หน้าหนังสือทั้งหมด

การฝึกอบรมพระภิกษุผ่านปัจจัย 4
137
การฝึกอบรมพระภิกษุผ่านปัจจัย 4
…รัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่อย่างจำกัดไม่ให้สิ้นเปลือง 3. ด้านการสร้างนิสัย เพราะนิสัยทั้งที่ดีและไม่ดี เกิดจากการย้ำคิด พูด และทำในสิ่งใด สิ่งหนึ่งบ่อยๆ นานๆ ปัจจัย 4 เป็นสิ่งที่พระภิกษุต้องบริหารใช้สอยกันอย…
…ารสร้างที่พักสำหรับพระภิกษุเป็นการส่งเสริมให้มีชีวิตที่เรียบง่าย โดยใช้ปัจจัย 4 ในการดำรงชีวิต ทำให้เกิดนิสัยที่ดี ผ่านการปฏิบัติตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การพิจารณาในการบริโภคเพื่อระงับตัณหา การใช้ช…
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
143
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
…ขั้นตอนการ “รับ มาก่อน หากพระภิกษุไม่ได้รับปัจจัย 4 นั้นไว้ ขั้นตอนต่างๆ ที่กล่าวมาข้างต้นจะไม่มีวันเกิดขึ้นได้เลย ดังนั้น การรับจึงเป็นเสมือนประตูหรือจุดตั้งต้นที่ปัจจัย 4 จะเข้ามามีผลกระทบต่อวิถีชีวิต แ…
…ับหรือไม่รับปัจจัย 4 ส่งผลต่อชีวิตและการบำเพ็ญสมณธรรมของพระภิกษุ หากไม่รับจะส่งผลให้มีความลำบากเมื่อเกิดความจำเป็น ในขณะที่การรับปัจจัยมากเกินไปจะกลายเป็นภาระ และการรับพอดีจะทำให้ได้รับประโยชน์สูงสุด พระภ…
การประมาณในการรับของพระอานนท์และภิกษุณีถุลลนันทา
147
การประมาณในการรับของพระอานนท์และภิกษุณีถุลลนันทา
เมื่อได้รับคำตอบแล้ว พระเจ้าอุเทนทรงชื่นชมในการรับจีวรด้วยความแยบคายของพระอานนท์ ทรง เกิดความเลื่อมใส จึงถวายผ้าจีวรอีก 500 ผืนให้แก่พระอานนท์ ในคราวนั้น จีวร 1,000 ผืน ได้เกิดขึ้นแก่ พระอา…
…่อพระพุทธศาสนา ทั้งยังเน้นถึงกรณีตัวอย่างของภิกษุณีถุลลนันทาที่ไม่รู้จักประมาณในการรับกระเทียม ทำให้เกิดผลเสียต่อทั้งตัวเองและความเลื่อมใสของชาวพุทธ การรู้จักปริมาณและคุณค่าของสิ่งที่รับจึงสำคัญยิ่งต่อบุค…
การปรารภความเพียรในพระพุทธศาสนา
171
การปรารภความเพียรในพระพุทธศาสนา
…พระภิกษุควรจะได้พิจารณา ว่าสถานที่นั้นๆ เหมาะสมมากน้อยเพียงไร เป็น สถานที่ที่มีความสงบสงัด พอจะทำให้เกิดกายวิเวก และจิตใจไม่วอกแวก ไม่กระสับกระส่าย ใจรวมเป็นสมาธิ ได้ง่ายหรือไม่ เป็นต้น 7.6.3 เหตุที่ทำให้…
…เวลาไม่ได้ ซึ่งรวมถึงการไม่รู้จักพอเพียงในปัจจัย 4 และการอยู่ประจำที่ใดที่หนึ่งนานเกินไป ที่อาจทำให้เกิดความห่วงใยในสิ่งนั้นๆ ซึ่งจะทำให้การบริหารเวลาได้ยากลำบาก
การประยุกต์หลักการกาลัญญูในชีวิตประจำวัน
173
การประยุกต์หลักการกาลัญญูในชีวิตประจำวัน
…ัยที่พระองค์หมายถึง และน้อมนำมา ประพฤติปฏิบัติอย่างจริงจัง (อัตถัญญู) ทั้งยังสามารถประเมินคุณธรรมที่เกิดจากการฝึกนั้นได้ (อัตตัญญู) และเข้มงวดกวดขันในการรับปัจจัย 4 ซึ่งทำให้นิสัยดีๆ เกิดขึ้นมา ความเจริญก…
บทความนี้สรุปการเป็นกาลัญญู โดยเน้นไปที่การบริหารเวลาให้เกิดประโยชน์สูงสุดทั้งในชีวิตของพระภิกษุและฆราวาส พระภิกษุต้องมีคุณธรรม 5 ประการ ได้แก่ ธัมมัญญู, อัตถัญ…
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
179
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
