หน้าหนังสือทั้งหมด

พระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส และพระเมตตาต่อราษฎร
51
พระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส และพระเมตตาต่อราษฎร
…สส. ปฏิสันถารกุศลตานั้น มีพรรณนาว่า อาการเครื่องแผ่เผื่อชื่อว่า ปฏิสันถาร ได้แก่ การ ต้อนรับปราศรัย กล่าวโดยอาการเป็นไปในปฏิสันถารนี้ เป็นกิจควรทำแก่แขกผู้มาถึงถิ่นของตน แม้แต่เพียงด้วยวาจา ดั่งที่เรียกว่า…
บทความนี้กล่าวถึงพระเมตตาของสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสในการสนับสนุนและช่วยเหลือราษฎร รวมถึงการสักการะ…
ปฏิสันถารและความสำคัญในรัฐบาล
53
ปฏิสันถารและความสำคัญในรัฐบาล
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ๕๓ แลปฏิสันถารนั้นแม้เป็นอุบายเครื่องยึดเหนี่ยวน้ำใจชนผู้ได้รับโดยเค้าเงื่อนก็จริงอยู่ แต่ถ้า บุคคลเป็นผู้ไม่ฉลาด ในวิธีทำ ซ้ำจะกลับให้โทษ ก็อาจเป็นได้, ดุจพ
ในบทความนี้ กล่าวถึงการปฏิสันถารอันเป็นเครื่องมือในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในสังคม โดยยกตัวอย่างเหตุการณ์ในประวัติศา…
การพัฒนาจิตและการใช้งานอย่างชาญฉลาด
60
การพัฒนาจิตและการใช้งานอย่างชาญฉลาด
…ทำให้สมควร คือให้ต้องตามกาลเทศะโดยปกติตน ย่อมจะได้ทรัพย์ มาเป็นผลแห่งความประกอบชอบ ดังนี้ ข้อความที่กล่าวมาข้างต้น แม้จะหมายบุคคลเป็นเจ้า ถึงอย่างนั้นก็เป็นสาธารณทั่วถึงแก่ชนผู้เนื่องกันเป็นหมู่เหล่าเช่นจำ…
…อนของพระพุทธเจ้า เรื่อง การตั้งตัวในยศศักดิ์จากการทำงานหนักและการประกอบกิจธุระอย่างมีระเบียบ ทั้งยังกล่าวถึงความสำคัญของการอยู่ร่วมกันในสังคม และการทำให้เกิดความเจริญมั่งคั่ง ซึ่งจะสามารถรักษาความมั่นคงของ…
การอบรมบุตรในพระพุทธศาสนา
64
การอบรมบุตรในพระพุทธศาสนา
…และให้ ทรัพย์นับว่าเป็นกำลังอุปถัมภ์บุตรด้วยประการนั้น ๆ. มารดาบิดาผู้เป็นบัณฑิตเห็นแจ้งซึ่งอรรถ ที่กล่าวมาจึงเป็นภารธุระที่จะยังบุตรของตนให้ได้รับการบริหารและฝึกหัดเป็นอันดีโดยสมควรแก่พ ลานุภาพ ไม่ปล่อยปล…
บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการอบรมบุตรตามคำสอนของพระพุทธเจ้าที่มุ่งหวังให้นำทางให้บุตรหลานสามารถอยู่ในสังคมได้ดี โดยแบ…
การป้องกันและรักษาความดีตามพระบรมพุทโธวาท
70
การป้องกันและรักษาความดีตามพระบรมพุทโธวาท
…ำ สัตว์เหล่านั้นได้ อาศัยกุศลความดีความงามเป็นที่พำนัก ย่อมทรงตนอยู่ได้ในสังสารวัฏฏ์ ไม่จมลงในบาดาล กล่าวคือยังตนให้ตั้งขึ้นได้ในสมบัตินั้น ๆ เป็นต้นว่า โภคทรัพย์และอิสริยยศ ความสามารถจะ นำอันภาพไปโดยสวัสด…
ในพระพุทธภาษิต สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้เผยเเพร่แนวทางการป้องกันและรักษาความดี โดยเปรียบเปรยถึงการทำเกาะไม่ให้ห้วงน้ำท่วม โดยอธิบายถึง 4 องค์สมบัติที่จำเป็นในการรักษาใจและอารมณ์ของต
พระมหากษัตริย์และโลกัตถจริยา
