หน้าหนังสือทั้งหมด

วิเคราะห์ความหมายของอาหารในวิสุทธิมรรค
67
วิเคราะห์ความหมายของอาหารในวิสุทธิมรรค
…ขึ้นด้วยกำลังสันดาปแห่งไฟ (ธาตุ) ในอุทร อากูลไปด้วยหมู่หนอน ปล่อยฟองและต่อมขึ้นข้างบน เรื่อย ถึงซึ่งความเป็นขยะ (ที่จะต้องทิ้ง) เป็นของเหม็นและน่าเกลียด อย่างยิ่ง ตั้งอยู่ (ในอุทร) อุปมาเหมือนเมื่อฝนเม็ดหนาตก…
เนื้อหานี้พูดถึงกระบวนการย่อยอาหารในวิสุทธิมรรค อธิบายถึงการเปลี่ยนแปลงของอาหารและความไร้ค่าเมื่อกลายเป็นขยะในร่างกาย เปรียบเหมือนกับสิ่งที่เกิดขึ้นในธรรมชาติ มีการใช้เปรียบเทียบเพื่อให้เห็นภาพชัดเจน
การนั่งอย่างมั่นคงในการปฏิบัติภาวนา
95
การนั่งอย่างมั่นคงในการปฏิบัติภาวนา
…ฟุ้ง แก่พระโยคาวจรภิกษุนั้น (ต่อไป) จึงตรัสคำว่า "นั่ง" ต่อนั้น เมื่อจะทรงแสดงความมั่นคงแห่งการนั่ง ความเป็นไปสะดวกแห่งลม หายใจออกเข้า และอุบายในการกำหนดถือเอาอารมณ์ด้วย” จึงตรัส คำว่า 'คู้บัลลังก์' เป็นอาทิ …
ในบทนี้กล่าวถึงวิธีการนั่งที่เหมาะสมสำหรับการฝึกสมาธิ โดยมีการชี้แนะการตั้งกายให้ตรงและการรักษาสติในลมหายใจเข้าออก เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดอาการเวทนาและเสริมสร้างสมาธิให้มั่นคงมากขึ้น การนั่งในลักษณะที่
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ความมีอารมณ์เดียว
134
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - ความมีอารมณ์เดียว
…-- ด้วยอำนาจความหายใจออกสั้น (เป็น อารมณ์)---- ด้วยอำนาจความหายใจเข้าสั้น (เป็นอารมณ์)----ด้วยอำนาจ ความเป็นผู้รู้ตลอดกายทั้งหมดหายใจออกหายใจเข้า (เป็นอารมณ์)---- ด้วยอำนาจความเป็นผู้ระงับกายสังขารหายใจออกหาย…
ในเนื้อหานี้พูดถึงความสำคัญของการมีอารมณ์เดียวในการฝึกจิต การทำให้จิตมั่นคงด้วยการหายใจและการรักษาสติให้คงอยู่ โดยเฉพาะเมื่อภิกษุต้องเข้าใจและรู้จักปฏิบัติในการตั้งจิตและการรู้เห็นการหายใจเข้าออก ซึ่ง
อานาปานสติและอานิสงส์
142
อานาปานสติและอานิสงส์
…ิกษุพึงบำเพ็ญเพื่อตัดเสียซึ่งวิตก" ดังนี้ อนึ่ง ความที่อานาปานสตินั้นมีอานิสงส์มาก บัณฑิตพึงทราบโดย ความเป็นมูลแห่งการทำวิชชาและวิมุติให้บริบูรณ์ก็ได้ จริงอยู่ พระผู้มี พระภาคเจ้าก็ได้ตรัสคำนี้ไว้ว่า "ดูกรภิก…
บทความนี้อธิบายความสำคัญของอานาปานสติที่พระพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ โดยยกตัวอย่างคำสอนเกี่ยวกับการเจริญสติปัฏฐาน ๔ และอานิสงส์ที่สำคัญ ซึ่งรวมถึงการรู้จักลมอัสสาสะปัสสาสะที่เป็นจริมกะและความดับของลมหายใจ ตา
