หน้าหนังสือทั้งหมด

บัญญัติศีลพรหมจรรย์
39
บัญญัติศีลพรหมจรรย์
…ื่อว่าพรหมจรรย์ ในติติรชาดกว่า "ภิญญู ทั้งหลาย บัญญัติศีลแสดง เป็นพรหมจรรย์ ชื่อว่า ติตติระ ( ของนก กระทา ) นั้น." {อัปปมัญญาศีลชื่อว่าพรหมจรรย์} [๔๕๔] อัปปมัญญาทั้งหลาย ชื่อว่าพรหมจรรย์ ในมหาโวคิวท- สู…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการบัญญัติศีลที่เรียกว่าพรหมจรรย์ มีการอธิบายถึงความหมายของพรหมจรรย์ในบริบทของพระพุทธศาสนา รวมถึงบทบาทในการเข้าถึงพรหมโลก และการประพฤติที่ปราศจากความประพฤติที่ไม่ประเสริฐ ภายในหลายสู
มังคลัตถทีนี้แปล เล่ม ๕ หน้าที่ ๔๗
47
มังคลัตถทีนี้แปล เล่ม ๕ หน้าที่ ๔๗
…ักวาเป็นนิบ腿 บทว่า อตรมานะ ความว่า ผู้ลี้งอยู่ในโอวาทของบัณทิตทั้งหลาย ไม่รีร้อน คือไม่ประพฤติอวดดี กระท่อกรรมัโดยอายุย่อย หลายบทว่า ผลา ว เป็นต้น ความว่า ผลที่หวังคือผลตามที่ปรารถนา ย่อมสำเร็จทีเดียว. ใ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงองค์ความรู้เกี่ยวกับอัษฏสัมปชัญญะที่มาจากโอวาทและพระวาทะ โดยได้กล่าวถึงการปฏิบัติทางใจที่ประเสริฐและการวิเคราะห์ของพระอรรถกถาจักรในอรรถกถาสามัญสูตร การอธิบายถึงคำว่า 'อัชฌาสัย' ซึ่งเ
ความเชื่อมโยงของมนุษย์ในโลกและจิตใจ
52
ความเชื่อมโยงของมนุษย์ในโลกและจิตใจ
…ถูกต้องร่างกายกันและกัน ไม่หลับ ตลอดคืนทั้ง 3 ยาม ยังกลัดให้น้อมม่อมลงไป ส่วนกลางวันก็ไม่มีเพียง การกระฉึก (ต่อกัน) ชนทั้ง 2 นั้น ไม่เกี่ยวข้องด้วยโลกามินอยู่ครอง เรือน โดยล่วงไปมารดและบิดา เป็นผู้มีฉันท…
ในเนื้อเรื่องนี้พูดถึงการเชื่อมโยงระหว่างชีวิตมนุษย์และจิตใจ โดยใช้รูปแบบการเปรียบเทียบด้วยภาพซึ่งแสดงให้เห็นถึงความรู้สึกและความสัมพันธ์ที่ซับซ้อน ระหว่างสองตัวละครที่ต้องแยกทางกัน ขณะเดียวกันยังชี้ใ
การประชุมของภิกษุและการทำสมาธิ
55
การประชุมของภิกษุและการทำสมาธิ
…ากนั้น ขอย้ำทั้งหลายงบอกสมาธิแน่นอน. ภิกษุเหล่านั้น ย่มมารคายนายกะนันให้เรียนแล้ว. มาดคาย มาดีกะนัน กระทำสมาธิอยู่ จำเดิมแต่นัน บรรลุผลทั้ง ๓ เบื้องต่ำ ก่อนวากภิกษาเหล่านั้นเที่ยว ปฏิสัมภิทาและอภิญญาอันเ…
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการประชุมของภิกษุในวิหาร ซึ่งมีการอภิปรายถึงความสำคัญของสมาธิและการทำสมาธิ มีการกล่าวถึงอาการต่างๆ ของสมาธิและการให้ความรู้เกี่ยวกับการฝึกสมาธิ นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงผลที่เกิดจากก
