หน้าหนังสือทั้งหมด

การปรองดองในอาราม
89
การปรองดองในอาราม
… อาราม คือ ฐานะอันบุคคลพึงยึดถือ ก่ออารนี แม้ปราศจาก อา อธิปะ ก็ใช้ได้ เหตุนี้น พระอราภาถาวรช่ายจึง กล่าว บาลีว่า สมุครโม valor ก็งงมมีี เนื้อความ (ของบท) ว่า สมุครโม นันก็เหมือนอย่างนี้แหละ [๓๑] อีกสาเลย…
ในเนื้อหานี้ได้เสนอมุมมองเกี่ยวกับอาราม และความสำคัญของการปรองดอง ซึ่งเชื่อมโยงกับหลักธรรมในพระพุทธศาสนา โดยใช้คำสอนจากพระอราภาถาวรเป็นแนวทางในการเข้าใจ. อารามนั้นเปรียบเสมือนฐานในการปฏิบัติธรรม แม้ไม
จิตตกฤดูแห่งกราบกอว่ากว่า
91
จิตตกฤดูแห่งกราบกอว่ากว่า
…ึงชนะผู้อ่านอยู่ในบทนิ ย์ คูามศัพท์ ในประกอบว่า คาม อาคโต เป็นดังนั้น เหตุนี้เอง พระอรรถกา- รองเทจึงกล่าวว่า 'นครวาสิณี' ดังนี้ วาท่ือว่ามานาไป เพราะ วิลายหัวว่า ยังใจให้อ้อม คือ ให้เจริญใจ. เหตุนี้ พระอรร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์จิตและอารมณ์ โดยยกตัวอย่างจากสูตรและชาดกต่างๆ พร้อมกับอธิบายความหมายของศัพท์เฉพาะที่เกี่ยวข้อง ซึ่งนำไปสู่การเข้าใจลึกซึ้งเกี่ยวกับจิตใจและการฝึกฝนจิตเพื่อความผาสุกในภาวะต่
มัจจุราชกษัตรี เล่ม ๓: การพูดเพื่อประโยชน์
92
มัจจุราชกษัตรี เล่ม ๓: การพูดเพื่อประโยชน์
…ี้ มีน่อความทันนี้ พระธรรมกถินั้นจะดวง ก็ครออยู่ พระธรรม- กถินั่น คือ ผู้เห็นปนั่น แม้แสดงมา ก็ครอ. กล่าวในว่า อนุตต- ฌาณิติ คือ ไม่เป็นไปเพื่อประโยชน์แก่คุณแก่น และบุคคลเหล่าอื่น." [๗๙] ก็อธาพาหัดบาปปจโมต…
ในเล่ม ๓ ของมัจจุราชกษัตรี มีการกล่าวถึงการพูดที่ถูกต้อง โดยพระผู้มีพระภาคตรัสถึงความสำคัญของการแสดงคำพูดที่มีประโยชน์ต่อทั้งบุคคลและสังค…
มังกรอตัป: การเกิดและการขาดสูญ
96
มังกรอตัป: การเกิดและการขาดสูญ
…านใจ ๆ มีภาพกำเนิดและคติเป็นต้น, ย่อมขาดสูญ คือ ย่อมฉิบหาย ด้วยความพิณาค อันหาเชื่อได้ ในสถานนั้น ๆ กล่าว ผลกวาดสน คือ มิตราจิณฏิบุคคลว่ามาร์ดบคดาไม่มีนั้น ด้วยสามารถความไม่มีผิด ของการปฏิบัติชอบ และปฏิบัต…
บทความนี้กล่าวถึงการเกิดและการขาดสูญของสัตว์ในสถานที่ทางธรรม โดยอ้างอิงจากพระอรรถกถา เพื่อชี้ให้เห็นว่าความเชื่อมั…
การอธิบายเรื่องทรัพย์และเทพในมังคลตัณหิน
97
การอธิบายเรื่องทรัพย์และเทพในมังคลตัณหิน