การเจริญเมตตาในตน
155
การเจริญเมตตาในตน
…กิดขึ้นแก่เขาได้เลย แต่ว่าเมื่อเจริญ (เมตตาในตน) ว่า 'ขอเราจงเป็นผู้ถึงซึ่งความสุข" ดังนี้เป็นต้นไป ความเป็นผู้ปรารถนาประโยชน์สุขในสัตว์อื่น ๆ ย่อมเกิดขึ้น (โดย) ทำตนให้เป็นพยานว่า "เราเป็นผู้รักสุขเกลียดทุกข…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเจริญเมตตาที่ผู้คนควรมีต่อสัตว์ทั้งปวง โดยอธิบายความหมายและอาการของเมตตาที่เปิดเผยต่อกันและกัน รวมถึงการเจริญเมตตาในตนเองที่เชื่อมโยงกับความสุขและความเกษม. ในหลักพระพุทธศาสนาที่รา
ความเข้าใจในพรหมวิหารและผลลัพธ์ของการภาวนา
217
ความเข้าใจในพรหมวิหารและผลลัพธ์ของการภาวนา
…าตเหล่านั้น ข้อ ๑ เหตุไฉน ในอภิธรรม ท่านจึงเรียกอัปปมัญญา ข้อ ๑ ข้าพเจ้าขอเฉลย (ดังต่อไปนี้) ข้อแรก ความเป็นพรหมวิหาร ในคุณชาตมีเมตตาเป็นอาทินั่น พึงทราบ (ว่าเป็น) เพราะอรรถว่าเป็นธรรมประเสริฐ และ เพราะความเป…
บทความนี้พูดถึงพรหมวิหารและการเจริญอารมณ์ในภาวนาต่างๆ อธิบายความสำคัญของเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกขา โดยเน้นที่ผลที่ได้จากการปฏิบัติในด้านสมาธิและวิปัสนา โดยสรุปว่าพรหมวิหารมีลักษณะพิเศษและความสำคัญใ
วิสุทธิมรรค ภาค ๒ ตอน ๑ - การปฏิบัติเพื่อประโยชน์และการบำบัดทุกข์
219
วิสุทธิมรรค ภาค ๒ ตอน ๑ - การปฏิบัติเพื่อประโยชน์และการบำบัดทุกข์
…ปรารถนาความเจริญเติบโต เพื่อบุตรคนเล็ก ปรารถนาบำบัดไข้เพื่อบุตรที่ป่วย ปรารถนาความยั่งยืนแห่งสมบัติ ความเป็นหนุ่ม เพื่อบุตรที่เป็นหนุ่ม ไม่ขวนขวายไม่ว่าในทางไร ๆ เพื่อบุตรที่ (ออกเรือนไป) ประกอบการงานส่วนตัวแ…
ในเนื้อหานี้พูดถึงการช่วยเหลือสัตว์ทั้งสี่ประเภทด้วยความเมตตาและกรุณา อุปมาเปรียบเทียบกับมารดาที่ปรารถนาความเจริญของบุตรแต่ละคน การปฏิบัติในทางเลือกที่เป็นประโยชน์ ให้กำลังใจและบำบัดทุกข์เป็นสิ่งสำคัญ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
243
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…้นจึงชื่อ อนันตะ (มีที่สุดไม่ปรากฏ) กสิณุคฆาฏิมากาส (อากาศตรงที่กสิณรูปเพิกไป) เรียกว่า อากาศ อนึ่ง ความเป็นอนันตะในอากาศนั้น พึงทราบ (ว่าเป็น) ด้วยอำนาจ แห่งมนสิการก็ได้ เพราะเหตุนั้นแหละ ในวิภังค์จึงว่า "ภิ…
บทความนี้นำเสนอข้อมูลจากวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ โดยมีการวิเคราะห์ความหมายของปาฐะซึ่งกล่าวถึงรูปสญฺญาน์และคำสอนเกี่ยวกับอากาศที่เป็นอนันตะ โดยชี้ให้เห็นถึงการละทิ้งอารมณ์ต่าง ๆ และแนวคิดในธรรมะว่าด้
