หน้าหนังสือทั้งหมด

การเจริญภาวนา: วิปัสสนาและกรรมฐาน
188
การเจริญภาวนา: วิปัสสนาและกรรมฐาน
…รือเขียนได้อีกอย่างหนึ่งว่า กัมมัฏฐาน มาจาก 2 บท คือ กมุม (การงาน) + ฐาน (ที่ ตั้ง) เมื่อรวมกันแล้ว แปลว่า ที่ตั้งแห่งการงาน, อารมณ์เป็นที่ตั้งแห่งการงานของใจ, อุบายทางใจ วิธีฝึกอบรมจิต มีอรรถาธิบายแสดงไ…
การเจริญภาวนาประกอบด้วยถ้อยคำสำคัญ อนัตตะ วิปัสสนาที่มุ่งพัฒนาทักษะด้านปัญญาเพื่อปล่อยวางจากกิเลส โดยมีกรรมฐานเป็นการฝึกอบรมจิตเพื่อการบรรลุฌานและนิพพาน กรรมฐานแบ่งออกเป็นสมถะและวิปัสสนา รวมถึงวิธีการ
การเจริญภาวนาและสมาธิในพระพุทธศาสนา
189
การเจริญภาวนาและสมาธิในพระพุทธศาสนา
…ตุ 18 อินทรีย์ 22 อริยสัจ 4 ปฏิจจสมุปบาทธรรม (ธรรมที่อาศัยซึ่งกันและกันเกิดขึ้น) 10.5.2 สมาธิ สมาธิ แปลว่า ความมีใจตั้งมั่น, ความตั้งมั่นแห่งจิต, การทำให้ใจสงบแน่วแน่ ไม่ฟุ้งซ่าน, การมีจิต กำหนดแน่วแน่อย…
เนื้อหาพูดถึงการระลึกถึงเสมอๆ ผ่านอนุสสติ รวมถึงการพิจารณาคุณของพระพุทธเจ้า, ความสำคัญของพรหมวิหาร 4, การพิจารณาธาตุในร่างกาย, และสมาธิที่หมายถึงการทำให้จิตสงบแน่วแน่ การมีจิตจดจ่อในกิจกรรมต่างๆ เช่น
ระดับของการเจริญสมาธิและอุปสรรค
194
ระดับของการเจริญสมาธิและอุปสรรค
…ุปสรรคของการเจริญสมาธิ อุปสรรคที่สำคัญของการเจริญสมาธิ โดยเฉพาะในระดับอุปจารสมาธิ คือ นิวรณ์ นิวรณ์ แปลว่า เครื่องกั้น เครื่องกัน หรือเครื่องขัดขวาง คือ ขัดขวางไม่ให้เราประสบความเจริญ ไม่ให้เราทำสมาธิได้…
บทความนี้กล่าวถึงระดับของการเจริญสมาธิ แบ่งออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่ ขณิกสมาธิ อุปจารสมาธิ และอัปปนาสมาธิ โดยอุปสรรคในการเจริญสมาธิคือ นิวรณ์ที่มีด้วยกัน 5 อย่าง คือ กามฉันทะ พยาบาท ถีนมิทธะ ซึ่งทำให้จิต
การภาวนาเพื่อความสุขภายใน
207
การภาวนาเพื่อความสุขภายใน
…างๆ ที่ผ่านเข้ามาจะ กระทบกระเทือนให้เกิดความยินดียินร้ายอย่างไรก็ไม่ได้ 11.2.3 ได้วิปัสสนา วิปัสสนา แปลว่า การเห็นแจ้ง การเห็นอย่างวิเศษ การเห็นที่แตกต่างจากสิ่งที่เคยเห็น คือ ของที่ อยู่ในที่ลึก มืดๆ มั…
การทำภาวนา คือ การนำใจกลับสู่ที่ตั้งของความสุขภายในตามคำสอนของพระมงคลเทพมุนี เพื่อเข้าถึงฌานสมาบัติและวิปัสสนา อารมณ์ดีที่เกิดขึ้นจากการอยู่ในความสุขเป็นสิ่งที่หาได้ยาก แต่สามารถทำได้เมื่อใจหยุดนิ่ง ค
ญาณทัสสนะของธรรมกาย
208
