หน้าหนังสือทั้งหมด

วิทยาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑
15
วิทยาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑
…นบลูกนามของสมมติสัตว์ทั้งหลาย คือภาพมรรค อนันต์สภาวะ (ภาวะแก่) ซึ่งได้ข้อธรรมวิต (ภาวะดี) นั้นโดยนัยว่า พอได้ถ้อยคำที่พูด ที่กล่าว ที่เปลี่ยนนั้น ก็รู้ว่านี่เป็นสภาวธรรม นี้ไม่ใช่สภาวธรรม ดังนี้ เป็นนิรุ…
บทนี้กล่าวถึงความรู้ในการพูดและการเปลี่ยนถ้อยคำ เพื่อให้เข้าใจถึงสภาวธรรมที่แท้จริง ผ่านการเปรียบเทียบกับสมมติสัตว์และการรับรู้ของบุคคลผู้อภิญญา นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึง ความรู้และนิรุตที่เกี่ยวข้อง
การศึกษาเกี่ยวกับพระพุทธเจ้าและปฏิสัมพันธ์ในคัมภีร์
18
การศึกษาเกี่ยวกับพระพุทธเจ้าและปฏิสัมพันธ์ในคัมภีร์
ประโยค - วิทยาธิษฏรรปล าภค ๑ ใน ตอน ๑ หน้าที่ ๑๗ ของพระพุทธเจ้าองค์นู ๆ ชื่อว่านุโพคะ อาจารย์อืนอีกพวกหนึ่งกล่าวว่า ปุโจยะ (เครื่องอุดหนุน) ของปฏิสังมิภาค (มีส ึ) คือ นุบโยคะ ๑ พา…
บทความนี้อธิบายถึงความฉลาดในคัมภีร์และสิลปะที่เกี่ยวข้องกับคำสอนของพระพุทธเจ้า ทั้งยังเชื่อมโยงกับการวิเคราะห์ความหมายและความสำคัญของบทเรียนที่ได้รับจากการศึกษาคัมภีร์และปัญญาเหล่านั้น การเรียนรู้จากอ
วิภัทิยมรรกแปลภาค ๑ ตอน ๑
20
วิภัทิยมรรกแปลภาค ๑ ตอน ๑
…เป็นความสงบในปัญญาข้อ นี้ ส่วนความ (ต่อไป) นี้ เป็น ความพิสดาร [ภูมิเฉอปัญญา] คำใดข้าพเจ้า กล่าวไว้ว่า "ธรรมทั้งหลายอันแยกประเภทเป็นนั้นร คายตนะ ชาดุ อินทรีย์ สังจะ และปฏิสนุปบาท เป็นภูมิ (ของปัญญา นี้)…
…ในทางธรรม เช่น ภูมิเฉอปัญญา ที่พิจารณาคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับรูป เวทนา และสัญญา รวมถึงความแตกต่างระหว่างกุฎรูปและอุปาทารูป ว่าด้วยการรวบรวมและทำความเข้าใจธรรมชาตินั้น ๆ ในมุมมองของปัญญาและการสลายตัวของมั…
วิถีกิริยวรรณแปล ภาค 3 ตอน 1 - ลักษณะตา
23
วิถีกิริยวรรณแปล ภาค 3 ตอน 1 - ลักษณะตา
ประโยค~ วิถีกิริยวรรณแปล ภาค 3 ตอน 1 - หน้า ที่ 22 [ลักษณะตา ฯลฯ ตามมิติอาจารย์] ฝ่ายอาจารย์กล่าวว่า "ตา คือความผ่องใสแห่งฤดูรูป ทั้งหลาย (ส่วน) ที่ยังด้วยชาตุไฟ หู จมูก ลิ้น ก็คือความผ่องใสแห่ง ฤดูรู…
…้พูดถึงลักษณะตาและประสาทสัมผัสต่างๆ โดยมีการอ้างถึงคำสอนของอาจารย์ในแต่ละพวกเกี่ยวกับการเชื่อมโยงระหว่างฤดูรูป ธาตุ และคุณลักษณะของประสาทสัมผัส ว่าตาคือความผ่องใสของฤดูรูปและมีความสำคัญเช่นเดียวกับหู จมู…