การอธิบายธรรมชาติของนิพพานและการสิ้นกิเลส
88
การอธิบายธรรมชาติของนิพพานและการสิ้นกิเลส
…าน แห่งพฤหะนั่น ถ้าเป็น เพียงธรรมเป็นก็สิ้นกิเลสเท่านั้นไม่ เพราะความเป็นธรรมชาตินพระผู้พระภาคทรงสด กระจะว่า "ธรรมไม่มีรูป" ดังนี้ไว้ในหมวด ๒ มีว่า 'ธรรมมีรูป ธรรมไม่มีรูป' เป็นฉัน" [๔๕๑] ผู้ก็ชื่นชมพุท…
เนื้อหาในบทความนี้อธิบายถึงแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับนิพพานและการสิ้นกิเลส ตามคำสอนของท่านสกาวอาจารย์ โดยยกคำถามที่ท่านปราวอาจารย์ได้ถามเกี่ยวกับสาระสำคัญของการกล่าวถึง 'สิ้นแล้ว' และ 'จกิ้น' เพื่อเน้นถึง
การฟังธรรมเพื่อค้นหาความสุข
124
การฟังธรรมเพื่อค้นหาความสุข
โคลงกำลังครอบงำแล้ว เอามือออก กลับเรือน นอนเพื่ออยู่. พระศาสดา ทรงเห็นอุปนิสัยแห่งปฐมมรรคของเขา ทรง กระทำกัดกิริยรอแล้วเสด็จไปสู่เรือนของเขาแต่พระองค์เดียว ประ- ทันทั่งบนอันสานที่เขาดำไว้แล้ว ทรงแสดงควา…
พระศาสดาทรงเห็นอุปนิสัยของบุคคลที่อยู่ในความโศกเศร้าและนำเขามาสู่การฟังธรรมเพื่อค้นหาความสุข โดยสอนให้เข้าใจถึงความไม่เที่ยงของสังขารและทำลายความเขลา เพื่อที่จะเผชิญหน้ากับความจริงในชีวิต พระองค์เสด็จ
บทวิเคราะห์เกี่ยวกับโทสะและโมทะในพระพุทธศาสนา
131
บทวิเคราะห์เกี่ยวกับโทสะและโมทะในพระพุทธศาสนา
…าบิดาดังบัง ในเจียดบังบังใน โพธิ์บัง ในบรรพชิตทั้งหลายบัง แล้วยอมแสดงโทษว่า 'ขอท่าน จอ ดโทษแก้ข้า'. กระมันของเขา ยอมกลับเป็นปกติพร้อมกับ การให้อโทษทีเดียว. ฝ่ายโมทะ กล่าวว่า มีโทษมาก ด้วยเหตุ ๒ ประกายเหม…
เนื้อหานี้ได้นำเสนอเกี่ยวกับโทสะและโมทะในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการพิจารณาถึงผลกระทบของโทษต่อบุคคลในโลก และความสำคัญของการให้อโทษเพื่อกลับคืนสู่ความปกติ ข้อคิดที่ย้ำเตือนว่าการกระทำท…
คุณธรรมและผลของการประพฤติในชีวิต
136
คุณธรรมและผลของการประพฤติในชีวิต
…ันด้วยชาตและตระกูล มาเพื่อเจ้า" เขาไม่ถือถ้อยคำของบิดา ไม่ละราชะแม่ด้วยธรรมเพียง ดั่งปาน ได้ซุ้มพอา กระทำกาล ณ ที่นั้นนั่นเอง. ๗. ราโชโธร หรือ โอโรโธ แปลว่า นางสนม นางนักสม หรือห้องพระมเหสี ห้องพระสนม.
