สต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 146 / 325

… ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 108 * ไตรลักษณ์ได้ ) แต่แม้เพราะสมาธิและปัญญาทั้ง ๒ เสมอกัน อัปปนาก็คงมีได้ [สติเป็นสพฺพตฺถิกา] ส่วนสติ มีกำลังในที่ทั้งปวงย่อมควร เพราะสติรักษาจิตไว้แต่ ความตกไปในอุทธัจจะ เพราะอ…

เนื้อหาในวิสุทธิมรรคภาคนี้กล่าวถึงความสำคัญของสติที่มีต่อการรักษาจิตและการป้องกันความตกต่ำในอุทธัจจะและโกสัชชะ สติเปรียบได้ดั่งเกลือที่ต้องมีในอาหาร…

…คนเกียจคร้านหา อาจไปได้ไม่ " ความยำเกรงในการเที่ยวบิณฑบาต โดยทําให้มีการมีผลมากแก่ทายก ทั้งหลาย ... สตถุมหตฺตปจฺจเวกขณตา ความพิจารณาเห็นความเป็นใหญ่ แห่งพระศาสดา โดยนัยดังนี้ว่า " พระศาสดาของเราทรงมีปกต…

ในหน้าที่ 113 ของวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ มีการกล่าวถึงความสำคัญของการมีความยำเกรงในการทำบิณฑบาต ซึ่งส่งผลดีต่อทายก, การพิจารณาถึงความเป็นใหญ่ของพระศาสดา และการบูชาโดยการปฏิบัติที่ไม่จำกัดเฉพาะการบู

…มกข์ในฌาน ตทธิมุตฺตา น้อมจิตไปในสมาธินั้น ๑. ธรรม ๕ ประการ เป็นทางเกิดขึ้นแห่งอุเบกขาสัมโพชฌงค์ คือ สตฺตมชุฌตฺตตา สงฺขารมชุฌตฺตตา ความวางเฉยในสัตว์ ความวางเฉยในสังขาร สตฺตสงฺขารเกลายนปุคฺคล ความหลีกเว้น…

…ึงการพิจารณาวิโมกข์ในฌานและการเข้าใจธรรมที่เกิดจากการวางเฉยในสัตว์และสังขาร โดยยกตัวอย่างถึงการเจริญสติในสมาธิและผลทางจิตใจที่เกิดขึ้นจากการปฏิบัตินั้น โดยเฉพาะการประคับประคองจิตให้อยู่ในภาวะที่เป็นระเบ…

… นี้ ( (ต่อไป) ภิกษุชื่อว่า สโต เพราะระลึกได้ ชื่อว่า สมฺปชาโน เพราะรู้ตัวโดยชอบ ( สองบทนั้นก็คือ ) สติและสัมปชัญญะ พระผู้มี พระภาคเจ้าตรัสโดยเป็นบุคคลใน ๒ อย่างนั้น สติ มีความระลึกได้ เป็นลักษณะ มีความ…

…กขาในปฐมฌานและทุติยฌาน ว่าทำไมจึงไม่มีการกล่าวถึงอุเบกขาในฌานทั้งสองนั้น รวมถึงการพิจารณาถึงบทบาทของสติและสัมปชัญญะ. การวิเคราะห์นี้ช่วยให้เข้าใจถึงความชัดเจนของกิจแห่งอุเบกขาในตติยฌาน ที่ปราศจากการครอบ…

…มปชัญญะ มีความไม่หลงเป็นลักษณะ มีความตัดสินใจ เป็นรส มีความเลือกเฟ้นเป็นเครื่องปรากฏ ในฌานเหล่านั้น สติสัมปชัญญะนี้ ย่อมมีแม้ในฌานต้นๆ ด้วยว่าแม้เพียงแต่อุปจารก็ย่อมไม่สำเร็จแก่ภิกษุผู้ลืมสติไม่มีสัมปชั…