ญาณทัสสนะของธรรมกาย
…สังโยชน์เบื้องต่ำ และเบื้องสูงจะหลุดหมด ใจใส กระจ่างสว่างเต็มเปี่ยม ใจไม่มีอะไรเหนี่ยวรั้งเลย นิโรธ แปลว่า หยุด เป็นการหยุดที่แตกต่างจากทางโลก คือ หยุดแล้วไป หยุดแล้วเคลื่อนเข้าไปสู่ ภายใน ไปสู่แหล่งแห่ง…
บทความนี้กล่าวถึงญาณทัสสนะของธรรมกายที่ทำให้ผู้ปฏิบัติสามารถเห็นธรรมชาติที่แท้จริงของสิ่งต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นสิ่งที่เที่ยงหรือไม่เที่ยง เช่นเดียวกับการบรรลุถึงนิโรธสมาบัติซึ่งจะทำให้จิตใจหลุดพ้นจากกิเลส
การฝึกฝนพัฒนาและการเพาะนิสัยจากปัจจัย 4
23
การฝึกฝนพัฒนาและการเพาะนิสัยจากปัจจัย 4
…่องหล่อเลี้ยงชีวิต เช่น อาหารเช้า อาหารปลา อาหารนก 2) เครื่องนุ่งห่ม (จีวร หมายถึง ผ้า ศัพท์จีวรนี้ แปลว่าผ้า หมายถึงผ้าทุกชนิด ไทยนำคำจีวร มาใช้ออกเสียง จีวอน) 3) ที่อยู่อาศัย (เสนาสน หมายถึง ที่เป็นที่…
บทนี้เน้นการศึกษาเกี่ยวกับการฝึกฝนพัฒนาและการเพาะนิสัยจากปัจจัย 4 ซึ่งได้แก่ อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ที่อยู่อาศัย และยา โดยมีอธิบายถึงความสำคัญและขั้นตอนของการเพาะนิสัยจากปัจจัยเหล่านี้ โดยอิงจากหลักพระพ
มารยาทและเคารพในสังคมไทย
87
มารยาทและเคารพในสังคมไทย
คำภาษาอังกฤษ - propriety of conduct แปลว่า ระเบียบ แบบแผนของการปฏิบัติ - a boundary แปลว่า เขตแดน - a limit แปลว่า ข้อจํากัด ดังนั้น ความหม…
บทความนี้กล่าวถึงความหมายของมารยาทในภาษาอังกฤษและความสำคัญของการแสดงความเคารพในสังคมไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการเคารพพระรัตนตรัย ซึ่งเป็นแบบแผนและสัญลักษณ์ของวัฒนธรรมไทยที่มีมาแต่โบราณ มารยาทที่ดีไม่เพียง
การกราบในพระพุทธศาสนา
90
การกราบในพระพุทธศาสนา
…ะภิษุสงฆ์เสร็จแล้ว เป็นต้น การกราบที่ถูกวิธี ต้องใช้หลักที่เรียกว่า เบญจางคประดิษฐ์ เบญจางคประดิษฐ์ แปลว่า ตั้งไว้เฉพาะซึ่งองค์ห้า คือ การกราบโดยใช้อวัยวะห้าส่วนจรดลงให้ ติดกับพื้น คือ เข่าทั้งสอง ฝ่ามือ…
การกราบ (อภิวาท) เป็นวิธีการแสดงความเคารพสูงสุดในพระพุทธศาสนา โดยใช้ท่าทางที่เรียกว่า เบญจางคประดิษฐ์ ซึ่งต้องใช้ส่วนร่างกายห้าส่วน รวมถึงเข่า ทั้งสอง ฝ่ามือทั้งสอง และหน้าผาก จัดกลุ่มในท่ากราบที่แตกต
ข้อปฏิบัติเมื่อเข้าพบพระภิกษุสงฆ์
96
ข้อปฏิบัติเมื่อเข้าพบพระภิกษุสงฆ์
