ศัพท : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 15 / 48

…สังเกตและค้นคว้าด้วยตัวเองต่อไป (๓) ตัวประธานของกิริยากิตก์ที่เข้าสมาส ๑ นามนามหรือ คุณนามที่เข้ากับศัพท์ภาวสาธนะ ๑ เข้ากับภาวศัพท์หรือภาวปัจจัย ๑ ต้องมีรูปเป็นฉัฏฐีวิภัตติตายตัว จะเป็นรูปวิภัตติอื่น เช่น…

บทเรียนในเนื้อหานี้เน้นการเข้าใจหลักการไวยากรณ์และการใช้วิภัตติในภาษาไทย เช่น การใช้รูปวิภัตติที่ถูกต้องตามความหมายและการสังเกตการใช้ในประโยคต่างๆ เนื้อหาเกี่ยวข้องกับการประยุกต์ใช้ในการเขียนและพูด เพ

…าษามคธ มีที่มา ๒ แห่ง คือ กาลในอาขยาต กับ กาลในกิตก์ กาลในอาขยาตรู้ได้ด้วยวิภัตติซึ่งประกอบกับธาตุในศัพท์ กิริยาคุมพากย์นั้นๆ กาลในกิตก์รู้ได้ด้วยปัจจัยซึ่งประกอบกับธาตุใน ศัพท์กิริยานั้นๆ ซึ่งขอแยกชี้แจง…

บทนี้กล่าวถึงการใช้กาลในภาษามคธโดยการเน้นถึงความสำคัญของการเลือกใช้กิริยา เช่น อาขยาตคุมพากย์และกิริยากิตก์ และความสำคัญของการสังเกตกาลในสำนวนไทย เนื่องจากการใช้กาลผิดอาจทำให้เสียอรรถรสภาษา นักศึกษาจำ

…ปัจจัยที่ลงประกอบกับธาตุนั้นๆ คือ • อนุต มาน ปัจจัย บ่งปัจจุบันกาล O ต และ ตูนาที ปัจจัย บ่งอดีตกาล ศัพท์ที่ประกอบด้วยปัจจัยเหล่านี้จะมีความหมายแตกต่างกันไป ดังจะได้แยกให้เห็นชัดๆ ดังนี้

…างในการสร้างประโยคที่ถูกต้องและมีประสิทธิภาพในภาษา นอกจากนี้ยังมีตัวอย่างที่ชัดเจนและการแยกประเภทของศัพท์ตามปัจจัยที่ประกอบ เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจและประยุกต์ใช้ในกรณีต่างๆ เช่น อนุต มาน และ ตูนาที ที่บ่…

…ช้กับกิริยาที่ทำนาน เป็นไปนาน คือ ถ้านั่งก็ นั่งนาน ถ้านอนก็นอนนาน เช่น นิสินฺโน ฐิโต อาคโต เป็นต้น ศัพท์ เหล่านี้แสดงถึงกิริยาอาการว่าทำอยู่นานทั้งสิ้น ดังตัวอย่าง : : สามเณโร ตตฺถ นิมิตต์ คเหตุวา ฯเปฯ ต…

เอกสารนี้เป็นคู่มือการศึกษาเกี่ยวกับการแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ โดยเน้นการใช้งานของปัจจัยในกิริยาอาการเพื่อกำหนดความหมายที่ถูกต้อง เช่น อนุต มาน ปัจจัยที่ใช้กับกิริยาที่กำลังทำอยู่ และการสื่อสารในกาลพิเศ

…ป.ธ.๔-๙ (๓) ตฺวา ปัจจัย มาคู่กับ อนุต มาน ปัจจัย หรือ กิริยาอาขยาต (ตฺวา + อนฺต, มาน, กิริยาอาขยาต) ศัพท์ซึ่งประกอบด้วย ตวา ปัจจัย ทำกิริยาอาการพร้อมกับ กิริยาบทหลัง มีชื่อเรียกทางสัมพันธ์ว่า “สมานกาลกิริ…

บทเรียนนี้นำเสนอเนื้อหาของการแปลไทยเป็นมคธ โดยเน้นที่การใช้กิริยาอาการและสมานกาลกิริยา ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการสร้างประโยคที่ถูกต้อง และแสดงความสัมพันธ์ระหว่างกิริยาในการทำพร้อมกัน เช่น การนั่งเข้าฌานแล