73
พระมหากษัตริย์และโลกัตถจริยา
…่โลก และคำว่าโลกในที่นี้ นั้นโดย พยัญชนะ เป็นชื่อของแผ่นดินทั้งมวลหรือโดยเอกเทศ. โดยอุปจารโวหารคือคำกล่าวอ้อม เป็นชื่อ ของประชาชนผู้อาศัยอยู่ ณ โลกนั้น เพราะเหตุนั้น ความประพฤติให้เป็นประโยชน์แก่แผ่นดินอัน…
บทความนี้กล่าวถึงพระคุณของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่มุ่งหมายเพื่อประโยชน์แก่โลกและประชาชน โดยเน้…
พระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
79
พระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
…๗ ประการ คือ มิตรสมบัติ ๑ มัตตัญญุตา ๗๙ ๑ พอเป็นนิทัสสนนัย มิตรสมบัติข้อต้นนั้น คือถึงพร้อมด้วยมิตร กล่าวโดยสาธารณชัย ชนผู้รักใคร่กันสนิท ชื่อ ว่ามิตร ได้ในคำว่า มาตา มิตต์ สเก เร มารดาชื่อว่าเป็นมิตรในเรื…
บทความนี้จะพรรณนาถึงพระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส และมิตรสมบัติที่มีบทบาทสำคัญในการสร้างความเจริญหรือเสื่อมเสียให้กับชีวิต มิตรที่ดีและมิตรที่เลวมีอิทธิพลต่อผู้คนทั้งในด้านบวก
การรักษาสมบัติและความรับผิดชอบของเจ้าของ
86
การรักษาสมบัติและความรับผิดชอบของเจ้าของ
…่ได้กว้าง ไม่ทำอย่างนั้นก็ไม่กันข้าศึกไว้ได้ ต่อหน้าที่จะต้องรักษาเป็นไปพอเหมาะแก่กำลัง, ประโยชน์ดังกล่าวแล้วจึงจะสำเร็จ, อนึ่ง โภค ทรัพย์ที่ได้ขวนขวายสั่งสมขึ้นไว้ และรักษาอยู่นั้น ถ้าเป็นแต่เก็บไว้จะให้ไ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการรักษาสมบัติและความรับผิดชอบของเจ้าของ โดยยกตัวอย่างการดูแลทรัพย์สิน การบริโภค และการสร้างความมั่นคงในชีวิต สะท้อนถึงการจัดการและความรู้จักประมาณในด้านการเงิน ซึ่งจะสามารถนำไปสู่ความ
ความสำคัญของกัตตุกัมยตาฉันทะและวิริยะในพุทธศาสนา
94
ความสำคัญของกัตตุกัมยตาฉันทะและวิริยะในพุทธศาสนา
…นทะ ความพอใจคือความเป็นผู้ใคร่จะทำนั้น เป็นคุณพยุงความเพียรมิให้ ถอย พระโบราณาจารย์ผู้รจนาชาดกปกรณ์ กล่าวเรื่องพระมหาชนกตกอยู่ ในมหาสมุทร นางมณีเมขลามาช่วยให้รอดดังนี้นั้น ก็เพื่อจะแสดงโดยบุคค ลาธิษฐาน ซึ่…
บทความนี้พูดถึงกัตตุกัมยตาฉันทะหรือความพอใจในการทำสิ่งต่าง ๆ และความเพียรในการทำให้ประสบความสำเร็จ ซึ่งมีความสัมพันธ์กับการถือศีลในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายถึงบทเรียนจากพระมหาชนกที่ประสบภัยในทะเลและการช่
บทบาทของพระสังฆราชในพระพุทธศาสนา
103
บทบาทของพระสังฆราชในพระพุทธศาสนา
…ะเพียงไร ถ้าเป็นส่วนสำคัญเพียงอันเดียว ก็อาจทำส่วนอื่น ๆ ให้ ติดขัดไปตามกัน แต่นั้น สรีระก็ไม่ผาสุก กล่าวคือมีโรคเกิดขึ้นตัดรอนทอนกำลังแห่งสรีระนั้นเอง ถึงเป็นอันตรายก็ได้ ส่วนทั้งหลายแห่งสรีระ ย่อมต้องการ…
พระสังฆราชทรงมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมกุศลทั่วทั้งสรรพสัตว์โดยการทรงพระราชอุทิศและการร่วมมือกันในกิจกรรมต่างๆ เนื้อหามุ่งเน้นถึงความสำคัญของสหกรณ์ที่หล่อเลี้ยงความสุขและสุขภาพของสรีระและสังคมอย่างยั่ง