…ษุสงฆ์ คือ เวลาใกล้เพล 1 ปัญจเภสัช หมายถึง เภสัช 5 คือ เนยใส เนยข้น น้ำมัน น้ำผึ้ง น้ำอ้อย * อัฐบาน แปลว่า ปานะ 8 อย่าง คือ น้ำมะม่วง น้ำชมพู่หรือน้ำหว้า น้ำกล้วยมีเมล็ด น้ำกล้วยไม่มีเมล็ด น้ำมะซาง น้ำลู…
เนื้อหานี้กล่าวถึงมารยาทและวิธีการเข้าพบพระภิกษุสงฆ์ที่ถูกต้องและเหมาะสม โดยเริ่มจากการสอบถามความพร้อมของพระภิกษุ, การกราบท่าน, การนั่งอย่างสงบ ไม่ส่งเสียงรบกวน และการเตรียมสิ่งของที่จำเป็นในการบูชา เ
การถวายทานและพิธีสังฆทานในพระพุทธศาสนา
119
การถวายทานและพิธีสังฆทานในพระพุทธศาสนา
…ผ่านมาในระยะใกล้ แล้วใส่ของลงในบาตร กล่าวคำถวายทานว่า สุทินนัง วะตะ เม ทานัง อาสะวักขะยาวะหัง โหตุฯ แปลว่า ทานที่ข้าพเจ้าให้แล้วด้วยดีหนอ จงเป็นเครื่องกำจัดอาสวกิเลส ออกไปจากใจของ ข้าพเจ้าด้วยเถิด เมื่อใ…
การถวายทานเป็นการทำให้ใจสุขและเกิดบุญกุศล การเตรียมของตักบาตรควรใส่ใจที่ความเหมาะสมของอุณหภูมิอาหาร โดยควรยกของถวายด้วยความเคารพและกล่าวคำถวายทาน การถวายสังฆทานคือการถวายวัตถุให้แก่สงฆ์เพื่อพระสงฆ์ใช้
ความหมายและพิธีการทอดกฐิน
142
ความหมายและพิธีการทอดกฐิน
…12 รวมเป็นเวลา 1 เดือน พิธีมาฆบูชา ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 3 เป็นวันที่เรียกว่า จาตุรงคสันนิบาต” แปลว่า การประชุมที่ประกอบ ด้วยองค์ 4 คือ 1. วันนั้นเป็นวันเพ็ญเต็มดวงเสวยมาฆฤกษ์ 2. พระภิกษุสงฆ์1,250 ร…
คำว่ากฐิน คือ กรอบไม้สำหรับขึงผ้าให้ตึง เพื่อสะดวกแก่การเย็บผ้า ทางการทอดกฐินนั้นเกิดขึ้นในระยะเวลาที่กำหนดตามพระวินัยบัญญัติของพระพุทธศาสนา เพื่อทำบุญให้กับพระสงฆ์ โดยมีพิธีกรรมที่สำคัญ เช่น การฟังพร
การฝึกมารยาทและนิสัยการให้ปัน
154
การฝึกมารยาทและนิสัยการให้ปัน
…ะที่กำลังร่วมวงดื่มสุรากันอยู่นั้น คำพูด คำเป็นคำพูดที่เกิดขึ้นจากฤทธิ์ของสุรา ทุก 2. นารี โดยทั่วไปแปลว่าผู้หญิง แต่ในที่นี้หมายถึงความเจ้าชู้ จะชายเจ้าชู้หรือหญิงเจ้าชู้ก็ได้ 3. พาชี แปลว่า ม้า แต่ไม่ไ…
บทความนี้พูดถึงการปลูกฝังมารยาทและนิสัยการให้ปันตั้งแต่เด็กตามประเพณีของบรรพบุรุษ โดยเน้นว่ามารยาทมีความสำคัญในการรักษาความสงบสุขในสังคม รวมถึงแนวทางในการพัฒนานิสัยที่ดี และยังชี้ให้เห็นถึงอันตรายจากอ
สมาทานศึกษาในสิกขาบท
40
สมาทานศึกษาในสิกขาบท
…ะวาจา ของพระภิกษุให้สะอาด บริสุทธิ์ เหมาะสมที่จะรองรับคุณธรรม ความดีอื่นๆ ยิ่งขึ้นไป ญัตติจตุตถกรรม แปลว่า กรรมมีญัตติเป็นที่ 4 ได้แก่ การทำสังฆกรรมที่สำคัญ มีการอุปสมบทเป็นต้น ซึ่งเมื่อตั้งญัตติ แล้ว ต้…
การสมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบททั้งหลายหมายถึงการรับรู้และปฏิบัติตามข้อศีลที่พระพุทธองค์บัญญัติไว้ โดยในพิธีอุปสมบท ผู้บวชต้องได้รับความยินยอมจากสงฆ์และสมาทานศีลเพื่อให้สามารถปฏิบัติได้อย่างบริสุทธิ์ การศ
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
83
การเป็นอัตถัญญูในพระพุทธศาสนา
…ามแห่งภาษิตนี้ๆ ฉะนั้น เราจึงเรียกว่าเป็นอัตถัญญู ภิกษุเป็นธัมมัญญู อัตถัญญูด้วย ประการฉะนี้” 4.2 คำแปลและความหมาย “อัตถัญญู” แปลว่า ผู้รู้อรรถ รู้เนื้อความ รู้เนื้อความแห่งธรรมข้อหนึ่งๆ ว่าหมายความว่าอย…
ในบทนี้กล่าวถึงการเป็นอัตถัญญูซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในการฝึกอบรมตนเองเพื่อประสบผลในทางธรรม การเข้าใจเนื้อความแห่งพระธรรมวินัยและการฝึกฝนเพื่อนำไปสู่การบรรลุพระนิพพาน โดยการมีความรู้และเข้าใจเนื้อความอย่
การฝึกปฏิบัติในการละกิเลสสำหรับฆราวาส
94
การฝึกปฏิบัติในการละกิเลสสำหรับฆราวาส
…จ คือให้ด้วยความบริสุทธิ์ใจไม่หวังผลตอบแทนจากผู้รับ ขอเพียงให้ได้ บุญกุศล และความสบายใจเท่านั้น ศีล แปลว่า ปกติ ผู้ที่มีศีล จึงหมายถึง ผู้ที่เป็นคนปกติ เป็นมนุษย์ที่ปกติ ความปกติเป็นพื้นฐาน ของความสงบเรี…
การเข้าใจนัยได้ดีและรวดเร็วที่สุดคือการนำไปปฏิบัติ โดยสอบถามกับครูผู้ทรงภูมิรู้ การฝึกปฏิบัติที่สำคัญสำหรับฆราวาสคือการละกิเลสใหญ่ 3 ตระกูล ได้แก่ โลภะ โทสะ และโมหะ โดยใช้วิธีต่างๆ เช่น การให้ทานเพื่อ
การประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา
106
การประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา
…ม 6 ประการ ได้แก่ ศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และปฏิภาณ มีรายละเอียดดังนี้ คือ 5.4.1 ศรัทธา “ศรัทธา” แปลว่า ความเชื่อ ความเลื่อมใส ในทางธรรมหมายถึง เชื่อสิ่งที่ควรเชื่อ ความเชื่อที่ ประกอบด้วยเหตุผล ความม…
บทความนี้นำเสนอการประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา โดยเน้นการใช้ธรรม 6 ประการ ได้แก่ ศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และปฏิภาณ ซึ่งจำเป็นในการวัดคุณธรรม และการบรรลุอรหัตผลของพระลกุณฏกภัททิยะที่มีการสังเกตและประ
