ (ประดัง) ตกลงมาที่ร่างกาย ฉันนั้น อันว่าร่างกายนี้นั้น เพราะ ความ (ประดัง) ตกลงแห่งอุปัทวะเหล่านั้น ก็ถึงซึ่งความตายได้ ประการหนึ่งเหมือนกัน…
เนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของการพิจารณาความตายตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยแสดงให้เห็นว่าร่างกายมีอุปัทวะที่สามารถนำไปสู่ความตายได้มากมาย และสอนให้ระลึกถึงความไม่แน่นอนของชีวิต ทุกข์หรือปัญ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
34
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…นของตน (วิสภาคปริเฉท) ตัดตอน ด้วยส่วนที่ผิดกับตน ใน ๒ อย่างนั้น ตัดตอนด้วยส่วนของตน จึง ทราบอย่างนี้ว่า "โกฏฐาสนี้ กำหนดตัดด้วยส่วนชื่อนี้ ทั้งเบื้องล่าง เบื้องบนและเบื้องขวาง ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน พ…
…สนา โดยแสดงถึงการเข้าใจกรรมฐานที่เกี่ยวข้องกับโกฏฐาสและการใช้วิธีการตัดตอนเพื่อให้เห็นความแตกต่างระหว่างโกฏฐาสต่าง ๆ และการบ่งชี้ถึงส่วนของตนและส่วนที่มิใช่ของตน โดยสำรวจหลักการที่มีความลึกซึ้งในสูตรต่าง…
วิสุทธิมรรค: การศึกษาผมและโกฏฐาส
46
วิสุทธิมรรค: การศึกษาผมและโกฏฐาส
…่ปลายเมล็ด ข้าวเปลือกตั้งอยู่ ข้างบนตัดตอนด้วยอากา ข้าง ๆ ตัดตอนด้วยเส้น ผมด้วยกัน การกำหนดตัดโดยนัยว่า 'ผม ๒ เส้นไม่มีรวมเป็นเส้น เดียว (คือเป็นเส้น ๆ หรือเส้นใครเส้นมัน) นี้เป็น (สภาคปริเฉท) ตัดตอนด้วย…
…และการเข้าถึงความรู้ที่ลึกซึ้งในพระพุทธศาสนา จากเนื้อหาดังกล่าวผู้อ่านจะมีความเข้าใจในความแตกต่างระหว่างผมและโกฏฐาสได้ดียิ่งขึ้น สามารถเข้าถึงข้อมูลทางธรรมที่มากมายได้ที่ dmc.tv
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ฟันและหนัง
50
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ฟันและหนัง
…รคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 50 ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับ (การกำหนด) ผมนั่นแล [ฟัน] คำว่า ทนฺตา - ฟันทั้งหลาย คือกระดูกฟัน ๓๒ ซี่ของผู้มีฟัน เต็ม แม้ฟันทั้งหลายนั้น โดยสีขาว โดยสัณฐาน มีสัณ…
…น ฟันที่มีรากเดียวและหลายราก รวมถึงการกำหนดส่วนที่ตัดออกจากฟัน ด้วยการเปรียบเทียบกับการกำหนดผม และคำว่าหนังที่หุ้มร่างกายซึ่งมีสีต่างๆ ทั้งนี้เพื่อความเข้าใจในศาสตร์ของวิสุทธิมรรคและสัญญาณของร่างกายที่มี…
การศึกษาเกี่ยวกับกระดูกในวิสุทธิมรรค
56
การศึกษาเกี่ยวกับกระดูกในวิสุทธิมรรค
…็มี เช่นกระดูกมือ ๖๔ กระดูกเท้า ๖๘ กระดูกเช่น ๒ บอกแยกข้างไว้ก็มี เช่นกระดุกข้อเท้าข้างละ ๒ ก็บอกไว้ว่า เอเกกสฺมึ ปาเท เทว เทว โคปผกฏจีน ทีนี้มีทั้ง ๒ ข้าง แต่ไม่มีศัพท์บอกแยกข้างก็มี เช่นกระดูกแข้ง กระด…
เนื้อหาเกี่ยวกับจำนวนและลักษณะของกระดูกในร่างกายมนุษย์ตามวิสุทธิมรรค รวมทั้งการเปรียบเทียบระหว่างการแปลในปรมัตถโชติกากับวิสุทธิมรรค คำอธิบายเกี่ยวกับกระดูกรองจากข้อมูลที่อิงตามตำราโบราณ เช่น การบอ…
การศึกษาเกี่ยวกับม้ามและพังผืดในร่างกาย
62
การศึกษาเกี่ยวกับม้ามและพังผืดในร่างกาย
…ของตนเอง พังผืดนั้น ส่วน (วิสภาคบริเฉท) ตัดตอนด้วยส่วนที่ผิดกับตน ก็เช่นเดียวกับผมนั่นแล [ม้าม] ක คำว่า ปิหก-ม้าม" ได้แก่เนื้อสัณฐานเป็นลิ้นอยู่ในท้อง ม้าม นั้น โดยสี มีสีคราวอ่อนดุจสีดอกคนที่สอง โดยสัณฐ…