การอภิปรายเกี่ยวกับธาตุและคุณสมบัติ
24
การอภิปรายเกี่ยวกับธาตุและคุณสมบัติ
…ล่าวไม่ไดว่่า สิ่งนี้เป็นคุณแก่สิ่งนี้ สิ่งนี้เป็นคุณแก่สิ่งนี้ แม้อาจารย์พวกนั้นจะพิพากล่าวต่อไปอีกว่า "ท่านทั้งหลายประสงค์เอากิจ (คือหน้าที่) เช่นการทรงไว้ของธาตุดินเป็นต้นได้ ก็เพราะความที่ธาตุรูป (คื…
บทความนี้นำเสนอการอภิปรายเกี่ยวกับการแยกแยะธาตุและความสัมพันธ์ระหว่างธาตุต่างๆ ในบริบทของสสาร โดยเฉพาะการเปรียบเทียบธาตุไฟและธาตุรูป ความเข้าใจเกี่ยวกับการผลิตคุณภาพต่า…
วิถีชีวิมรรคและอำนาจอารมณ์
31
วิถีชีวิมรรคและอำนาจอารมณ์
…น (เท่านั้น) องค์วิจิตนาย์นั้น ย่อมเป็นไปแต่โดยสัมพันธกับธรรม (คือสิ่ง) ที่ตนให้เป็นไปเองเท่านั้น ดูว่าคุณเองย่อมเป็นไปโดยผูกพันกับสิ่งที่ตนให้เป็นไป (คือเรือ) ฉะนั้น ห ากเป็นไปต่อแตะแตกทำลายไม่ เพราะ (เ…
เนื้อหาพูดถึงวิถีชีวิมรรคที่สื่อสารถึงการดำรงอยู่ในปัจจุบัน โดยเน้นว่าทุกสิ่งเกิดขึ้นเฉพาะหน้าและมีการเชื่อมโยงกับธรรมทั้งหลาย ว่าด้วยการเลี้ยงรับและการมีอยู่ของตัวตนที่ไ…
วิทยาธิธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑
35
วิทยาธิธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑
…รงทั้งหลายให้ดู คือลิโด ขึ้นไปภายหน้าเป็นรส มีการมอบให้ (คือเหมือนเชิญให้ถือเอา ?) เป็นปัจจุบัน หรือว่ามีความเป็นรูปบริบูรณเป็นปัจจุบัน มีรุปที่เต็มแล้วเป็นปฐฐาน สันตติ (ความสิ้นเนื่อง) แห่งรูป มีความเป็…
เนื้อหาในวิทยาธิธรรมแปลนี้กล่าวถึงความอ่อนและการจัดรูปแบบที่สมมุติ โดยมีการแยกประเภทของรูปต่างๆ เช่น อุปโยคและสันตติ ที่มีบทบาทสำคัญในการแสดงออกถึงลักษณะของรูปและความเกี่ยวข้องกันของมันอย่างละเอียด ทั
วิชาธรรมวิเคราะห์: โอชาต่างๆ และรูปแบบในชีวิต
38
วิชาธรรมวิเคราะห์: โอชาต่างๆ และรูปแบบในชีวิต
ประโยค - วิชาธรรมวิเคราะห์ ภาค ๑ ตอน ๑ หน้า ที่ 37 สัตว์ทั้งหลายยังชีวิตให้เป็นไปได้ด้วยโอชาใด คำว่า กวังการาหารนี้ เป็นชื่อแห่งโอชานั้นแล รูปที่มาจในสมัยนี้เอง [อุปาทายรูปเพิ่มเต็มตามมติอาจารย์] แต่ใ…
…ชาธรรมวิเคราะห์ เนื้อหานี้นำเสนอความสำคัญของโอชาที่ยังชีวิตสัตว์ให้มีการดำเนินไปได้ โดยได้กล่าวถึงคำว่า 'กวังการาหาร' ซึ่งเป็นชื่อของโอชาและคำบาลีที่เกี่ยวข้องกับปรัชญาและการเรียนรู้ในด้านต่างๆ แสดงให้เห…
วิญญาณธรรมแปล ภาค ๓ ตอน ๑
46
วิญญาณธรรมแปล ภาค ๓ ตอน ๑