การพัฒนาศรัทธาและศีลในพระพุทธศาสนา
108
การพัฒนาศรัทธาและศีลในพระพุทธศาสนา
…นจึงจะมั่นใจได้ว่า คุณธรรมความดีของเรา จะก้าวหน้า ไม่เสื่อมสลายหรือลดน้อยลงไปได้เลย 5.4.2 ศีล “ศีล” แปลว่า ความประพฤติดีทางกายและวาจา การรักษากายและวาจาให้เรียบร้อย ข้อปฏิบัติ สำหรับควบคุมกายและวาจาให้อย…
บทความนี้เน้นถึงความสำคัญของการพัฒนาศรัทธาให้มั่นคงและการรักษาศีลในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะประเภทของศีลที่มีบทบาทในการควบคุมกายและวาจาของผู้ประพฤติธรรม การมีศรัทธาที่มั่นคงส่งผลให้คุณธรรมดีงามก้าวหน้าไม่
การรักษาศีลตามหลักพระพุทธศาสนา
109
การรักษาศีลตามหลักพระพุทธศาสนา
…ทั่วไป การได้ศึกษาเรียนรู้รายละเอียดของศีลที่พระองค์ขยายความไว้ ยังเป็นสิ่งจำเป็น 5.4.3 สุตะ “สุตะ” แปลว่า ได้ยิน ได้ฟังแล้ว โดยความหมาย สุตะจะหมายถึงการฟัง หรือการศึกษาเล่าเรียน การศึกษาในสมัยก่อน หรือแ…
เรื่องราวเกี่ยวกับภิกษุผู้มีศรัทธาที่บวชในพระพุทธศาสนา โดยมีพระอาจารย์แนะนำให้รักษาศีล 3 ประการ ได้แก่ กาย วาจา และใจ เมื่อปฏิบัติถูกวิธี ทำให้ภิกษุสามารถบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ได้ในเวลาอันสั้น การศึก
การสละกิเลสในพระพุทธศาสนา
111
การสละกิเลสในพระพุทธศาสนา
…ุศล เจริญกุศล ละกรรม ที่มีโทษ เจริญกรรมอันไม่มีโทษ บริหารตนให้บริสุทธิ์” สละกิเลส 5.4.4 จาคะ “จาคะ” แปลว่า การสละ การให้ปัน การเสียสละ การสละสิ่งที่เป็นข้าศึกแก่ความจริงใจ การ จาคะกับทานใช้ในความหมายที่ใ…
เนื้อหาพูดถึงการสละกิเลสในพระพุทธศาสนา โดยใช้การเปรียบเทียบกับอาวุธและการบริหารจิตใจเพื่อความบริสุทธิ์ รวมถึงความหมายและผลของการจาคะหรือการให้ทาน ที่ช่วยทำให้ใจไม่ถูกกิเลสครอบงำ พระสัมมาสัมพุทธเจ้ายัง
ปัญญาในพระพุทธศาสนา
113
ปัญญาในพระพุทธศาสนา
…่าทันในการเกิดและดับ จึงหมายถึงการรู้เท่าทันในสังขาร รู้เท่าทันในตัวของตัวเอง 5.4.6 ปฏิภาณ “ปฏิภาณ” แปลว่า เชาวน์ไวในการกล่าวแก้ หรือโต้ตอบได้ฉับพลันทันที และแยบคาย ปัญญาแก้ ว่าด้วยผู้มีสติโดยเหตุ 4, ขุท…
บทความนี้กล่าวถึงประเภทของปัญญาในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะปัญญาที่เกิดจากการศึกษา (สุตมยปัญญา) และจากการปฏิบัติธรรม (ภาวนามยปัญญา) ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงย้ำว่าปัญญาอันแท้จริงคือ อธิปัญญาที่มีความรู้คร