…ร่างกายรวมถึงแนวทางในการตัดตอนและอธิบายลักษณะของม้าม ความสำคัญของม้ามในกระบวนการทางกายวิภาคถูกชี้แจงว่าเป็นอวัยวะที่สำคัญ สำหรับการทำงานภายในร่างกายและผลกระทบจากการบาดเจ็บ นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงศัพท์เ…
วิสุทธิมรรค: พยาธิในอุทร
66
วิสุทธิมรรค: พยาธิในอุทร
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 66 ว่า ข้างในอุทรนั้นเป็นดังข้างในของผลขนุนละมุด” ดังนี้ก็ชอบ มัน เป็นที่ที่หมู่หนอน (ตัวพยาธิ) อันมีแตกต่…
ในเอกสารนี้มีการอธิบายพยาธิ 32 ประเภทที่อาศัยอยู่ในอุทร ขนาดและลักษณะที่แตกต่างกัน เช่น พยาธิประเภทต่างๆ ที่เปรียบเสมือนหนอนในอุทรที่มีพฤติกรรมที่แสดงถึงการแย่งอาหารในร่างกายมนุษย์ เมื่อร่างกายมีอาหาร
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
80
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - - หน้าที่ 80 กระเพาะไรเล่า เต็มด้วยน้ำมูตรแล้ว ความขวนขวายว่า เราจะถ่าย ปัสสาวะ ย่อมมีแก่สัตว์ทั้งหลาย โดยตัดตอน กำหนดตัดด้วยด้านใน ของกระเพาะเบา และด้วยส่วนของน…
…หาความจริงเกี่ยวกับตนเองและสิ่งรอบตัวในขั้นสุดท้ายของธรรมชาติแห่งการดำรงอยู่ ที่สำคัญคือการทำให้เห็นว่าธรรมชาตินี้ไม่เป็นไปตามลำดับเวลาหรือก่อนหลัง และการมองเห็นธรรมทุกอย่างเป็นไปในเวลาเดียวกัน
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 81
81
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 81
…ก็ปรากฏดุจของที่ เขาใส่ลงไปในกองโกฏฐาส (ไปสิ้น) [นิมิตและอัปปนา] ในลำดับนั้น เมื่อเธอมนสิการเนือง ๆ ว่า "ปฏิกูล ๆ ตามมน สิการโกศลวิธีต่อไปมีวิธีปล่อยลำดับเป็นต้น อัปปนาจะเกิดขึ้นโดย ลำดับ ในการเกิดขึ้นแก…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับการปฏิบัติทางจิตใจของพระโยคาวจร ที่อธิบายถึงกรรมฐานอสุภ และความสามารถในการเข้าถึงอัปปนา โดยมีรายละเอียดเกี่ยวกับการปรากฏของโกฏฐาสและการเกิดขึ้นของปฐมฌาน การทำความเพียรในโกฏฐาสต่างๆ
อานาปานสติ: การปฏิบัติและผลลัพธ์
84
อานาปานสติ: การปฏิบัติและผลลัพธ์
…ตอน ๑ - [อานาปานสติ] หน้าที่ 84 อานาปานสติกรรมฐานนั้นใด ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงสรร เสริญไว้อย่างนี้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย แม้อานาปานสติสมาธินี้แล บุคคลทำให้มีทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นธรรมละเมียดแท้ด้วย” ประ…
ในช่วงนี้ของพระธรรมภาสิต อานาปานสติกรรมฐานถือเป็นการปฏิบัติที่ได้รับการเชิดชูจากพระพุทธเจ้า โดยเน้นว่าผู้ที่ทำให้มีและทำให้มากจะประสบกับธรรมละเมียดแท้และสูงส่ง ภิกษุสามารถปฏิบัติการอานาปานสติได้ในสถานที…
การประพฤติกรรมฐานในเสนาสนะที่เหมาะสม
93
การประพฤติกรรมฐานในเสนาสนะที่เหมาะสม
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 93 ตลอดแล้ว จึงชี้บอกว่า "ท่านทั้งหลายจงสร้างเมืองในที่นี้เถิด" ก็แลครั้นเมืองสำเร็จโดยสวัสดีแล้ว ย่อมได้รับสักการะใหญ่แต่รา…
ในบทนี้กล่าวถึงการสร้างเมืองและเลือกสถานที่สำหรับการปฏิบัติกรรมฐาน โดยเชื่อมโยงกับประสบการณ์ของพระพุทธเจ้าและการเป็นผู้บรรลุธรรมของพระโยคี โดยเปรียบเปรยถึงการประพฤติของพระภิกษุเหมือนเสือเหลืองที่ซุ่มอ
คำอธิบายเกี่ยวกับการภาวนาในวิสุทธิมรรค
94