…8.1 การเป็นปริสัญญ จากบทที่ผ่านมา เมื่อพระภิกษุได้ศึกษาธรรมะ จนรู้ทั่วถึงธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เกิด ความเข้าใจ ในธรรมะอย่างลึกซึ้ง นำมาฝึกฝนอบรมตนเองจนเกิดเป็นคุณธรรม และสามารถประเมิน ความก้าวหน้าของ…
…เข้าใจในธรรมะของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การพัฒนาตนเองจึงสำคัญเพื่อที่จะนำความรู้ไปช่วยเหลือผู้อื่นและให้เกิดประโยชน์สูงสุดในการปฏิบัติธรรม
การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
183
การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
…อมี ศิษย์ผู้ใหญ่ 16 คน แต่ละคนปกครองศิษย์ 1,000 รวมกันมีถึง 16,000 คน วันหนึ่งมีเหตุให้พราหมณ์พาวรี เกิดความกังวลใจ เทวดาจึงแนะนำให้ไปกราบทูลถามเรื่องที่กังวลนั้นกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พราหมณ์จึงส่ง ศิษย์…
…นาให้มั่นคงและเจริญรุ่งเรืองในสังคม เมืองที่มีประชาชนเข้าร่วมฟังธรรมกันมากทำให้การเผยแผ่พระพุทธศาสนาเกิดขึ้นได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ คำนึงถึงบทบาทสำคัญของกลุ่มพราหมณ์และคฤหบดีในการสร้างสรรค์สังคมตา…
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
186
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
…เพราะกษัตริย์เป็นผู้ถึง พร้อมด้วยพระชาติ มีพระชาติสูง แม้จะทรงพระเยาว์ เมื่อใดได้เสวยราช สมบัติแล้ว เกิดทรงพระพิโรธขึ้น ย่อมทรงลงพระราชอาชญาอย่างหนัก ถึงชีวิตได้” กษัตริย์แม้อายุยังน้อย ยังทรงพระเยาว์ แต่…
บทความนี้กล่าวถึงความแตกต่างของกลุ่มบุคคลในสังคมตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ เช่น ความถือดีของกษัตริย์ ที่มีทิฏฐิมานะ ซึ่งมีผลต่อการปกครองและความสัมพันธ์ระหว่างชนชั้นต่างๆ เรื่องราวต่างๆ เช่น พ
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
188
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
เมื่อนั่งอยู่ต่อหน้าพระพุทธองค์แล้วเกิดความกังวลใจ ด้วยเกรงว่าหากตนจะถามคำถามออกไป เกิด เป็นคำถามไม่ควรถาม หรือหากพระองค์ถามในสิ่งที่ตนเองต…
…มใสในพระพุทธศาสนา ในส่วนที่สองกล่าวถึงความถือดีของคฤหบดี ที่มีความประสงค์ในทรัพย์สิน การใช้ทรัพย์ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเองและศาสนา และตัวอย่างของโกสิยเศรษฐีที่มีความตระหนี่ในทรัพย์ อธิบายถึงอำนาจและอิทธิพลข…
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระศาสนา
190
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระศาสนา
…้ จึงเสด็จเข้าไปเพื่อโปรดชฎิล พี่ชาย คือ อุรุเวลกัสสปะก่อน แต่เพราะความมีทิฏฐิมานะ จึงทำให้แม้ชฎิลจะเกิดความเลื่อมใส แต่ก็ไม่ยอม เปิดใจรับ กลับคิดเพียงแค่ว่า พระสัมมาสัมพุทธเจ้าไม่ได้เป็นพระอรหันต์เหมือนก…
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องเป็นตัวอย่างที่ชัดเจนในการเผยแผ่พระศาสนา เมื่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงนิมิตและปาฏิหาริย์เพื่อเข้าถึงใจของชฎิลอุรุเวลากัสสปะ แม้จะประสบกับทิฏฐิมานะ ทำให้พระองค์ต้องใช้เวลาเพ
