อริยมรรคมีองค์ ๘ : หน้า 53/108

จากนั้นก็ทรงอธิบายความหมายของเนื้อความในอุปมาว่า “คำว่า เนื้อต่อตัวผู้ นี้ เป็นชื่อแห่ง ความกำหนัดด้วยอำนาจ ความเพลิดเพลิน คำว่า นางเนื้อต่อ นี้ เป็นชื่อของ อวิชชา คำว่า ชายผู้ปรารถนาประโยชน์ ต้องการจะเกื้อกูล ประสงค์ความปลอดภัย นี้ เป็นชื่อของ ตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า คำว่า ทางที่ปลอดภัย มีความสวัสดี ไปได้ตามชอบใจ เป็นชื่อของ อริยมรรคมีองค์ ๘ คือ ๑. สัมมาทิฏฐิ (เห็นถูก) ๓. สัมมาวาจา (เจรจาถูก) ๒. สัมมาสังกัปปะ (ดำริถูก) ๔. สัมมากัมมันตะ (กระทำถูก) ๕. สัมมาอาชีวะ (เลี้ยงชีพถูก) ๖. สัมมาวายามะ (พยายามถูก) ๗. สัมมาสติ (ระลึกถูก) ๘. สัมมาสมาธิ (ตั้งจิตมั่นถูก)” ครั้นแล้ว พระพุทธองค์ก็ทรงกล่าวสรุป เป็นเชิงเตือนสติให้เห็น ความสำคัญของการเจริญอริยมรรคมีองค์ ๘ ว่า “ภิกษุทั้งหลาย ด้วยประการดังกล่าวมาแล้วนี้ เราได้เปิดทางที่ปลอดภัย มีความสวัสดี ที่พวกเธอควรดำเนินไปได้ตามใจชอบให้แล้ว และปิดทางทีไม่สะดวกให้ด้วย กำจัดเนื้อต่อตัวผู้ให้แล้ว และทำลายนางเนื้อต่อให้แล้ว กิจใดที่ศาสดาผู้หวังประโยชน์เกื้อกูล เอื้อเฟื้อ อาศัยความอนุเคราะห์จะพึงกระทำแก่สาวกทั้งหลาย นักโทษแห่งวัฏสงสาร C๗ อริยสัจ ๔ ความจริงที่สั่นสะเทือนวัฏสงสาร