หน้าหนังสือทั้งหมด

วิสุทธิมรรค: การฝึกอานาปานสติ
125
วิสุทธิมรรค: การฝึกอานาปานสติ
…ีพระภาคเจ้าทรงอาศัยอำนาจประโยชน์ (คือเหตุ) นี้แล จึงตรัสไว้ว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราไม่กล่าวอานาปานสติภาวนา แก่คนที่หลงลืมสติไม่มีสัมปชัญญะ" ดังนี้ อันกรรมฐานทุกอย่าง ย่อมสำเร็จแก่ผู้มีสติสัมปชัญญะเท่า…
ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของการมีสติและปัญญาในการฝึกกรรมฐาน การอานาปานสติกรรมฐานเชื่อมโยงกับการบริหารจิต โดยเฉพาะในพระพุทธศาสนา ซึ่งต้อ…
การตั้งจิตในปฏิภาคนิมิต
130
การตั้งจิตในปฏิภาคนิมิต
… ได· ตั้งแต่ปรากฏนิมิตอย่างนั้นไป นิวรณ์ทั้งหลายก็เป็นโทษที่เธอ ข่มได้แน่ กิเลสทั้งหลายระงับเงียบไป สติมั่นคง จิตดำรงมั่นโดย อุปจารสมาธิเป็นแท้ ลำดับต่อไป นิมิตนั้น เธออย่าพึงใส่ใจโดยสี อย่าพึงกำหนด โดย…
…ยพระโยคาวจรที่มีปัญญาจะต้องตั้งจิตไว้ในปฏิภาคนิมิต และสามารถจัดการนิวรณ์และกิเลสให้หมดไป รวมถึงการมีสติกับลมอัสสาสะและปัสสาสะเพื่อนำไปสู่การภาวนาอย่างถูกต้อง โดยอธิบายถึงสีและลักษณะของนิมิต เผยแพร่คำสอน…
อานาปานสติและอานิสงส์
142
อานาปานสติและอานิสงส์
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 142 ตรัสไว้ว่า "อานาปานสติ ภิกษุพึงบำเพ็ญเพื่อตัดเสียซึ่งวิตก" ดังนี้ อนึ่ง ความที่อานาปานสตินั้นมีอานิสงส์มาก บัณฑิตพึงทราบโ…
บทความนี้อธิบายความสำคัญของอานาปานสติที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ โดยยกตัวอย่างคำสอนเกี่ยวกับการเจริญสติปัฏฐาน ๔ และอานิสงส์ที่สำคัญ ซึ่งรวม…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 161
162
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 161
…งเขา) ขจัดความ อาฆาตเสียให้ได้เถิด จริงอยู่ สำหรับบุคคลลางคน กายสมาจารอย่างเดียวเป็นส่วนที่ ๑. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๕๘ ๒. องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๑๒๔
บทนี้เน้นถึงการมองโลกในแง่ดี และการควบคุมอารมณ์โกรธในการใช้ชีวิต โดยสอนให้ดำเนินตามคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้า และหันมาเห็นคุณค่าของการระลึกถึงคุณงามความดีของผู้อื่น เพราะการโกรธนั้นจะทำให้วิบัติและไม่
วิสุทธิมรรค: เมตตาเจโตวิมุติ
188
วิสุทธิมรรค: เมตตาเจโตวิมุติ
… ก็แลในลักษณะเหล่านั้น เมตตเจโตวิมุติ บัณฑิตพึงทราบว่า เป็นอโนธิโสผรณาด้วยอาการ ๕ นี้ คือ (๑) สพฺเพ สตฺตา อเวรา อพยาปัชฌา อนีฆา สุขี อตฺตานํ ปริหรนฺตุ ขอสัตว์ทั้งหลายทั้งปวง จงเป็นผู้ไม่มีเวร ไม่มี ความ…
เนื้อหาว่าด้วยการวิเคราะห์เกี่ยวกับเมตตาเจโตวิมุติในบริบทของวิสุทธิมรรค โดยมีการกล่าวถึงลักษณะอโนธิโสผรณาและโอธิโสผรณา ซึ่งมีอาการแตกต่างกัน 5 และ 3 ตามลำดับ ทั้งนี้ มีข้อความเรียกร้องให้สัตว์ทั้งหลาย
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 190
191
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 190
…แปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 190 บุคคลทั้งหลาย---- ผู้เนื่องอยู่ในอัตภาพทั้งหลายทั้งปวงในทิศตะวันออก ขอสตรีทั้งหลาย---- บุรุษทั้งหลาย- อริยชนทั้งหลาย---- อนริย ชนทั้งหลาย---- เทพทั้งหลาย---- มนุษย์ทั้งหลาย…
…เจ้าตรัสถึงการรักษาตนให้อยู่ในสภาพที่ไม่มีเวร และความสุข โดยบรรยากาศที่หลากหลายของบุคคล ไม่ว่าจะเป็นสตรี บุรุษ หรือเทพ ซึ่งส่วนใหญ่ถูกขังอยู่ในความชอบธรรมต่าง ๆ และมีความยินดีในรูปทรงและความรู้สึกต่าง ๆ…
ความหมายของสัตว์ในวิสุทธิมรรค
192
ความหมายของสัตว์ในวิสุทธิมรรค
… สํ. ขันธวาร. ๑๗/๒๓๒ ๒. มหาฎีกาว่า คำว่า สัตตะ ในที่นี้ ได้แก่พุทธ หรือ วิริยะ หรือ เดช เพราะฉะนั้น สตฺโตก แปลว่า ผู้ประกอบด้วยพุทธ (คือความรู้) หรือผู้ประกอบด้วยวิริยะ หรือผู้มีเดช (คืออำนาจ) ก็ได้ ท่า…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์และตีความคำว่า 'สัตว์' ตามหลักธรรมในวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ โดยเฉพาะคำว่า สัตว์ ที่มีการใช้ศัพท์ที่เกี่ยวข้อง เช่น เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ และการเข้าใจในมิติของการเกิดแ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
195
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
… ๕ ส่วนในโอธิโสผรณะเป็น ๒๘ เนื่องด้วยอัปปนา ๔ ๆ ในอาการ ๓ ก็แลในอาการ ๓ นั้น คำว่า อิตถิโย ปุริสา - สตรี บุรุษ ท่านกล่าวโดยเพศ คำว่า อริยา อนริยา - อริยชน อนริยชน กล่าว โดย (แยก) เป็นพระอริยะ และปุถุชน …
บทนี้กล่าวถึงการเจริญเมตตาของพระโยคาวจร ตามอัปปนาในบทต่าง ๆ โดยอธิบายเกี่ยวกับจำนวนอัปปนาในแต่ละประเภทอาการ พร้อมเหตุผลในการแบ่งประเภททั้งหญิงและชาย รวมถึงอานิสงส์ ๑๑ ประการที่เกิดจากการเจริญเมตตา โดย
วิสุทธิมรรค: ความหมายและลักษณะของกรุณาและมุทิตา
210
วิสุทธิมรรค: ความหมายและลักษณะของกรุณาและมุทิตา
…ิตา แปลว่า ความบันเทิง) ธรรมชาติใดวางเฉย โดยละเสียซึ่งความขวนขวาย ในการ มนสิการมีมนสิการว่า "(สพฺเพ สตฺตา) อเวรา โหนตุ" เป็นต้น และโดยเข้าถึงความ (วางใจ) เป็นกลางเสีย เหตุนั้น ธรรมชาตินั้น จึงชื่อว่า อุ…
เนื้อหานี้พูดถึงธรรมชาติที่เรียกว่า กรุณา และ มุทิตา โดยสาธุชนจะบันเทิงต่อบุคคลที่มีสมบัติทางธรรม รวมถึงการวิเคราะห์ธรรมชาติที่วางเฉยซึ่งเรียกว่า อุเบกขา ธรรมชาติทั้ง ๔ ตามพรหมวิหารที่ส่งผลต่อการดำเนิ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
227
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…าแยกเป็น ทณฺฑาภิฆาตาที รูปนิมิตต์ ก็แปลได้ความดีดังที่แปลไว้นี้ เพราะบททั้งสองต่างก็เป็นวิสสนะของบท สตฺตทุกข์ แม้มหาฎีกา ลงท้ายก็ให้ความหมายว่า "ทณฺฑปหาราที่ชริต กรชรูปเหตุก์ สตฺตานํ อุปฺปชฺชนกทุกฺขนฺติ…
บทความนี้เน้นเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างกรุณาและมุทิตากับการดำเนินการทางจิตในวิสุทธิมรรค โดยกรณีศึกษาการเพิกถอนกสิณในรูปแบบต่าง ๆ และพิจารณาจิตที่สามารถเข้าถึงอากาสานัญจายตนวิโมกข์ได้อย่างราบรื่น ควา
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อุปจารและอัปปนา