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
194
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
…ย่างไรการจะทำอะไรหรือไม่ทำอะไรก็เป็นสิ่งสำคัญดังตัวอย่างเรื่องของสามเณร นิโครธที่ทำให้พระเจ้าอโศกทรงเกิดความเลื่อมใส จนเป็นเหตุให้พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองในสมัยนั้นอย่าง มากมายทีเดียว เรื่องของสามเณรนิโ…
ในพระพุทธศาสนา การกระทำที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสถานการณ์ ตัวอย่างจากสามเณรนิโครธที่ทำให้พระเจ้าอโศกเกิดความเลื่อมใส และเป็นผลให้พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรือง สามเณรนิโครธมีอาการงดงาม จนทำให้พระราชานิมนต์มาใ…
บทที่ 9: ขั้นตอนที่ 7 ปุคคลปโรปรัญญ
201
บทที่ 9: ขั้นตอนที่ 7 ปุคคลปโรปรัญญ
…ที่พระ ภิกษุเข้าไปพบ ไม่ว่าจะยืน เดิน นั่ง พูดคุยสนทนา หรืออิริยาบถใดก็ตาม ย่อมทำให้กลุ่มคนเหล่านั้นเกิดความ พึงพอใจ เพราะถือว่าปฏิบัติได้ถูกต้องตามธรรมเนียม ทั้งเป็นการให้เกียรติต่อกัน จนเปิดใจรับฟังธรรม…
…ิบัติในการสนทนากับกลุ่มคนต่างๆ เป็นไปอย่างถูกต้อง การพูดคุยยังเป็นโอกาสที่จะถ่ายทอดธรรมะ ทำให้ผู้ฟังเกิดความเข้าใจที่ถูกต้องในการดำเนินชีวิต อันจะเกิดประโยชน์ร่วมกันต่อเป้าหมายสูงสุดคือการทำพระนิพพานให้แจ…
เรื่องอุบาสก 5 คน
207
เรื่องอุบาสก 5 คน
…แต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ไม่รู้จัก พระเจ้าข้า” “ก็บรรดาอุบาสกเหล่านั้น อุบาสกผู้นั่งหลับแล้วนั่นเกิดในกำเนิดแห่งงูตลอด 500 ชาติ พาดศีรษะ ไว้บนขนดทั้งหลายแล้วหลับ แม้ในกาลนี้ความอิ่มในการหลับของเขาย่อม…
…ขณะที่อีกคนฟังธรรมด้วยความเคารพ. พระอานนท์เรียบเรียงเหตุการณ์นี้แล้วนำไปถามพระศาสดาว่าอุบาสกเหล่านี้เกิดจากกรรมในชาติที่ผ่านมาหรือไม่ พระศาสดาตรัสว่าบุคคลที่ไม่ฟังธรรมเกิดในชาติที่แตกต่างกันซึ่งส่งผลต่อกา…
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
211
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
…ยกับสิ่งใด พระพุทธองค์ก็จะทรงแนะนำ เทศนาสั่งสอนในสิ่งนั้น เนื่องจากผู้ฟังสามารถจะตรองตามธรรมะได้ทัน เกิดความเข้าใจได้ง่าย ดังตัวอย่างที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงโปรดเหล่าชฎิลสามพี่น้องผู้คุ้นเคยกับการบูชาไฟ…
…เทวีเป็นพระอัครมเหสีของพระเจ้าพิมพิสาร ผู้มีพระรูปงดงามน่าเลื่อมใส เมื่อได้รับฟังธรรมจากพระศาสดา จึงเกิดความตระหนักถึงความไม่จีรังของความงาม เมื่อตระหนักถึงธรรมนี้ พระนางจึงบรรลุเป็นพระโสดาบัน จากการมองเห…
การจูงใจและการแสดงธรรม
216
การจูงใจและการแสดงธรรม
2. จูงใจ (สมาทปนะ) หมายถึง ทำให้ผู้ฟังยอมรับธรรมะและเกิดแรงบันดาลใจอยากนำธรรมะ ที่ได้ฟังไปปฏิบัติตาม 3. หาญกล้า (สมุดเตชนา) หมายถึง ทำให้ผู้ฟังเกิดกำลังใจ เ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการจูงใจให้ผู้ฟังรับรู้ธรรมะและเกิดแรงบันดาลใจในการนำไปปฏิบัติ โดยแบ่งเป็นสามส่วนคือ จูงใจ หาญกล้า และ ร่าเริง การแสดงธรรมควรมีเรื่องปร…
การพิจารณาความบริสุทธิ์ในพระพุทธศาสนา