…ปรวฏฺโฐงนี้ เหมือนกัน. อาจารย์บางพวกว่ากว่า ๖ อัมพะนะ ชื่อว่า "ดุมพะ." [๘๔๕] พระอาจารย์ชื่อโมคลาลนะ กล่าวไว้ในวาสสรรว่าว่า "๑๐ อัมพะ เป็น ๑ กุมภะ." นัยจึงแห่งวาสสรรว่านั้นว่า "๑ ซองมือ ชื่อว่า ๑ กุฑฺฐะ," ๔…
บทนี้กล่าวถึงการเก็บรักษาทรัพย์ที่เป็นแก่นสารในพระพุทธศาสนา โดยใช้ตัวอย่างจากคำอธิบายของอาจารย์เกี่ยวกับมูลค่า…
ความหมายของชื่อเทพในมังคลิติกา
98
ความหมายของชื่อเทพในมังคลิติกา
…าบเป็นต้น อันพระผู้มีพระภาคทรงจัดไว้ในชั้นสูง ด้วยคำว่า อากาน เป็นต้น เพราะฉนั้นนั้น พระอรธกาถาจึ่ง กล่าวว่่า พรหมภก่อภิกา นั้นว่าดา ทวนานุติ ปรศมุณาภูมิวามา ดังนี้ เทพดาชื่ออาเกาไม่มีเป็นแผนหนึ่ง เพราะเทพ…
บทความนี้สำรวจความหมายและลักษณะของชื่อเทพในมังคลิติกา โดยเน้นที่บทบาทของพรหมแม่และเทพต่าง ๆ โดยเฉพาะ พรหมภิกา และแนวคิดเรื่องความสามัคคีของเทพในระดับต่าง ๆ ซึ่งเป็นผลให้เกิดความเข้าใจลึกซึ้งเกี่ยวกับป
การเลี้ยงชีวิตด้วยการทำปลานิจิดง
103
การเลี้ยงชีวิตด้วยการทำปลานิจิดง
…รทำปลานิจิดง วงขาวคับบังและฟ้าทับหงรั่วในป่าอย่างละ ๑๐๐ สะสมมาปั้วเป็นอันมาก ต่อมาวันหนึ่ง เธอรบิโก กล่าวปีงาแล้วไปในที่ดังกว่า ถูกความกระหายรอบง จึงปิดหน้าว้าที่อยู่ในที่ใกล้พระเถระอุ่งอยู่ปรุงหนึ่งจึงงกร…
…กับการเลี้ยงชีวิตของรบิโกที่ต้องทำปลานิจิดง และความท้าทายที่เจอเมื่อขาดน้ำ ในช่วงเวลาหนึ่งเธอโกรธและกล่าวถึงภัยที่เผชิญ พระเถระมองเห็นและช่วยตักน้ำให้เธอ การอภิปรายเกี่ยวกับกรรมที่เกิดขึ้นตามการกระทำ การปร…
มังคลกิจที่เป็นเปล เล่ม ๓ - หน้าที่ 106
106
มังคลกิจที่เป็นเปล เล่ม ๓ - หน้าที่ 106
…ิว่าแล้ว ด้วยอภินันทิมอันนั้น เป็นธรรมอับรินอยู่ในดนแต่เวลาบรรพชาแล้ว. เพราะเหตุนี้น่ะ พระมิลเถระจึงกล่าวว่า "อุปฌานวาคา นาม" เป็นนั่น. ก็คือพระมิล- เถระนี้ เป็นผู้มีความเคารพมีความเชื่อฟังต่อการศึกษา เป็น…
ในหน้าที่ 106 ของมังคลกิจที่เป็นเปล เล่ม ๓ ได้กล่าวถึงความสำคัญของอุปนิสัยและการพัฒนาจิตจิตบูญาณ โดยระบุว่าการภาวนาเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยส่งเสริมการมีอ…
มังคลิดาถึงปิณปาเล เล่ม ๓ - หน้า ๑๐๘
108
มังคลิดาถึงปิณปาเล เล่ม ๓ - หน้า ๑๐๘