ในกรุงเวสาลี มีช่างกลับคนหนึ่งที่มีศรัทธา เขานำบุตรไปที่พระราชวังซึ่งบุตรเห็นเจ้าหญิงลิขวินและมีความคิดที่จะได้เธอเป็นคู่ครอง. บิดาได้เตือนเขาถึงความไม่เหมาะสม แต่บุตรไม่ยอมฟัง เป็นตัวอย่างของการหลงผิ
เรื่องของอุปราชในชาดก
138
เรื่องของอุปราชในชาดก
เสียพร้อมทั้งกัดตาตา ห ได้กระทำให้เป็นจุใจวิม ด้วยการประหาร ด้วยพระบาท. พระปัญญาพุทธ แดพระพักตร์ของอุปราชนั้น ด้วยดำริว่า " ส…
ในบทนี้กล่าวถึงเรื่องราวของอุปราชที่ต้องประสบกับบาปกรรมเนื่องจากการกระทำอันโหดร้ายต่อสัตว์ และความรู้สึกที่เกิดจากการกระทำของตนเอง ที่ทำให้เขารู้สึกร้อนรนจนล้มลง แสดงให้เ…
มังคลัตถี - เล่ม ๕ หน้า ๑๓๙
139
มังคลัตถี - เล่ม ๕ หน้า ๑๓๙
…รงปรานทยามดี จึงพระราชทานแก้พระณิภูภาค แล้วเสด็จไปสู่ปัจจุบันประเทศไทย ทรงอาลัยกุลเศรษฐสลุงนั่ง ทรง กระทำงาน ด้วยพระหัตถของพระองค์ ทรงสังัจจชิตชีวิตแล้ว ในกลศาสตร์อีก เศรษฐทราบความที่พระองค์เป็นพระราชามา…
ในอดีตกาล พระเจ้าพาภลเสทรงมีพระโอรส 2 พระองค์ พระเชฎฐภาคเป็นอุปราช แต่เมื่อพระชนม์ชีพถึงแก่กรรม พระราชาได้ทรงปรานาติให้กับพระณิภูภาคและทรงทำงานหนักเพื่อพระองค์เอง จึงมีความสัมพันธ์กับประชาชนที่ให้การส
มังคลัตถี เล่ม ๖ หน้า ๑๔๒
142
มังคลัตถี เล่ม ๖ หน้า ๑๔๒
…ขอคะ เมื่อเป็นเช่นนั้น เพราะเหตุใด ? ได้ฝ่าพระบาทจึงทรงเศร้าสลด เพราะว่า บุคคล จะต้องละสิ่งทั้งสิ้น กระทั่งสัญลักษณ์กวิกฎู และอวิตัญลักษณ์กวิกฎู ของตนเป็นต้นไป, ได้ฝ่าพระบาท ถืออารามชามศรีในนครทั้ง ๕ แล้…
ในบทนี้ มีการสนทนาเกี่ยวกับสมุฎฐานแห่งโรค ระหว่างพระราชาและพระโภธิสัตว์ เรื่องความเศร้าโศกที่พระราชาเผชิญและการละทิ้งสิ่งต่างๆ เพื่อไปสู่ความพ้น ที่ยกตัวอย่างถึงการทำอาการ และข้อธรรมเทคนิคที่เกี่ยวข้อ
อุทาหรณ์พระเจ้าบายสี
147
อุทาหรณ์พระเจ้าบายสี
…่แล้ว ในสีปลาวัน ครั้งนั้น เจ้านครพระนามว่า ปายสี อนุชุมชนหมู่ใหญ่วด ล้อมแล้ว เสด็จเข้าไปหา พระเกษ กระทำปฏิสันถาร ประทับนั่งแล้ว ตรัสประกาศทูฎิทิของพระองค์ โดยพระดำรัสเป็นต้นว่า "ปรโลก ไม่มี" อรรถถกะปา…
เนื้อหาเกี่ยวกับพระเจ้าบายสีที่ตรัสไม่มีปรโลกในบริบทของการสนทนาระหว่างพระองค์กับพระเกษ พระวิญญาณและแนวทางปฏิบัติต่างๆ ด้วยกฎเกณฑ์และคำสอนในสมัยนั้น ยกตัวอย่างเรื่องราวที่เกี่ยวโยงกับพระราชาและพระสงฆ์