การวิเคราะห์คำในวิสุทธิมรรค
252
การวิเคราะห์คำในวิสุทธิมรรค
…้นจึงชื่อว่า อกิญจนะ มีอธิบายว่า สิ่งที่เหลืออยู่แห่งวิญญาณนั้น โดย ที่สุดแม้แต่เพียงความดับก็ไม่มี ความเป็น อกิญจนะ ชื่อว่า อากิญ ธัญญะ คำนี้เป็นคำเรียกความปราศไปแห่งวิญญาณ (ความรู้สึกที่มีอยู่) ในอากาสานัญจ…
ในเนื้อหานี้มีการวิเคราะห์คำว่า 'นตฺถิ กิญจิ' ซึ่งหมายถึงการทำให้วิญญาณไม่เหลืออยู่ และอธิบายเกี่ยวกับการเข้าถึงอากิญจัญญายตนะ ว่ามีอรรถที่กล่าวถึงการปราศไปแห่งวิญญาณ โดยในสภาวะนี้ไม่มีแม้แต่ความรู้สึ
ใหญ่ คือคนเล่นกล
65
ใหญ่ คือคนเล่นกล
…เหตุ แปลว่า เพราะเหตุนั้น), ๕. อจินเตยยฏฐานตาย หากแปลว่า "เพราะความมีฐานะเป็นอจินไตย " หรือว่า "โดย ความเป็นฐานะไม่ควรคิด" อะไรก็แล้วแต่ ก็แปลได้ แต่ว่าไม่ส่องความที่กล่าวมาแล้ว และไม่ได้กับหลักอจินไตย ถึงแม้…
ในบทนี้พูดถึงภูตใหญ่และการตีความหมายของมหาภูต ว่ามีการเข้ามาหรือตั้งอยู่ภายในและภายนอกกันไม่ได้ นอกจากนี้ยังได้มีการแยกและวิเคราะห์ภาษาศาสตร์ในประโยคต่างๆ เพื่อให้เข้าใจความหมายที่ถูกต้อง โดยเฉพาะในกร
ความเป็นของใหญ่และจริงในวิสุทธิมรรค
69
ความเป็นของใหญ่และจริงในวิสุทธิมรรค
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 69 [ความเป็นของใหญ่และจริงด้วย] ข้อว่า "เพราะเป็นของใหญ่ของจริงด้วย" นั้น ความว่า ก็ภูตคือธาตุทั้งหลายนั้น ชื่อว…
เนื้อหาในบทนี้พูดถึงความหมายของธาตุทั้งหลายว่ามีความเป็นใหญ่และเป็นของจริง อธิบายว่าธาตุเป็นสิ่งที่กำหนดได้ด้วยความพยายามอันยิ่งใหญ่ และเป็นที่ตั้งของทุกข์ใ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - ธาตุภายในและภายนอก
71
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - ธาตุภายในและภายนอก
…ป็นต้น เป็นสมุฏฐาน (ด้วยกัน) พระโยคาวจรจึงมนสิการโดยรวม ที่เหมือน กัน) เข้าด้วยกัน ดังกล่าวมาฉะนี้ [ความเป็นปัจจัยของกันและกัน] ข้อว่า "โดยเป็นปัจจัย (ของกันและกัน) " นั้นความว่า ปฐวีธาตุ อันอาโปช่วยยึดไว้ เต…
มีการกล่าวถึงความแตกต่างระหว่างธาตุภายในและภายนอก โดยเฉพาะความสัมพันธ์ระหว่างปฐวีธาตุและความเป็นปัจจัยช่วยกันของธาตุต่างๆ ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญในการทำความเข้าใจเกี่ยวกับวิญญาณวัตถุรวมถึงอินทรีย์ทั้…
การศึกษาอากาสกสิณในวิสุทธิมรรค
140
การศึกษาอากาสกสิณในวิสุทธิมรรค