ประโยค - วิญญาณธรรมแปล ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้ที่ 45 [นามขันธ์ ๔] ส่วนในนามขันธ์นี้ เวทนาขันธ์.พึ่งทราบว่า (เรียกอย่างนั้น) เพราะรวมธรรมชาติที่มีการสวย (รสอารมณ์) เป็นลักษณะ สั้นทุก อย่างเข้า ด้วยกัน สัญญาข…
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงนามขันธ์ทั้ง ๔ โดยเฉพาะวิญญาณขันธ์ที่เกี่ยวข้องกับความรู้แจ้ง และการรวมกันของธรรมชาติที่มีบทบาทแตกต่างกัน เมื่อวิญญาณขันธ์ประสบกับขันธ์นอกนั้นจะกลายเป็นสิ่งที่เข้าใจง่ายขึ้น การศึก
วิทยาภิวรรณ์แปล ภาค ๑ ตอน ๑
47
วิทยาภิวรรณ์แปล ภาค ๑ ตอน ๑
… ที่ได้คือ: ประโยค - วิทยาภิวรรณ์แปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้า ๔๖ เดิมตามสภาพ โดยลักษณะคือความรู้แจ้ง (แถม ว่าโดยชาติคือเป็นอย่าง คือ เป็นฤกษ์ ฤกษ์ และอัพพฤกษ์ (ท่านใช้ว่า วิญญาณบ้าง จิณบ้างปน ๗ นัก) [ฤกษ์สัญญ…
เนื้อหาในวิทยาภิวรรณ์แปล ภาค ๑ ตอน ๑ กล่าวถึงการแบ่งประเภทของวิญญาณและฤกษ์ตามภูมิ เข้าสู่วิธีการวิเคราะห์ความคิดเห็นในสถานการณ์ต่าง ๆ โดยเชื่อมโยงกับการทำบุญและโสมนัส นอกจากนี้ยังแสดงให้เห็นถึงคำสังขา
วิถีธรรมะแปล ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้าที่ ๔๗
48
วิถีธรรมะแปล ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้าที่ ๔๗
… - วิถีธรรมะแปล ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้าที่ ๔๗ อังคาร (ร่วมกับโสมันัส ประกอบด้วยปัญญา ไม่มีใครจูงใจ) แต่ ว่าในภาคใด บุคคลเป็นผู้รับเลี้ยงดี คำทำความเห็นชอบให้ออกหน้า โดยนี้ที่กล่าวแล้ว (แต่ว่า) มักยกย่องด้วยอ…
บทความนี้สำรวจหัวข้อเกี่ยวกับวิถีธรรมะ ในภาคที่ ๓ โดยเจาะลึกถึงบทบาทของจิตที่ได้รับอิทธิพลจากการเลี้ยงดู การปฏิบัติ และบุญธรรม รวมถึงการใช้โสมันัสและความเข้าใจในสังขาร ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงผลกระทบที่มี
การศึกษาวิฏฺฐิมรรคนแปล ภาค ๑ ตอน ๑
49
การศึกษาวิฏฺฐิมรรคนแปล ภาค ๑ ตอน ๑
…ดคลายไป ที่ ๕ สุขคลายไป ประกอบด้วยอุบาบาและสมาธิ อรูปาวรุกฺสุ มี ๕ ด้วยအํน๑องค์ประกอบแห่งอรูป ๕ คือ ว่า อรูปที่ ๑ ประกอบด้วยอากาสานุภาคตนาม โดยประกาศที่ กล่าวแล้ว อรูปที่ ๒ ที่ ๓ และที่ ๔ ก็ประกอบด้วยตาม…
เนื้อหาในบทนี้พูดถึงการศึกษาเกี่ยวกับวิฏฺฐิมรรคนแปล ซึ่งประกอบด้วยองค์ที่สำคัญ ได้แก่ รูปาจรุกฺสุ และอรูปาวรุกฺสุ โดยได้แบ่งได้เป็นหลายองค์ประกอบ ทั้งในส่วนที่กล่าวถึงอากาสานุภาคและวิญฺญาณที่แตกต่างกั