235
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - อุปจารและอัปปนา
…ิตนั้น) แล้ว ๆ เล่า ๆ ทำไปจนเป็นนิมิตที่นึกเอามาได้ ตรึกเอามาได้อย่างนั้นอยู่ นิวรณ์ทั้งหลายก็รำงับ สติตั้งมั่น จิตเป็น สมาธิชั้นอุปจาร เธอต้องเสพเจริญทำให้มากซึ่งนิมิตนั้นให้บ่อยเข้า ๆ เมื่อเธอต้องเสพ …
เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการนึกหน่วงเอากสิณในฌานอุปจาร การพัฒนาจิตให้รู้ลึกในนิมิตแห่งอากาศ การรำงับนิวรณ์และเสริมสร้างสมาธิ ที่สำคัญคือ การเข้าใจในรูปแบบการละนิวรณ์อย่างละเอียดในอรูปฌาน เพื่อให้เข้าถึงค
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
245
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…่มีที่สุด ไม่มีที่สุด, เมื่อเธอยังจิตให้ท่องไปในนิมิตนั้น เนือง ๆ อย่างนั้น นีวรณ์ทั้งหลายจะรำงับลง สติจะตั้งมั่น จิตจะเป็น สมาธิชั้นอุปจาร เธอต้องเสพเจริญทำให้มาก ซึ่งนิมิตนั้นเนือง ๆ ไป เมื่อเธอทำไปอย…
ในบทนี้นำเสนอวิธีการเข้าถึงวิญญาณัญจายตนะและการใช้ใจในการนึกและตรึกตาม โดยเน้นการทำให้สติแน่นแฟ้นและการลดนิวรณ์ ทำให้จิตเป็นสมาธิอุปจาร และเข้าถึงการเจริญนิมิตที่เป็นธรรมชาติที่แผ่อยู่ทั่ว…
การเจริญอากิญจัญญายตนะในพระโยคาวจร
249
การเจริญอากิญจัญญายตนะในพระโยคาวจร
…จนเป็นตักกาหตะวิตักการตะ เมื่อเธอยังจิตให้ ท่องไปในนิมิตนั้นเนือง ๆ อย่างนั้น นิวรณ์ทั้งหลายจะระงับ สติจะตั้ง มั่น จิตจะเป็นสมาธิชั้นอุปจาร เธอต้องเสพเจริญกระทำให้มากซึ่งนิมิต นั้นเนือง ๆ ไป เมื่อเธอทำไ…
…ัติสมาธิอย่างถูกต้อง เพื่อให้เกิดความเข้าใจในอากิญจัญญายตนะ และการตัดความพอใจในวิญญาณัญจายตนะอย่างมีสติ เพื่อเข้าถึงความไม่มีและความเปล่าว่าง และรายละเอียดในการใช้วิธีการคิดและทำสมาธิเพื่อให้จิตติดอยู่ใ…
วิสุทธิมรรค: เนวสัญญานาสัญญายตนะ
253
วิสุทธิมรรค: เนวสัญญานาสัญญายตนะ
…นเป็นตักการตะ วิตักการตะ เมื่อเธอยังจิตให้ท่องไป ในนิมิตนั้นเนือง ๆ อย่างนั้น นิวรณ์ทั้งหลายจะระงับ สติจะตั้งมั่น จิต เป็นสมาธิชั้นอุปจาร เธอส้องเสพเจริญทำให้มากซึ่งนิมิตนั้นเนือง ๆ ไป เมื่อเธอทำไปอย่าง…
เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการปฏิบัติเพื่อเจริญเนวสัญญานาสัญญายตนะ โดยเฉพาะการทำให้ชำนาญในอากิญจัญญายตนสมาบัติ และเห็นโทษของสัญญาต่าง ๆ ทั้งหลาย และเห็นอานิสงส์ของธรรมชาติที่ละเอียดและประณีต ในกระบวนการทำเ
การศึกษาเตโชคตในวิสุทธิมรรค
23
การศึกษาเตโชคตในวิสุทธิมรรค
…ิ ความว่า ร่างกายนี้กระสับกระส่าย และบุคคลนั้นคร่ำครวญไปว่า ฉันร้องจริง ฉันร้องจริง รอคออยยา ชะโลมมีสตคโธตสัปปิ (เนยใสอันชำระร้อยครั้ง) และโคสีตจันทน์ (น้ำไม้จันทน์ผสมด้วยน้ำนมโค) เป็นต้น และลมแต่พัดก้า…
เนื้อหานี้อธิบายถึงแนวคิดของเตโชคตในวิสุทธิมรรค โดยกำหนดลักษณะอาการต่างๆ ที่เกิดขึ้นกับร่างกาย เช่น การเป็นไข้ การเสื่อมสภาพของร่างกาย และการรับประทานอาหาร อธิบายถึงความเป็นของร้อนและความสัมพันธ์ของมั
ความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ในวิสุทธิมรรค