…จะนิรมิตรูปต่าง ๆ มีช้างและม้าเป็นต้น ก็จะ (ต้อง) เข้ากสิณ (สัตว์) มีกสิณช้างกสิณม้าเป็นต้นด้วยหรือ ความเป็นผู้เชี่ยวชาญใน สมาบัติ ๘ เพราะทำบริกรรมในกสิณอย่างใดอย่างหนึ่งนั่นแหละ เป็น ประมาณ ผู้เชี่ยวชาญในสมา…
เนื้อหานี้วิเคราะห์ความหมายของคำว่าอากาสกสิณในวิสุทธิมรรคและการทำปาฏิหาริย์โดยการเข้าอากาสกสิณ โดยอธิบายถึงประโยชน์และวิธีการของการใช้กำลังจิตในการทำปาฏิหาริย์ รวมถึงความเชื่อมโยงกับการสร้างรูปต่าง ๆ
ความเข้าใจเกี่ยวกับขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา
182
ความเข้าใจเกี่ยวกับขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา
… (ในกัปใดในภพใด) ก็ก้าว (เจาะ) ลง (ด้วยพระญาณ) ในที่นั้น ๆ ด. โดยลำดับขันธ์ คือระลึกยึดเอารายละเอียดความเป็นไปแห่งขันธ์ ตั้งแต่เกิดจาตาย ไปในชาติหนึ่ง ๆ โดยลำดับ ส่วนว่าโดยจุติปฏิสนธินั้น ระลึกเห็นจุติในชาติน…
เนื้อหาในบทนี้เน้นถึงการเรียนรู้และการระลึกถึงขันธ์และการเกิดใหม่ในพระพุทธศาสนา โดยเปรียบเทียบกับคนตาบอดที่ต้องอาศัยไม้เท้าในการเดินและการระลึกถึงลำดับของขันธ์ เหล่าสาวกเมื่อระลึกถึงขันธ์จะมีวิธีการที
การเกิดขึ้นของข้าวสาลีและความเป็นชายหญิงในวิสุทธิมรรค
199
การเกิดขึ้นของข้าวสาลีและความเป็นชายหญิงในวิสุทธิมรรค
…ิดมา ทีนี้ ปากแผล (คือทวารทั้ง ๙) ก็แตกออก เพื่อประโยชน์แก่ การถ่ายมูตรและกรีสนั้นของสัตว์เหล่านั้น ความเป็นชายจึงเกิดปรากฏ ขึ้นแก่คนผู้ชาย ความเป็นหญิงก็เกิดปรากฏขึ้นแก่คนผู้หญิงด้วย ใน ชายและหญิงนั้น ว่ากัน…
เนื้อหาพูดถึงการปรากฏตัวของข้าวสาลีที่ไม่ต้องหุงด้วยไฟฟืน และการเกิดขึ้นของบุตรชายและหญิง พร้อมการเข้าใจเกี่ยวกับคุณสมบัติของอาหารต่างๆ เช่น ง้วนดินและเครือดิน ที่บรรยายถึงรสชาติและคุณค่าเชิงโภชนาการ
การระลึกถึงอดีตในวิสุทธิมรรค
208
การระลึกถึงอดีตในวิสุทธิมรรค
…งชื่อและโคตรของตน ในอดีตภพแห่งภิกษุนั้น แต่ถ้า เธอเป็นผู้ใคร่จะระลึกถึง ความถึงพร้อมแห่งผิวพรรณก็ดี ความเป็นผู้ เลี้ยงชีพอย่างปอน หรืออย่างประณีตก็ดี ความเป็นผู้มากไปด้วยความ สุข หรือความทุกข์ก็ดี ความเป็นผู้…
…รของตนในอดีตภพที่เกี่ยวข้องกับวิญญาณฐิติ สัตตาวาส และสัตวนิกาย โดยเฉพาะวิธีการที่ผู้คนสามารถระลึกถึงความเป็นอยู่ในอดีต ทั้งเรื่องผิวพรรณ การเลี้ยงชีพ และสุขทุกข์ที่เคยประสบ โดยใช้คำว่า 'เอวินาโม' และ 'เอวโคตฺ…
วิสุทธิมรรคแปล: ความเห็นและจักษุในพุทธธรรม
213
วิสุทธิมรรคแปล: ความเห็นและจักษุในพุทธธรรม
