คำว่า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 45 / 147

…ะราชบิดาและพระประยูรญาติถือเอานิมิตดอกมะลินั้น ขนานนามธิดาองค์นั้นว่า มัลลิกา ซึ่งแปลว่า พระนางมะลิ คำว่า มัลลิกา จึงเป็นเนมิตกนาม หลวงปู่วัดปากน้ำกล่าวถึงพระรัตนตรัยภายในไว้ว่า “มีลักษณะใสเป็นแก้วจริง ๆ จ…

เนมิตกนาม คือ ชื่อที่เกิดจากเหตุการณ์ที่เชื่อมโยงกับพระรัตนตรัย เช่น พุทฺโธ, ธมฺโม และสงฺโฆ ซึ่งแต่ละชื่อสื่อถึงคุณสมบัติเฉพาะของพระพุทธเจ้าที่ยิ่งใหญ่และอุดมด้วยความบริสุทธิ์ ศึกษาเนมิตกนามจากประวัติ

…ี่นี้จะนำเสนอเฉพาะหลักฐานใน คัมภีร์ฝ่ายเถรวาท ดังนี้ 4.4.1 หลักฐานธรรมกายในพระไตรปิฎก ในพระไตรปิฎกมีคำว่าธรรมกายปรากฏอยู่ 5 แห่งดังนี้ 1) ในอัคคัญญสูตร พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ว่า คำว่า “ธรรมกาย” ก็ดี “พ…

เรื่องนี้กล่าวถึงพระราชาและอำมาตย์ที่ตัดสินใจบวชอุทิศพระศาสดา หลังจากถวายทรัพย์ถึง 300,000 แก่พ่อค้า โดยพระราชาเสด็จออกบวชพร้อมกับอำมาตย์และบรรลุเป็นพระอรหันต์ ส่วนพระนางอโนชาเทวีและเหล่าภรรยาได้บวชตา

…่ทำให้ เป็นพระอรหัตก็ถึงนิพพาน นิพพานอยู่อย่างนี้ ถ้าไม่มีธรรมที่ทำให้เป็นพระอรหัต ก็ไปนิพพานไม่ได้ คำว่า “วิราคะ” ในคำว่าวิราคธาตุวิราคธรรมนั้น หมายถึง ธรรมเป็นที่สิ้นราคะ ซึ่งเป็น คุณลักษณะของนิพพานนั่นเ…

ในบทความนี้พูดถึงขันธ์ส่วนละเอียดของธรรมปฏิบัติ โดยเน้นบทบาทของพระธรรมกายในมนุษย์ ซึ่งมีอานุภาพในการจำนนต่อกิเลสและช่วยเหลือผู้อื่น ตัวอย่างที่มีอยู่เกี่ยวกับการเข้าถึงพระธรรมกายทำให้เข้าใจถึงพลังของก

…จริงคือตั้งใจปฏิบัติ อย่างจริงจังแล้วจะเข้าถึงได้ทุกคน ดวงปฐมมรรค แปลว่า หนทางเบื้องต้นมรรคผลนิพพาน คำว่า “ปฐมมรรค” เป็นคำที่ปรากฏ อยู่ในคัมภีร์โบราณทางพระพุทธศาสนาชื่อ “คัมภีร์มูลกัจจาย” ส่วนในพระไตรปิฎกเ…

เนื้อหาต้องการให้ผู้อ่านเข้าใจเกี่ยวกับการเข้าถึงพระธรรมกาย ซึ่งมีหลายระดับ ตั้งแต่ธรรมกายโคตรภูยันถึงธรรมกายอรหัต โดยการหยุดใจที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7. นอกจากนี้ ยังมีการพูดถึงดวงธรรม 6 ดวงและการบรรลุ

…็นผู้ศึกษามากเท่านั้น (2) จตุสัจจพุทธะ หรือ พระจตุสัจจพุทธเจ้า หมายถึง ภิกษุผู้มีกิเลสอาสวะสิ้นแล้ว คำว่า จตุสัจจะ คือ อริยสัจ 4 ในที่นี้คือ ผู้ได้ตรัสรู้อริยสัจ 4 ตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า จตุสัจจพุท…