การบำรุงสหกรณ์ในสังคม
104
การบำรุงสหกรณ์ในสังคม
…็ต้องอาศัยสหกรณ์ของผู้ ประกอบและสหกรณ์แห่งวัตถุนั้น ๆ จึงเกิดผลให้สำเร็จกิจตามประสงค์ฉันนั้น ฯ เมื่อกล่าวเฉพาะ บุคคล คนหนึ่ง ๆ หรือพวกหนึ่ง ๆ ที่รวมกันเข้าเป็นหมู่เป็นคณะตลอดถึงเป็นสัญชาติ ย่อมต้อง อาศัยสห…
ข้อความนี้กล่าวถึงความสำคัญของสหกรณ์ในสังคมโดยมีพระพุทธภาษิตอ้างอิงถึงความมีสุขโดยไม่ประสบปัญหา การทำงานร่วมกันเป็น…
การประสานงานและความร่วมมือในพระพุทธศาสนาและการรัฐบาล
105
การประสานงานและความร่วมมือในพระพุทธศาสนาและการรัฐบาล
…่วมกัน ภิกษุผู้ประพฤติสมควรแก่สิกขาบทนั้น เรียกว่า สิกขาสาชีว สมาปนโน ผู้ถึงพร้อมด้วยสิกขาเป็นสาชีพ กล่าวคือเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยสหกรณ์ผู้หนึ่ง ฯ สมเด็จ พระบรมศาสดากับพระสาวกร่วมฉันทะช่วยกันประกาศพระศาสนา นำ…
เนื้อหาเกี่ยวกับความสำคัญของการประพฤติธรรมรวมถึงสหกรณ์ภายในชุมชนและการทำงานร่วมกันของสมเด็จพระสงฆ์และรัฐบาลเพื่อพัฒนาความเจริญรุ่งเรืองของประเทศ โดยวิจารณ์การจัดตั้งคณะรัฐบาลที่มีวัตถุประสงค์เพื่อความ
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
108
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
…ว่า ๆ สต์ เอโก จ เม ปุตตา ។ ข้าแต่ ธตรฐ มยา สุตา ดูก่อนพระยาธตรฐ บุตรของข้าพเจ้ามี ๑๐๑ องค์ ขอท่านจงกล่าวกรณียะกิจแก่เธอทั้งปวงผู้จะไม่ ล่วงวาจาของท่าน ។ พระยาธตรฐปรารภพระราชกุมาร กล่าวแสดงเหตุแห่งหายนะและ…
…เจ้ากรุงพาราณสีเกี่ยวกับการปกครองรัฐและความสุขของประชาชน พระราชกุมารและการสร้างฐานะที่ดีในอนาคตก็ถูกกล่าวถึงเพื่อให้เกิดความสามัคคีและวัฒนธรรมที่ดี ซึ่งจะต้องพึ่งพาความเพียรและปัญญาของบุคคลด้วย สำหรับรายละ…
พระราชปณิธานและพระขันติธรรมของสมเด็จพระญาณสังวร
115
พระราชปณิธานและพระขันติธรรมของสมเด็จพระญาณสังวร
…นสมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้า ตลอด เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในพระชนมชีพมากกมายเกินกว่าจะนำมารับพระราชทานกล่าวถึงได้หมด มา สิ้น แต่ย่อมเป็นที่ประทับจับใจทุกผู้ที่ได้รับรู้รับเห็นทั้งปวง บางเหตุการณ์ก็หนักหนาใหญ…
บทความนี้กล่าวถึงพระราชปณิธานของสมเด็จพระญาณสังวรและการปฏิบัติตามคำสอนทางพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะคุณสมบัติของขันติและ…
ธรรมและอิทธิพลในพระพุทธศาสนา
168
ธรรมและอิทธิพลในพระพุทธศาสนา
… ความเข้าใจให้ถูกต้อง ปฏิบัติธรรมธรรมที่พึงปฏิบัติ คือ เมื่อเรียนรู้แล้ว ก็นำมาปฏิบัติที่กาย วาจาใจ กล่าวโดยย่อคือละชั่ว ทำดี ทำจิตของตนให้ผ่องแผ้ว ปฏิเวธธรรม ธรรมที่รู้แจ้งแทง ตลอด เป็นผลการปฏิบัติ จึงได้…