ความเป็นผู้กิ้นในพระอรหันต์
150
ความเป็นผู้กิ้นในพระอรหันต์
…ชฌานสัย' อุปนานกะที่เป็นไปในนพใหม่ของพระอิทธนาสง จักเป็นไปได้แต่ไหน เล่า ในบัณฑิต อรหันวรรณ์ กระทำอยู่ซึ่งอุปาทานกะที่เป็นไป ไม่ให้ เป็นไปอย่างนี้ ย่อมออกจากอุปาทานกะว่า" [๒๐๔] ก็พระธรรมเสน…
เนื้อหาพูดถึงความหมายของการเป็นผู้กิ้นในบริบทของพระอรหันต์ และวิธีที่พวกเขาจัดการกับอุปาทาน ความรู้และวิธีการปฏิบัติที่เป็นไปได้ในอิทธานุภาพของพวกเขา โดยอ้างอิงถึงพระธรรมคำสอนที่เชื่อมโยงกับอรหันต์และ
ความหมายของความบริสุทธิ์และการตั้งอยู่ในความดี
152
ความหมายของความบริสุทธิ์และการตั้งอยู่ในความดี
…ะคิดว่าปีนี้เปนแบบ เล่ม ๕ - หน้าที่ 152 ข้อว่า อมฤม์ นุตติ ปติริฎิ ความว่า ปติริฎิ มากกว่านคือความ กระทบกระทั่ง ได้แก่ ความโกรธ ย่อมไม่มี ในเพราะการถอดถ้วย พร้าไม่นั้น. บทว่า อนุญฺปฏิปฺปมปิฏก ความว่า พ…
…ละการตั้งอยู่ในความบริสุทธิ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรียนรู้ว่าผู้ที่เข้าใจธรรมะย่อมมีความอ่อนโยนและสามารถกระทำสิ่งที่ดีได้อย่างชัดเจน. ในอรรถกถามีการแจกแจงคำที่เกี่ยวข้องซึ่งอธิบายความดีและสิ่งที่ควรใส่ใจในกา…
มงคลและธรรมบรรยายในคัมภีร์
161
มงคลและธรรมบรรยายในคัมภีร์
…ตตาโส แปลว่า เช่นนี้ อธิบายว่า ตามที่ปรากฏอยู่ ในบทนี้." [แก้บท คาถาวา] [๒๔] ทว่า คาถาวา แปลว่า กระทำแล้ว. ตั้งเติมคำที่เหลือว่า โหนดิ แปลว่าอ่อนเป็น. ด้วยเหตุนี้ ในอรรถถกะแทน จึงกล่าวว่า "อย่างนี้ เ…
…่ยวกับศัพท์ในคัมภีร์ที่สำคัญ เช่น มงคลและคาถาวา ซึ่งแสดงถึงความสำคัญในทางธรรมและกลุ่มความเข้าใจในการกระทำที่นำไปสู่ความสุข และการมีมงคลในชีวิต โดยการยกตัวอย่างและคำอธิบายที่สอดคล้องกับคำสอนในพระพุทธศาสนา…
ความหมายของสพฤทดูในมังคัลดิฏี
163
ความหมายของสพฤทดูในมังคัลดิฏี
…บริวารธรรม เห็นนั้น พระอรรถกถา- รายยิ่งกล่าวว่า มาตรีติ มโรร." [๒๗] ม อักษร ในว่า มปริตติ เป็นเพียงกระทำบทธ สนิทิ ความว่า ไป คือลิง ความไม่พ่ายแพ้ คือไม่ปราชัย อธิบาย ว่า ย่อมไม่ถึงปราชัย ไม่ถึงปราชัยนั…
เนื้อหานี้นำเสนอการอธิบายคำว่า 'สพฤทดู' ในมังคัลดิฏี เล่ม ๕ หน้า ๑๖๓ ที่กล่าวถึงสภาพของสัตว์ที่ไวต่อความพินาศ และการเป็นผู้ไม่พ่ายแพ้ต่อข้าศึก โดยอ้างอิงถึงพระอรรถกถาและแนวคิดในพระพุทธศาสนา ในการจัดกา