พุทธะแบ่งออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ สุตพุทธะซึ่งเป็นภิกษุผู้ศึกษาเยอะ, จตุสัจจพุทธะซึ่งสอนอริยสัจ 4, ปัจเจกพุทธะที่ตรัสรู้ด้วยตนเอง และ สัพพัญญูพุทธะที่สอนผู้อื่นได้ โดยพระสัพพัญญูพุทธะนั้นหมายถึงพระสัมม

…ย์ถ้วยหนึ่งให้นานักดื่ม แล้วบอกให้นานักออกประกาศศาสนา 5.2 พระพุทธคุณ 5.2.1 พระพุทธคุณมีมากสุดพรรณนา คำว่า คุณ ในปัจจุบันใช้ใน 2 ความหมาย คือ ความดีงาม และ คุณประโยชน์ พระพุทธคุณ จึง หมายถึง ความดีงามและคุณ…

ผู้ที่ตั้งใจสร้างบารมีเพื่อเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเรียกว่า พระโพธิสัตว์ ซึ่งเป็นบุคคลธรรมดาที่มีความตั้งใจพัฒนาศักยภาพตนเองเมื่อบารมีเต็มเปี่ยมจึงสามารถตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ ในแง่ของความดี

…ังรู้จักกันดี 5.4.3 ความหมายประเภทและระดับของบารมี 1) ความหมายของบารมี จากที่กล่าวแล้วในบทที่ 3 ว่า คำว่า “บารมี” มาจากคำว่า “ปรม” แปลว่า “อย่างยิ่ง” หมายความ ว่าดำเนินไปในทางที่ดียิ่งขึ้นไป บารมีนั้นก็คือ…

บาร์มีเป็นบุญที่ปฏิบัติอย่างจริงจัง คือการให้ทาน รักษาศีล และเจริญภาวนา ทำด้วยความตั้งใจและคุณภาพสูง เพื่อให้ได้บรรลุจะต้องกลั่นกรองจากบุญต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง การช่วยเหลือผู้อื่นสร้างน้ำใจในภาวะยากลำ

…รรม” พุทธการกธรรมหรือธรรมอันทำให้เป็นพระพุทธเจ้า 10 ประการนี้ก็คือ บารมี 10 ประเภท นั่นเอง ทานบารมี คำว่า “ทาน” มาจากบทว่า “ทาน” ในภาษาบาลี แปลว่า “สิ่งที่พึ่งให้ ทานนั้นแบ่ง ออกเป็น 3 ประเภทคือ อามิสทาน ธ…

การสร้างบารมีคือการสร้างบุญที่เข้มข้นมาก ซึ่งแตกต่างจากการสร้างบุญทั่วไปโดยเอาชีวิตเป็นเดิมพัน และการสร้างบารมีทำให้เราเป็นพระพุทธเจ้าผ่านการสั่งสม 10 ประการที่สำคัญ เช่น ทาน ศีลและปัญญา โดยการให้ทานแ

…ีวิตประจำวัน ด้วยการตั้งจิตปรารถนาดีแผ่ความรักความห่วงใยไปยังสรรพสัตว์ทั้งหลายเรื่อยไป อุเบกขาบารมี คำว่า “อุเบกขา” มาจากบทว่า อุเปกขา ในภาษาบาลี เป็นชื่อของมัชฌัตตภาวะ คือ ความที่จิตเป็นกลาง อีกนัยหนึ่ง บ…

การแผ่บุญและความรักความปรารถนาดีให้กับสรรพสัตว์เป็นการสร้างพลังเมตตาที่สำคัญในชีวิตประจำวัน การทำจิตใจให้เป็นกลางหรืออุเบกขาเป็นสิ่งที่ช่วยให้เรามีจิตใจที่หนักแน่น และไม่ตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของอารมณ์ต่

…ิบายธรรมคุณบทว่า ปจฺจตฺต์ เวทิตพฺโพ วิญญูหิ ปญฺจตฺต์ เวทิตพฺโพ วิญญูหิ แปลว่า อันวิญญูพึงรู้เฉพาะตน คำว่า วิญญูชน คือ ผู้รู้แจ้ง หมายถึง ธรรมของพระองค์นั้นวิญญูชนจะพึงรู้แจ้งได้เฉพาะตน ข้อนี้คล้ายกับสันทิฏ…