86
ความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 86 สตฺตานํ จุตูปปาตญาณ ความรู้ในเรื่องตายไปและได้ กำเนิดขึ้นแห่งสัตว์ทั้งหลาย พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้โด…
ข้อความดังกล่าวในวิสุทธิมรรคแสดงถึงความรู้เกี่ยวกับการตายและการเกิดใหม่ของสัตว์ โดยอ้างอิงถึงการพัฒนาจิตที่บริสุทธิ์ซึ่งสามารถนำไปสู่การบรรลุฤทธิ์หลายประเภท เช่น การเป็นคนเดียวหรือหลายคนได้ ซึ่งการทำส
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 97
97
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 97
…คแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 97 ด้วยความไม่เชื่อ อันวิริยะจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหวด้วยความเกียจคร้าน อันสติจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหวด้วยความเลินเล่อ อันสมาธิจับแล้วย่อม ไม่หวั่นไหวด้วยความฟุ้งซ่าน อันปัญญาจับแ…
ข้อความนี้พูดถึงความไม่หวั่นไหวของจิตที่เกิดจากวิริยะ, สติ, สมาธิ, และปัญญา ที่ช่วยให้เข้าถึงความรู้ยิ่งและอภิญญา ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในทางธรรม. จิตที่ไม่หวั่นไ…
ความรู้เกี่ยวกับจิตและอาเนญชะในวิสุทธิมรรค
121
ความรู้เกี่ยวกับจิตและอาเนญชะในวิสุทธิมรรค
… ๒ - หน้าที่ 121 (๑๒) จิตที่วิริยะกำกับแล้ว ชื่อว่า อาเนญชะ เพราะไม่หวั่นไหว ด้วยโกสัชชะ (๑๓) จิตที่สติกำกับแล้ว ชื่อว่า อาเนญชะ ด้วยปมาทะ เพราะไม่หวั่นไหว (๑๔) จิตที่สมาธิกำกับแล้ว ชื่อว่า อาเนญชะ เพรา…
เนื้อหาพูดถึงลักษณะของจิตที่ได้รับการกำกับโดยวิริยะ สติ สมาธิ และปัญญา โดยอธิบายถึงความไม่หวั่นไหวของจิตในแต่ละกรณี เช่น อาเนญชะที่มีดังกล่าวเป็นเหตุให้จิ…
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเรื่องนิวุฏฐธรรม
180
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเรื่องนิวุฏฐธรรม
…ฏฏสงสาร คือปริพพานแล้ว) นิวุฏฐธรรมเหล่านั้น ย่อมมีได้แต่พระพุทธทั้งหลายเท่านั้น คำว่า ปุพเพนิวาสานุสสติ คือภิกษุระลึกปุพเพนิวาสได้ด้วยสติ ใด สตินั้นชื่อว่าปุพเพนิวาสานุสสติ คำว่าญาณ หมายเอาญาณที่ สัมปยุ…
…น้นถึงการเข้าใจนิวุฏฐธรรมที่มีได้เฉพาะพระพุทธเจ้า และถึงวิธีการระลึกถึงปุพเพนิวาสา ความหมายของญาณและสติในกระบวนการนี้ โดยจะกล่าวถึงการระลึกย้อนกลับไปในภพก่อน ๆ จนถึงการเข้าถึงญาณที่เกี่ยวข้องกับปุพเพนิว…
ความพินาศและความตั้งขึ้นใหม่แห่งพุทธเกษตร
190
ความพินาศและความตั้งขึ้นใหม่แห่งพุทธเกษตร
…กหนึ่งว่า "ในสัตว์ เหล่านั้น พวกสัตว์นรกย่อมพินาศ เพราะความปรากฏเกิดขึ้นแห่งสูรย์ ดวงที่ ๗๖ ๑. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๑๐๒. ๒. ถ้าเป็นเช่นนั้น ก็เป็นการยอมรับว่า ไฟนรกนั้นไม่เท่าไร สู้ไฟบรรลัยกัลป์ ที่เกิดแต่ สู…
…กรวาล ทั้งนี้ยังเกี่ยวข้องกับคำสอนของพระผู้มีพระภาคเจ้าที่ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของช่วงเวลาประวัติศาสตร์นี้ในพระพุทธศาสนา และการมองดูการดับสูญของชีวิต.