คำอธิบายเกี่ยวกับการภาวนาในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 94 (ในการภาวนา) แก่โยคาวจรภิกษุนั้น จึงตรัสคำว่า อรญฺญคโต วา เป็นอาทิ [แก้อรรถบทต่าง ๆ แห่งบาลีคำเฉลย] ในบทเหล่านั้น บทว่า อรญฺญคโต ความว่า ในบรรดาป…
…ล และ สุญญาคาร โดยชี้ให้เห็นถึงสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมสำหรับการปฏิบัติธรรม รวมถึงการเลือกสถานที่สงบและว่างเปล่าในการนั่งกรรมฐาน พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงชี้เสนาสนะอันเหมาะสม โดยระบุว่าความหมายของรุกขมูลไม่จำกั…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หายใจเข้ายาวและอุเบกขา
101
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หายใจเข้ายาวและอุเบกขา
…อยู่ และเป็นตัวระลึกด้วย พระโยคาวจรตามกำหนดดูกายนั้น ด้วยสตินั้น ด้วยญาณนั้นแล เพราะเหตุนั้น จึงตรัสว่า "การตาม กำหนดดูกายในกาย เป็นการบำเพ็ญสติปัฏฐาน" ดังนี้ นัยแม้ในรัสสบท (บทว่าด้วยลมหายใจสั้น) ก็ดุจน…
…ธศาสนา การปฏิบัติในการตามกำหนดดูกายและการใช้สติในการเจริญภาวนา นอกจากนี้ยังมีการอธิบายความแตกต่างระหว่างลมหายใจยาวและสั้น รวมถึงการนำแนวทางจากพระโยคาวจรมาใช้ในการฝึกปฏิบัติ และการเข้าสู่ระยะแห่งสมาธิที่ช…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
103
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 103 (ลมหายใจ) ให้เป็นสิ่งที่เห็นชัดอย่างนั้น ก็ชื่อว่าเธอหายใจออกและ หายใจเข้าด้วยทั้งจิตอันประกอบด้วยญาณ เพราะเหตุนั้น จึงตรัสว่า "เธอสำเหนียกว่า เราจัก-…
เนื้อหาเกี่ยวกับการหายใจและการสำเหนียกของภิกษุในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการรับรู้ลมหายใจออกและหายใจเข้าด้วยจิตที่ประกอบด้วยญาณ แสดงถึงความสำคัญในการฝึกอานาปานสติและการกำหนดลมที่ชัดเจนในแต่ละช่วง ซึ่งเป็น
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
106
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 106 ถามว่า ข้อนั้นเป็นเพราะเหตุอะไร ตอบว่า เพราะเป็นความจริง ว่า ในกาลก่อนที่ยังมิได้กำหนดถือเอา (พระกรมฐานนั้…
บทนี้อภิปรายเกี่ยวกับความแตกต่างระหว่างกายสังขารหยาบและละเอียดในบริบทของพระกรรมฐาน และชั้นต่าง ๆ ของฌาน ตั้งแต่ชั้นอุปจารปฐมฌานไปยังชั้นจต…
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
109
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 109 และคำเฉลยไว้ดังนี้ว่า "ถามว่า "ภิกษุสำเหนียกว่าเราจักเป็นผู้ระงับ กายสังขารหายใจออก---- หายใจเข้า อย่างไร อะไรชื่อกายสังข…
…สังขารผ่านการสังเกตลมหายใจเข้าออก การใคร่ครวญเพื่อให้กายได้สงบ ลดการโยกโคลงของกาย และมีการเสนอแนวคิดว่าถ้าสามารถระงับกายสังขารได้ จะไม่มีการทำอานาปานสติ ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในกระบวนการทำสมาธิ และบัณฑิตจะ…
การนับเร็วในกรรมฐาน
116
การนับเร็วในกรรมฐาน
นับเร็ว ๆ ว่า ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 116 ๑. ๒, ๓, ๔. ๕. ๑. ๒, ๓, ๔. ๕, ๖ ๑. ๒, ๓, ๔. ๕, ๖…
…แสน้ำ เพื่อให้จิตหมายมั่นอยู่ในลม เมื่อผ่านการนับที่สม่ำเสมอ จะทำให้กรรมฐานปรากฏและไปได้โดยไม่มีช่องว่าง การตั้งสติและไม่ส่ายส่ายไปกับอารมณ์ที่ผุดขึ้นในจิตอย่างไร ทั้งนี้ความสม่ำเสมอในการนับคือกุญแจสำคัญ…