วิภัชภิรมณ์: ความเข้าใจในวิญญาณและอารมณ์
54
วิภัชภิรมณ์: ความเข้าใจในวิญญาณและอารมณ์
…นอณูตามนั้น มโนธาตุ เป็นไปในอารมณ์ มีรูป เป็นดังนั้น ๕ ในวิญญาณธาตุทั้งสอง เป็นไปในอารมณ์ ๖ และ ส่วนว่า ในวิญญาณที่เป็น ๓ นั้น กายวิญญาณประกอบด้วยสุข มโน วิญญาณฐาๆที่เป็นวิฐาน ประกอบด้วยโสมันต์ วิญญาณที่…
เนื้อหาครอบคลุมเกี่ยวกับวิญญาณทั้ง ๕ ที่ถูกกำหนดตามอารมณ์และรูป รวมถึงการแบ่งประเภทของวิญญาณที่เกี่ยวข้องกับกุศลวิบากและอัพยากฤทธิวิญญาณ อธิบายถึงการใช้มโนธาตุในชีวิตและกิริยาที่สัมพันธ์กับอารมณ์ทั้ง
วิภาษณ์บรรลุแปล ภาค ๓ ตอน ๓- หน้าที่ 65
66
วิภาษณ์บรรลุแปล ภาค ๓ ตอน ๓- หน้าที่ 65
…้ข้อที่สำคัญ) อย่างพิลาภา ในวิญญาณขันธ์ [เวทนาขั้น] บัดนี้ พึงทราบวิบัณณัจฉปในข้อที่ข้าพเจ้ากล่าวไว้ว่า "เวทนาขั้น" พึงทราบว่า (เรียกอย่างนั้น) เพราะรวมธรรมชาติที่มีการเสวย (รส อารมณ์) เป็นลักษณะสินทุกอย…
เนื้อหานี้สำรวจการบรรลุพระอรหัตและแนวทางในการเข้าใจจิตและเวทนา โดยการอ้างอิงถึงหลักธรรมและการเสวยรสอารมณ์ รวมถึงความสำคัญของเวทนาในธรรมชาติของวิญญาณ ซึ่งมีการแยกประเภทต่าง ๆ ตามลักษณะและผลของการสัมผัส
เวทนา ๕ และการจัดหมวดหมู่ในธรรม
67
เวทนา ๕ และการจัดหมวดหมู่ในธรรม
…วานนา ที่สมปุโญด้วยอุคฺคลวิญญาณ จัดเป็นอุคฺคลวานนา ที่สมปุโญด้วยอัคฺคลวิญญาณ [เวทนา ๕] เวทนานั้น (ว่า) โดยแยกตามภาวะ ก็คือ ๕ คือ สุข ทุกข์ โสมมัส โทมาส อุณฺกษา ในเวทนา ๕ นี้ นั่น สุข สมปุโญด้วยวิญญาณ อ…
เนื้อหากล่าวถึงการจัดประเภทของเวทนา ๕ อันมีความสัมพันธ์กับวิญญาณและลักษณะต่างๆ ในการวิเคราะห์ทางพุทธศาสนา อธิบายถึงสุข ภาวะ ทุกข์,以及ลักษณะของวิญญาณที่เกี่ยวข้อง โดยมีการอ้างอิงถึงระบบการจัดระเบียบทางธ
วิภัชชิมวรรลบภาค ๓ ตอน ๑ - เสวยโภคภูพะและสัญญาขันธ์
68
วิภัชชิมวรรลบภาค ๓ ตอน ๑ - เสวยโภคภูพะและสัญญาขันธ์
… ปราศจากดีเป็นปฐมฐาน และ นี้เป็นกฎมูลอย่างพิสดารในกานานี้ [สัญญาขันธ์] บัดนี้ พึงทราบวินิจฉัยในบทที่ว่าพเจ้ากล่าวไว้ว่า “สัญญาขันธ์” พึงทราบว่า (เรียกอย่างนั้น) เพระามธรรชาติที่มีความจำได้เป็น ลักษณะสิ้น…
เนื้อหาภายในบทนี้อธิบายถึงลักษณะของการเสวยโภคภูพะในรูปแบบต่าง ๆ และความสัมพันธ์ระหว่างสัมปทธรรมอย่างละเอียด โดยเน้นที่การรับรู้และประสบการณ์ทางกายและใจ รวมถึงอาการพอใจและไม่พอใจที่เกิดข…
วิภัชกิจกรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้า ๖๘
69
วิภัชกิจกรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้า ๖๘
…้า ๖๘ อันธรรมชาติมีความจำได้เป็นลักษณะ ก็คือ สัญญานั้นเอง ดังพระสารีบุตรเถระกล่าว (แก่พระมหาโกฏฐกะ) ว่า "ูกุอาวุโส เพราะเหตุที่ธรรมชาตินั้นอบรู้ได้ เพราะเหตุนี้ จึงเรียกว่าสัญญา" ดังนี้ [สัญญา ๑ สัญญา ๓]…
…กับสัญญาที่แบ่งออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ กุสล, อุคสล และอัพยากฤต พร้อมทั้งชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างสัญญากับวิญญาณ และแสดงให้เห็นถึงลักษณะของสัญญาที่ทำให้สามารถจำได้ และการทำเครื่องหมายเพื่อทำความเข้…
ทฤษฎีสงบระบับในวิทยาธิรรมภาค ๑
70
ทฤษฎีสงบระบับในวิทยาธิรรมภาค ๑
…แปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้าที่ ๖๙ เป็นทฤษฎี ดังความจำที่เกิดขึ้นแก่ลูกเนื้อทั้งหลาย ในพุทธคนที่พูดด้วยหญิง ว่าเป็นคน (จริงๆ) จะนั่นแล นี่เป็นกฎบอ่อยงผังพิสดารในสัญญาขั้นหนึ่ง [สงบระบับ] ส่วนข้อใดข้าพเจ้ากล่าวว่…
บทความนี้พูดถึงทฤษฎีที่มีการประสมในธรรมชาติภายใต้แนวคิดสงบระบับ โดยอ้างอิงถึงพระธรรมคำสอนที่สอดคล้องเกี่ยวกับการประสมของสังขตะและคุณสมบัติของสงบระบับ ซึ่งเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดการมองเห็นธรรมชาติต่างๆ ได
การศึกษาเกี่ยวกับสติและความเชื่อในวิทยา
76
การศึกษาเกี่ยวกับสติและความเชื่อในวิทยา
ประโยค - วิทยฐิมรรแปล ภาค ๑ ตอน ๑ หน้าที่ 75 ว่ามีอธิมิติ (ความตัดสินใจ) เป็นปัจจุบันฐานก็ได้ มีสติไชวามติวัดอุด (วัดผู้เป็นที่ตั้งแห่งความเชื่อ) เป…
เนื้อหาพูดถึงแนวคิดเกี่ยวกับสติและความเชื่อในวิทยา โดยอธิบายว่าสติเป็นหลักสำคัญในการตัดสินใจและเป็นเหตุให้บุคคลระลึกได้ โลกของมนุษย์มีสติซึ่งช่วยในการดำเนินชีวิตอย…
วิญญาณราวแปล ภาค ๑ ตอน ๑
79
วิญญาณราวแปล ภาค ๑ ตอน ๑
…งลืมเป็นปฐมฐาน ประหนึ่งผู้ ชี้ทางที่ชำนาญชาญญายก แก่คนนำไปบา จะนั่น อันธรรมทั้ง ๑ นี้ บันฑิตพึงเห็นว่าเป็นลูกแห่งคุณธรรมทั้งปวง [๒๖.๑] กายปลัสลึก จิตปลัสลึก] ความรังแห่งกาย ชื่อกายปลัสลึก ความรังแห่งจิ…
…ราวแปล ภาค ๑ ตอน ๑ นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับลักษณะของธรรมและความรู้แจ้งที่สำคัญ โดยเฉพาะเชื่อมโยงระหว่างกายและจิตที่มีความร่าเริงและความเยือกเย็น ในบทนี้ยังอธิบายการเปรียบเทียบด้วยภาพที่สวยงาม เช่น การแท…