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้อธิบายว่า วิญญูชนจะรู้แจ้งในธรรมได้เฉพาะตนเท่านั้น โดยไม่สามารถให้ผู้อื่นเข้าใจในสิ่งที่ตนไม่เคยสัมผัสได้ เช่น การเปรียบเทียบการรับประทานอาหารหรือผลไม้ จากนั้นได้ตรัสว่า ธรรมที่พ

…ะทานอาหารที่อร่อยถูกปากถูกใจอยากได้บ้านที่สะดวกสบายมีเครื่องอำนวยความสะดวกครบครัน เป็นต้น 4 ภวตัณหา คำว่า ภว มาจาก ภู ธาตุ ในภาษาบาลี แปลว่า ความมี ความเป็น ภวตัณหา จึงแปลว่า ความอยากในความมีความเป็น หมายถ…

บทความนี้กล่าวถึงทุกข์ทั้ง 12 ประการที่สรุปเป็นอุปาทานขันธ์ 5 ซึ่งหมายถึงการถือมั่นในขันธ์ 5 ว่าเป็นของเรา ทำให้เกิดความทุกข์ หากไม่ถือมั่น จะไม่ทุกข์ เช่น ชีวิตคู่ที่หย่าขาดกันไม่ได้สร้างความทุกข์เพร

…รื่อย ๆ ไม่เคยพอ 3) ทุกขนิโรธอริยสัจ ทุกขนิโรธอริยสัจ คือ “ความดับด้วยการสำรอกโดยไม่เหลือแห่งตัณหา” คำว่า นิโรธ แปลว่า ดับ ทุกขนิโรธอริยสัจ จึงมีความหมายว่า “ความจริงอันประเสริฐเรื่องการดับทุกข์” นิโรธเป็น…

บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการดับตัณหาผ่านคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยยกตัวอย่างการเปรียบเทียบตัณหากับทะเลที่ไม่มีวันเต็ม การเข้าถึงพระนิพพานนั้นถูกแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ สอุปาทิเสสนิพพาน และ

…ในจิต... การพิจารณาเห็นธรรมในธรรม มีความเพียร มีสัมปชัญญะ มีสติ เพื่อกำจัด อภิชฌาและโทมนัสในโลกเสีย คำว่า อภิชฌา แปลว่า ความคิดเพ่งเล็งจ้องจะเอาสิ่งของของคนอื่น สัมมาสมาธิ แปลว่า ความตั้งมั่นชอบ หมายถึง กา…

เนื้อหาเกี่ยวกับความเพียรในการทำกุศลธรรม การพิจารณาเห็นในกายเวทนาและจิต รวมถึงความสำคัญของสัมมาสมาธิ ที่เป็นศูนย์กลางขององค์มรรคเพื่อเข้าถึงโลกุตรภูมิ อธิบายอริยสัจในสองระดับ การเรียนรู้และการปฏิบัติ

…มีอะไรบ้าง กล่าวคือ ได้เห็นดวงศีล ดวงสมาธิ ดวงปัญญาที่ อยู่ในตัว ที่ละเอียดเป็นชั้น ๆ เข้าไปนั่นเอง คำว่า “อธิ” ในคำว่า อธิศีล เป็นต้น แปลว่า ยิ่ง เกิน หรือล่วง หมายถึง ไตรสิกขาที่ยิ่งกว่าหรือ เกินกว่าหรือ…

บทความนี้กล่าวถึงไตรสิกขาซึ่งประกอบด้วยข้อปฏิบัติ 3 ประการ ได้แก่ ศีล จิต และปัญญา โดยอธิบายถึงการไม่ทำบาป การทำกุศลให้ถึงพร้อม และการทำจิตให้ผ่องใส ทั้งยังกล่าวถึงระดับของไตรสิกขา คือ ระดับต้นที่เป็น

4) ระดับปรโลก คำว่า ปรโลก แปลว่า โลกหน้า พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ในวัตถุปสูตรว่า “จิตฺเต สงฺกิลิฏเฐ ทุคคติ ปาฏิกงฺขา …

บทความนี้นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับระดับปรโลกและผลของกรรม โดยมีการอธิบายว่าจิตเศร้าหมองนำไปสู่ทุคติ ส่วนจิตที่ผ่องใสนำไปสู่สุคติ พร้อมยกตัวอย่างจากบทสนทนาระหว่างพระเจ้ามิลินท์และพระนาคเสนเกี่ยวกับกุศลก