เนื้อหาเกี่ยวกับวิสุทธิมรรคในตติยฌานที่เน้นบทบาทของสติสัมปชัญญะในกระบวนการทางจิต ซึ่งช่วยให้ผู้ปฏิบัติสามารถเดินทางในฌานได้อย่างละเอียดและลึกซึ้ง การเรีย…

…ดขึ้นแห่ง องค์ ๒ นี้คือ สุข จิตเตกัคคตา เพรา ราะเหตุนั้น คำใดที่ท่านกล่าวไว้ใน วิภังค์ว่า 1 อุเบกขา สติสัมปชัญญะ สุข เอกัคคตาแห่งจิต ชื่อว่า ฌาน คำนั้นจึงเป็นอันท่านกล่าวไว้โดยอ้อม เพื่อแสดงฌานพร้อมทั้ง…

บทนี้สำรวจการทำความเข้าใจเกี่ยวกับตติยฌานในวิสุทธิมรรค โดยเน้นองค์ประกอบสำคัญที่ประกอบกัน เช่น สุขและเอกัคคตาแห่งจิต อีกทั้งแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างองค์ต่างๆ ในฌาน และการพิจารณาอุปนิชฌาน การท

…ษณะ มีความเป็นกลางเป็นรส มีอาการไม่ชัด เป็นปัจจุปัฏฐาน มีสุขนิโรธ (สุขดับ) เป็นปทัฏฐาน ( แก้ อุเปกขาสติปาริสุทฺธิ์ ) ปาฐะว่า อุเปกฺขาสติปาริสุทฺธิ์ แปลว่า มีความบริสุทธิ์แห่งสติ ที่อุเบกขาให้เกิด เพราะว…

…่ยวกับความเวทนาที่ ๓ อันเป็นกลางระหว่างทุกข์และสุข หรือที่เรียกว่าอุเบกขาเวทนา ที่มีความบริสุทธิ์ของสติ ซึ่งเป็นผลจากอุเบกขา การวิเคราะห์จะช่วยให้เห็นถึงความเข้าใจในธรรมชาติของเวทนาและความบริสุทธิ์ในฌาน…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 188 ฌัตตตา อนึ่ง มิใช่ว่าสติอย่างเดียวเท่านั้นที่บริสุทธิ์เพราะอุเบกขานั้น ในฌานนี้ ที่แท้แม้สัมปยุตธรรม (ธรรมที่ประกอบกับสติ) …

…ุเบกขาในฌาน ตั้งแต่ฌานเบื้องต่ำไปจนถึงจตุตถฌาน โดยใช้ล比จันทรเลขาเป็นสัญลักษณ์ในการเปรียบเทียบว่าทั้งสติและสัมปยุตธรรมสามารถเป็นบริสุทธิ์ได้ในสภาพที่เหมาะสม การค้นหาความบริสุทธิ์ของอุเบกขาจึงสำคัญต่อการพ…

…รปฏิกูล ) มีแต่จะเป็นปัจจัยแห่งความ ( ใจ ) แกว่งไปต่าง ๆ เพราะท่านกล่าวไว้ในอรรถกถามัชฌิมนิกายว่า " สตรีแม้ ( ตายจน) ขึ้นพองแล้วก็ยังยึดจิตบุรุษไว้อยู่ เพราะเหตุนั้น พระโยคาวจรจึงถือเอา นิมิตโดยอาการ 5 …

บทความนี้ให้การอธิบายเกี่ยวกับการทำความเข้าใจอาการปฏิกูลซึ่งเป็นปัจจัยทำให้จิตแกว่งไปมา ข้อมูลจากอรรถกถามัชฌิมนิกายเบื้องต้นและข้อควรปฏิบัติในการถือเอานิมิตโดยอาการ ๕ โดยเฉพาะกับผู้ที่มีประสบการณ์ในกร