…างเช่น : ต้นไม้นี้จักถูกเทวดาศักดิ์ใหญ่สิงอยู่แน่ : อย์ มเหสกขาย เทวตาย ปริคคหิโต ภวิสฺสติ ฯ (๑/๓) (ศัพท์ว่า ปริคคหิโต แสดงว่า ถ้าสิงอยู่ก็สิงนานแล้ว ภวิสสันติ แสดงถึงการคาดคะเน ยังไม่แน่ใจ) ถ้าเรียงใหม่ว…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับภวิสสันติและการใช้งานในไวยากรณ์ภาษาไทย โดยเฉพาะการเชื่อมโยงความหมายระหว่างอนาคตและกรรมที่กล่าวถึงในการคาดการณ์ ข้อมูลตัวอย่างและกฎเกณฑ์ที่เกี่ยวข้องถูกนำเสนอเพื่อสร้างความเข้าใ

ไวยากรณ์และสัมพันธ์ ๑๒๕ การวางศัพท์ในประโยคด้วย ศัพท์ไหนท่านวางตรงไหน ประกอบด้วย วิภัตติอะไร ต้องให้ถูกหลักเข้าไว้ก่อน เป็นไม่ผิด แม้บ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้ไวยากรณ์ไทยและความสำคัญของการเลือกใช้ศัพท์ในประโยค นอกจากนี้ยังมีการอธิบายประเภทของวาจกทั้ง 5 ประเภท ได้แก่ กัตตุวาจกและกัมมวาจก โดยเฉพาะการเ…

๑๒๖ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ : ภควา เอตทโวจ ฯ เน้นผู้กล่าว ๒. กัมมวาจก (ศัพท์กล่าวกรรม สิ่งที่ถูกกระทำ) ใช้ในกรณีที่ข้อความในประโยคนั้น ต้องการเน้นสิ่งที่ถูกทํา (กมุม) ยกสิ่งที…

คู่มือเล่มนี้มุ่งเน้นการสอนการใช้กัมมวาจก ซึ่งเป็นศัพท์ที่ใช้ในกรณีที่ต้องการเน้นสิ่งที่ถูกทำของประโยค โดยมีการยกตัวอย่างประโยคต่างๆ ที่ช่วยอธิบายแนวคิดนี…

…ยไป ยังคง อยู่ เช่น : ราชา นคเรหิ มานิโต โหติ ฯ : อิท สิกขาปท์ ภควตา ภิกขุน ปญฺญาต โหติ ต. ภาววาจก (ศัพท์กล่าวความมีความเป็น) ใช้ในกรณีที่ข้อความนั้นมิได้เน้นผู้ทำ มิได้เน้นสิ่งที่ถูกทำ แต่ เน้นกิริยาอากา…

บทความนี้เน้นการศึกษาและการใช้งานไวยากรณ์ในพระไตรปิฎก โดยเฉพาะการเน้นและยกตัวอย่างประโยคที่ถูกต้องเพื่อให้เข้าใจในการสื่อสารทางธรรมได้ดียิ่งขึ้น โดยมีการอธิบายว่าประโยคต่าง ๆ สามารถเขียนในรูปแบบที่เน้

… มีข้อควรระวังอย่างหนึ่งคือ ประโยคภาววาจกนี้ กิริยาจะต้อง เป็นอกัมมธาตุเท่านั้น บางครั้งนักศึกษาไปพบศัพท์กิริยาสกัมมธาตุมีรูป ร่างเหมือนกิริยาภาววาจกเข้า และศัพท์นั้นท่านมิได้วางประธานหรือ กรรมไว้ให้เห็น …

คู่มือการแปลไทยเป็นมคธนี้จัดทำขึ้นเพื่อช่วยนักเรียนในระดับ ป.ธ.๔-๙ แนะนำการใช้ภาษาที่ถูกต้อง โดยมีการอธิบายเกี่ยวกับประโยคภาววาจกและเหตุกัตตุวาจก โดยเฉพาะประเด็นสำคัญว่าประโยคภาววาจกมีการใช้ที่เป็นพื้

…มหาก ปาเปสสติ ฯ (ขาดการตกมุม) (๑/๙๔) : ราชา สกลวีถีย์ เภริญจาราเปส ๆ (ขาดการตกมุม) ๕. เหตุกัมมวาจก (ศัพท์กล่าวสิ่งที่ถูกเขาใช้ให้ทำ) ใช้ในกรณีที่ข้อความในประโยคนั้น เน้นสิ่งที่ถูกผู้ใช้ให้เขาทำา โดย ยกสิ่…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการใช้เหตุกัตตุวาจกและเหตุกัมมวาจกในประโยค โดยเน้นถึงวิธีการระบุผู้ใช้และการถูกใช้ในรูปแบบต่างๆ พร้อมตัวอย่าง ประโยคทำให้เข้าใจถึงการใช้งานคำในรูปแบบที่หลากหลาย หลักการใช้งานเหล่านี้

…ว่า ปัจจัยในแต่ละวาจกรวมทั้งอาคมที่ลงกับปัจจัย นั้นๆ ต้องจําให้ได้แม่นยำจริงๆ ทั้งต้องประกอบขึ้นเป็นศัพท์ให้ถูกต้อง คล่องแคล่ว ขอให้จำไว้ว่า ใช้ปัจจัยผิดก็ทำให้ผิดวาจก เมื่อวาจกผิด ก็ทำให้ผิดประโยค เรื่อง…

…วมถึงอาคมที่ต้องจำให้แม่นยำ การผิดในการใช้ปัจจัยหรือความสัมพันธ์สามารถทำให้เสียคะแนนได้มาก โดยการผิดศัพท์จะมีผลต่อคะแนนน้อยกว่าการผิดความสัมพันธ์มาก เช่น การใช้คำผิด ผู้เขียนเตือนว่าความสัมพันธ์ในประโยคมี…

๑๔๐ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ สังเกตได้ดังนี้ ก. เกี่ยวกับชื่อพระเถระทั้งหมด เมื่อเข้าสมาสกับศัพท์ว่า เถร นิยมซ้อน ๆ เช่น อานนฺทตฺเถโร อุปาลิตเถโร กสฺสปตฺเถโร ฯลฯ ข. อุปสัค คือ สุ นำหน้า และ นิ ( เ…

…ามรู้เกี่ยวกับการแปลจากภาษาไทยเป็นมคธ โดยมีการสังเกตเกี่ยวกับชื่อพระเถระที่นิยมใช้สมาสซ้อน และการใช้ศัพท์อุปสัคต่างๆ ในการแปล เช่น การนำหน้าสระและพยัญชนะ นอกจากนั้นยังเน้นการตรวจสอบการใช้ศัพท์สมาสว่าถูกต้…

ไวยากรณ์และสัมพันธ์ ๑๔๑ (๔) แยกศัพท์ผิด หรือที่เรียกว่า “ฉีกศัพท์” คือแยกศัพท์ที่ เป็นศัพท์เดียวกันออกเป็น ๒ ตอน โดยวิธีเขียนส่วนหนึ่งไ…

เนื้อหานี้พูดถึงการแยกศัพท์ในภาษาไทย โดยแบ่งเป็นแยกศัพท์ผิดและถูก ในกรณีของการแยกศัพท์ผิดนั้นจะทำให้ความหมายของคำเปลี่ยนไป ในข…

…ความประสงค์ อย่างน้อยก็ทำให้เสียสัมพันธ์ ๑. ลํานวนการแปลวิภัตติ ความนิยมของสนามหลวงในเรื่องนี้ก็คือ ศัพท์ทุกศัพท์ทุกวิภัตติ ในประโยคอาจแปลก่อนได้ทั้งสิ้น ไม่จำเพาะว่าจะต้องแปลบทประธาน ก่อน แล้วแปลบทขยายปร…

บทความนี้อธิบายถึงการแปลสำนวนมคธในภาษาไทย โดยเฉพาะการรับประทานอาหารและความนิยมในการแปลแบบที่ชัดเจนเพื่อหลีกเลี่ยงความหมายผิด เน้นความสำคัญของการเข้าใจความสัมพันธ์ของคำในประโยค และวิธีการแปลที่ถูกต้องต

