การฝึกความรู้ประมาณ : หน้า 180/188

การที่จะก่าจัดความวิตกกังวลและความลังเลสงสัยให้หมด สิ้นไป ก็คือเราต้องรีบเร่งทำภาวนากลั่นกาย วาจา ใจให้บริสุทธิ์ ยิ่งมีความบริสุทธิ์ผุดผ่องมากเท่าใด ใจก็จะยิ่งใสสงบนิ่งได้เร็ว เท่านั้น ความสะอาด ความสว่าง ความสงบก็จะสะสมอยู่ในใจ มากยิ่งขึ้นเท่านั้น ในทันทีที่ใจหยุดนิ่งถูกส่วนสมบูรณ์ เราก็จะ ก้าวข้ามนิวรณ์ ๕ ไปได้ ทำให้เข้าถึงธรรมะเบื้องต้น คือ ปฐม มรรค อันเป็นก้าวแรกของการหลุดพ้นจากทุกข์แห่งการเวียน ว่ายตายเกิดในวัฏสงสาร ดังนั้น เราจึงต้องรีบเร่งทำภาวนาใน ขณะที่สังขารร่างกายยังมีเรี่ยวแรงสะดวกแก่การปฏิบัติธรรม อย่าเสียเวลาจมปลักอยู่กับความลังเลสงสัยนี้อยู่เลย จากตัวอย่างที่ยกมาอรรถาธิบายนี้ ย่อมเห็นได้ว่า ผู้ที่ ฝึกฝนความรู้ประมาณจนเป็นปกตินิสัย ย่อมเป็นการฝึกสติใน การติดตามรักษาใจให้สงบนิ่งมั่นคงอยู่ในกายได้อย่างต่อเนื่อง ทุกอิริยาบถทั้งนั่ง นอน ยืน เดิน ครั้นเมื่อถึงคราวเจริญสมาธิ ภาวนา ย่อมก้าวข้ามนิวรณ์ ๕ บรรลุปฐมฌานอันเป็นต้นทาง ของการหลุดพ้นจากการเวียนว่ายตายเกิดในวัฏสงสารได้อย่าง ไม่ยากเย็นเกินไปนัก ทุกข์ต่างๆ ในชีวิตประจำวันย่อมลดน้อย ถอยลงไปโดยปริยาย พร้อมกันนั้นก็มีกำลังใจที่จะสู้กับกิเลส สู้ กับมาร ๕ ฝูงเพิ่มพูนตามมา เพื่อการเตรียมพร้อมในการแหก คุกออกจากการเวียนว่ายตายเกิดในวัฏสงสาร การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ๑๖๖ ออกจากวัฏสงสาร ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา