หน้าหนังสือทั้งหมด

วิมุติและเจโตปริญาณในวิสุทธิมรรค
179
วิมุติและเจโตปริญาณในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 179 วิมุติทั้ง ๕ อย่างนั้น ชื่อว่าวิมุตจิต (จิตยังไม่พ้น) ภิกษุผู้ได้เจตโตปริญาณ ย่อมรู้จิตทุกประการว่า "จิตนี้เป็นจิตมี ราคะหรือ ฯลฯ …
เนื้อหาวิเคราะห์และอธิบายเกี่ยวกับวิมุติทั้ง ๕ และเจโตปริญญาณ โดยสำรวจลักษณะของจิตในระดับต่างๆ เช่น จิตมีราคะและจิตยังไม่พ้น มีการพูดถึงปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ซึ่งช่วยให้นักปฏิบัติเข้าใจการเกิดและดับของ
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเรื่องนิวุฏฐธรรม
180
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเรื่องนิวุฏฐธรรม
…งหรืออาการต่าง ๆ ที่อาศัยขันธ์ เช่น กำเนิด ชื่อ โคตร เพศ ผิวพรรณ ?) ทั้งหลาย ก็ชื่อนิวุฏฐ” หมาย ความว่าเป็นสิ่งที่อาศัยอยู่โดยเป็นโคจร (คือ เป็นอารมณ์สำหรับระลึก) กำหนดรู้ได้ด้วยวิญญาณ (ความรู้) ของตน อน…
เนื้อหาเกี่ยวกับนิวุฏฐธรรมที่ตั้งอยู่บนขันธ์ ซึ่งหมายถึงเรื่องต่าง ๆ ที่สามารถระลึกได้ด้วยวิญญาณ การศึกษานี้เน้นถึงการเข้าใจนิวุฏฐธรรมที่มีได้เฉพาะพระพุทธเจ้า และถึงวิธีการระลึกถึงปุพเพนิวาสา ความหมาย
ความเข้าใจเกี่ยวกับขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา
182
ความเข้าใจเกี่ยวกับขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา
…ำดับขันธ์ คือระลึกยึดเอารายละเอียดความเป็นไปแห่งขันธ์ ตั้งแต่เกิดจาตาย ไปในชาติหนึ่ง ๆ โดยลำดับ ส่วนว่าโดยจุติปฏิสนธินั้น ระลึกเห็นจุติในชาตินั้น ๆ แล้ว ก้าวข้ามรายละเอียด ความเป็นไปในระหว่างเสีย ไปดูปฏิ…
เนื้อหาในบทนี้เน้นถึงการเรียนรู้และการระลึกถึงขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา โดยเปรียบเทียบกับคนตาบอดที่ต้องอาศัยไม้เท้าในการเดินและการระลึกถึงลำดับของขันธ์ เหล่าสาวกเมื่อระลึกถึงขันธ์จะมีวิธีการที
วิสุทธิมรรค: เข้าใจสังวัฏกัปและวิวัฏกัป
188
วิสุทธิมรรค: เข้าใจสังวัฏกัปและวิวัฏกัป
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 188 ก็มี แม้ในคำว่า "๒ ชาติก็มี" เป็นต้น ก็นัยนี้ [สังวัฏกัป วิวัฏกัป] ส่วนในคำว่า "หลายสังวัฏกัปก็มี" เป็นต้น กับเสื่อ…
บทเรียนนี้พิจารณาถึงความหมายของสังวัฏกัปและวิวัฏกัปในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการเชื่อมโยงระหว่างสองแนวคิดนี้และอสงไขยในกัป 4 ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายประเภทต่างๆ ของสัง…
วิสุทธิมรรค: ความเข้าใจในพรหมโลกและความเมตตา
191
วิสุทธิมรรค: ความเข้าใจในพรหมโลกและความเมตตา
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 191 มีปัญหาว่า "เว้นฌานเสีย ความเกิดในพรหมโลกหามีได้ไม่ และบรรดาสัตว์ที่กล่าวมานั้น ลางพวกก็ถูกความขาดอาหารบีบคั้น…
บทความนี้กล่าวถึงปัญหาว่าทำไมสัตว์บางชนิดจึงสามารถเกิดในพรหมโลกได้แม้ว่าจะขาดฌาน และสำรวจคำสอนของเทพเกี่ยวกับความเมตตาและการท…
พระโพธิสัตว์และบทบาทในพระราชา
201
พระโพธิสัตว์และบทบาทในพระราชา
…กทรัพย์ การติโทษ การพูดเท็จ และการจับท่อนไม้ (เป็นอาวุธ) เกิดขึ้นอย่างนั้นแล้ว พวกเขาจึงประชุมคิดกันว่า "ถ้า กระไร เราทั้งหลายพึงสมมตสัตว์ผู้หนึ่งขึ้น ในเราทั้งหลาย สัตว์ผู้ใดเล่า จึงตำหนิผู้ควรตำหนิ จึง…
ในยุคสมัยที่การลักทรัพย์และการพูดเท็จเกิดขึ้น สัตว์ทั้งหลายจึงได้รวมตัวกันเพื่อเลือกผู้ที่ควรได้รับการตำหนิ และเป็นผู้นำ ซึ่งพระโพธิสัตว์ในกัปนี้ได้ถูกเลือกให้รับตำแหน่งเป็นพระราชาผู้มีเกียรติ ด้วยควา
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - อสงไขยและการพินาศด้วยน้ำ
202
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - อสงไขยและการพินาศด้วยน้ำ
…โชสังวัฏฏะ] ในกัป ๔ นั้น (ระยะกาล) แต่ (เกิด) มหาเมฆล้างกัปไปจนถึง เปลวไฟขาด นี้เป็นอสงไขยหนึ่งเรียกว่า สังวัฏกัป แต่เปลวไฟผลาญ กัปขาดไปจนถึง (เกิด) มหาเมฆก่อเกิด (โลก) ที่ยังแสนโกฏิจักรวาฬ ให้เต็ม (ด้วย…
เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการแบ่งระยะกาลในอสงไขยกัป ทั้งในส่วนของเตโชสังวัฏฏะและอาโปสังวัฏฏะ โดยเริ่มจากการเกิดมหาเมฆ จนถึงความเกิดปรากฏของจันทร์และสูรย์ รวมถึงการพินาศด้วยน้ำ ในขณะที่มหาเมฆน้ำกรดปรากฏขึ้
วิสุทธิมรรค: กัปและการพินาศ
204
วิสุทธิมรรค: กัปและการพินาศ
…ินาศด้วยลม (คำพรรณนาทั้งปวง) บัณฑิตพึง (กล่าว) ให้พิสดารตามนัยที่กล่าวในตอนแรก (คือตอนเตโชสังวัฏฏะ) ว่า "แรกทีเดียว มหาเมฆล้างกัปตั้งขึ้น" ดังนี้เป็นต้นนั่นเถิด แต่ ความ (ต่อไป) นี้เป็นความแปลกกัน ลมตั้ง…
…ยนแปลงในธรรมชาติ และการฝึกฝนของบัณฑิตเพื่อทำความเข้าใจในเรื่องนี้อย่างลึกซึ้ง โดยจะมีการเชื่อมโยงระหว่างการพินาศที่เกิดจากลมและแหล่งข้อมูลต่าง ๆ ที่เปรียบเทียบกับการเกิดและพินาศในระดับมหภาค.
การระลึกถึงอดีตในวิสุทธิมรรค
208
การระลึกถึงอดีตในวิสุทธิมรรค
…ตอน ๒ - หน้าที่ 208 ในคติ... ในวิญญาณฐิติ... ในสัตตาวาส ... ในสัตวนิกายโน้น ตัวเราได้เป็น....แล้ว คำว่า "เอวินาโม - มีชื่ออย่างนี้" คือชื่อติสสะ หรือชื่อปุสสะ (เป็นต้น) คำว่า "เอวโคตฺโต - มีโคตรอย่างนี้"…
…ผู้คนสามารถระลึกถึงความเป็นอยู่ในอดีต ทั้งเรื่องผิวพรรณ การเลี้ยงชีพ และสุขทุกข์ที่เคยประสบ โดยใช้คำว่า 'เอวินาโม' และ 'เอวโคตฺโต' เพื่อแสดงถึงการรับรู้ถึงตนเอง ตั้งแต่อดีตมา
ศึกษาวิสุทธิมรรค: การจุติและการเกิดใหม่
209
ศึกษาวิสุทธิมรรค: การจุติและการเกิดใหม่
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 209 " (เป็นต้น) ข้อว่า "โส ตโต จโต อนุตร อุทปาที - เรานั้น จุติจากที่นั้นแล้วเกิดในที่โน้น " ความว่า อนึ่ง เรานั้นจุติจากภ…
เนื้อหานี้พูดถึงความหมายของคำว่า 'จุติ' และ 'เกิด' ในบริบทของวิสุทธิมรรค ถ่ายทอดแนวคิดการส่งผ่านจากชีวิตหนึ่งไปยังอีกชีวิตหนึ่ง ทั้ง…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - การว่าร้ายพระอริยะ
217
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - การว่าร้ายพระอริยะ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - - หน้าที่ 217 ว่า เป็นผู้มุ่งความเสื่อมเสีย ว่าร้ายเอา อธิยาบว่าค่าเอง ติโทษเอา ซึ่งพระอริยะทั้งหลาย คือพระพุทธเจ้า พ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการว่าร้ายพระอริยะในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการที่พระเถระและภิกษุหนุ่มว่าพระอริยะไม่เป็นสมณะ ซึ่งมีผลกระทบต่อ…
การเข้าใจแจ้งในทางพระโยคาวจร
227
การเข้าใจแจ้งในทางพระโยคาวจร
…าที่ 226 ไปเท่านั้น (ไม่พึงดูไปภายนอก) ก็แล เมื่อเธอดูรูปเสีย วาระแห่ง บริกรรมย่อมล่วงไป ต่อนั้นแสงสว่างก็หายไป ครั้นแสงสว่างนั้นหาย ไปแล้ว รูปก็ไม่ปรากฏด้วย” เมื่อเป็นเช่นนั้น พระโยคาวจรนั้นจึง เข้า"ปาท…
บทนี้อธิบายเกี่ยวกับการเข้าใจและการปฏิบัติของพระโยคาวจรในวิสุทธิมรรค โดยเน้นที่การใช้แสงสว่างและการทำสมาธิ การฝึกฝนอย่างต่อเนื่องจะนำไปสู่วิสัยทัศน์ที่ชัดเจน การไม่มองไปข้างนอกช่วยลดความฟุ้งซ่…
ทิพยจักษุและบุถุชน
229
ทิพยจักษุและบุถุชน
…กษุเป็นอันตรายแก่บุถุชน] ก็แลทิพยจักษุนี้นั้น ย่อมเป็นอันตรายแก่บุถุชนได้ เพราะเหตุ อะไร ? เพราะเหตุว่าบุถุชนนั้นอธิษฐานว่าให้แสงสว่างมีในที่ใด ๆ ที่นั้น ๆ เกิดมีแสงสว่างเป็นอันเดียวลอดแผ่นดินสมุทรและภูเ…
…งอาจนำไปสู่วิกลจริตได้ นอกจากนี้ยังนำเสนอความเป็นมาและการเกิดขึ้นของทิพยจักษุ รวมถึงความเชื่อมโยงระหว่างจิตกับญาณที่เกี่ยวข้อง เช่น จิตในภาวะฌานและการรับรู้ต่างๆ ผู้ที่ฝึกพัฒนาทิพยจักษุจึงต้องระมัดระวังใ…
วิสุทธิมรรคแปล: ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์
234
วิสุทธิมรรคแปล: ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 233 ปัจจุปันนารมณ์ และพหิทธารมณ์ ปุจฉาว่า เป็นไปอย่างไร ? วิสัชนา ว่า ก็เจโตปริยญาณนั้น ในกาลที่รู้จิตอันเป็นกามาวจรของคนอื่น ๆ ก็เป็นปริตตาร…
…ญาณและประเภทของจิตในบุคคลต่างๆ ตั้งแต่พระโสดาบันถึงพระอรหันต์ โดยมีการเจาะลึกเรื่องมรรคจิตและผลของคำว่าอัปปมาณารมณ์ในระบบการเข้าใจนี้ นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความแตกต่างที่บัณฑิตควรทราบในการเข้าใจจิตของ…
อธิบายบาลไวอากรณ์ สมาคมและทัศนคติ
11
อธิบายบาลไวอากรณ์ สมาคมและทัศนคติ
…ทัศนคติ - หน้า ที่ 10 นามนามอยู่ข้างหน้า วิสาส ซึ่งเป็นคุณนามอยู่ข้างหลัง เช่นนี้แล้ว ก็จะเข้าใจได้ว่า เมื่อวิสาสะอยู่ข้างหลัง บทประธานคือมานามอยู่ ข้างหน้า ก็ต้องเป็นสมาสนี้ คือวิสาสสุขตาบ ๓. วิสาสในอ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายบาลไวอากรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องของวิสาส ซึ่งมีความสำคัญในโครงสร้างของประโยค เมื่อวิสาสะอยู่ข้างหลัง บทประธานจะเป็นมานามอยู่ข้างหน้า การวิเคราะห์นี้จะช่วยให้เข้าใจพื้นฐานของบาลไวอ
บาลไหวาภรณ์ สมาสและตัชฌิต
12
บาลไหวาภรณ์ สมาสและตัชฌิต
…็นคุณอิวิสสนอยู่ด้วย ในที่เช่นนั้น เป็นสมาสคุณ เช่น สงจิ อิว นิยม ปณะร๎-สงจุปนุตร บาวเพ่งดังสังค์ คำว่าเป็นคุณนาม นอกลักษณะของศัพท์อันซึ่งปรากฎในคำพูดหรือประโยค นั้นว่า สงจิ.นามจา ต้องแปลว่ามนามบาวเพียงด…
บทนี้นำเสนอรายละเอียดเกี่ยวกับการทำความเข้าใจบาลไหวาภรณ์ สมาส และตัชฌิต ซึ่งรวมถึงการแยกประเภทสมาสที่มีทั้งอุปนามอยู่ข้างหน้าและข้างหลัง รวมทั้งการใช้งานในประโยคต่างๆ โดยอธิบายถึงสมาสคุณและการแปลความห
ความเข้าใจบาลีและการใช้สมในประโยค
13
ความเข้าใจบาลีและการใช้สมในประโยค
…ย่าง เช่นสมนี้ บทหลัง อันเป็นประธานนั่น ท่านมักใช้พิพทธ์ซึ่งในทางสมรพันธ์จะได้สรูปฉบับ เข้าใจ เช่นศพว่า สมมุติ วงษ์ มาโน สัญญา เป็นต้น อันละเชื่อม อิติสพทีเข้าได้สนิท ดังภาษาไทยว่า สมมิวว่า ... คำว่า ...…
บทนี้กล่าวถึงการอธิบายบาลีเกี่ยวกับการใช้สมและตัชฌิต โดยอธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของประธานและพิพทธ์ รวมถึงความสำคัญของบทหลังในสมานที่ช่วยในการสื่อสารและวิเคราะห์ความหมายในประโยคต่างๆ การเข
อธิบายบาลีไวญากรณ์
20
อธิบายบาลีไวญากรณ์
…ย สตฺโต สัตวํนี้) มิโม เป็นต้น น ปฏิสรรใสนาสนี้แปลจาก น บุพพบพุทธพุทธินิ ในที่นี้ ปฏิสรร นี่จะเปล่า ว่า สิ่งนี้ มีสิ่งนั้น ในพุทธพิริ ปฏิสรร คุณ และกรีก ที่เปล่า ไม่มี เช่น ไม่มีบุคคล เป็นต้น ๔. ทวนทวาสา…
ในบทความนี้นำเสนอการอธิบายบาลีไวญากรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของการใช้คำ นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบระหว่างสมารและคำอื่นๆ รวมทั้งอธิบายถึงการสร้างคำใหม่จากการรวมคำเพื่อให้เกิดความหมายที่ชัดเจนยิ่งขึ้น บทควา…
การวิเคราะห์อริยาบถในพุทธศาสนา
29
การวิเคราะห์อริยาบถในพุทธศาสนา
…า 28 หลังบ้างก็ได้ เช่น อุกิ อาริโท เอน โละ=อุทยาโท พุทธมโณ ไฟอันพรมณฑใดๆชนะแล้ว พราหมณ์นี้นั่งชื่อว่ามีไฟอันพรมแล้ว อุ. นี้ ในบทลงเป็น อุทยาโท ตามแบบสนธิ ในติษา- พูทธพนธ์ใช้อายตนะบาดลือ อ่อน เป็นพื้น เ…
…มายและวิธีการใช้งานในบริบทที่ถูกต้อง นอกจากนี้ยังมีคำอธิบายเกี่ยวกับการวิเคราะห์คำและความสัมพันธ์ระหว่างผู้รับและผู้ทำในคำศัพท์ต่างๆ การนำเสนอวิธีการทำความเข้าใจในบทบาทของผู้ที่รับและการทำกิริยาต่างๆ ทั้…
การวิเคราะห์และการอุปมาในบาลี
31
การวิเคราะห์และการอุปมาในบาลี
…อธิบายบาลีไวราณี สมานและติทฺธิ - หน้า 30 ยสุ โส-หฤทุฉินโน ปริโส มอ ท. ของมรุมใดนาถแล้ว มรุม นั่นชื่อว่ามือขาดแล้ว อนึ่ง ในอัญญูทุพพทิพย์นี่ ในรูปวิเคราะห์ประกอบด้วยอุปมา มีเรีย นิฐรูปามาพุทธพิกษุ วิถีถีว…
…ละอธิบายความหมายของคำที่ใช้ในบริบทที่แตกต่างกัน ตลอดจนให้ความสำคัญกับทิศทางการศึกษาในด้านนี้ จึงหวังว่าจะช่วยให้นักศึกษาสามารถเข้าใจถึงหลักการและการใช้งานของบาลีได้ดีขึ้น dmc.tv