นักโทษแห่งวัฏสงสาร : หน้า 33/108

ในขณะที่มีความฉลาดเท่าเดิม แต่ได้เกิดในรูปร่างที่เป็นกาย มนุษย์ เราย่อมสามารถใช้ความฉลาดที่มีอยู่ไปประกอบคุณงามความดี ต่าง ๆ ได้มากกว่าสัตว์เดรัจฉาน และยังทำประโยชน์ต่อส่วนรวมได้ อย่างมากมายมหาศาล ด้วยเหตุนี้ การเกิดมาเป็นนักโทษที่ถูกครอบหรือถูกพันธนาการ ด้วยรูปร่างของกายสัตว์นั้น แม้จะฉลาดปราดเปรื่องเท่าไร ก็จะไม่ สามารถทำความดีได้ มิหนำซ้ำยังมีโอกาสถูกธรรมชาติของร่างกาย บังคับให้ทำความชั่วได้มากยิ่ง ๆ ขึ้นไปอีกด้วย ยกตัวอย่างเช่น ถ้าไปเกิดเป็นเสื่อก็ต้องล่าเนื้อเป็นอาหาร ต้อง ก่อวิบากกรรมปาณาติบาตตามประเภทอาหารที่ร่างกายบังคับเจาะจง เพราะถ้าเสือจะต้องกินหญ้าเป็นอาหาร เสือก็คงมีชีวิตอยู่ไม่ได้ เพียงแค่การถูกพันธนาการด้วยรูปร่างของสัตว์เดรัจฉานยังถูก ๓ บีบคั้นปิดกั้นจนยากที่จะมีโอกาสทำความดีได้ คงไม่ต้องเสียเวลากล่าว ถึง การถูกพันธนาการด้วยรูปกายของสัตว์อื่น ๆ ในอบายภูมิอีก ประเภท คือ สัตว์นรก เปรต อสุรกาย ซึ่งนอกจากจะสุดแสน อัปลักษณ์แล้ว ยังต้องถูกทารุณกรรมให้ทุกข์ทรมานอย่างสาหัสสากรรจ์ แทบไม่มีเวลาหยุดหย่อน จะมีโอกาสทำความดีได้อย่างไร ต. ความพิการเป็นเครื่องทรมานนักโทษ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงค้นพบอีกว่า นักโทษทุกคนมีเครื่องลง ทัณฑ์ทรมานที่ไม่มีใครรู้ และมองไม่ออก ติดตัวอยู่ด้วยกันทุกคน ธรรมชาติแท้จริงของโลกและจักรวาล ๒๖ นักโทษแห่งวัฏสงสาร