ประโยค - มังคลิดาถึงปิณปาเล เล่ม ๓ - หน้า ๑๐๘ ไปในยุคนี้ๆ แท้จริง เหตุนี้ พระอรรถกถาจึงกล่าวว่า "โต อุณ หุุ สุพเฟิ ปุพพุญฺส ปิอาตมคฺเขแนว คิดตฺ" อย่าง ปุรัสสะพท์ ในวาทว่า "ปุพพุทธรา" นั้น พึง…
…รถกถาจารย์มีความเห็นว่าความเข้าใจในแนวคิดว่าสีแห่งอัตตาและคุณธรรมควรมีควาเมาเกี่ยวข้องและกันอย่างไร กล่าวได้ว่านี่คือช่วงเวลาที่สำคัญในการเปลี่ยนแปลงทางความคิดและปรัชญาที่น่าศึกษา
มังคลิดาถิ่นที่ ๑: ความหมายและการวิเคราะห์
119
มังคลิดาถิ่นที่ ๑: ความหมายและการวิเคราะห์
…มฝุ่นบั้งหลายล้อมต้นไม้ นั่นกินผลที่สุด. บทว่า ตลเสว่า ความว่า เมื่อมีร้องพร่ำอย่างนั้น นั้นแหละ. บทกล่าวว่า ภูวบุตร ปิยมดี ยนุตติ ความว่า ฝูงปิยบี าพกันกินผลเสียบันนั้นแล้ว ก็ย่อมบินไปหาดอื่นที่สมบูรณ์ด้ว…
…นี้พูดถึงความหมายของมังคลิดาถิ่นในตอนเล่ม ๑ หน้าที่ 119 โดยการวิเคราะห์แต่ละคำและบริบทที่เกี่ยวข้อง กล่าวถึงความสามารถในการร้องของนกและต้นไม้เสียงที่มีผลสำคัญในสังคม นอกจากนี้ ยังกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่า…
เรื่องราวของเด็กและทรัพย์สมบัติ
121
เรื่องราวของเด็กและทรัพย์สมบัติ
ประโยค 5-8 "ในเวลานั้น ยานนั้น ทรัพย์ เป็นของของเจ้า. เด็กนั้นถือเอคำของคนเหล่านั้น กล่าวว่ามันเป็นตัวของเรา" ลำดับนั้น อาวุของเด็กนั่นจึงคิดว่า "เดี๋ยวนี้ เด็กคนนี้ยังพูดอย่างนี้เทียว, ในเ…
เนื้อหาเกี่ยวกับเด็กที่มีคำพูดเกี่ยวกับทรัพย์สมบัติและอารมณ์ของเขาในการแบ่งปันสิ่งที่มีอยู่ ในขณะเดียวกันมีการยกตัวอย่างเศรษฐีจากคำสอนของพระอรรถกถารย์ ดังนั้นการสำรวจจริยธรรมและความหมายของความมั่งคั่ง
มังคลัตถีที่เป็นเปล่า - เล่ม ๓ - หน้า 125
125
มังคลัตถีที่เป็นเปล่า - เล่ม ๓ - หน้า 125
ประโยค - มังคลัตถีที่เป็นเปล่า เล่ม ๓ - หน้า 125 ปฏิปัณณิถือ: อาจารย์อีกพวกหนึ่งกล่าวว่า "เดือน ๘ เดือน ๑๒ และเดือน ๔ เดือนเท่านั้น (ซื้อว่า ปฏิปัณณิถือ) อีกพวกหนึ่ง กล่าวว่าจะ ปฏิบัติล…
เนื้อหาอภิปรายเกี่ยวกับการปฏิบัติในวันอุโบสถ เช่น เดือน ๘ เดือน ๑๒ และเดือน ๔ ที่ได้รับความสำคัญ รวมถึงการบูชาตามคำอรรถกถาและบทบาทของวันอุโบสถในประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา โดยมีการยกตัวอย่างจากอรรถกถาเว