237
การพิจารณาความบริสุทธิ์ในพระพุทธศาสนา
…ามเพื่อขจัดธุลีหรือ จุดดำนั้นเสีย ถ้าว่าไม่เห็นธุลีหรือจุดดำที่หน้านั้นก็ย่อมดีใจ มีความปีติหรือให้ เกิดความดำริอันบริบูรณ์ด้วยเหตุนั้นแลว่า เป็นลาภของเราหนอ หน้าของ เราบริสุทธิ์แล้วหนอ แม้ฉันใด ดูก่อนภิก…
บทความนี้สำรวจการพิจารณาความบริสุทธิ์ของจิตใจ โดยเปรียบเทียบกับการดูแลรักษาหน้าตาที่บริสุทธิ์และการมีมัตตัญญูในการรับปัจจัย 4 การฝึกฝนให้มีนิสัยในการสำรวมในพระปาฏิโมกข์ช่วยให้พระภิกษุรักษาศีลได้ดีขึ้น
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมกายวาจา
242
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมกายวาจา
…ยกับวาจาได้ ใจก็จะค่อยๆ กลับมาอยู่ภายในตัว เมื่อฝึก สมาธิต่อไป ใจจะค่อยๆ ตั้งมั่น จนกระทั่งหยุดนิ่ง เกิดเป็นความสว่างไสว และมีปัญญารู้แจ้งในสรรพสิ่งตรงตาม ความเป็นจริง กิเลสโมหะหรือความไม่รู้ก็หายไป ด้วยว…
…นฆราวาสสามารถศึกษาและปฏิบัติตามหลักธรรมที่ได้เรียนรู้ เช่น คณกโมคคัลลานสูตร และธัมมัญญูสูตร เพื่อให้เกิดผลในทางปฏิบัติอย่างสมบูรณ์ หลังจากศึกษาจบแล้ว ควรทำแบบประเมินตนเองในบทที่ 10 เพื่อทบทวนความเข้าใจและ…
การขบวนเสด็จสู่สวนอัมพวัน
39
การขบวนเสด็จสู่สวนอัมพวัน
…้นขึ้นช้างพัง 500 เชือก คอยแวดล้อมพระราชา ส่วนตนเองเสด็จไม่ห่างพระราชา ด้วยหมายใจว่าหากมีอันตรายใดๆ เกิดขึ้น ตนจักถวายชีวิตเพื่อพระราชาได้ก่อนคนอื่นทั้งหมด หมอชีวกโกมารภัจจ์คิดว่า การจัดขบวนอารักขาเป็นหญิ…
หมอชีวกโกมารภัจจ์ทำการเตรียมขบวนเสด็จของพระเจ้าอชาตศัตรูเพื่อไปสวนอัมพวัน โดยการใช้ช้างและบริเวณรอบข้างในสภาพที่มืดสนิท เพื่อให้พระองค์รู้สึกปลอดภัยจากการโจมตีของศัตรู การปลอมตัวของนางกำนัลเป็นชายช่วย
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
102
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
…ุขหลอกๆ เพียงช่วงเวลาสั้นๆ แต่จะมีวิบากกรรมติดตามไปอีก ยาวนาน หรือหากไม่ได้ของนั้นมาก็รู้สึกผิดหวัง เกิดโทมนัส ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “ที่เมื่อไม่สำรวมแล้ว จะเป็นเหตุให้อกุศลธรรมอันลามก คือ อภิช…
…้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ชี้แนะแนวทางการรักษามนินทรีย์เพื่อหลีกเลี่ยงจากอภิชฌาและโทมนัสที่เป็นเหตุให้เกิดทุกข์ การไม่สำรวมอินทรีย์จะมีผลต่อความสุขที่หลอกลวง ข้อความนี้ยังอธิบายว่าทุกข์อยู่ที่ใจและการรักษาใ…
ความหมายและความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
105
ความหมายและความสำคัญของสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…ปการะมาก กล่าวคือ “สติ” ช่วยไม่ให้งานการเสียหาย เพราะลืม ทั้งนี้เพราะการงานบางอย่าง ถ้าลืมเสียย่อมจะเกิดความเสียหายร้ายแรงได้ เช่น หมอลืมให้ยา คนไข้ คนไข้ก็อาจเสียชีวิต พระลืมลงสวดปาฏิโมกข์ก็ต้องอาบัติ เป…
…สติสัมปชัญญะจะทำความรู้สึกตัวในทุกการกระทำ รวมถึงการพูด คิด และทำต่างๆ ซึ่งมีความสำคัญมากในการไม่ให้เกิดความเสียหาย และเป็นพื้นฐานสำหรับการเจริญภาวนาเพื่อมรรคผลนิพพาน นอกจากนี้ยังมีการแบ่งประเภทของสัมปชัญ…