บทความนี้กล่าวถึงธรรมในพระพุทธศาสนา โดยแบ่งเป็นสามประเภท ได้แก่ ปริยัติธรรม ปฏิบัติธรรม และปฏิเวธธรรม ซึ่งหมายถึงข…
แนวพระราชดำริเรื่องการจัดการน้ำในประเทศไทย
177
แนวพระราชดำริเรื่องการจัดการน้ำในประเทศไทย
…ญต่อความอยู่รอยของ มนุษย์ของชาติบ้านเมืองมาก ในปัจจุบันเกิดความไม่สมดุลระหว่างปริมาณน้ำกับผู้ใช้น้ำ กล่าวคือในขณะที่จำนวนประชากรเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว มีการโยกย้ายถิ่นที่อยู่อาศัยเข้ามาแออัด อยู่ในเขตชุมชน …
บทความนี้กล่าวถึงพระราชดำริที่เกี่ยวข้องกับน้ำ และความสำคัญของน้ำต่อชีวิตของมนุษย์และชาติบ้านเมือง โดยเน้นถึงปัญหา…
สามะและอำนาจศรอาบยาพิษ
186
สามะและอำนาจศรอาบยาพิษ
สามสลบไสล ด้วยอำนาจของศรอาบยาพิษนั้น ก็ได้กล่าวเรียกหาบุคคลผู้ยิงด้วยวาจาอัน อ่อนหวาน ไม่แสดงความโกรธ พระราชาพาราณสีได้ทรงฟังเรียกเช่นนั้น ก็มีพระห…
ในเรื่องนี้บอกเล่าถึงสุวรรณสามที่ถูกพิษศรอาบยาพิษจนสลบไสล ด้วยความปรานีของพระราชาแห่งกรุงพาราณสี ที่ทรงมีน้ำใจรับปากอุปการะมารดาบิดาของเขา และด้วยอำนาจแห่งความสัตย์จริงจากมารดาบิดาของสุวรรณสาม ผู้มีจิ
ขันติราชธรรมและเมตตาต่อการปกครอง
191
ขันติราชธรรมและเมตตาต่อการปกครอง
พระมหากษัตริย์ทรงบำเพ็ญขันติราชธรรมเพื่อประชาชนในการปกครองบ้านเมืองและ กล่าวโดยเฉพาะข้อที่พระมหากษัตริยาธิราชเจ้ามีพระราชหฤทัยกล้าหาญอดทนต่อโลภะ โทสะ โมหะ ที่เกิดขึ้นเพราะได้ปร…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการปฏิบัติขันติราชธรรมของพระมหากษัตริย์ที่มีพระราชหฤทัยกล้าหาญและอดทน ต่ออารมณ์ของโลภะ โทสะ โมหะ …
การดับกิเลสด้วยเมตตาและขันติ
192
การดับกิเลสด้วยเมตตาและขันติ
…นั้น ด้วยผู้อยู่ในปกครองก็พยายามทำให้ถูกต้องตามคลองธรรม ไม่ให้ผิด ต่างฝ่ายก็ จักอยู่ด้วยความสงบสุข. กล่าวโดยเฉพาะข้อที่ พระมหากษัตริยาธิราชเจ้าทรงตั้งอยู่ในขัตติยราชประเพณี ไม่ทรง ประพฤติผิดจากราชธรรมจรรยา…
เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้เมตตาในการดับกิเลสที่ส่งผลต่ออารมณ์ของใจ ขันติเป็นธรรมข้อที่สี่ที่ช่วยให้สามารถอดทนได้ดี ยกตัวอย่างการประพฤติของพระมหากษัตริยาธิราชเจ้าที่ทรงรักษาความยุติธรรม ไม่ประพฤติผิดจากธรร
ความไม่ผิดในทศพิธราชธรรมและอุเบกขา
193
ความไม่ผิดในทศพิธราชธรรมและอุเบกขา
…มื่อวันที่ ๔ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๔๙๓ ว่า “เราจะครองแผ่นดินโดยธรรม เพื่อประโยชน์สุขแห่งมหาชนชาวสยาม” กล่าว เกสรของจิต เพื่อพัฒนาจิตมีชีวิตพ้นจากทุกข์ สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ๑๙๘
เนื้อหานี้พูดถึงความสำคัญของความไม่ผิดในทศพิธราชธรรม ซึ่งรวมถึงการปฏิบัติอุเบกขา เพื่อให้ผู้ปฏิบัติสามารถปฏิบัติได้อย่างถูกต้องตามหลักธรรม. โดยยกตัวอย่างสมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าที่ทรงแสดงพระราชปณ