๑๕๔ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ออกเป็นข้อสอบในชั้นนั้นๆ มาแล้ว คือ (๑) ศัพท์ทุติยาวิภัตติ ที่ท่านแปลก่อน - ฝ่ายพวกศากยะนอกนี้ พูดอย่างนี้ว่า......พวกเราไม่อาจ เพื่อ.....ที่ยวไ…

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธสำหรับบทเรียนในระดับ ป.ธ.๔-๙ รวมถึงการใช้ศัพทฺ์และการแปลประโยคจากภาษาไทยเป็นมคธ ในตำรานี้ แสดงตัวอย่างการแปลที่เกี่ยวข้องกับบริบททางศาสนา รวมถึงข…

…ณทวาเรน นีหริยมานํ ทิสวา พนฺธน์ สิถิล กาเรตวา “ปุพเพ ตยา ปริจิต กมฺมฏฺฐานํ ปุน อาวเชหีติ อาห์ ฯ (๒) ศัพท์ตติยาวิภัตติ ที่ท่านแปลก่อน - แม้ด้วยทารุณกรรมถึงเพียงนี้ โจรนั้นก็ไม่อาจทำให้ ความโกรธเคืองดับได้ …

เนื้อหาเกี่ยวกับสิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำในครอบครัว รวมถึงความสำคัญของการรักษาความสัมพันธ์ในสังคม พร้อมแสดงถึงบทบาทของกรรมฐานในการควบคุมอารมณ์ ความโกรธ ในใจของแต่ละบุคคล เนื้อเรื่องนำเสนอตัวอย่างจากกรณี

…อสาเร วิจรติ, เอต สตฺถิ สนฺติก คริสสามาติ ฯ คจฉันตุ ปิตโร, อห์ น สกขิสสามีติ ฯ ต. ลํานวนการแปลนิบาต/ศัพท์ (๑) สํานวนไทยว่า จัด นัก ใช้ อติ อุปสัคนำหน้าศัพท์

…มคธ โดยมีตัวอย่างประโยค การสนทนาระหว่างตัวละคร และการใช้ภาษาที่เหมาะสมในการแปล รวมถึงการนำเสนอวลีและศัพท์ที่สำคัญเพื่อการแปลที่ถูกต้อง การแปลภาษาต้องเข้าใจบริบทและแนวคิดของประโยค ในการเรียนรู้เนื้อหานี้จะ…

…วา อติสีตล์ วา อติโล) วา อโลน์ วา เทติ ฯ (๒) สำนวนไทยว่า จนถึง จนกระทั่งถึง ตราบเท่า จนกว่า ใช้ ยาว ศัพท์ วางไว้หน้า ตามด้วยศัพท์ปัญจมีวิภัตติ ซึ่งลงท้ายด้วย อา เช่น ยาว อกนิฏฐภวนา ปน เอกนินนาท โกลาหล อโห…

เนื้อหาเกี่ยวกับสำนวนไทยและการใช้สำนวนในบริบทต่างๆ เช่น การใช้ 'จนถึง', 'ตั้งแต่' และการวางศัพท์ในประโยค เป็นต้น เป็นการศึกษาเพื่อให้เข้าใจการใช้ภาษาไทยได้ดียิ่งขึ้น โดยมีตัวอย่างการวางศัพท์ต่างๆ…

…๘) ยาว ตุมเห ชีวถ, ตาว โว สหตุถา ว อุปฏฐายิสสามิ ฯ (๕/๕๖) (๕) สำนวนไทยว่า เท่าไร ใช้ กิ่ว และ กิตตก ศัพท์ ดังนี้ หากถามระยะทาง ระยะเวลา ว่า นานเท่าไร ไกลเท่าไร ใช้ นิ้ว ไว้ หน้าศัพท์บอกทาง และบอกเวลานั้น …

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อช่วยนักศึกษาในระดับ ป.ธ. ๔ ถึง ๙ ในการแปลและการใช้สำนวนทาง ภาษาไทย โดยนำเสนอวิธีการแปลจากภาษาไทยไปยังมคธ พร้อมกับตัวอย่างที่ชัดเจน ซึ่งรวมถึงการใช้สำนวน เช