มังกีลัตถีย์ เล่ม ๓ - วันและการปฏิบัติ
128
มังกีลัตถีย์ เล่ม ๓ - วันและการปฏิบัติ
…ค๙- มังกีลัตถีย์นี้เป็นเปล เล่ม ๓ - หน้าที่ 128 แต่วันต้นแห่งปักษ์ วัน ๑๕ คำ และวัน ๘ คำเหมือนกัน. กล่าวว่า ปญฺญสุข ความว่า ราษฎร แบ่งราษฎรเหล่านั้นแห่งลูกปักษ์และ กัดหนปักษ์ให้เป็น (ปกิละ) สาม ๆ เพราะฉะน…
ในมังกีลัตถีย์นี้มีการกล่าวถึงวันต้นแห่งปักษ์และการแบ่งราษฎรเป็นสามกลุ่ม รวมถึงการชี้แนะเกี่ยวกับการปฏิบัติที่ถูกต้องในพระพุทธศ…
ภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตร และอรรถกถาธรรมมิกสูตร
130
ภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตร และอรรถกถาธรรมมิกสูตร
…ิ่นปิ่นปัก เล่ม ๓ - หน้า ๑๓๐ ภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตร ว่า "ธรรมนี้เป็นธรรมของชนฺ คือเป็นองๆ โดยอาการที่กล่าวแล้ว เหตุนี้ ชื่อว่า เมญูม [๑๒๑] อรรถกถาธรรมมิกสูตร ว่า "บทกาวว่า สฏุตี น ภูฏเชยุ วิภาคโภคณี คำว่า …
บทความนี้กล่าวถึงภูฏาจุฬาหัตถีโภคสูตรและอรรถกถาธรรมมิกสูตร รวมถึงหลักธรรมและแนวปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับการบริโภคและ…
มังกรคลาดกัปปิ่นเล่ม ๓ - การอธิบายเกี่ยวกับอาสนาทั้ง ๕
136
มังกรคลาดกัปปิ่นเล่ม ๓ - การอธิบายเกี่ยวกับอาสนาทั้ง ๕
ประโยค ๕ - มังกรคลาดกัปปิ่นเล่ม ๓ - หน้าที่ ۱۳๖ เพราะเหตุนี้ พระอรรถกาถาจึงกล่าวว่า "ปมาดิดกุณฑี องปุยติฏต" อรรถกาถุทกทปะว่าที่นอนอันไม่สมควรและเครื่องปลาคอันไม่สมควร ชื่อว่า มหาสะ…
บทนี้กล่าวถึงการตีความและการอธิบายเกี่ยวกับอาสนาในพุทธศาสนา โดยมีการอ้างอิงถึงพระอรรถกาถา และอธิบายถึงคำว่า 'ป…
มังคลัตถิปันปิเลม ๓ - การรักษาศีล
139
มังคลัตถิปันปิเลม ๓ - การรักษาศีล
…๓ และที่ ๔ ทั้ง ๒ องค์เป็นองค์เดียวกัน จึงมีองค์เดียว ด้วยประกาสะนี้ เหตุนัน ในอรรถกถาทุกภาสะท่านจึงกล่าวว่า “๒ องค์นี้องค์ต้นและองค์ที่ ๕ และที่ ๘ ทั่วไป แก่อุปาสและสามเณรด้วยอำนาจเป็นอิจฉิส องค์แม้มงครวม…
…ื้อหาแสดงให้เห็นถึงการอธิบายลักษณะของศีลและการปฏิบัติที่ถูกต้องตามคำสอนในอรรถกถา. นอกจากนี้ ยังมีการกล่าวถึงศีลที่เหมาะสมสำหรับอุบาสกและอุบลิกา และต้องมีความอุตสาหะในการรักษาศีลอย่างต่อเนื่อง.