ลักษณะความไม่เคารพในศิลป์และสมาธิ
9
ลักษณะความไม่เคารพในศิลป์และสมาธิ
…สูตรว่า "ภิกษุไม่พอฤทธิ์ธรรมมีความไม่ประม มากเป็นลักษณะ ชื่อว่า ไม่เคารพในความไม่ประมาณ ภิกษุผู้ไม่ กระทำปฏิสันฐานแม่ง ๒ อย่าง ชื่อว่า ไม่เคารพในปฏิสันฐาน. ความเคารพ บัญฑิตพึงทราบด้วยสามารถแห่งนัยอันตรงก…
บทความนี้ว่าด้วยลักษณะความไม่เคารพในศิลป์และสมาธิ ตามแนวทางของพระพุทธศาสนา โดยได้อ้างอิงจากอรรถกถาสังคิดสูตรและอรรถกถาสังสัจจสูตร ซึ่งเน้นความสำคัญของการให้ความเคารพในศิลปะ ความสมาธิ และความไม่ประมาณท
ความสำคัญของการมีอ่อนน้อมในชีวิต
34
ความสำคัญของการมีอ่อนน้อมในชีวิต
… ๓๔ ไม่กล้าแข็ง ชื่อว่า องุรสาวดาว." [๒๒๘] ความจริง แม้ใคร ๆ ( ก็ถาม ) เมื่อเห็นโทษแห่ง ความเป็นผู้กระดาง ด้วยอำนาจความถือวัด พึงเป็นผู้มีความ ประพฤติดีอ่อนตน ไม่กระด้าง เพราะว่า ความเป็นผู้กระด้าง เป็น…
เนื้อหานี้พูดถึงความสำคัญของการเป็นผู้มีความอ่อนน้อม และผลเสียที่จะเกิดขึ้นจากความกระด้างในตัวบุคคล ซึ่งพระผู้มีพระภาคตรัสว่า ความแข็งกร้าวจะนำไปสู่ความเสื่อม และเห็นว่าความอ่อนน้อมดีนั…
การแปลมังคลตำปิ่น เล่ม ๔
39
การแปลมังคลตำปิ่น เล่ม ๔
…นัขจิ้งจอกนั้น ยังคีฤกได้จนให้เสื่อไป แม้ ตัวเอง ได้รับทุกข์คือความตาม ด้วยสามารถแห่งความเป็นผูมานะ กระด่าง ด้วยประการฉะนี้ เพราะเหตุนี้ พระผู้พระภาค เมื่อจะ ทรงแสดงธรรมแก่ภิณฑ์หลาย จิรัสว่า " อันสุภังจิ…
บทความนี้กล่าวถึงการทำเนื้อแห้งซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์การดำรงชีวิตของมนุษย์ ในขณะที่เสนอความเชื่อมโยงระหว่างความเป็นผู้นำและการมีบริวาร มันสื่อถึงแนวคิดเกี่ยวกับอำนาจและความสำคัญของการมีบริว
มังกรซ่อนในนี้แปล เล่ม ๔ - หน้าที่ 40
40
มังกรซ่อนในนี้แปล เล่ม ๔ - หน้าที่ 40
…ยคนี้ - มังกรซ่อนในนี้แปล เล่ม ๔ - หน้าที่ 40 [[ แก้วธรณี ]] บรรดาทเหล่านั้น กล่าวว่า มนกุโณ์ ว่า กระอ่างด้วย มานะที่เกิดขึ้นนั้นอธิษฐานรับยา. บทว่า อตุโล คือ เป็นผู้มีความ ต้องการด้วยรับวาระแม้งขึ้นไป…
…งถือเป็นมงคล และเป็นเหตุให้เกิดคุณธรรมในชีวิต ในขณะเดียวกันก็ชี้ให้เห็นถึงความอวมงคลที่อาจเกิดจากการกระทำที่หยาบคาย การวิเคราะห์แสดงให้เห็นว่าความอ่อนน้อมทำให้เกิดความสงบและมีศีลธรรมที่ดี ซึ่งเป็นไปตามคำ…