…เป็นต้นไป ที่ท่านกล่าวไว้โดยนัยว่า " อุทธุมาตก อสุภนิมิตต์ อุคฺคณฺหนฺโต เอโก อทิติโย คนติ อุปฏฐิตาย สติยา (ภิกษุ * ความตอนนี้ ถ้าไม่ทราบเค้ามูล อ่านไปเผินๆ อาจเข้าใจผิดว่า ได้ปฏิภาคนิมิต ละนิวรณ์ได้แล้ว…

บทนี้กล่าวถึงการบรรลุธรรมวิเสสที่ผู้ปฏิบัติได้รับ รวมถึงองค์ฌานทั้งหลายและการละนิวรณ์ทั้ง 5 ที่พระโยคาวจรสามารถทำได้ผ่านการยึดมั่นในสมาธิและความสุข โดยจัดการวิเคราะห์ความสำคัญระหว่างการปฏิบัติกับผลลัพ

ก็แลในอนุสติ ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 246 ฉอนุสสตินิเทศ ๑๐ ที่ท่านจัดไว้ในลำดับแห่งอสุภ ส…

เนื้อหาเกี่ยวกับอนุสติที่แบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ เช่น พุทธานุสติ ที่เน้นที่พระพุทธคุณ ธรรมานุสติ ที่เกี่ยวข้องกับพระธรรม แ…

* ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 247 นุสตินั่น เป็นคำเรียกสติอันมีคุณมีศรัทธาเป็นต้นของตน ตั้งเทวดาไว้ ในฐานะพยานเป็นอารมณ์ สติอันปรารภความตา…

เนื้อหานี้ได้อธิบายถึงคำว่า มรณานุสติ ซึ่งเป็นสติที่เกี่ยวกับความตาย รวมถึง กายคตาสติ ที่เกี่ยวข้องกับการรับรู้สรีระ กายที่มีปฏิกูลเป็นอ…

…ย่างนี้ว่า อิติปิ โส ภควา อรห์ สมฺมาสมฺพุทฺโธ วิชชาจรณสมฺปนฺโน สุคโต โลกวิทู อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควา (ต่อไป ) นี้เป็นนัยในการระลึกในพระพุทธคุณเหล่านั้น (คือ) ระลึก ( ประกอบ…

เนื้อหาวิเคราะห์การระลึกถึงพระคุณของพระผู้มีพระภาคเจ้า โดยใช้บทอิติปิโสเป็นเครื่องมือในการไตร่ตรองว่าเหตุใดพระองค์จึงถูกเรียกว่าอรหันต์และภควา รวมถึงการอธิบายแต่ละนัยที่มีความหมายสำคัญเพื่อให้เข้าใจถึ

…ินทรีย์ทั้งหลาย) โภชเนมัตตัญญุตา ชาคริยานุโยค สัทธรรม ๗ ( คือ ศรัทธา หิริ โอตตัปปะ พาหุสัจจะ วิริยะ สติ ปัญญา )

บทเรียนเกี่ยวกับอัปปมัญญาและวิชชาจรณสมฺปนฺโนในวิสุทธิมรรคนี้ พูดถึงความรู้และวิธีการปฏิบัติธรรมที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงรู้และทรงสอนไว้ โดยอธิบายถึงความรู้ในอริยสัจ 4 และองค์แห่งปฏิจจสมุปบาท รวมถึงการร

…กอบคุณนามเป็นพหุวจนะ ดังคำว่า เอกสฺมึ สมเย นาโถ โมคฺคลุลานญฺจ กสฺสป์ คิลาเน ทุกฺขิเต ทิสวา โพชฌังเค สตฺต เทสย. ในสมัยหนึ่ง พระโลกนาถเจ้า ทรง เห็นท่านโมคคัลลานะและท่านกัสสปะผู้เป็นไข้ได้ทุกข์ จึงทรงแสดง …

ในเอกสารนี้เราจะพูดถึงอธิบายบาลีไวยากรณ์ในด้านนาม, คุณนาม, และสัพพนาม ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างประโยคที่ถูกต้องตามหลักไวยากรณ์บาลี พร้อมทั้งยกตัวอย่างการใช้คำต่างๆ เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ชัดเจนขึ้น