…อย่างชัดเจนอีกครั้งหนึ่งว่า “พระสงฆ์” สาวกของพระผู้มีพระภาคนั้นหมายถึง “อริยบุคคล 4 คู่ คือ 8 บุคคล คำว่า “8 บุคคล” คือ บุคคลผู้พร้อมเพียงด้วยมรรค 4 ผู้พร้อมเพียงด้วยผล 4 ได้แก่ บุคคลผู้เป็นพระโสดาบัน บุคค…

บทที่ 7 กล่าวถึงพระสงฆ์สาวกของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยอธิบายเกี่ยวกับอริยบุคคล 4 คู่ ที่ถือเป็นบุคคลสำคัญในพระพุทธศาสนา ได้แก่ พระโสดาบัน พระสกทาคามี พระอนาคามี และพระอรหันต์ ซึ่งมีการปฏิบัติตามทางสู่ก

…ีทางตัดสินลงโทษได้หลายระดับขึ้นอยู่กับพยานบุคคลผู้เห็นเหตุการณ์ที่เชื่อถือได้ 4) นิสสัคคิยปาจิตตีย์ คำว่า “นิสสัคคิยะ” แปลว่า “ทำให้สละสิ่งของ” ส่วนคำว่า “ปาจิตตีย์” แปลว่า “การล่วงละเมิดอันทำให้กุศลธรรมคื…

บทความนี้นำเสนอแนวทางการแก้ไขอาบัติสังฆาทิเสสในพระภิกษุ ทั้งการอยู่ปริวาสที่เป็นการแยกตัวจากพระภิกษุทั่วไปเพื่อสำนึกผิด และการปลงอาบัติเพื่อลดความผิดในด้านศีลธรรม นอกจากนี้ยังมีการอธิบายสิกขาบทต่างๆ เ

…ี จงลุกขึ้นชำระจิตให้บริสุทธิ์จาก อาวรณียธรรม ด้วยการเดินจงกรมและการนั่ง ตลอดปัจฉิมยามแห่งราตรีเถิด คำว่า “ประกอบเนือง ๆ ซึ่งความเป็นผู้ตื่นอยู่” หมายถึง การหมั่นประกอบความตื่น ไม่เห็นแก่ นอน กล่าวคือ ให้พ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการสร้างจิตสำนึกที่ดีในเวลาเห็นรูป ได้ยินเสียง โดยการพิจารณาถึงปัจจัยสันนิสสิตศีลในการบริโภคสิ่งที่จำเป็นเพียงเพื่อยังชีพ ซึ่งจะช่วยให้สามารถปฏิบัติธรรมได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีการแบ

…เป็น “สังฆเถระของภิกษุ ประมาณเจ็ดแสนรูปที่ประชุมกันในวันแบ่งพระบรมสารีริกธาตุของพระผู้มีพระภาคเจ้า” คำว่า “สังฆเถระ” หมายถึง “ภิกษุผู้เป็นเถระในสงฆ์ คือเป็นผู้ใหญ่เป็นประธานในสงฆ์, ภิกษุผู้มีพรรษามากกว่าภิ…

บทความนี้กล่าวถึงการสังคายนาที่มีจุดมุ่งหมายในการรักษาพระธรรมวินัยดั้งเดิม ซึ่งเป็นสิ่งที่สมบูรณ์，不ต้องปรับปรุงเหมือนความรู้ทางโลก นอกจากนี้ยังเน้นถึงความสำคัญของการปฏิบัติตามสิกขาบทและการเคารพพระภิกษ

…ใดแล บุคคลถึงพระพุทธเจ้าถึงพระธรรม ถึงพระสงฆ์ ว่าเป็นสรณะ ด้วยเหตุมีประมาณเท่านี้ ชื่อว่าเป็นอุบาสก คำว่า สรณะ แปลว่า ที่พึ่ง หรือ ที่ระลึก เหตุที่เรียกว่า “อุบาสก เพราะนั่งใกล้พระรัตนตรัย” ราชบัณฑิตยสถานใ…

บทนี้อธิบายความหมายของอุบาสกและอุบาสิกา ซึ่งเป็นคฤหัสถ์ผู้ชายและผู้หญิงที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างมั่นคง โดยมีความหมายว่าเป็นผู้ที่ถึงพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง คนที่มักนั่งใกล้พระรัตนตรัยนั้นเป็นพุทธศาสนิ