ความหมายของโอกกมนธรรมและปวิเวก : หน้า 155/188

ในคัมภีร์อรรถกถาได้อธิบายคําศัพท์ ๒ คำนี้ไว้ว่า โอกกมนธรรม หมายถึง นิวรณ์ ๕” ซึ่งเป็นกิเลสระดับ กลาง ได้แก่ (๑) กามฉันทะ ความพอใจในกาม (๒) พยาบาท ความคิดร้าย (๓) ถีนมิทธะ ความหดหู่และเซื่องซึม (๔) อุทธัจ จกุกกุจจะ ความฟุ้งซ่านและร้อนใจ (๕) วิจิกิจฉา ความลังเล สงสัย ปวิเวก หมายถึง อุปธิวิเวก” คือความสงัดจากอุปธิ สภาวะอันเป็นที่ตั้งที่ทรงไว้ซึ่งทุกข์ ได้แก่ กาม กิเลส เบญจขันธ์ และอภิสังขาร อีกนัยหนึ่ง หมายถึงนิพพาน ดังนั้น จากความหมายของคำศัพท์ ๒ คำนี้ ก็ทำให้เข้าใจ พระพุทธดำรัสได้อย่างชัดเจนว่า ความมั่นคงของการบรรลุธรรม จะเกิดขึ้นก็ต่อเมื่อพระเถระสามารถทำหน้าที่เกี่ยวกับการ บรรลุธรรมใน ๒ ลักษณะ คือ ๑) พระเถระทำหน้าที่บำเพ็ญภาวนา เพื่อกำจัด นิวรณ์ ๕ หรือกิเลสระดับกลางในตนให้หมดสิ้น ไปอย่างเด็ดขาด พากเพียรบำเพ็ญธรรมจน สามารถบรรลุอริยมรรคอริยผลในระดับต่าง ๆ ๒) พระเถระทำหน้าที่สอนการเจริญภาวนาให้กับ ประชาชน เพื่อผลักดันสังคมไปสู่การบรรลุ มรรคผลนิพพาน องฺ.ทุก.อ. ๒/๔๕/๕๓ (มจร.) ๒ เรื่องเดียวกัน ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๔๑ พุทธภารกิจเร่งสร้างความมั่นคง