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ ปุริโส เทสนฺตร์ ตณฺหารชุชุมา พนธ์ สตฺตสนฺตานํ อภิสงฺขาโณ ภวนฺตร์ เสิ อาตายาติ ภูวเนตติ อภิสังขาร ย่อมนำสันดานแห่งสัตว์ ที่ตนผูกไว้ด้วยเช…

บทความนี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ที่มุ่งเน้นไปที่การอธิบายนามและอัพยยศัพท์ โดยยกตัวอย่างการใช้งานของคำว่า 'ปุริโส' และ 'ปุริสา' เพื่ออธิบายหลักการของเอกวจนะและพหุวจนะ ซึ่งเพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจควา

… กติปยศัพท์ ท่านจัดไว้ใน บาลีไวยากรณ์มีเพียง ๑๒ ศัพท์ คือ อตฺต, พฺรหม, ราช, ภควนฺตุ, อรหนุต, ภวนฺต, สตถุ, ปิตุ, มาตุ, มน, กมฺม, โค. บรรดาศัพท์เหล่านี้ บางศัพท์ก็เป็นลิงค์เดียว บางศัพท์ก็เป็น สองลิงค์ ใน…

ในบทนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ ซึ่งมีการจัดแบ่งศัพท์ออกเป็นกลุ่มต่างๆ ได้แก่ กติปยศัพท์ จำนวน 12 ศัพท์ เช่น อตฺต, พฺรหม, ราช เป็นต้น การแจกศัพท์นั้นมีหลากหลายรูปแบบ ทั้งแบบลิงค์เด

…ณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 33 คนมีปัญญา คนมีบุญ 6. พันธุมนฺตุ คนมีพวกพ้อง 4. ปุญญวนๆ ภควนต ล ๑๐. สติมันตุ คนมีสติ คำว่า ภควนฺตา ภควนฺเต ภควนฺโต นั้น มีวิธีใช้ไม่เหมือน กัน ภควนฺตา ภควนฺเต ใช้เป็นทวิว…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้คำบาลีในรูปแบบนามและอัพยยศัพท์ โดยเฉพาะการใช้ศัพท์ต่าง ๆ เช่น 'ภควนฺตา', 'ภฺูมิ', 'คุณวนฺตุ' และวิธีใช้งานภายในไวยากรณ์ รวมถึงการจำแนกประเภทของลิงค์ เช่น ปุ๊ลิงค์ และอิตถ

…โยค๑ - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 37 เช่น กโรนฺโต กระทำอยู่ ดังนี้ ตามแต่ต้องการ สตฺถุ (ผู้สอน) ลิงค์ แจกอย่างนี้ :- เอก. ป. สตฺถา เอา อุ การันต์ กับ สิ เป็น อา ท. สตฺถาร์ เอา อุ การั…

…ยบาลีไวยากรณ์ในส่วนของนามและอัพยยศัพท์ โดยมีการแสดงตัวอย่างการแปลงคำในลักษณะต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการใช้สตฺถุในรูปแบบเอกพจน์และพหุพจน์ พร้อมแนวทางการลบหรือเปลี่ยนแปลงรูปของคำเพื่อให้เหมาะสมกับบริบทการใช้งาน…

เอก. ฉ. สตฺถุ สตฺถุโน ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 38 (แปลง เหมือน จ. เอก.) ส. สตฺถ …

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายไวยากรณ์ภาษาบาลี โดยเน้นไปที่การแปลงศัพท์ในรูปแบบเอกและพหุ โดยใช้ตัวอย่างของคำที่แสดงถึงการทำหน้าที่ต่างๆ เช่น ผู้ทำ ผู้ขุด ผู้ให้ และอื่นๆ พร้อมอธิบายความสำคัญของคำในความหมาย