มั่งคั่งถ้ามีเปล่า เล่ม ๓ - หน้าที่ ๑๔๕
145
มั่งคั่งถ้ามีเปล่า เล่ม ๓ - หน้าที่ ๑๔๕
…สามารถจะมีได้แล วิสาขา ก็เรา หมายความว่าความข้าสงเป็นผู้ร่วมกันของเทพชั้นปรินิมมิตวาสวัสดิ์ นั้น จึงกล่าวกันแล้วว่า "ราชสมบัติอันนี้เป็นของมนุษย์เป็นของเล็กน้อย เพราะนำเข้าไปเปรียบเทียบสุขอันเป็นทิพย์." ม…
เนื้อหานี้พูดถึงความเป็นผู้ร่วมกันของเทพชั้นปรินิมมิตวาสวัสดิ์และการเปรียบเทียบราชสมบัติของมนุษย์กับความสุขที่ทิพย์ อรรถกถาอุโบสถสูตรได้อธิบายเกี่ยวกับมาตรฐานและความดีต่างๆ ที่เกิดจากการปฏิบัติธรรม กา
การวิเคราะห์พระพุทธวจนเกี่ยวกับอายุของเทพ
146
การวิเคราะห์พระพุทธวจนเกี่ยวกับอายุของเทพ
…นิคหน่อย." [๑๓๓] ฐิติอุโฆษสูตรนั้น ว่ารัตตศัพท์ เป็นปริยายแห่ง รัตตศัพท์ เพราะเหตุนี้ พระอรฺถารกถาก็กล่าวว่า บทว่า ปฐมสูตรตนาน คือ ประกอบด้วยตนเอง กล่าวคือ วัตถุอันยัง ความยินดีให้เกิดมามิย..." แต่ในพระบาล…
เนื้อหาเกี่ยวกับบทพระพุทธวจนที่อธิบายถึงอายุของเทพระดับต่างๆ ตามการคำนวณ โดยตรวจสอบโดยการเปรียบเทียบระหว่างความยาวของอายุของเทพแต่ละชั้น รวมถึงการตีความบทที่มีชื่อเสียงจากพระบาลี เช่น จาตุมุทมาริกินํ
มังคลดาถึ๋เป็นเปล่ เล่ม ๓ - หน้าที่ 147
147
มังคลดาถึ๋เป็นเปล่ เล่ม ๓ - หน้าที่ 147
ประโยคที่ ๕ - มังคลดาถึ๋เป็นเปล่ เล่ม ๓ - หน้าที่ 147 อินพระองค์ทรงตั้งไว้ในตำแหน่งวินิจฉัย เป็นผู้กินเนื้อหลังของผู้อื่น ด้วยการกินสับบนจงไม่สมาทาน. ในวันอุโบสถวันที่หนึ่งตอนกลางวัน เขารับสัปทาคำทำด
เนื้อหาในหน้าที่ 147 ของ 'มังคลดาถึ๋เป็นเปล่า' กล่าวถึงการปฏิบัติอุโบสถของพระองค์และปฏิกิริยาจากการรักษาอุโบสถของผู้คน โดยเฉพาะการวินิจฉัยที่ไม่ยุติธรรม…
พระเจ้าอุทัยและกรรมดี
151
พระเจ้าอุทัยและกรรมดี
…าชสมบัติแล้วปรากฏพระนามว่า "พระเจ้าอุทัย" แม้พระศาสดา เมื่อจะทรงแสดงธรรมแก่พวกอุบาสกผู้รักษา อุบาสก กล่าวว่า "อุบาสกทั้งหลาย พวกท่านเมื่อรักษาอุโบสถ นับว่า ทำกรรมดีแล้ว บุตติในปางก่อนทั้งหลาย อาศัยโอสถกรรม…
…าชกุมารอุทิฏฐาภร ผู้ที่มีความสำเร็จในศิลปะและได้ขึ้นครองราชย์ภายหลังการล่วงลับของพระชนก นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการทำกรรมดีผ่านอุโบสถกรรมที่มีผลในอดีต และความสำคัญของการรักษาอุโบสถ ซึ่งถือเป็นสิ่งที่ยิ่งใหญ่ ส…