…ว์ลางเหล่าเป็นของละเอียดนัก อนึ่ง รูปรมณ์ของทิพยจักษุเป็น ปัจจุบัน และรูปารมณ์นั้นเป็นปุเรชาตปัจจัย ความเป็นไปแห่งมหรคตธรรมเหล่า ที่จะเว้น อาวัชนะและบริกรรมเสียหามีไม่ อีกทั้งรูปเมื่อขณะเกิดขึ้นหรือเมื่อขณะดั…
ในวิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ มีการพูดถึงความเห็นที่เกิดขึ้นเมื่อบุคคลได้ล่วงไปจากความเห็นที่ผิด โดยเฉพาะเกี่ยวกับการจุติและอุปบาตของสัตว์ ซึ่งไม่สามารถมองเห็นได้ด้วยจักษุของมนุษย์ แม้ด้วยทิพยจักษุ การ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - การว่าร้ายพระอริยะ
217
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - การว่าร้ายพระอริยะ
…ฑบาต ๑. คำว่าอันติมวัตถุ เป็นโวหารทรงพระวินัย แปลว่า เรื่องอันถึงที่สุด คือเรื่องที่ทำให้ถึง ขาดจการความเป็นสมณะทีเดียว อันได้แก่ วัตถุปาราชิก ในกรณีอริยุปวาทนี้ ไปว่าพระ อริยะว่าทานไม่มีสมณธรรม ไม่เป็นสมณะ ก…
…เข้าใจในสมณธรรม. เรื่องนี้อธิบายเกี่ยวกับการวินิจฉัยว่าผู้ที่ว่าร้ายนั้นมีความรู้หรือไม่รู้เกี่ยวกับความเป็นพระอริยะ การว่าร้ายนี้จัดอยู่ในอนันตริยกรรม แต่ยังสามารถมีการเยียวยาในบางกรณี
การศึกษาเจโตปริยญาณและปุพเพนิวาสญาณ
239
การศึกษาเจโตปริยญาณและปุพเพนิวาสญาณ
…จแห่งอัทธาปัจจุบันนั่นเอง ก็แลเจโตปริยญาณนั้นจัดเป็นพริธารมณ์ ก็เพราะมีจิตของ คนอื่นเป็นอารมณ์แท้แล ความเป็นไปในอารมณ์ 4 แห่งเจโตปริยญาณ บัณฑิตพึงทราบ โดยประการดังกล่าวมาฉะนี้ [ปุพเพนิวาสญาณเป็นไปในอารมณ์ 4] …
ในบทนี้กล่าวถึงเจโตปริยญาณซึ่งเป็นอำนาจในการรู้จิตของผู้อื่น โดยแสดงว่าจิตนอกไม่สามารถรับรู้ได้ เปรียบเทียบกับจักขุวิญญาณที่เห็นรูปได้เท่านั้น นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงปุพเพนิวาสญาณที่เกี่ยวข้องกับอา
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 240
241
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 240
…ิตตธรรม เพราะท่านสงเคราะห์เข้าในสัททายตนะ (คือเสียง) ดังบาลีว่า "นิรุตติปฏิสัมภิทาเป็นปริตตารมณ์" - ความเป็นในอารมณ์ ๘ แห่งปุพเพนิวาสญาณ บัณฑิตพึงทราบ โดยประการดังกล่าวมาฉะนี้ ด. ปาฐะในวิสุทธิมรรคพิมพ์ไว้ว่า …
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาความหมายของยถากัมมูปคญาณซึ่งเป็นเนื้อหาสำคัญในประเด็นขันธ์ทั้งที่เป็นกุศลและอกุศล เป็นอารมณ์ของญาณ ๒ ได้แก่ ปุพเพนิวาสญาณที่เกี่ยวข้องกับการระลึกถึงขันธ์ทั้งของตนและของคนอื่น ร